Voetbal

Daan! De hele dag liep ie al rond te banjeren in trainingspak, keepershandschoenen en voetbalschoenen. Kennelijk om al vast een beetje in de sfeer te komen voor de voetbalwedstrijd FC Zwolle-TOP Oss, waar we 's avonds met z'n tweeën naar toe zouden gaan. Heel aandoenlijk, het kostte hem volgens mij nog moeite om z'n keepershandschoenen tijdens het eten even af te leggen. Maar eindelijk was het dan toch zover, en waren we met z'n tweetjes in de auto onderweg naar Zwolle. Zichtbaar genoot hij van het telefoontje onderweg van z'n ouders, die hem vanuit de 'Poolster' in de haven van het Duitse waddeneiland Norderney, nog even een hart onder de riem staken.

Volgens onze tickets moesten we naar rij 11, stoel 2 en 3 in vak 24 van de Klaas Drost Tribune. Om daar te komen moesten we via ingang F het stadion in. Vanaf de parkeerplaats gezien helemaal omlopen dus. De veel kortere weg via ingang E en vak 23 was natuurlijk geen optie, want daar zaten de supporters van de tegenpartij!

Voor de eerste keer in m'n leven zat ik in een voetbalstadion! Op TV kijk ik soms wel naar voetbalwedstrijden van de Champions League, Europacup of de Uefacup, maar meer ook niet. Ik ben nooit zo'n voetballer geweest. Voetbalwedstrijden in het professionele clubcirquit van Nederland bekijk ik zelden of nooit op TV. Maar goed, nu dus live in het voetbalstadion FC Zwolle tegen TOP Oss, samen met m'n kleinzoon Daan, keeper in spé. Een bijzondere en sfeervolle ervaring!



Omdat beide ploegen de punten in de competitie al op zak hadden, konden ze vrijuit spelen tegen elkaar. Mede daardoor en de goede sfeer in het stadion mag je dan toch een vermakelijke wedstrijd verwachten, maar dat viel een beetje tegen vond ik. Om nou te zeggen dat ik het ronduit sloom voetbal vond gaat te ver, maar veel scheelde het niet. Voor de rust hadden de Ossenaren het een beetje voor het zeggen en na de rust de Zwollenaren. Toen de laatsten vlak voor het einde toch nog een doelpunt wisten te scoren, werd die onder hevig protest van Daan afgekeurd wegens buitenspel.
En daarmee bleef de uitkomst steken op 0-0 gelijkspel.

Onderweg naar huis hadden we nog een hevige discussie over het afgekeurde doelpunt. Het is en blijft me nog steeds een raadsel hoe Daan nou zo zeker kon weten dat het een foute beslissing was van de scheidsrechter. We zaten aan de kopkant van het veld, dus achter het doel. Het bewuste doelpunt werd gemaakt in het andere doel, aan de overkant van het veld dus. Vanuit onze positie kon ik onmogelijk buitenspel waarnemen, maar Daan wel, en dat is nog eens knap!

Bostoren

Sinds zaterdag 4 april j.l. kan je op 'Landgoed Schovenhorst' in Putten de bomen vanaf de bovenkant bekijken. Je moet er wel een stevige klimpartij voor over hebben, maar dan is het resultaat er ook naar. Vanaf de daktuin bovenop de Bostoren, die een hoogte heeft van ca. 40 meter, heb je een prachtig uitzicht over de Veluwe!

De beklimming van de toren is door zijn vormgeving al een beleving apart. Het ene moment klim je binnen in de staalconstructie van de toren omhoog, in de kern zal ik maar zeggen, en het andere moment bemerk je dat je met trap en al aan de buitenkant van de toren bent aanbeland, en als het ware in de lucht zweeft. Even bespeurde ik bij mijzelf een moment van vrees en wantrouwen in de constructie, toen ik op ca. 30 meter boven de grond een daar gespannen klimnet bekeek. Maar toen ik me na enig getreuzel toch maar op het net begaf, was het vertrouwen in de constructie al snel weer op peil.

