muziek en de massa

Zo'n loveparade waar een enkele disjockey meer dan honderdduizenden mensen in extase weet te brengen zal ik nooit bezoeken. Dat vind ik helemaal niks, behalve de vreselijke (disjockey)muziek ben ik ook huiverig voor de grote mensenmassa. En dat niet alleen sinds het drama afgelopen weekend in Duisburg. Zelf heb ik tijdens de Uitmarkt in Amsterdam ook wel eens knap klem gezeten op de Amstel bij Carré, de één wilde naar buiten, de ander naar binnen, maar gelukkig brak er geen paniek uit. En ook tijdens de grote demonstraties tegen kruisraketten en neutronenbommen begin jaren tachtig, voelde ik mij na enige tijd een gevangene in een massa, die zich massief en stroperig door Amsterdam bewoog. Je kon geen kant op, met de grootst mogelijke moeite wisten we ons uit het episch centrum van de hoge druk te worstelen. Voor mij geen mensenmassa's!

Aan de andere kant, en dat is het dubbele, kwam en kom ik op concerten, waarbij ik met het massale nauwelijks of geen moeite heb. Om maar wat te noemen, U2 in het Feyenoord Stadion, de Rolling Stones in een overvol Amsterdam Arena, idem in het Goffertpark in Nijmegen, diverse blues- en countryconcerten in Paradiso, Bob Dylan in Heineken Music Hall. En eind jaren zeventig, begin jaren tachtig ben ik een aantal keren naar gedenkwaardige concerten van Frank Zappa geweest in Ahoy. Geweldige happenings waren dat, het concert van voorjaar 1980 staat me nog aardig voor de geest. Onderanderen bij het nummer 'Easy Meat' (zie onderstaande opname in New York City uit 1981) gingen we massaal uit ons dak. Vreemd!?



Frank Zappa (1940-1993), de Leonard Bernstein van de popmuziek. Alhoewel popmuziek? Zappa hoorde nergens bij maar was overal! Moeilijk te zeggen met wie hij in één adem genoemd werd en wordt. Is het met Jimi Hendrix, John Lennon, Janis Joplin? Of is het met Igor Stravinsky, Lenny Bruce, Edgard Varêse, John Cage of Herbert von Karajan? Hij beschouwde zichzelf min of meer als een architect die noten als bouwstenen gebruikte. In 'The Real Frank Zappa Book' zijn autobiografie, schreef hij dat het ordeningsproces, wat componeren toch is, veel weg heeft van architectuur. Zijn sleutelbegrip was 'conceptual continuity', het uitgangspunt dat al zijn uitspraken en composities een achterliggende samenhang vertonen. Alles kwam in zijn kraam te pas, hij putte uit zowel melige jaren vijftig doowop en big band-jazz als uit Ravel, Boulez, Ives, Messiaen, Stockhausen, Strawinsky, Varese, Webern en computermuziek.

Op 4 december 1993, hij was nog net geen 53 jaar oud, is hij overleden aan de gevolgen van prostaatkanker. Ik wist destijds wel dat hij ziek was, maar dat het al zo erg was niet. Het moment dat ik van zijn overlijden over de radio hoorde staat me nog goed bij. Onthutst, ik kon het haast niet geloven, zo'n jonge muzikale en energieke duizendpoot dood, hoe was het mogelijk.

zeilen

Enige tijd terug, even voor de warme periode, lagen we met de 'Swing' weer eens een paar dagen in de 'Hylper Haven' in Hindeloopen. We lagen daar op een mooi plekje naast de reddingsboot van de KNRM. Buiten woei het hard en was het kil voor de tijd van het jaar, maar binnen zaten we 's avonds gerieflijk met de kachel aan een boek te lezen.

Dat was vroeger wel even wat anders. Met het zicht op het grasveldje tegenover het havenkantoor van 'Jachthaven Hindeloopen', gingen mijn gedachten even zo'n kleine dertig jaar terug in de tijd. Ook toen was het kil en hadden we te maken met harde wind en regenbuien. Komende vanaf 'Het Zool' zeilden we toen met de kinderen in een 'Flying Arrow Schakel' de havenkom van Hindeloopen binnen om te overnachten. De kinderen sliepen in de boot onder het dekzeil en de giek, en wij in een tentje dat we daar op het grasveldje hadden opgezet. Vergeleken met nu geen luxe, en weinig ruimte, helemaal bij rotweer. We lagen vaak al vroeg, al of niet met een boek, in onze slaapzakjes. Maar het was een onvergetelijk mooie vakantie!

We zeilden destijds in kleine (open) bootjes. Wie niet trouwens, vergeleken met nu, is wat toen voor groot doorging nog klein. Behalve de Schakel hadden we ook nog een zeilbootje met een emmertuig dat nog het meest weg had van een 'Middellandse Zee Jol'. Om de zeileigenschappen wat te verbeteren, had ik het oude emmertuig vervangen door een nieuw gaffeltuig, maar veel zoden zette dat niet aan de dijk. Desalniettemin hebben we met de Jol veel plezier gehad op de Randmeren en het Veerse Meer.

Met z'n viertjes in de Schakel zijn we destijds van Lemmer naar Enkhuizen gezeild. Het was prachtig en standvastig weer, wel een beetje heiig, de overkant zagen we niet, maar we durfden het wel aan zonder kompas. En het was toch een gaaf zeiltochtje, we hebben genoten! Toch heb ik het achteraf fout gevonden, ik zou het nu niet meer doen. Het IJsselmeer is te groot om in een open zeilbootje zonder adequate communicatie- en reddingsmiddelen naar de overkant te varen. Onverantwoordelijk gedrag, een plotselinge weersomslag kan je zwaar in de problemen helpen.

eten en drinken

Volgens wijlen Simon Carmiggelt zouden we eigenlijk altijd vakantie moeten hebben. We zijn ervoor geschapen. Maar waar moet je dan nog naar verlangen?
Wellicht vat ik de uitspraak van Carmiggelt wat te letterlijk op, maar naast vakantie weet ik wel meer bezigheden en verlangens te verzinnen waarvoor we naar mijn idee geschapen zijn. Maar dat terzijde.

Eten en drinken gaat in vakantietijd uiteraard gewoon door. Nou ja gewoon, wel wat vaker buiten de deur natuurlijk, dat weer wel. We zijn liefhebbers! Het middelste bordje in bovenstaande collage hebben we in vakantietijd dan ook niet gezien. En als we het wel hadden gezien, waren we er vrijwel zeker met een grote boog omheen gelopen.
Want bedenk wel, aldus Simon Carmiggelt "Het leven is kort en als het lang is mag je bijna niets meer eten en drinken"

Chagall

Zeilend en/of op de motor (met motorpech) via omwegen met tussenstops in Ketelhaven, Lelystad, Muiden, Enkhuizen, Hindeloopen en Terschelling naar Vlieland gevaren. Daar zijn we in het eenvoudige, in 1647 deels met door jutters vergaarde materialen gebouwde eilandkerkje, naar een door Frans Ort i.s.m. CHORAL uitgevoerde muzikale raamvertelling geweest over de schilder Marc Chagall (1887-1985).

'Chagall, de schilder en de liefde' In de prachtige op het leven en werk van de Joods-Russische schilder gebaseerde raamvertelling, kwamen alle in zijn schilderijen verborgen thema's uit de liefde aan de orde. Thema's als vreugde en positivisme, verdriet en eenzaamheid, geborgenheid en tintelend plezier klonken door in het verhaal, de liedteksten en de muziek.

De in de Russische stad Vitebsk geboren Chagall is driemaal getrouwd geweest. Zijn eerste vrouw overleed in 1944, toen ze als Joodse vluchtelingen in de Verenigde Staten verbleven. Na de 2e wereldoorlog keerde hij met z'n tweede vrouw terug naar Europa, en vestigde hij zich in Vence aan de Cote d'Azur in Frankrijk. Maar al na een aantal jaren strandde het huwelijk met zijn tweede vrouw. In de jaren vijftig, Chagall was toen al dik in de zestig, trouwde hij zijn derde vrouw.

Marc Chagall was volgens mij ook het levende bewijs dat liefde je vitaal en jong houdt. Ondanks perioden van verdriet, ellende en tegenspoed in zijn leven, werd hij op twee jaar na een eeuw oud!

Zeilend en/of op de motor (nu zonder motorpech, de monteur in Enkhuizen had z'n werk goed gedaan!) hebben we de dagen na Chagall tijdens deze vakantietrip benut, om via omwegen met tussenstops in Harlingen, Leeuwarden, Sneek, Lemmer, Workum, Medemblik en Ketelhaven huiswaarts te keren.

railroads

Onlangs aten we een hapje in restaurant 'Rail Roads' nabij station Hulshorst. Station Hulshorst, gebouwd in 1863 naar een ontwerp van architect Nicolaas J. Kamperdijk (1815-1887). In 1936 schreef Gerrit Achterberg (1905-1962) over dit van God en iedereen verlaten stationnetje het volgende gedicht:

Hulshorst, als vergeten ijzer
is uw naam, binnen de dennen
en de bittere coniferen,
roest uw station;
waar de spoortrein naar het noorden
met een godverlaten knars
stilhoudt, niemand uitlaat
niemand inlaat, o minuten,
dat ik hoor het weinig waaien
als een oeroude legende
uit uw bossen: barse bende
rovers, rans en ruw
uit het witte veluwhart.

Alhoewel de rails op de drukke lijn Amersfoort-Zwolle niet de kans krijgen om te roesten, is het alweer 23 jaar geleden dat er in Hulshorst een trein stopte, want op 31 mei 1987 werd het stationnetje gesloten. Het destijds op aandringen van een rijke landheer gebouwde stationnetje was al nooit rendabel, maar nu staat het daar dus helemaal te niksen.

Restaurant 'Rail Roads' dus was de aanleiding tot dit stukje proza! Als je railroads zegt, zie ik op mijn netvlies altijd een naar de einder verdwijnende spoorlijn op een immens eindeloze prairie. Midden op die eindeloze steppe, zittend te paard nabij een eenzaam en verlaten waterreservoir, zie ik in de verte een zwarte rookpluim met grote snelheid op mij afkomen. Het is het ijzeren paard dat voor m'n neus, nadat het met veel gesis en geknars van stoom en wielen tot stilstand is gekomen, heet en dorstig water begint in te slaan.