De bostoren, ontworpen door Bjarne Mastenbroek (1964) van het architectenbureau SeARCH uit Amsterdam, is niet alleen een mooie toren, maar naar mijn gevoel ook een ontzettend solide toren. De stalen toren met een kern van 4,5 bij 4,5 meter is samengesteld uit 3 delen die opgeteld een totale hoogte hebben van 38 meter. Het platform boven op de toren heeft een diameter van 17 meter en is 4 meter hoog. Dit platform dat helemaal op de grond is klaar gemaakt, inclusief ingebouwde betonnen bakken en grond voor bomen en struiken, weegt ongeveer 500 ton. Omdat er door o.a. de beperkte ruimte in het bos, niet met een bouwkraan kon worden gewerkt, is het platform met de hele santenkraam erin middels hydraulische vijzels naar een niveau van 38 meter boven maaiveld getilt. Een vak apart en een behoorlijk tijdrovend klusje!



Vroeger was 'Landgoed Schovenhorst' voor het publiek een verboden gebied. Maar daar trok ik me meestal niets van aan. Samen met mijn kleine kinderen liep ik daar regelmatig rond te struinen en naar tamme kastanjes te zoeken. Maar de keer dat we daar door een boze boswachter zijn weggestuurd staat me ook nog helder voor de geest!
Het ietwat verpauperde, maar o zo schilderachtige landgoed van toen, ziet er nu gelikt uit. De zelfs door Europese ontwikkelingsfondsen gefinancierde opknapbeurt heeft het gebied een heel ander aanzien gegeven.
Nu moet je overal voor betalen, maar daar heb je dan ook wat voor. Om maar iets te noemen, een parkeerplaats en een theepaviljoen, goed onderhouden wandelpaden met bewegwijzering, opgepimpte bomen, kunstwerken en verlichting, een streekhistorisch museum en een speelbos voor kinderen, en natuurlijk niet te vergeten de alom geprezen Bostoren!

Allemaal mooi, toch dacht ik vanmorgen toen ik er liep met enige weemoed aan het vroegere 'Landgoed Schovenhorst' terug. Waar je toen dan wel niet mocht komen, maar dat maakte het verpauperde en verwilderde landgoed juist geheimzinnig en des te spannender!

IJsseldelta

In een tijdschrift las ik onlangs, dat gezien de klimaatontwikkelingen in de wereld overstromingsbestendig bouwen het bouwen van de toekomst is! Door de bebouwing aan te passen aan het gebied in plaats van het gebied aan te passen aan de bebouwing, creëer je nieuwe kansen.
Ons landje kent een behoorlijk aantal locaties die voor een dergelijke benadering in aanmerking komen. De IJsseldelta is bijvoorbeeld zo'n locatie, en gezien de oude terp-boerderijen (in zekere zin ook een vorm van overstromingsbestendig bouwen) in dit gebied, is dit al eeuwen zo.

Maar de problemen worden groter, behalve overstromingsbestendig bouwen zullen we toch ook aan de structuur van de omgeving moeten blijven sleutelen. In de huidige discussies gaat het KNMI uit van een zeespiegelstijging van 35 tot 85 centimeter in deze eeuw, maar méér is zeker niet uitgesloten. Beleidsmakers houden daar in ieder geval ernstig rekening mee! Door het lagere verval kunnen de rivieren het water minder snel direct in zee lozen, en zal de lozing snel en adequaat ter voorkoming van al te grote overstromingen in midden- en west Nederland, via de tussenopslagplaats het IJsselmeer moeten plaatsvinden.

Tussenopslagplaats-tussenoplossing, beanstigend eigenlijk! Ik zal het zo goed als zeker niet mee maken, maar naar de verwachting van het KNMI en o.a. het MNP (Natuur en Milieu Planbureau) wordt de afvoer van onze rivieren bij een zeespiegelstijging van anderhalve meter zo problematisch, dat mede door het stijgende grondwater onder druk van de hogere zeespiegel, deze moeilijk beheersbaar zullen worden.

Om het één en ander in onze termijn toch enigszins beheersbaar te krijgen en te houden, zal enthousiast baggerwerk in combinatie met een z.g. bypass tussen de IJssel en het Drontermeer nabij Kampen, moeten zorgen voor een snelle afvoer van grote hoeveelheden extra Rijnwater (ca. 16.000 m3 per sec.) richting het IJsselmeer.