Mogelijk heb ik teveel westerns gezien in het verleden, hoe zou je anders op zulke simpele gedachte komen. Overigens van een goeie western kan ik nog steeds genieten. Pas nog, toen ik maar wat zat te zappen op TV en geboeid bleef steken bij 'Once Upon a Time in the West'. Een klassieker van Sergio Leone (1929-1989) uit 1968 met in de hoofdrollen Charles Bronson (1921-2003) als de mysterieuze wreker en mondharmonicaspeler, Henry Fonda (1905-1982) als de superschurk en Claudia Cardinale (1938) als de mooie maar droevige weduwe. Het drama dat zich afspeelt rond aanleg en bouw van een spoorlijn en een station in 'the middle of nowhere' heb ik toch zeker wel een paar keer gezien, maar het blijft een boeiend epos voor me. En de door Ennio Morricone (1928) vooraf gecomponeerde muziek met dat ijl klinkende mondharmonicaatje is ook al zo prachtig, de LP heb ik destijds bijkant grijs gedraaid.



Railroads waar ook ter wereld, ze blijven tot de verbeelding spreken.

Haveneiland-Oost

Wandelend op Haveneiland-Oost in IJburg, na daar eerst met H, C en J lekker te hebben gegeten in DOK48, kon ik me haast niet voorstellen dat hier amper negen jaar geleden de eerste paal de grond in ging. Ze zijn op IJburg, de nieuwste suburb van Amsterdam nog lang niet uitgebouwd, maar voor mij heeft het nu al de allure van een metropool, in ieder geval iets grootstedelijks. Toen ik beginjaren zeventig in Amsterdam op de Academie van Bouwkunst zat, waren de stadsuitbreidingen en de groeisteden resp. in en rond de gemeente Amsterdam veelal studieprojecten voor ons. Voor de nieuwste stadsuitbreiding werd destijds gekozen voor de Bijlmermeer. Het uit 1964 daterende Pampusplan (eilanden in het IJmeer tussen het Zeeburgereiland en Pampus) van architect J.B. Bakema werd toen terzijde geschoven. Maar in de jaren negentig kwamen de planologen en stedebouwers toch met het IJburgplan op de proppen, een regelrechte variant dus van het oude Pampusplan.

En nu in 2010 waan je je op die opgespoten eilanden in het IJmeer al in een grote stad. Een stad met veel architectonische hoogstandjes in zowel de woningbouw als in de utiliteitsbouw, en ook de vele bruggen op IJburg zijn van een grote schoonheid. Het zijn ook niet de eerste de beste architectenbureau's die hier hun steentjes bijdragen. Bijzonder vind ik het eigen bureau van architecten Claus en Kaan nabij de kop van de haven. Een betonnen doos met vensters uitkijkend over het IJmeer, grote rechthoekige vensters, allemaal gelijk van maat, in strenge regelmaat naast en boven elkaar verdeeld in het naturel betonnen gevelvlak.
Van de vele miskleunen in de Bijlmermeer hebben we kennelijk toch wat geleerd, al zal met dat moordende bouwtempo uiteraard hier ook niet alles vlekkeloos verlopen.

En graffiti ontbreekt ook hier weer niet. Op een betonnen hoeksteen nabij de oude toegangsweg naar eetcafé Blijburg en het strand, worden 'oude mannen' keurig in kapitalen gespoten naar links verwezen en 'thaise vrouwen' naar rechts. Ik heb er een foto van gemaakt, maar wat is het eigenlijk en wat zegt het? Thuis googelend op m'n pc ontdekte ik dat Flickr er ook een foto van had gemaakt met als onderschrift: Why would you want to make a streetsign like this? What is it? What does it say? Aan de andere kant van de hoeksteen een vrouwspersoon met hoofddoek, weer zoiets, wat heeft dit te betekenen? Heb ik iets gemist? Ben ik soms iets vergeten? Intrigerend! Flickr had ook hier weer een foto van gemaakt met als onderschrift: I think somebody forgot something .. or maybe my sense for simplification ends here. Grappig die commentaren, trouwens boven de laatste foto stond ook nog 'Girl with the Pearl Earring' maar die oorbel kon ik niet zo één twee drie ontdekken, of bedoelen ze daar soms dat afgedichte centergat half boven haar hoofd mee.

Ik ben benieuwd hoe de stad zich hier zal ontwikkelen, wat bewoners en gebruikers er samen van gaan maken, hoe de sfeer zal zijn over tien jaar en hoe het er dan zal uitzien. Een dynamisch en boeiend proces!

verjaardagsfeestje

Het was op tweede pinksterdag rond drie uur druk in 'de Lachende Vis', het stamcafé van de "Oud Empelnaren" in 's-Hertogenbosch. De mensen op het bomvolle en zonnige buitenterras kwamen ons niet bekend voor, jammer, dan toch maar binnen kijken. En ja hoor daar zat ze, bij haar geliefde temidden van kinderen, kleinkinderen, vrienden, bekenden en bedienend personeel. Het zonnige buitengebeuren viel door het stralende voorkomen van de jarige W in één klap in het niet, en dat ondanks (of misschien wel dankzij) de 70 kruisjes achter haar naam.

Eerst was daar natuurlijk het bekende begroetingsceremonieel, er werd gefeliciteerd, handjes werden geschud, zoentjes werden uitgedeeld (wanneer gaan we eindelijk weer eens terug naar 2 of zelfs 1 zoen i.p.v. 3 op de wang of in de lucht) en een enkele nieuwkomer in de club werd voorgesteld aan iedereen. En terwijl we aan het bijkomen waren van dit toch wel enigszins vermoeiende ritueel lieten we ons, al keuvelend links en rechts, de koffie met een Bossche Bol goed smaken. En al snel daarna stond er een niet te versmaden alcoholische versnapering voor m'n neus. En waar ik ook ging zitten, steeds weer werd de voorraad door die voortreffelijke ober aangevuld, een kanjer was het!

Ondertussen klonk ons vanuit een hoek van het zaaltje prachtige muziek tegemoet. Het duo 'SILK' bestaande uit R.P (zang), de oudste kleindochter van de jarige job, en haar vriend R.S. (zang en akoestisch gitaar). Gitaarmuziek met twee stemmen (al maakten ze toevallig bij onderstaand nummer ook gebruik van een stukje elektronica), puur, dichtbij en intiem, maar ook heel professioneel qua timing vond ik. Goeie uitspraak en stemexpressie van die twee, het ene moment zijdezacht en het andere moment weer van een respectabel volume. Het zal mij niets verbazen als we die twee in de nabije toekomst veel gaan horen!



Rondkijkend in de kring halverwege het feestje, viel het me ineens op dat ik J en I uit Leiden nog helemaal niet gezien had. Maar ze waren wel onderweg werd me verteld, alleen het openbaar vervoer had weer eens een vertraging te melden. Wel een lange trouwens, en het zijn ook altijd dezelfden die erdoor getroffen worden, heel frappant! Gelukkig waren ze nog op tijd voor de soep, het buffet en het ijs, en dat was mooi.
Rond zeven uur was het weer tijd voor het afscheidsritueel, ook dat is altijd weer een gedoe. Het hoort erbij zullen we maar zeggen, het is niet anders. Einde van een leuk Brabants verjaardagsfeestje. Via de meanderende Maasdijk en het pontje zijn we rustig naar Zaltbommel gereden. Maar eenmaal op de A2 aangekomen ging het snel, we waren in no time thuis.

rockband

'Jethro Tull' is een progressieve Britse (folk)rockband die al sinds 1968 meedraait. (De naam Jethro Tull werd in de beginjaren aangedragen door hun boekingsagent, een enthousiaste geschiedenisfanaat die wist te vertellen dat dat de naam was van een 18e eeuwse landbouwkundige die de zaaimachine had uitgevonden) Afgelopen woensdagavond trad de vaste band bestaande uit Ian Anderson (zang,dwarsfluit,akoestisch gitaar) Martin Barre (elektrisch en akoestisch gitaar,mandoline en soms dwarsfluit) David Goodier (basgitaar en klokkenspel) John O'Hara (keyboards en accordeon) en Doane Perry (drums en percussie) op in de Dommelsch zaal van Popcentrum 013 in Tilburg.

Tot onze verrassing waren we door J en C uitgenodigd voor dit concert. 't Was even een eindje rijden, maar het was zeer de moeite waard. Bovendien waren we voor aanvang van het concert met een hapje en een drankje op een zonnig terras alweer volop bijgekomen van onze reisbeslommeringen. Rond halfnegen was de Dommelsch-zaal mudjevol en zat of stond iedereen verwachtingsvol naar het podium te kijken. Tien minuten later was het zover en kwamen de heren op met het bekende nummer Cross-Eyed Mary. Ik vond het prachtig, ondanks dat het geluid wel erg zacht over kwam, en er bovendien zo af en toe ook nog een vals nootje te horen viel. Zou dat nou komen doordat vermoeiende gestunt op één been van Anderson op z'n ouwe dag, of zou het sowieso de leeftijd zijn? Ach, wat deed het er ook toe, het was evengoed prachtig. En het tweede nummer Beggar's Farm kwam al veel beter uit de verf, misschien mede doordat de geluidstechnicus kennelijk de juiste knoppen had gevonden. Prachtige nummers als Bachs Bourée, A Change Of Horses, Aqualung en nog meer. De reactie van het publiek werkte kennelijk aanstekelijk, steeds beter speelde de band. Met de uitsmijter Locomotive Breath gepaard met een stel kwekkende tuthola's vlak achter m'n rug als toegift gevolgd door een overweldigend applaus, kwam een einde aan een prachtige muziekavond in Tilburg.

"theorie van alles"

De tentoonstelling Master the Universe! in het Universiteitsmuseum Utrecht, laat zien wat de theoretisch natuurkundigen onder ons bezig houdt, al is het natuurlijk nog maar een tipje van de sluier. De 'theorie van alles' is de heilige graal van de natuurkunde. De zoektocht naar die ene theorie die alle fundamentele deeltjes en hun krachten beschrijft. Natuurkundigen van all over the world houden zich er mee bezig. Zelf vond ik het bezoek aan de tentoonstelling in Utrecht een mooie aanvulling op mijn stukje 'Leven' van j.l. 25 januari, over de LHC-deeltjesversneller in Genève waarmee ze de Big Bang kunnen nabootsen.

De tentoonstelling is in overleg met Nobelprijswinnaar Prof. dr. Gerard 't Hooft samengesteld. De Nobelprijs kreeg hij in 1999 samen met collega-natuurkundige prof. dr. Martinus Veltman voor zijn grote bijdrage aan het z.g. standaardmodel, tot op heden de beste beschrijving van de natuur.

In Utrecht tracht men middels de tentoonstelling Master the Universe! de theoretische natuurkunde toegankelijk te maken. Door korte filmpjes en eigen proefnemingen worden principes als supergeleiding, extreem kleine deeltjes, relativiteitstheorie en zwarte gaten enigszins begrijpelijk voor de leek, en raak je zelfs een beetje betrokken bij de zoektocht naar de 'theorie van alles'.

De wandeling door de bij het museum gelegen Hortus Botanicus en het aperitiefje op het zonnige terras van 'Het Zaadhuis' was trouwens ook heel leuk.

Sagittarius

De laatste tijd zie ik nogal eens een ruimtefoto in de krant staan. Je weet als leek eigenlijk niet wat je ziet, maar het zijn fantastische foto's. Prachtig gekleurde foto's van geboorteprocessen van sterrenstelsels soms buiten ons eigen melkwegstelsel, honderdduizenden lichtjaren bij ons vandaan genomen door ruimtetelescopen met infraroodcamera's, zoals de Hubble (24/4'90), Kepler (7/3'09), Herschel (14/5'09) of de Wise die j.l. 7 januari is gelanceerd.

In de wetenschapbijlage van de Volkskrant zag ik een bijzondere foto van een z.g. wegloopster, die met een snelheid van 400 duizend kilometer per uur door de ruimte sjeest. De ster zo goed als zeker afkomstig van de sterrenhoop R136, een sterrenstelsel in de Grote Magelhaense Wolk op 170000 lichtjaar van ons verwijderd, is een z.g. zware ster. Zijn of haar (hoe zeg je dat?) massa is 90 keer groter dan de massa van de ons zo bekende zon. De hoge snelheid van de ontsnappende zware wegloopster is waarschijnlijk veroorzaakt door de aanwezigheid van nog zwaardere sterren in de sterrenhoop R136, die bekend staat als de kraamkamer van nieuwe sterren.

Het sterrenbeeld Boogschutter of in het Latijns Sagittarius (in mijn fantasie gaven de Romeinen pak 'm beet zo'n 50 jaar vóór Christus, dus in de tijd dat Asterix en Obelix hun het leven in de nabijheid van dat kleine Gallische dorpje zo zuur maakte, deze naam aan het sterrenbeeld) is onderdeel van de Sagittarisarm, één van de spiraalarmen van het Melkwegstelsel. Het ligt aan de zuiderhemel, in de richting van het centrum van het melkwegstelsel, op slechts een kleine 5000 lichtjaren van ons verwijderd.

Hessel van der Kooij, de zanger van Terschelling, ooit tegen zijn zin door één of andere journalist wel eens de Nederlandse Bruce Springsteen genoemd, bekend van café de 'Groene Weide' in Hoorn en de prachtige boerderij in West End, die we wel eens voor een weekje op het eiland van hem hebben gehuurd, zingt op zijn manier over Sagittarius in een liedje dat hij 'Brother Sagitarius' noemd.



I saw him passing by the other day
Not even far from it he walked the milky way
He travelled silently, straight leaves were on that way
Distant from million, prayed out in deserty

Brother Sagitarius, show me the way
Out on my valley I cannot stay
Which direction has my arrow to go?
Up on the mountains to the rivers below

There must be a mountain, don't know which name
In my misty remembrance it's always the same
There must be a river, don't know which course
High the stream up or down, there's a good place to cross

Brother Sagitarius, show me the way
Out on my valley I cannot stay
Which direction has my arrow to go?
Up on the mountains to the rivers below

Maybe I'm up to find somewhere in the world
The gates of heaven, mister, rollin' in pearls

regenachtig dagje

We zouden vandaag aanvankelijk gaan fietsen met z'n drieën, maar daar zagen we bij nader inzien vanwege het weer maar vanaf. Radio Kootwijk per auto zo dicht mogelijk benaderen vereiste nog enig zoekwerk, en toen we het gevonden hadden mochten we nog niet naar binnen ook. Pas na enig aandringen mochten we even een blik werpen in de grote zaal van dit negentig jaar oude stukje unieke architectuur in art-decostijl. We moesten ons uiterst gedeisd houden want er zouden al musici aan het repeteren zijn voor een uitvoering vanavond, maar we hebben daar niemand gezien nog gehoord. Alvorens weer in de auto te stappen, hebben we nog even om het gebouw heen gewandeld, maar toen hadden we het wel gezien daar.

De volgende plek die we bezochten was Bronkhorst, het kleinste stadje van Nederland. Na eerst te hebben geluncht in het 'Wapen van Bronkhorst' hebben we in de regen een stevige wandeling door het stadje en om de z.g. slotheuvel gemaakt. En in de plaatselijke kapel, gesticht in 1344, hebben we de realistische fijnschilderkunst van ene Anny Plageman Aalbers bewonderd, haarfijn geschilderde stillevens.

Vervolgens stond een wandeling door de Zutphense binnenstad op ons programma, maar het regende inmiddels zo massief dat we ook daar maar vanaf zagen. I.p.v. een wandeling zouden we daar wel wat anders verzinnen. Onderweg naar Zutphen, kwamen we gezien de bloemenzee en een paar jonge mensen in de berm, kennelijk langs de plek waar j.l. zaterdagavond de jongen van 18 jaar uit Zutphen door een geweldsincident aan z'n eind was gekomen. We hadden het gisteren alle drie in de krant gelezen.
Eenmaal in Zutphen zijn we, nadat we na enige moeite de auto hadden geparkeerd, gelijk de prachtige 'Walburgiskerk' (eerste helft 13e eeuw) in gedoken, om dit eeuwen oude bolwerk eens goed van nabij te bekijken.

Met zwiepende regenwissers zijn we daarna via Deventer over de IJsseldijk naar het Olsterveer gereden. Aan de overkant over de sterk meanderende Gelderse IJsseldijk verder naar Wapenveld. Daar het bos in over de Filipsberg richting Wezep en de A28 waar we het gaspedaal even flink hebben getoucheerd, want A had voor die avond nog een afspraak in Zaltbommel. Vlak bij huis, bij Bellini's Ristorante nabij strand Horst nog even een heerlijke pizza gegeten, en toen zat het gezamelijke uitje erop. Het was ondanks de regen toch nog best een aardig dagje.

sans tricot

Rond halfelf gisteren zaten we in Aalten met z'n zevenen bij A aan de koffie wat bij te kletsen en ons te beraden op wat we zouden gaan doen die dag. A en W uit Hedel kwamen met het idee 'Kasteel Anholt' te bezoeken, en onze gastvrouw stelde een bezoek voor aan de verbouwde tricotfabriek in Winterswijk. De anderen d.w.z. J en J uit Putten en wij vonden het allemaal prima, en aldus geschiedde!
Vandaar naar 'Kasteel Anholt' in Duitsland was amper een half uurtje rijden. De lunch in het kasteelrestaurant, na de wandeling door de prachtige baroktuin rond het kasteel, stelde behalve de prijs weinig voor. Daarentegen waren de schilderijen in het kasteelmuseum van o.a. Hollandse meesters als Rembrandt, Gerard ter Borch en Jan van Goyen weer prachtig.

En na het kasteel stond dus een bezoek aan het Tricotmuseum in Winterswijk op ons lijstje. Deze expositieruimte voor moderne kunst is gevestigd in de voormalige NV Tricotfabriek G.J. Willink aan de Wilhelminastraat. Het gebouw uit 1890, ontworpen door architect Gerrit Beltman, begin jaren twintig uitgebreid met een in betonskeletbouw opgezette spoelerij o.l.v. zijn zoon Arend, en in 1934 o.l.v. bouwmeester Heinink wederom uitgebreid met een in nieuw-zakelijke stijl opgetrokken deel, is een rijksmonument. Na afbraak van alle laagbouw en een ingrijpende renovatie enkele jaren geleden, is de spoelerij nu voor een deel museum voor moderne kunst geworden.
De schilderijen (lyrisch abstract expressionisme) van Wim Izaks (1950-1989) spraken me niet erg aan, maar de op de ramen geplakte expositie van aquarelachtige transparanten (aqualux) van Cornelis Kloos (1895-1976) 'Sans tricot' genoemd vond ik sprankelend en van grote klasse. Frivole voorstellingen van meisjes, naakt of schaars gekleed, die zich in een idyllisch landschap bevonden, en zo te zien verschoond waren van alle zorgen van het dagelijkse bestaan.

In bistro "De Nachtwacht" in Winterswijk hebben we ons vervolgens op advies van de ober aangenaam door de kok laten verrassen. En eenmaal terug bij A in Aalten hebben we tenslotte de in vele opzichten geslaagde dag afgesloten met een sterke bak koffie.

vergaderlocaties

Vergaderen is misschien een groot woord, werkbesprekingen klinkt beter. Maar dan wel op bijzondere locaties. Onlangs weer in de Amstelkerk op het Amstelveld in de binnenstad, de enige overgebleven houten noodkerk in Amsterdam, gebouwd in 1668 en ontworpen door stadsbouwmeester Daniel Stalpaert (1616-1676).
In de jaren tachtig van de vorige eeuw is het destijds in slechte staat verkerende kerkgebouw voor het symbolische bedrag van één gulden gekocht door Stadsherstel Amsterdam. Deze club heeft het gebouw vervolgens grondig gerestaureerd naar een plan van architect G. Prins. Sindsdien is Stadsherstel Amsterdam in dit schilderachtige zeventiende-eeuwse bouwwerk gevestigd en heb ik er zo af en toe een werkbespreking.