Boeiend, al die ontwikkelingen in en om dit prachtige gebied dat IJsseldelta heet! Buiten de geplande bypass, zijn ze momenteel volop bezig met de aanleg van de spoorlijn Lelystad-Zwolle de z.g. Hanzelijn. Het zanderige dijklichaam dwars door de vlakke polder met de bijbehorende kunstwerken is nu al karakteristiek. Waar je ook kijkt in dit gebied, overal wordt gewerkt. Her en der wordt er gebaggerd, er worden dijken aangelegd of opgehoogd en nieuwe wegen, tunnels, viaducten en bruggen zie je verschijnen.

Een terechte anticipatie op de toekomstige ontwikkelingen, die men in dit gebied verwacht, lijkt mij. Alleen moeten ze straks niet vergeten, hier ook te investeren in overstromingsbestendig bouwen!

La Bella Lola

Het Spaanstalige zeemansliedje 'La Bella Lola' komt waarschijnlijk van Cuba. Het is een z.g. Habanera, een muziek- en dansstijl die volgens Wikipedia rond 1830 is ontstaan in Havana , een belangrijke aanleghaven vroeger voor de oceaanvaart. Van daaruit heeft het de hele wereld veroverd, maar in het bijzonder Argentinië met de Tango.
'La Bella Lola' is, hoe kan het ook haast anders, een nostalgisch lied over een zeeman die zijn comfortabel leventje thuis moet missen. Vooral van zijn bloedmooie vriendin, die hem met haar zakdoek staat na te wuiven, kan hij maar moeilijk afscheid nemen!

La Bella Lola.

Cuando en la playa la bella Lola.
Su larga cola luciendo va.
Los marineros se vuelven locos.
Y hasta el piloto pierde el compás.

Refrein:

Ay que placer sentio yo.
Cuando en la playa sacó el pañuelo y me saludó.
Luego despues se vino a mi.
Me dio un abrazo y en aquel lazo crei morir.

Despues de un año de no ver tierra.
Porque la guerra me lo impidió.
Me fui al puerto donde se hallaba.
La que adoraba mi corazón.

Refrein:

La cubanita lloraba triste.
Al verse sola y en alta mar.
Y el marinero la consolaba.
No llores Lola no te has de ahogar.

Refrein:(2x)



De meeste KrasseKnarren spreken niet of nauwelijks Spaans, maar toch moet de tekst natuurlijk duidelijk en behoorlijk staccato gezongen worden. 'La Bella Lola' komt daarom soms ook niet zo goed uit de verf als we graag zouden willen. En als er dan ook nog wat gedronken is, wat op een nieuwjaarsreceptie nogwel eens het geval wil zijn, en het clubhuis één en al geroezemoes is, wordt het helemaal een kakofonisch wonder wat we produceren.
Desalniettemin is en blijft het een prachtig lied om te doen, en vaak gaat het gelukkig ook hardstikke goed!

Heureka!

Lekke vijver, de bovenste, al een behoorlijke tijd! Wat te doen? Maken natuurlijk! Maar voor je zover bent, dat je in deze daadwerkelijk actie onderneemt, is een ander verhaal. Toch was het onlangs na veel gemits en gemaar eindelijk zover! De kogel was door de kerk, morgen zou ik er echt aan gaan beginnen! Een goed besluit! Maar mijn eerste gedachte die ik 's morgens had toen ik wakker werd was, o god wat erg, moet ik nou echt met die verdomde vijver aan de gang?!

Maar goed, 't was mooi weer, en kleinzoon Daan hielp enthousiast mee, dus zo erg was het nou ook weer niet. Leeg pompen die handel en vissen vangen! Aanvankelijk ging het leegpompen perfect, maar de vette blubber die na verloop van tijd door alle reuring ontstond, kon het pompje niet meer verwerken. Nog even heb ik geprobeerd om met een emmertje wat verder te komen, maar dat hield ik na vijf minuten wel voor gezien. Ook pogingen om de enorme blubberbel met folie en al om te kieperen, zodat het water in de bodem weg kon zakken, mislukten. Uiteindelijk kwam ik tot het besluit om het proces dan maar in omgekeerde richting te doen plaatsvinden. Zandzakken erop, de vijver was er diep genoeg voor! De blubber er een paar dagen rustig laten intrekken, en dan de nieuwe folie. Eureka!