Nog zo'n fraaie locatie is gebouw 'De Bazel' (genoemd naar architect Karel de Bazel 1869-1923) aan de Vijzelstraat, ontworpen en gebouwd tussen 1919 en 1926. In het imposante gebouw, destijds gebouwd voor de Nederlandsche Handel-Maatschappij is sinds 2007 o.a. Stadsarchief Amsterdam gevestigd, na eerst grondig te zijn gerenoveerd conform plan architecten Claus en Kaan. Behalve het Stadsarchief herbergt het gebouw een conferentiecentrum met prachtige zalen die allemaal in hun oude grandeur zijn teruggebracht, expositieruimten, een cafè en nog veel meer. Ook hebben we tijdens de renovatie een tijdlang gefilosofeerd over de bouw en inrichting van een radiostudio in 'De Bazel', maar dat is er helaas niet van gekomen.

saxofoonkwartet

Gistermiddag in Estrado naar het 'Artvark Saxofone Quartet' wezen luisteren. Rolf Delfos en Bart Wirtz op alt, Mete Erker op tenor en Peter Broekhuizen op bariton. Eigenlijk had ik geen zin om te gaan met dat mooie weer, maar blij dat ik wel gegaan ben. Ik heb genoten van de nummers van hun nieuwe cd TRUFFELS, die ik uiteraard gelijk maar heb aangeschaft. Wat kunnen die gasten spelen zeg! Ze brachten het ook goed, puur entertainment was het, en dat voor anderhalve man en een paardekop. Gelukkig maakte hun dat geen bal uit.

Zelf heb ik ook eens een jaar of tien saxofoon gespeeld. Van een geheel ander niveau trouwens, maar wel leuk. Bij Hampe op het Spui in Amsterdam had ik een oude maar goed gereviseerde 'Selmer' tenorsax gekocht. Na een aantal lessen speelde ik mee in de band zonder naam van de plaatselijke muziekschool. Daarna, in de midden jaren tachtig kwam in Amsterdam zowaar het serieuze werk in een gelegenheidsband die we de 'Red Copper Wedding Band' noemden. Veel lol vooral! Vervolgens kwamen er nog enkele optredens her en der met een stelletje ongeregelde flapdrollen. Toen ik een keer in de pauze op het toilet van een Vrije School een stel gasten tegen elkaar hoorde zeggen, dat ze wel een beetje om de band moesten lachen, had ik het wel gezien bij de band. Wat ik toen wel veel langer heb volgehouden, is samenspelen met m'n dochter S die toen aardig met de clarinet overweg kon. Dat ging zover, dat ik er op een gegeven ogenblik ook nog maar een 'Conn' altsax bij heb aangeschaft. Sluipend is er met de diverse verhuizingen naar her en der jammer genoeg de klad ingekomen, het was niet anders.



Maar goed, toen ik deze gasten van nabij zo prachtig hoorde spelen, bekroop mij even de gedachte om ook maar weer saxofoon te gaan spelen. Toch zal ik er, nu ik mij al een tijdje met veel plezier bezig houd met zang, bodhran en drumstel, niet zo snel meer aan beginnen.

cadeau

De datum was lang tevoren al afgesproken, niettemin had iedereen, op S en mezelf na, gisteren toch eerst nog weer wat anders te doen. J moest met haar koor tot iets over het middaguur optreden in de Catharinakapel, C moest eerst nog naar Joga en E had tot twee uur open dag op zijn muziekschool. Dat is nogeens afspraken maken! Maar goed, nadat we rond halfdrie E in Amsterdam ook hadden opgepikt reden we eindelijk volgens plan richting Schiedam, naar het Stedelijk Museum aldaar. Hopend maar niet in een file verzeild te raken, want dan konden we het schudden, om vijf uur gingen de deuren toch echt dicht. Maar dat viel gelukkig mee, een goed uurtje later waren we binnen en liepen we ons te vergapen aan 'Meisjes met koffers' een bijzondere expositie van gouaches van Alex van Warmerdam verwant aan zijn films, toneelvoorstellingen en gedichten.

Het uitje met het basisgezin uit de vorige eeuw als cadeau, was een keuze van J. Wel bijzonder, dat rondrijden met drie veertigers op de achterbank. Naar achteren meppen met een landkaart om het gezeik een beetje in te tomen, zoals we vroeger wel eens deden tijdens een (te)lange autorit kon natuurlijk niet meer. Maar dat was trouwens niet nodig ook, integendeel! Genoeglijk keuvelend over van alles en nogwat werden de kilometers geslecht.

Na eerst nog een aperitiefje in de zon op een Schiedam's terrasje, gingen we weer richting Amsterdam. Daar hadden we tussen zeven en halfacht besproken bij 'Lieve', een Belgisch restaurant aan de Herengracht. Met onze keuze daar voor het z.g. 'Barok Menu', bestaande uit diverse kleine hapjes met poëtische namen als Luie wijven frites, lam geslagen, zo gepiept, grens gevalletje, dronken druifjes, gerechtigheid en nog veel meer, was niets mis. Heerlijk, de ambiance was ook prima, alleen jammer van de herrie. Aanvankelijk drong het nog niet zo tot ons door, maar na een poosje werden we er een beetje moe van, althans ik wel. We konden ons slechts met de grootste moeite verstaan maken aan ons tafeltje. Een beetje irritant!

Maar ondanks deze dissonant in het hele gebeuren die dag, heb ik genoten van alles. Wat mij betreft doen we dit nog eens vaker zo.

gelukkige huisvrouw

Het moest er natuurlijk van komen he, de film 'De gelukkige huisvrouw'. Dat ik nou krom gelegen heb van het lachen kan ik niet zeggen, ondanks het voortdurende gegniffel van alle dames om mij heen. Want dat was het wel he, een vrouwenfilm gezien de geaardheid van de bezoekers. Onzin natuurlijk, maar toch, ongeveer 95% dames schat ik en een handje vol mannetjes, waaronder ik de gek.

Het boek van Heleen van Royen heb ik niet gelezen, en om de één of andere reden zal dat er denk ik ook niet van komen. Maar de film, ja dat is andere koek. Een huilfilm las ik ergens, nou verdomd het is zo, maar wel een mooie huilfilm! Wat kunnen die gasten acteren zeg, met het grootste gemak sleepten ze ons mee in hun emoties. Alhoewel ik ook toe moet geven, dat het huilen me naar mate ik ouder wordt op de één of andere manier steeds beter afgaat, heel bijzonder.

Als het yuppenstel Lea (Carice van Houten) en Harry (Waldemar Torenstra) een baby krijgt gaat het mis met het mooie leventje. Na de zware bevalling die in details wordt gefilmd, raakt Lea totaal de weg kwijt en belandt ze voor een tijdje in een psychiatrische inrichting. Middels psychiater Beau (Marcel Hensema) komt ze er achter dat haar misère hoofdzakelijk te wijten is aan een jeugdtrauma. Onverwerkt verdriet om het verlies van haar vader, die toen ze nog een jong meisje was zelfmoord heeft gepleegd. Tegelijk komt ze er achter, dat de dubieuze rol die haar moeder in haar leven heeft gespeeld, haar ook niet veel goeds heeft gebracht.

Uiteindelijk komt ze gesterkt de hele misère te boven. Middels een mede patiënt heeft ze leren rouwen om verlies van geliefden. Haar moeder stuurt ze dan min of meer naar huis, en ze neemt de opvoeding van haar kind weer zelf ter hand, samen met haar man. Ik vond het filmdebuut van regisseur Antoinette Beumer, naar het gelijknamige boek van Heleen van Royen prachtig. Maar toch ook wel een beetje vreemd, thrillerachtig soms, een merkwaardige mengeling van drama en komedie.

De Lieve Vrouw

Gisteren in theater film cafe 'De Lieve Vrouw' in Amersfoort 'Wij weten ook niet wat er gaat gebeuren' gezien. In de muziektheatervoorstelling, gemaakt door 'Susies Haarlok' in het kader van Orkater/De Nieuwkomers, werd het onderwerp science fiction nogal op de hak genomen. 'Susies Haarlok' bestond voor deze gelegenheid uit de jonge muziektheatermakers Wessel Schrik, Tjalling Schrik, Arthur Wagenaar en Harald Austbo en de (gast)acteurs Ibelisse Guardia en Steven de Jong.

Ze hebben zich voor 'Wij weten ook niet wat er gaat gebeuren' laten inspireren door SF films, boeken en documentaires. En ze ontwierpen voor het stuk zelfs nieuwe muziekinstrumenten als o.a. een lichtklavier en een futurofoon. In het stuk belandt astronaut Tonnie Koster, die lange tijd door de ruimte heeft gezweefd in een ingevroren toestand, in een nieuwe wereld op een verre planeet, die de technologie van onze planeet verre overtreft. Hij komt daar in aanraking met een extreem ontwikkelde mensheid waar aardse woorden en begrippen al eeuwen in onbruik zijn geraakt. Hij ontmoet daar ook de mooie en geheimzinnige Beatrice von Braun die hem moet laten inburgeren. Het is al met al een komisch gebeuren met een serieus tintje.

Een wereld waarin de grenzen tussen de mensheid en de technologie totaal zijn vervaagd. Gevoel en emoties zijn onbekende begrippen geworden, liefde, eenzaamheid en verdriet bestaat niet. Maar Tonnie Koster brengt daar verandering in door de computers tot de orde te roepen, waarna hij even later samen met zijn mooie, geheimzinnige en lieve vrouwtje Beatrice, die inmiddels voor hem heeft gekozen, de ruimte in zweeft, weg van die vreemde planeet en z'n gevoelloze bewoners.
Na een kort intermezzo zien we daarna Tonnie Koster terug in de tijd op zijn aardse kamertje zitten, waar een dikke hospita hem sperziebonen voert. Hij leeft geïsoleerd en voelt zich eenzaam, zijn leven stelt niets voor vind hij zelf. Hij zou eigenlijk maar het liefst een apparaat willen zijn zonder gevoel. Maar wat dat betekent hebben we daarvoor in de voorstelling kunnen zien!