Ik had al enigszins moeite mijn latente weerzin te onderdrukken toen ik het immense tuincentrum betrad, maar eenmaal staande voor de rollen vijverfolie zakte de moed mij echt in de schoenen. Van de ter plekke opkomende brainwave afblazen die hele handel kan ik nog steeds een vreugdesprong maken! De gang naar het grondbedrijf, dat toevallig in onze omgeving met groenstroken en plantsoentjes aan het werk is, was snel gemaakt. Er moest omwille van een doorgang, achter in de tuin wel even wat struikgewas sneuvelen, maar dat was snel geregeld. En nog op diezelfde dag was ons mooie vijvertje tot aan het maaiveld toe gevuld met prachtige zwarte teelaarde van elders uit de buurt!



Wat nieuwe plantjes en struikjes erbij, een bodembedekkertje van boomschors op de plek waar eerst nog vissen zwommen, en klaar was kees. We hebben er een mooi zonnig plekje bij voor in de late avond!

tejater

Misschien is 'Tejaterthuis' in Amersfoort niet het allerkleinste theater in ons land, maar met 30 zitplaatsen en een klein speelvloertje toch zeker wel één van de kleinste. Het 'huiskamertejatertje', gevestigd op de eerste verdieping van een fraai 18de eeuws pand aan de Nieuwstraat in de Amersfoortse binnenstad, is de thuisbasis van het amateurtoneelgezelschap Theatergroep Punt.

Van deze groep hebben we gisteravond in de Catharinakapel, ook al zo'n intiem theatertje, 'Vleugels' gezien. Twee eenakters, die onder regie van Elisabeth Loot-Verlee en Bastiaan Verhorst, werden gespeeld door Gert Kruyt, Pieter Jongsma, Jan v.d. Smissen en Elisabeth Loot-Verlee. In 'Vleugels' zo las ik, gaat het uiteindelijk over mensen die buiten spel zijn komen te staan. Heel uiteenlopende types die elkaar aan de zijlijn ontmoeten.

De eerste eenakter ging over een ontmoeting tussen een Amsterdamse zwerfster en een truttig dametje uit de provincie. De conversatie tussen de twee dames was in het stuk bewust warrig en onsamenhangend, en ze praten aan één stuk zo door langs elkaar heen. Maar vooral ook saai vond ik, misschien kwam het ook een beetje van het dagje in de tuin werken, maar ik kon maar met moeite mijn ogen open houden. Wat ik nog wel heb meegekregen is, dat de twee types elkaar vonden in het praten over herkenbare gevoelens als eenzaamheid en wantrouwen jegens de medemens. Dicht tegen elkaar aanliggend vonden ze uiteindelijk troost bij elkaar.

De tweede eenakter ging over een ontmoeting tussen een hoer en een hoerenloper. Door de totaal buiten haar eigen belevingswereld liggende wensen van haar klant, had de prostituee nogal wat moeite eraan te voldoen. Ze zat al aardig wat jaartjes in het vak, maar zo'n merkwaardige klant had ze nog nooit gehad! Desalniettemin probeerde ze haar klant tegemoet te komen, maar uiteindelijk werd het niets. In het gesprek dat zich daarna tussen de twee tobbers ontspon, vonden ze elkaar in drama en onverwacht aan de oppervlakte komende emoties.

Ik heb wel eens mooiere dingen gezien, met name de eerste eenakter vond ik niet zo geweldig, maar uiteindelijk heeft theatergroep Punt mij in de Catharinakapel met 'Vleugels' toch tweemaal drie kwartier probleemloos aan de stoel weten te binden!

exposities

Twee tentoonstellingen over kunst uit nagenoeg dezelfde periode onder één dak! De ene gaat over de persoonlijke en artistieke relaties tussen kunstenaarsparen uit de periode vanaf eind 19e eeuw tot midden 20e eeuw, genaamd Liefde! Kunst! Passie! de andere, genaamd de XXste eeuw meer over de moderne en hedendaagse kunst in het algemeen.

De bereikbaarheid van het gemeentemuseum in Den Haag liet overigens wel even te wensen over. Door de 35ste editie van de Fortis City-Pier-Cityloop, van een kilometer voor de kleintjes tot een halve marathon voor de geoefenden, zat het verkeer in de stad helemaal vast. Hadden we dat maar geweten! Een eindeloos deinende massa, jong en oud, sjokte voort over een parkoers, dat voor een groot deel ook de onze was of zou moeten zijn. Natuurlijk met één en al opstopping als gevolg door al die wegversmallingen, afzettingen en omleidingen. Uiteindelijk behoorlijk irritant, geduld in het verkeer is nou eenmaal niet mijn sterkste kant.

Maar uiteindelijk kom je natuurlijk toch een keer op de plaats van bestemming aan, en toen hadden we het al snel nergens meer over. Het was een bijzondere tentoonstelling, werken van 17 beroemde kunstenaarsechtparen. Bijzonder waren ook de biografieën naast de kunstwerken. Verhalen over verweving van werk, liefde en creativiteit, variërend van blijmoedig tot diep tragisch. Ze speelden zich hoofdzakelijk af in de eerste helft van de twintigste eeuw. Om er een paar te noemen, het tragische verhaal van Auguste Rodin (1840-1917) en zijn 24 jaar jongere echtgenote Camille Claudel (1864-1943) of van het excentrieke stel Niki de Saint-Phalle (1930-2002) en Jean Tinguely (1925-1991). Maar ook het schrijnende verhaal van het joodse kunstenaarsechtpaar Else Berg (1877-1942) en Mommie Schwarz (1876-1942) die beiden in de tweede wereldoorlog in Auschwitz worden vermoord.

In een andere deel van het museum hebben we een indrukwekkende verzameling moderne kunst uit de vorige eeuw bekeken. Van Mesdag via van Doesburg tot Baselitz en van Mondriaan via Constant tot Richter. We hebben op grote schermen veel verhalen in zwart-wit beelden gezien. Verhalen over traditie, vernieuwing, verandering en continuïteit, tegen een achtergrond van maatschappelijke ontwikkelingen die de vorige eeuw zo hebben gekenmerkt.

We kwamen eigenlijk alleen maar voor de expositie Liefde! Kunst! Passie! naar Den Haag. Maar de tentoonstelling over de XXste eeuw vonden we zeker zo boeiend!
Dat we daarna wat laat op het verjaardagsfeestje van onze kleinzoon M aankwamen in A'dam, kwam niet doordat we te lang waren blijven hangen in het museum. Maar om Den Haag uit te komen, was door al die sjokkers zo mogelijk nog lastiger, dan om de stad in te komen een aantal uren geleden.

Boekenweek

De boekenweek die dit jaar nog tot 21 maart duurt, staat in het teken van tjielp, tjielp, tjielp uit het gedicht 'De Mus' dat Jan Hanlo (1912-1969) in 1949 schreef.



Tjielp, een toepasselijk woord las ik, in deze tijd van verruwd debat in de politiek, de meningenterreur, en het eindeloze gepraat over van alles en nogwat. Tja, tjielp, tjielp, iedereen opent zijn snavel, iedereen heeft een mening. Maar niet iedereen is deskundig genoeg om altijd maar iets zinnigs te vertellen. Vakmensen als journalisten, encyclopedianen en goeie schrijvers natuurlijk, blijven keihard nodig!

Van één zo'n goeie schrijver t.w. Jan Brokken heb ik onlangs 'In het huis van de dichter' gelezen. Een prachtige roman! Maar eigenlijk vind ik het meer een hommage of een literair monument voor zijn, in 1988 aan aids gestorven jonge vriend Youri Egorov, de russische meesterpianist.



In 1976 vluchtte de 22 jarige pianist Youri Egorov weg uit Rusland, onder andere omdat hij homo was. Uiteindelijk kwam hij in Amsterdam terecht, waar hij een woning vond aan de Brouwersgracht. Hij gaf concerten en trad op met vele vooraanstaande orkesten in heel de wereld.
Maar Youri leefde ook roekeloos, alles kon, alles mocht. Hij genoot van elke seconde, altijd was het feest. Maar toen in de tweede helft van de jaren tachtig de aidsgolf slachtoffers begon te maken, kwam de kentering. Op 15 april 1988 was het over en uit, nog net geen 34 jaar oud overleed Youri Egorov thuis in Amsterdam als één van de eersten aan deze ziekte.