Ik vond het een aardige en filosofische voorstelling met verrassende grappen. SF moet je niet al te serieus nemen natuurlijk, desondanks komt die fantasierijke wereld met een nieuwe mensheid door de huidige technologie voor je gevoel soms akelig dichtbij. En de abstracte en vervreemdende muziek van de groep accentueerde dit gevoel. Het stuk is een oproep om emoties, gevoel en creativiteit te koesteren, en op te houden met het buitensporig belangrijk vinden van technologische ontwikkelingen.

nieuwe ruïnes

Rijdend over de A6 bij Almere valt mijn oog steevast op de ruïne van 'Kasteel Almere'. Eigenlijk abnormaal, al jaren lang kijk je naar het ruïneuze overblijfsel van wat ooit gebouwd had moeten worden, inplaats van wat ooit gebouwd is. Wat gaan ze doen met deze bouwval, slopen of komt er een geldschieter alla Hennie van der Most die er misschien nog een mooi investeringsprojectje van weet te maken. Die man heeft genoeg ervaring opgedaan in het Duitse Kalkar met het complex van de nooit afgebouwde kweekreactor. Wunderland Kalkar (voorheen Kernwasser-Wunderland) is sinds 1995 een goed lopend attractiepark voor families met kinderen.

Al te lang mag dat niet meer duren volgens mij, als het al niet te laat is. Al jaren lang worden de constructies van het bouwwerk niet alleen door alle soorten van weer letterlijk gesloopt, maar nu ook nog door vandalen las ik. Ik heb geprobeerd er eens wat dichter bij te komen om het één en ander wat beter te kunnen bekijken, maar de plek is rondom hermetisch afgesloten met hoge hekwerken. Jammer, dan maar niet, in een klauterpartij had ik geen zin. Benieuwd wanneer er eens wat gaat gebeuren daar.



Er schiet me trouwens nog een mogelijk onafgebouwde ruïne te binnen, en die staat in een weiland in Opmeer. Met het vrijwel voltooide 'Scheringa Museum voor Realisme' zitten ze sinds het faillisement van de bank van Dirk Scheringa behoorlijk in de maag heb ik begrepen. Voorlopig oefent de bouwkundig aannemer haar retentierecht uit op het bouwwerk. Eén voordeel hebben ze met dit pand, het dak is gelukkig waterdicht!

Ons' Lieve Heer op Solder

Bij 'Salto' de publieke omroep Amsterdam in 'Pakhuis De Zwijger' moest ik woensdag even zijn, hooguit een uurtje. Woensdag is ook de dag van de lunchconcerten in het Concertgebouw, kwam dat even mooi uit! En J vermaakte zich een paar honderd meter verderop in het 'Muziekgebouw aan 't IJ' wel eventjes met een boek en een kop koffie. Zo is het gegaan, rond half twaalf reden we geheel volgens plan richting van Baerlestraat waar het lunchconcert om halféén zou beginnen. Mooi op tijd dachten we, nee dus, ja als we lopend gegaan waren, dan misschien wel. Nu zaten we vast in het verkeer met al die rottige wegopbrekingen en omleidingen, stom we hadden het kunnen weten. Toen we even over halféén toch nog in het Concertgebouw stonden, konden we in de hal op TV ons gemiste concert volgen, maar daar hadden we geen zin in. Buiten in het zonnetje, gezellig op het terras van 'Brasserie Keyzer' pal naast het Concertgebouw, hebben we moeiteloos onze frustratie weg kunnen drinken en eten. Andere keer beter!

Ons volgende plannetje, een bezoek aan museum 'Ons'Lieve Heer op Solder' aan de Oudezijds Voorburgwal verliep probleemloos. Als je de open restauratiewerkzaamheden van het 17de eeuwse katholieke kerkje op zolder, compleet met galerijen, altaar en 150 zitplaatsen tenminste niet als probleem ziet. Beetje jammer datwel, maar we kregen wel een goed idee van de ruimte in het prachtige 17de eeuwse grachtenpand, en er hingen uiteraard ook tekeningen en foto's van wat het was en ging worden. Volgens planning moet de restauratie en de uitbreiding van museum 'Ons' Lieve Heer op Solder' geloof ik medio 2011 zijn voltooid.



Zo bezoek je bij tijd en wijle toch altijd wel een plek, waar je tot nog toe niet geweest was. 'Ons' Lieve Heer op Solder' was zo'n plek, in al die jaren was ik er nog nooit binnen geweest.

Ensemble Organum

Het prachtige muziekprogramma 'Oase' van de NPS zondagochtend op radio 4, wordt gepresenteerd door Cees van Ede. Alleen maar luisteren naar de stem van die man is al een genoegen, volgens mij heeft hij de mooiste radiostem van de hele publieke omroep. Maar het gaat natuurlijk om de inhoud van het programma. Vanmorgen hoorde ik van de CD 'Le Chant des Templiers' van het Ensemble Organum het nummer 'Honor virtus et potestas', wat zoiets als 'Eer, deugd en macht' betekent. Muziek van de Kruisvaarders werd het door van Ede genoemd. Ik wist niet wat ik hoorde, min of meer in trance zat ik a.h.w. op m'n stoel genageld te luisteren naar de middeleeuwse zang, van dit door Marcel Perès in 1982 in de abdij van Senanque opgerichte Franse ensemble. Het repertoire van Ensemble Organum, dat is gevestigd in de buurt van Parijs, is voornamelijk liturgies. Het bestrijkt een periode die loopt van de vroege middeleeuwen tot aan de 18de eeuw. In Wikipedia las ik dat het ensemble gespecialiseerd is in het "pre- en para- Gregoriaanse" zingen. Het zal allemaal wel, ik vond het prachtig!



Eer, deugd en macht dus, is zo ongeveer de betekenis van deze prachtige samenzang. De katholieke kerk heeft nog wel wat uit te leggen, want met deze begrippen zijn ze niet altijd even kuis omgegaan. Een respectabel aantal voorgangers binnen de RK kerk schijnt buiten de schreef gegaan te zijn. Ik wil niet generaliseren, dat mag niet en is ook niet terecht denk ik, maar er moet juist wel over worden gesproken. Mea Culpa! Maar op het nieuws hoorde ik echter, dat de paus in zijn paasboodschap op het Sint-Pietersplein geen woord gerept heeft over deze heikele kwestie.

Alice in Wonderland

'Alice's Adventures in Wonderland', vaak afgekort tot 'Alice in Wonderland' is een (kinder)boek uit 1865 van Lewis Carroll. Het 145 jaar oude verhaal wordt gezien als een modern sprookje, las ik in de vrije encyclopedie Wikipedia. Het fantasieverhaal is door Disney al eens verfilmd, maar onlangs hebben we in bioscoop 'Atlantic' de nieuwste door Disney uitgebrachte versie gezien. De nieuwste verfilming van 'Alice in Wonderland' die werd geregisseerd door Tim Burton, is j.l. 10 maart in première gegaan.

In het oorspronkelijke verhaal van Lewis Carroll, is Alice geen meisje van negentien zoals in de nieuwste film, maar een meisje van zeven dat met haar oudere zusje aan de oever van een meertje zit. Als er een pratend wit konijn langs rent, volgt ze het tot aan een diep konijnenhol, waar ze vervolgens invalt. Als ze na een lange val op de bodem ligt, blijkt ze zich in een vreemde wereld te bevinden die Wonderland heet. Op haar ontdekkingstocht door deze wereld loopt ze de meest merkwaardige figuren tegen het lijf, waarmee ze verwarrende gesprekken heeft. Maar als ze uiteindelijk wakker wordt blijkt alles een droom te zijn geweest.

Zoals gezegd in deze film is Alice (Mia Wasikowska) een adolescent, die ook nog eens op het punt staat te trouwen met Hamish, een overdreven en nichterige flapdrol. Daar heeft ze bij nader inzien weinig zin in. Ze rent weg van het verlovingsfeest en vind, hoe kan het ook anders, een diep konijnenhol op haar pad waar ze in tuimelt, en in de malle wereld van Wonderland terecht komt. Daar veranderd ze voortdurend van formaat door vreemde drankjes en hapjes, en komt ze in aanraking met allerlei vreemde types zoals o.a. een dikke dwergentweeling, een gekke hoedenmaker (Johnny Depp), een wrede rode hartenkoningin (Helena Bonham Carter) een lieflijke witte koningin (Anne Hathaway) en een hoop malle en gevaarlijk uitziende beesten. Ze raakt in een gevecht verzeild tussen de legers van de rode en de witte koningin, de kwaden en de goeden zal ik maar zeggen. Ze verslaat daarbij de draak, het geheime wapen van de slechte rode koningin. Als ze dan een slokje bloed van de verslagen draak krijgt aangeboden door de witte koningin, kan en mag ze weer terugkeren in haar eigen (normale) wereld.



Vastberaden en als een herboren mens begeeft ze zich even later weer tussen de nog aanwezige genodigden van haar verlovingsfeestje. Verwonderd aangestaard door de feestgangers doet ze rustig haar verhaal en excuus, en deelt ze mee dat de trouwerij niet zal doorgaan. Ze neemt de vroegere zakenpartner van haar overleden vader, haar vermeende schoonvader, even apart en komt geheel in de geest van haar vader met het plan een handelslijn op te zetten met China. Gepokt en gemazeld stapt ze de grote serieuze wereld in. Ze heeft heel veel geleerd in de wereld van haar fantasieën en weet nu wat ze wil!

First Mission

Af en toe kom ik nog wel eens in het 'Grand Théâtre' aan de Snouckaertlaan in Amersfoort. En dan denk ik nog weleens aan mijn allereerste bezoek aan dit, in de loop der jaren totaal veranderde theater. Afgelopen zaterdagavond hebben we daar in zaal 5 de film 'First Mission' gezien. Na de brand, naar ik meen in de jaren tachtig, is het theater naar de eisen des tijds verbouwd. Nu is het een bioscoop met meerdere zalen, zoals je ze overal ziet in het land. Maar dat was in de jaren zestig wel anders.