Ik ging met 'In het huis van de dichter' naar bed en stond ermee op, en dat heb ik lang niet gehad met een boek. Moeilijk te zeggen hoe dat zo komt. Het gaat over vluchten en afscheid, onzekerheid, muziek, tijdgeest, vriendschap en liefde, vreugde, verdriet en last but not least natuurlijk ook over Amsterdam. De in alle facetten ontroerend mooi beschreven combinatie van deze items maken het boek voor mij tenminste erg intrigerend!

En wat verder ook nog heel mooi is, is dat je behalve in de winkel, ook op internet nog behoorlijk wat muziek van de dichter onder de meesterpianisten, Youri Egorov kan vinden!

Alzheimer

Away from Her is een erg ontroerende film waarin de ziekte Alzheimer centraal staat. Tot nog toe heb ik gelukkig deze ziekte in mijn naaste omgeving niet ervaren, maar dat het verloop van het ziekteproces wreed is was mij wel bekend. Het verlies van herinneringen en liefde, is immers in feite het verlies van het leven, terwijl de persoon in kwestie fysiek nog gewoon onder ons is.

De Canadese film uit 2006 hebben we gisteravond in de Catharinakapel gezien. Een treurige film, de rollen worden door de acteurs zo inlevend goed gespeelt, dat het bij vlagen te hartverscheurend is om naar te kijken. De hoofdrolspelers in de film Julie Christie (Fiona) en Gordon Pinsent (Grant), spelen een ouder echtpaar dat al ruim veertig jaar getrouwd is.
Als ze na een tochtje langlaufen thuis gezellig gegeten hebben, openbaren zich bij Fiona tijdens het afwassen de eerste symptomen van de ziekte als ze de afgedroogde koekepan opbergt in de koelkast. Ze loopt daarna beschaamd de keuken uit. Daarna gaat het snel, ze wil haar man met haar problemen niet tot last zijn, en laat zich ondanks een tegenstribbelende Grant al in een vroeg stadium van de ziekte opnemen in een verzorgingshuis!

Als Grant haar daar na de gewenningsperiode van een maand komt opzoeken, heeft ze al moeite hem te herkennen. Bovendien is ze tot overmaat van ramp voor Grant, in het verzorgingshuis ook nog erg gehecht geraakt aan een mannelijke medepatiënt. De echtgenote van deze patiënt haalt haar man daarom weg uit het verzorgingshuis, waarop Fiona helemaal depressief wordt. Onverbloemd wordt er afgestevent op een schrijnend einde.



De centrale vraag in de film blijft, wie er nu het meest onder de situatie te lijden heeft: Fiona of Grant?
Zoals gezegd een treurige film dat wel, maar door het fantastische acteerwerk van de cast een prachtige film over de facetten van het leven. Niet voor niets hebben ze er veel prijzen mee gewonnen.

Lost and Found Orchestra

Afgelopen woensdag las ik een aardige recentie in de Volkskrant van Patrick van den Hanenberg over het Britse gezelschap 'Stomp' onder de titel 'Concertgebouworkest ontmoet De Efteling tijdens vurige dans'. Hij had in theater Carré een optreden van Lost and Found Orchestra, zeg maar het door Stomp samengestelde symfonieorkest, bijgewoond.

Wij zijn ook naar een optreden van dit orkest geweest, een unieke ervaring kan ik wel zeggen! Prachtig, een volwaardig toporkest met instrumenten bestaande uit holle vaten, zagen, pijpen, tuinslangen, watercontainers, skippyballen, potten, pannen en allerlei andere huishoudelijke troep. Een onweerstaanbaar symfonisch orkest door de wel heel bijzondere mix van geluid, show, dans en komedie!
Ontroerend goed vond ik het laatste nummer en de toegift, toen de groep werd bijgestaan door het Tilburgse studentenkoor 'Fontys Jazz Choir', de winnaars van het dit jaar gehouden Korenslag.