'Grand Théâtre' zomer 1961, samen met een vriendje van toen naar de film 'The Girl on the Boat', een komedie met Norman Wisdom in de hoofdrol. We kwamen daarvoor uit Austerlitz gefietst, waar mijn ouders destijds een vakantiehuisje hadden gehuurd. Het 'Grand Théâtre' had toen één grote zaal, op de vloer een dik tapijt waarin je in wegzakte, en riante (genummerde) fauteuils waar je door iemand met een zaklamp naar toe werd gebracht. Het voorprogramma met het Polygoon-bioscoopjournaal in zwart-wit, ingesproken door Philip Bloemendaal met die typische stem. En halverwege de hoofdfilm pauze waarin iemand met ijs langs kwam, en een ander met een collectezak voor het Bio-Vakantieoord. Een bioscoop beleefde je door de chique ambiance van de zaal sowieso heel anders dan tegenwoordig. Het 'Grand Théâtre' vond ik destijds heel chique. Maar we hebben er toen met die halve gare Norman Wisdom geen seconde minder om gelachen!

Maar om de film 'First Mission' viel weinig te lachen. Hoogstens een beetje om de romance tussen twee van de drie hoofdrolspelers, de jonge dokter Marina (Anniek Pheifer) en de vlotte techneut van de basis (Tygo Gernandt). De film is gemaakt om het werk van 'Artsen Zonder Grenzen' onder de aandacht te brengen. De makers hadden verder geen ander verhaal te vertellen, en dat voelde je eigenlijk de hele film door. Om het geheel toch nog een beetje op een speelfilm te doen lijken, speelde het verhaal zich in hoofdzaak af rond genoemde romance, en een indianenjongetje in de Latijns-Amerikaanse rimboe, wiens droom over een voetbalcarrière door een landmijn in rook opging.

In de beklemmende documentaire 'Living in Emergency' kan je echt zien wat 'Artsen Zonder Grenzen' meemaken. Ik heb de documentaire (nog) niet gezien, maar het is behoorlijk heftig las ik! Om in die ellende te werken en overeind te blijven, moeten die gasten daar wel zo ongeveer de mentaliteit van een beroepsmilitair hebben. Dat is dus nogal wat, weinig ruimte lijkt mij voor sentiment!

tabloid

Met een tot bootje gevouwen Volkskrant die op het grote water de einder tegemoet vaart, illustreert Ien van Laanen prachtig het afscheid van het huidige grote formaat, het z.g. broadsheet formaat. Als kind zongen we wel eens 'Hoedje van papier' terwijl we dan rondliepen met een tot puntmuts gevouwen krant op ons hoofd. Dat zal vanaf a.s. maandag met de Volkskrant nog moeilijk gaan denk ik, of je moet tevreden zijn met een hoedje dat je niet past. Ook de gevouwen bootjes zullen vanaf die datum niet meer voor het grote water geschikt zijn. Vaarwel broadsheet, welkom tabloid!

Vroeger toen ik nog wel eens met de trein reisde, zat ik vaak te hannesen met die grote krant. Je wilde je medereizigers in die beperkte ruimte niet tot last zijn, alhoewel die doorgaans ook achter een krant verscholen zaten. Later, toen ik wat bedrevener was geworden in de vouwkunst ging het beter, met een paar slagen had je de krant gereduceerd tot A4 formaat, met de gewenste column of katern voor je neus. Als je geen krant had, nam je wel eens een gratis krantje ergens uit een bak op het station. Had je even wat te lezen, maar het haalde het natuurlijk niet bij een echte krant, je nam ze ook niet serieus. Daar had je de kranten voor waarmee je vertrouwd was, en dat waren kranten in groot formaat.

Dat gaat nu dus veranderen, ook de Volkskrant komt vanaf maandag in het handige tabloid formaat. Met die losse katern waren we er al een beetje op voorbereid, maar nu gaan ze als één van de laatste grote kranten in ons landje, ook bij de Volkskrant helemaal over. We zullen er vast en zeker, evenals aan een andere layout, die we de afgelopen jaren vaker bij de Volkskrant hebben gezien, snel aan gewend zijn.
Overigens wel een beetje jammer dat ik nu zelden of nooit meer met de trein reis.

fourtyfour

Vandaag vierenveertig jaar geleden was een dag van spanning en opluchting. Op mijn laatste examendag in Arnhem moest ik het laten afweten door de komst van onze nieuwe wereldburger 's morgens vroeg op de Deuverdenseweg. Dat was enerzijds natuurlijk even een probleem, hoe moet dat nou verder met dat examen, maar anderzijds gaf de geboorte van een gezonde baby natuurlijk alle reden tot opluchting en blijdschap. En dat telde! Beide opa's en oma's werden op de hoogte gebracht van het heuglijke feit, en er werd beschuit met rose muisjes gegeten. Iedereen was blij!

En op de radio hoorde ik dat de Rolling Stones op Schiphol de pers te woord stond, ze zouden die avond in de Brabanthallen in Den Bosch een half uurtje optreden. Het was hun tweede optreden in Nederland, het eerste was het roemruchte optreden op 8 augustus 1964 in het Kurhaus in Scheveningen, maar dat terzijde. In het voorprogramma traden die avond groepen op als de Bintangs, The Bumble Bees, Peter & The Blizzards en The Outsiders, terwijl Veronica deejay Jan van Veen de boel aan elkaar praatte. Wally Tax van The Outsiders heeft jaren later nogeens gezegd, dat hij de Stone's op die avond volledig had weggespeeld, je moet toch wel lef hebben.

Het examen heb ik met succes kunnen en mogen afmaken toen mijn dochtertje alweer twee weken oud was. Zo was ook dat probleem weer opgelost. De zorg voor de kleine wereldburger had alles behalve een negatieve invloed op mijn functioneren. Integendeel zou ik haast zeggen. Inmiddels zijn we vier en veertig jaar verder. Over examens hoef ik me gelukkig al lang niet meer druk te maken. Maar wel over de zorg voor elkaar, dat weer wel, ook al ben je allang geen baby meer. En ik hoop dat we nog lang met plezier en in goede gezondheid van elkaar kunnen genieten.

Haarlemmerstraat

Steevast beginnen we ons Herenleedavondje in Cafe 'Hegeraad' aan de Noordermarkt. Dat doen we al jaren zo. Dan drinken we een paar glazen bier, bespreken de waan van de dag, waar we met de volgende architectuurexcursie naar toegaan en waar we straks gaan eten. Dat laatste hoefden we gisteravond niet te doen, want AH had op eigen houtje al een tafel voor vijf gereserveerd in een nieuwe pas geopende eetgelegenheid aan de Haarlemmerstraat. Zomaar, zonder met ons te overleggen, een nieuw fenomeen in ons HL-clubje dat natuurlijk wel even het nodige stof deed opwaaien. Maar bekwaam als AH is in die dingen, wist hij de verhitte gemoederen al snel weer met een biertje te bekoelen. Hij had er onlangs met z'n R gegeten, en het was zo lekker geweest dat hij er bijkant z'n vingers bij had opgegeten! We waren gerustgesteld en overtuigd van zijn goede wil!

Zo wandelden we even later via de Brouwersgracht naar de Haarlemmerstraat. Onderweg moesten we natuurlijk wel even stilstaan om AH's nieuwste aanwinst in de Brouwersgracht te bekijken. Een onlangs in Mook aangeschaft sleepbootje van rond de 35 voet, waarmee we met z'n vijven vast en zeker een keer mee de hort op zullen gaan. Wie weet, misschien met Sail Amsterdam dit jaar.

In 'Bistrot Neuf' de ontdekking van AH dus, werden we hartelijk verwelkomt met een glas bubbels van het huis. Dat begon goed! Het heerlijke voorgerecht kwam, nadat we onze keuze hadden doorgegeven, ook vrij snel op tafel. Maar daarna ging het een beetje mis, kennelijk door de grote drukte. Ze konden het in de keuken even niet meer bijbenen. Het was echter oer gezellig en we zaten lekker te ouwehoeren, we hadden nog amper gemerkt dat het hoofdgerecht een beetje lang op zich liet wachten. Eigenlijk drong het pas goed tot ons door toen de bediening zich kwam excuseren en we een fles wijn van het huis kregen aangeboden, mooi toch? Kort daarna werd het hoofdgerecht opgediend. AH had niets teveel gezegd, daar waren we het unaniem over eens, het was evenals het dessert en de koffie van grote klasse!

Afrekenen gaat doorgaans moeiteloos, we tellen de hele bups bij elkaar op, ook van de kroeg van voor in de avond die één van ons altijd al betaald heeft, delen de som door vijf en klaar is kees. Een kind kan de was doen, alleen vanavond ging dat voor de verandering ook eens een keer anders. Het gegoochel met de bankbiljetten begon eigenlijk doordat we te weinig wisselgeld hadden, wie had nou wat op tafel gelegd en wie had nou wat terug gepakt of aan wie terug gegeven. Hilarisch, zoals je collectief de kluts kwijt kan raken, lachen natuurlijk, we worden oud. Maar we zijn eruit gekomen!
Rond een uur of kwart voor twaalf waren we klaar. Het was door het zachte voorjaarsweer nog heel druk op straat. De stoepen en terrasjes voor de kroegen zaten vol jonge mensen, alsof het al hoogzomer was. Een gezellig sfeertje datwel, maar ja je kan niet alles hebben, de mannetjes van het Herenleed wilden naar huis, ze verlangden naar bed. Maar voor het zover was moest ik eerst nog wel even een uurtje rijden!

"Koor van de Dom van Kaliningrad"

Kaliningrad, de hoofdstad van de gelijknamige oblast (provincie) Kaliningrad, is sinds het uiteenvallen van de Sovjet-Unie een exclave van Rusland. Deze ongeveer 400000 inwoners tellende kustplaats aan de Oostzee, gelegen aan de monding van de rivier de Pregolja, is een belangrijk verkeersknooppunt in de regio. Tot 1945 heette de stad Koningsbergen en was het een deel van Duitsland. Ingeklemd tussen Polen en Litouwen, de historische regio Oost-Pruisen, is het sinds het toetreden tot de Europese Unie van beide landen tevens een enclave binnen de EU.

'De Dom van Kaliningrad', onderkomen van de Russisch-orthodoxe kerk, dateert uit de 13e eeuw. Het is de thuisbasis van het koor dat we afgelopen vrijdagavond hebben gehoord in de Gereformeerde Kerk in Putten. Het in 2004 opgerichte a capella koor bestaande uit 6 professionele zangers t.w. Elena Kramarenko (mezzo, sopraan en koorleidster), Yuliya Konakova (alt), Galina Osadchya (sopraan), Sergey Elovitsky (tenor), Evgeny Osadchiy (bas) en Ruslan Osadchiy (bariton) zong voor de pauze een liturgisch repertoire en na de pauze een folkloristisch repertoire.



Ik vond het ontroerend mooi, en voor mijn gevoel dynamisch van een niet te evenaren perfectie. Harde of zachte passages, het was allemaal van een niveau waar de koude rillingen van over je rug liepen. Af en toe had je het gevoel alsof je naar een veel volumineuzer koor zat te luisteren. Maar het waren toch echt maar 6 vocalisten die daar zo opvallend helder, beheerst en ontroerend mooi stonden te zingen, prachtig!

muzikale vertellingen

Gisteravond bracht Freek de Jonge zijn nieuwe CD ten gehore in Carré, samen met zijn band Ocobar & guests. Ik was erg benieuwd, want een goede zanger heb ik de inmiddels 65 jarige Freek nooit gevonden. Freek is meer een performer, een hele goede muzikale performer! Daarbij weet hij ook nogeens heel goede muzikanten omzich heen te krijgen.
En dat bleek gisteravond in Carré ook maar weer eens, een prima band dat Ocobar!

Tijdens de wandeling van eetcafé "Blauwbrug" naar theater Carré, hebben we even met respect naar een staaltje stuurmanskunst staan kijken. Aan bakboord op de Amstel voer ons langzaam een groot vrachtschip tegemoet, van een formaat die je op deze lokatie niet vaak tegenkomt. Een moment dacht ik, dat het wel uit de lucht moest zijn gevallen, hoe kon zo'n gevaarte hier anders verzeild geraakt zijn. Uiterst voorzichtig begon het enorme schip tussen de Magere Brug en de Blauwbrug stuurboord te draaien, richting Nieuwe Herengracht. Knap werk, in het bijna donker met zo'n kolos kiellekielle tussen die woonschepen door laveren. Op een bepaald moment zat er voor mijn gevoel geen centimeter ruimte meer tussen schip, woonschepen en beide Amstelkade's, alles zat klem zo te zien. Schijn, want even later voer die grote jongen door de brug in de Amstelkade rustig de smalle Nieuwe Herengracht op, richting Prins Hendrikkade en verder denk ik, zonder ook zelfs maar iets te hebben geschampt. Petje af!

De liedjes van Freek werden afgewisseld met verhaaltjes over een tocht van A naar Z. Een tocht van Friesland naar Zeeland in de jaren vijftig. Daar deed je toen met al dat overstappen op andere vervoerssystemen een uur of twaalf over! 12 liedjes zong hij tussen de verhalen door. Hij zong ook nog een ode aan zijn vrouw Hella, die in de zaal het licht deed en waar hij inmiddels 39 jaar mee is getrouwd. Later tijdens de slotfase kwam Hella ook het podium op met viool en lieten ze samen nog een nummer horen, waarbij Freek zelfs een gitaar ter hand nam. Iets over tienen was het feest in Carré afgelopen. We hebben genoten van de muziek, de teksten, de verhaaltjes en de sfeer in de zaal.

Pi-dag

Van de 3e maand van het jaar is het vandaag alweer de 14e dag. Pi-dag dus las ik gisteren in de krant, en dat wereldwijd! Ik was het eigenlijk alweer vergeten, maar ik werd er vanmorgen toen ik de pc opstartte, middels m'n googlestartpagina op een ludieke manier weer aan herinnert. Pi, ofwel het getal 3,14 bestaat al sinds o.a. Archimedes in de Griekse oudheid benaderingen van pi heeft berekend. Hij nam daarvoor een cirkel met een diameter van 1, de omtrek heeft dan een lengte van pi. Maar die omtrek kon hij dus niet direct uitrekenen, maar wel de omtrek van de ingeschreven regelmatige zeshoek, die was 3. De cirkel was natuurlijk langer dan die ingeschreven zeshoek, dus was pi ook groter dan 3. Archimedes verdubbelde de zeshoek vervolgens naar een ingeschreven twaalfhoek, en die verdubbelde hij weer naar een 24-hoek. Dat deed hij nog twee keer en zo kwam hij tot een ingeschreven 96-hoek, die alhaast niet meer van een cirkel te onderscheiden was, maar waarvan hij de omtrek nog wel kon uitrekenen. Op dezelfde manier maakte hij ook nog een omschreven 96-hoek waarvan hij de omtrek kon uitrekenen. Op deze manier is Archimedes voor het getal pi uitgekomen op een waarde van 3,14.
Pi geeft bij een cirkel dus de verhouding aan tussen omtrek en diameter, leerden we al op school. Het maakt niet uit hoe groot of klein de cirkel is, altijd is omtrek gedeeld door diameter afgerond tot 2 decimalen achter de komma 3,14. Maar nog tot op de dag van heden zijn fanaten met super computers bezig dit getal te berekenen tot een schier oneindig aantal decimalen achter de komma, het record staat op dit moment op 2,7 biljoen las ik!

Dat is een getal dat niet makkelijk uit te spreken is en er bijvoorbeeld zo uitziet: 3,1415926535897932384626433832795028... enz. Belachelijk natuurlijk, als je 2,7 biljoen cijfers met de snelheid van één cijfer per seconde zou opzeggen ben je volgens Ionica Smeets van de Volkskrant 85,616 jaar bezig! Even kijken 85,616x365x24x60x60= 2.699.986.176 seconden, dat klopt dus aardig. Niet te geloven eigenlijk, je begint bij je geboorte te tellen, en bij je dood ruim 85 jaar later, ben je pas uitgeteld. Uitgeteld ben je natuurlijk sowieso als je dood bent, maar toch! Er is aangetoond dat de pi berekening nooit precies een breuk kan zijn. Pi is een z.g. transcendent getal d.w.z. dat het nooit een wortel kan zijn van een vergelijking met gehele getallen als coëfficienten.

Leuk, al die weetwatjes over pi, maar ik hou het maar gewoon bij 3,14. Al sinds mijn schooljaren heb ik 2 decimalen achter de komma meer dan genoeg gevonden.

Gauguin

De expositie 'De doorbraak naar moderniteit' van Eugène Henri Paul Gauguin (1848-1903) in het Van Gogh Museum, gaat over de tijd rond de Parijse Wereldtentoonstelling in 1889, toen daar ook de Eiffeltoren gebouwd is. Paul Gauguin exposeerde toen met enkele vrienden op het festivalterrein in 'Café des Arts' van de heer Volpini. Paul Gauguin liet daar op aanraden van kunsthandelaar Theo van Gogh (de jongere broer van kunstschilder Vincent van Gogh) o.a. een prentenserie zien die hij gemaakt had om zijn schilderijen onder de aandacht te krijgen. Met deze prentenserie die bekend geworden is als de z.g. Volpini-serie, gaf hij in feite zijn visitekaartje af. De prenten geven een overzicht van de centrale thema's van zijn werk. Van de exotische landschappen van Martnique tot scènes uit Pont-Aven en Arles.



In het Van Gogh was verder ook werk te zien van de vrienden waarmee Gauguin destijds in 'Café des Arts'exposeerde, o.a. van Charles Laval, Emile Bernard en Louis Anquetin. Gauguin en zijn vrienden hadden volgens info van het Van Gogh Museum, de expositie georganiseerd als tegenhanger van de gevestigde kunst die op de Wereldtentoonstelling van 1889 te zien was. De manifestatie van Gauguin en zijn vrienden zou de geschiedenis ingaan als de 'School van Pont-Aven'. T.g.v. het z.g. synthetisme, een stijl die zich kenmerkte door de vereenvoudiging van vormen en kleuren tot vlakke, ritmische patronen en golvende lijnen, lieten Gauguin en zijn kornuiten het impressionisme en het realisme varen. Het synthetisme werd later een belangrijke inspiratiebron voor o.a. Les Nabis, een groep avant-gardekunstenaars die actief was in Parijs in de periode 1890-1905.

Eenmaal weer buiten op het Museumplein, wordt je aandacht al gauw getrokken door alle bouwaktiviteit rondom. Links en rechts afrastingen, steigers, gigantische bouwkranen, bouwketen en stapels bouwmaterialen. Zowel het Stedelijk Museum als het Rijksmuseum staat voor m'n gevoel al een eeuwigheid in de steigers. Wanneer zijn die verbouwingen en uitbreidingen van beide musea nou eindelijk eens een keer klaar?

Congo

Op tafels langs de muur lagen zelfgemaakte tasjes, sieraden en andere kleine snuisterijen te koop. Aan de overkant van de zaal hadden ze in het midden een klein podiumpje opgesteld. Een drietal dames en een mannetje met gitaar waren daar iets onduidelijks aan het doen met geluidsapparatuur e.d. Het gros van de Puttense zanggroep Vol-luid, (waar ik eigenlijk voor kwam) zat in die grote ruimte wat onwennig in een kringetje met een kopje koffie in de hand rond te kijken. Vreemd, ze zouden toch om halfacht optreden? In een hoek een groepje allochtone kinderen, en verder stonden of zaten hier en daar nog wat mensen van diverse pluimage te kletsen en koffie te leuten. Voor de rest lege stoelen, veel lege stoelen.
Dat was het zo'n beetje wat ik zag, toen ik zaterdagavond rond half acht de oude gymzaal binnenstapte aan de Jacob Catsstraat in Putten. Ik had net €. 5,00 entree betaald, maar iets in me wilde gelijk alweer rechtsomkeert maken, terug naar huis. Maar dat kon ik natuurlijk niet maken, bovendien had J me al gezien.

De muzikale avond was georganiseerd door de 'Stichting Christine' in Putten. Een Stichting die zich inzet voor de vrouwen in Kinshasa, de hoofdstad van de Democratische Republiek Congo, het voormalige Belgisch Congo. Met o.a. de opbrengst van dit soort avondjes helpt ze daar vrouwen met het opzetten en/of uitbouwen van een eigen bedrijfje. Zodat ze in hun eigen onderhoud kunnen voorzien en hun kinderen onderwijs kunnen volgen, in het onder de dictatuur van Mobutu, en de jarenlange onlusten nadiens val zo getroffen land. De enorme armoedespiraal daar, kan met deze doelgerichte en kleinschalige hulpverleningsprojectjes toch langzaam maar zeker worden doorbroken. Een prima initiatief lijkt mij, en goed werk!