Rectificatie:
Niet, zoals in alle media stond vermeld, het 'Fontys Jazz Choir' heeft de groep in het laatste nummer en de toegift bijgestaan, maar een studentenkoor van DAPA (Dutch Academy Performing Arts) uit Zoetermeer! zie ook www.musicalopleiding.nl



Lost & Found Orchestra | Instruments: "instruments

Het was een bijzonder mooie avond daar in Carré. Een avond die me nog wel een poosje zal heugen ook, denk ik. Dat in alles muziek zit, dat is wel het mooist! Het theater was lang niet uitverkocht, maar ik ben het helemaal met Patrick van den Hanenberg eens, als hij schrijft dat het Lost and Found Orchestra net als de afgelopen maanden in Londen, ook in Amsterdam volle zalen verdient.

Aviodrome

De grote en oudste broer van de Boeing 737-800 van Turkish Airlines die afgelopen woensdag crashte bij Schiphol nabij de Polderbaan, staat sinds eind 2004 op het themapark Aviodrome in Lelystad. Het is een verhaal apart, hoe de ruim 30 jarige als PH-BUK geregistreerde KLM Boeing 747-206B, een jumbojet classic en vernoemd naar luchtvaartpionier Louis Blériot, daar terecht gekomen is.

Gisteren heb ik samen met Thijs en Mink het vliegtuig, dat vanaf 1978 tot 2004 onafgebroken gevlogen heeft voor de KLM, eens goed bekeken. Vreemd daar, zo'n enorm vliegtuig in de polder, en helemaal leeg! Ik ken ze alleen maar vol, als passagier. Wie weet, misschien heeft ditzelfde vliegtuig ons in het verleden wel van of naar New York gevlogen. Op een plakkaat bij de cockpit las ik de namen van alle captain's die in deze kist hebben gevlogen. Grappig, de namen K en P, twee bekenden van me, die beiden al enige jaren met pensioen zijn, stonden er ook bij. Zo zie je maar, als je maar lang genoeg meeloopt kan zelfs bij leven je naam al onderdeel worden van een museumstuk!

Drie bemanningsleden en zes passagiers van Turkish Airlines die in de gecrashte Boeing 737-800 TC-JGE, vluchtnummer TK 1951 zaten, zullen iets dergelijks bij leven niet meer mee kunnen maken. Op de reconstructie van de crash is goed te zien hoe het ongeveer gebeurd moet zijn. Een merkwaardig ongeluk, als een blad in de herfst naar beneden komen dwarrelen! Ik las dat het drama nog veel groter geweest zou zijn, als ze in plaats van op de absorberende klei, op een hardere ondergrond terecht waren gekomen. Vonken, brand, dat soort dingen. De komende dagen zullen we wel meer te horen krijgen, over hoe het nou zo heeft kunnen gebeuren.



Op 27 juni a.s. viert Nederland het 100-jarig bestaan van de gemotoriseerde luchtvaart. De tijdmachine in de centrale hal geeft een mooi beeld over dit item van 100 jaar terug in de tijd. Ongelooflijk eigenlijk, als je ziet wat de mens op technisch gebied niet allemaal bereikt heeft. Maar toch ook wel weer ten koste van een aaneenschakeling van soms wel heel domme ongelukken. Met vallen en opstaan, op een andere manier schijnen wij niet te kunnen leren.
Benieuwd welke lering uit de Poldercrash getrokken wordt!

spaghetti

Wat hebben we toch een hoop rotzooi in huis waar een snoer aan vast zit! Computers, beeldschermen, scanners, printers, faxen, dvd en cd spelers, speakers, telefoons, tv's, tuners en ga zo maar door. Zolang je er maar niet aan hoeft te komen is er niks aan de hand, maar o wee als er iets mis is met zo'n apparaat, of als er iets verplaatst moet worden. Om maar te zwijgen over als je iets nieuws moet aansluiten en integreren in die zooi!