Op het podiumpje waren de drie dames en het mannetje met de gitaar eindelijk uitgepield met de geluidsapparatuur, het feest kon beginnen. Tot m'n verbazing begonnen ze zich echter bij voorbaat alvast te verontschuldigen. Ze hadden op een piano gerekend, maar die was er niet, nu hadden ze op de valreep iemand bereid gevonden hun met een gitaar te begeleiden. Maar ja, ze waren natuurlijk niet goed op elkaar ingespeeld. Nou dat was te horen ook, nog los van hun repertoire van Here Jesus Christus liedjes, waar ik sowiso al allergisch voor ben, was het muzikaal van een hemeltergend en tenenkrullend niveau. Kennelijk vonden ze na drie liedjes te hebben gekweeld, zelf ook dat het niet om aan te horen was. Het einde kwam vrij abrupt, we werden bedankt voor de aandacht, en enigszins gegeneerd dropen ze nog snel af ook. Ze moesten kennelijk de trein nog halen.

Vervolgens kregen we van een medewerkster van de 'Stichting Christine' tekst en uitleg over hun werk in Kinshasa, dat met lichtbeelden werd verduidelijkt. Ze deed het naar mijn mening erg goed, een helder verhaal!
En toen was het pauze, en werden we uitgenodigd om de tentoongestelde spulletjes te bekijken en te kopen natuurlijk voor het goede doel. Wel jammer van de lage opkomst.

Na de pauze kwam eindelijk kleinkoor 'Vol-luid' in het geweer. Een absolute verademing vergeleken met het muzikale avontuurtje van vóór de pauze. Applaus was hun deel, en terecht! Na het blokje 'Vol-luid' kwam er nog een optreden, ik meen van de band 'Desperate Attempt', maar dat heb ik niet meer meegemaakt. Ik had genoeg gezien en gehoord daar in dat gymzaaltje, gauw naar huis!

punten

Voor mijn werk moest ik vandaag een paar uurtjes in Enschede zijn. Het leek J wel leuk om mee te gaan, kon ze daar mooi in de daar aanwezige DE winkel iets uitzoeken voor de 4400 opgespaarde punten. Volgens mijn globale berekening het resultaat van ongeveer 8 jaar punten uitknippen. Noeste vlijt! Acht jaar duffe punten sparen, en dan nog €. 3,00 toe moeten leggen ook om een theepotje en twee kopjes mee naar huis te mogen nemen. Niks voor mij, smeer maar in 't haar die handel, maar het was wel weer even lachen natuurlijk. Ik moet trouwens wel zeggen, het is een leuk theepotje!

Enschede is overigens een stad vol verrassingen, een aardige binnenstad met veel beeldende kunstwerken op straat, het prachtige universiteitsterrein (de UT Twente is de enige echte campusuniversiteit van Nederland), en natuurlijk niet te vergeten Roombeek, de wijk die op 13 mei 2000 werd weggevaagd door de ontploffende voorraad vuurwerk van de firma S.E.Fireworks. De woonwijk van ruim 40 hectare werd destijds volledig verwoest. Bijna tien jaar geleden alweer, maar moet je nou eens kijken!

Roomwijk is een wijk waar mensen naar terug gekeerd zijn, maar ook en vooral een wijk geworden met hernieuwde toekomstwaarde. Het resultaat van een participatie- en ontwikkelingsproces dat in grote mate is aangestuurd door o.a. architect en stedenbouwkundige Pi de Bruijn. De wijk die op een steenworp afstand ligt van de Enschedese binnenstad, is een wijk geworden waarin vele zo niet alle facetten van het menselijk bestaan aan de orde zijn gekomen. Ik noem maar wat, wonen, werken en ondernemen, horeca, ontspanning, onderwijs, cultuur en architectuur. En nog dit jaar zal in het oude Balengebouw van de voormalige N.V. Katoenspinnerij Bamshoeve het nieuwe Cremer museum zijn deuren openen.
Het museum genoemd naar de bekende Enschedese schrijver en beeldend kunstenaar Jan Cremer (1940), zal plaats bieden aan wisselende exposities, literaire tentoonstellingen, lezingen en voordrachten, balletuitvoeringen, theater, film en fotografie. Ik ben benieuwd!

Escher

Het museum 'Escher in Het Paleis' aan de Lange Voorhout in Den Haag, is het voormalige winterpaleis van koningin-moeder Emma (1858-1934), en waar ze vanaf 1901 tot haar dood in 1934 regelmatig vertoefde. Daarna is het tot 1991 het werkpaleis geweest van de vorstinnen Wilhelmina, Juliana en Beatrix. Na die tijd is het paleis opgekalefaterd, en is het sinds 2002 het museum geworden voor het werk van Nederlands beroemdste graficus M.C. Escher (1898-1972), vandaar de naam.

In de werken van Escher komen twee grote thema's steeds weer terug, enwel Eeuwigheid en Oneindigheid. Bij de Eeuwigheid horen klassieke onderwerpen uit de wereld van de beeldende kunst zoals natuur en perspectief. Terwijl de Oneindigheid haar vorm vindt in vlakvulling en andere wiskundige thema's. Eschers werk wordt in de tentoonstelling 'Escher tot in de eeuwigheid' dan ook als zodanig in het museum gepresenteerd en besproken.

De ruimten in het museum zelf zijn ook prachtig. De patronen in de parketvloeren van alle ruimten bijvoorbeeld zijn bedacht door de Amerikaanse kunstenaar Donald Judd (1928-1993). Hij maakte daarvoor gebruik van vijf soorten hardhout t.w. essen, kambala, wengé, merbau en basrolocus. En dan die mooie kristallen kroonluchters in alle vertrekken, heel bijzonder. Ze zijn ontworpen door de Rotterdamse kunstenaar Hans van Bentem (1965) en stellen allerlei voorwerpen voor, paraplu, vlinderstrik, doodshoofd, pijp, insect, bom en noem maar op.

Ons bezoek aan 'Escher in het Paleis' werd opgevrolijkt door een grote groep schoolkinderen, brugklassertjes zo te zien. Als een tornado daverden ze joelend met potlood en papier door de ruimten en sprongen ze van de trappen. Moeilijk in de hand te houden kennelijk zo'n stelletje ongeregeld. Ik zou het denk ik ook niet kunnen, want oren omdraaien en schoppen onder de kont uitdelen mag allang niet meer, en terecht natuurlijk. Maar soms vraag ik me wel eens af of dat inderdaad zo terecht is.

slappe lach

Met B.W, de bekende Ierse bodhran bouwer, die met zijn gezin al een tijdje in Nederland woont nabij Eindhoven, had ik vorige week zaterdag rond één uur afgesproken. Alles zat echter zo mee in het verkeer, dat we al rond twaalf uur bij hem voor de deur stonden. Eerst maar even gebeld of dat wel uitkwam, geen probleem! Zijn vrouw, een gemoedelijk type zo te zien, en volgens mij nog maar net wakker, stond ons bij de voordeur al op te wachten. Kom binnen en neem plaats, en met de lacherige verontschuldiging voor de bende in de kamer, bood ze ons koffie aan. Ze hadden een feestje gehad gisteravond, en het was nogal laat geworden, of beter gezegd nogal vroeg vanmorgen, vandaar. Maar ze had haar man al wakker gemaakt, dus die zou zo ook wel naar beneden komen. Daar zaten we dan, indringers voelden we ons, een beetje opgelaten. Maar de situatie was ook komisch natuurlijk, en de lacherige stemming van die vrouw sloeg al snel over op ons. En toen op een gegeven moment de bekende bodhran bouwer zelf met een schaterlachend slaaphoofd de trap afkwam stommelen was het hek helemaal van de dam. Wat ze op dat feestje gebruikt hebben weet ik niet, maar goed spul is het zeker geweest.

De slappe lach krijgen, bij mensen thuis die ik daarvoor nog nooit had ontmoet, geweldig! Maar ook wel een beetje gênant, op een gegeven moment verloren we in die kamer al collectief de controle over onze lachspieren, als we elkaar alleen maar aankeken. Een goedlachs volkje die Ieren, volgens mij! Toen we het over de Q-koorts kregen, en over de mogelijk voordelige geitenvelletjes voor zijn bodhrans, wees hij haast stikkend van de lach op een stapel velletjes onder een afdakje achter in de tuin, we kwamen haast niet meer bij!

Maar goed, op een gegeven moment kregen we de controle over ons zelf toch weer enigszins terug, en konden er eindelijk zaken worden gedaan. Thuis op het internet had ik eigenlijk al een keuze gemaakt t.w. a Tuneable 18,5 inch diameter, double skin, characterized by its deep sound, can sometimes be overpowering in a session but excellent in a studio. Toch kwam hij met een steekwagen vol allerlei bodhrans aanzetten, je gaat altijd met een ander naar huis, was zijn ervaring met klanten. Maar ik had me er thuis al zo in verdiept dat die vlieger in mijn geval niet opging, ik heb me niet tot een andere keuze laten verleiden. En na nog enkele verschillende prima tippers te hebben uitgezocht, die ik zo van hem mee mocht nemen, namen we nadat ik mijn naam in zijn klanten/gastenboek had bijgeschreven rond een uur of twee met een big smile afscheid van elkaar.

De rest van de middag hebben we doorgebracht in Eindhoven, in het prachtige 'vanabbemuseum'. Een museum voor moderne kunst, met schilderijen van o.a. Pablo Picasso, Wassily Kandinsky, El Lissitzky en vele anderen. In 1936 opgericht door sigarenfabrikant Henri van Abbe, en in 2003 opnieuw geopend door koningin Beatrix, nadat het was verbouwd en uitgebreid naar een ontwerp van de Amsterdamse architect Abel Cahen.

Onderweg naar huis hebben we nog een pitstopje gemaakt in Hedel, waar we het bij A en W nog even heel gezellig hebben gehad, mede omdat inmiddels de vijf in het uur was gaan zitten.