Van de spaghettiachtige wirwar aan snoeren, adapters en stekkerdozen die ik achter de apparaten aantref, wordt ik acuut moedeloos en chagrijnig. Desalniettemin probeer ik de snoerenbende zo goed mogelijk te ordenen. Eén voor één sluit ik de apparaten aan, en leid ik de snoeren en adapters in zo overzichtelijk mogelijke banen. Maar het eindresultaat is in mijn ogen keer op keer een onbevredigende warboel. Een warboel die ik dan toch maar zo laat, ik ben al lang weer blij dat de hele rotzooi is aangesloten!

En dan komt er steevast ook nog weer een moment, dat de aangesloten handel niet goed draait! Wat te doen? Je loopt alle inmiddels moeilijk te volgen aansluitingen maar weer eens langs, drukt hier en daar een stekker wat aan, en probeer vervolgens de handel opnieuw goed aan de praat te krijgen. God zij dank lukt dat uiteindelijk in de meeste gevallen dan ook nog.

Over de sores die ik regelmatig heb met (vergeten) gebruikersnamen, wachtwoorden en al die verschillende afstandsbedieningen zeg ik verder maar niks meer. Ik geloof dat ik zolangzamerhand behoefte heb aan een persoonlijke systeembeheerder. Eentje die altijd voor me klaar staat en mij af en toe een glas wijn inschenkt, en verder bereid is me al het werk dat met snoeren en elektronica te maken heeft tot in lengte van dagen uit handen te nemen!

Valentijnsdag

Zaterdag 14 februari j.l. Valentijnsdag! Op het Museumplein in A'dam hing voelbaar het voorjaar al een beetje in de lucht, je rook het gewoon. Zelfs de gouden harp op het concertgebouw leek wel meer te blinken dan anders. Dat wij niet de enige waren met voorjaarskriebels in het lijf, was goed te merken aan de mensen om ons heen. Op het gras dolden kinderen en honden om het hardst met van alles en nog wat, en de bankjes in de zon waren allemaal al bezet.

In het van Gogh Museum hadden we net de prachtige tentoonstelling 'Van Gogh en de kleuren van de nacht' gezien. De eerste tentoonstelling die rond Van Goghs avond- en nachtcomposities is gemaakt, is een gezamelijk project van het van Gogh Museum en het Museum of Modern Art in New York. Voor deze unieke tentoonstelling hebben musea en particulieren uit heel de wereld, schilderijen van Van Gogh rond het nachtthema in bruikleen gegeven.
Van Gogh streefde ernaar om met kleur de stemmingen en lichteffecten van de nacht uit te beelden. Het was één van de uitdagingen die hij tijdens zijn korte kunstenaarsleven aanging. Verder zo las ik, bood het nachtthema Van Gogh ook de gelegenheid om verschillende facetten van zijn complexe psyche te onderzoeken. Hij heeft dit heel aansprekend onder woorden gebracht in de honderden brieven aan zijn broer Theo en aan bevriende kunstenaars als Emile Bernard en Paul Gauguin.

Nu we toch zo dicht in de buurt waren van het Rijksmuseum, kon een bezoek ondanks het prille en aangename voorjaarszonnetje natuurlijk ook niet uitblijven. Het grootste deel van het Rijksmuseum is vanwege de verbouwingsaktiviteiten al jaren gesloten voor het publiek. Maar toch is er nog genoeg moois te zien, zoals nu bijvoorbeeld het geval is met de tentoonstelling 'De Meesterwerken' Prachtige schilderijen uit de 17de eeuw! De Gouden Eeuw was een periode van grote bloei in de geschiedenis van Nederland. De gefortuneerde kooplieden spendeerden veel in kunst en cultuur. De schilderijen uit die tijd hebben we zaterdag weer eens kunnen bewonderen. Schilders als Frans Hals, Gerard ter Borch, Rembrandt van Rijn, Johannes Vermeer, Paulus Potter, Bartholomeus van der Helst, Jacob van Ruisdael en nog vele anderen.

Veel schilderijen van deze kunstenaars zijn aardig bekend en hebben we wel vaker gezien, toch was het boeiend om al die meesterwerken in één tentoonstelling te zien!

VendéeGlobe

Nummer drie is ook gefinisht! De VendéeGlobe 2008-2009 ging op 9 november 2008 van start in de Franse havenplaats Les Sables-d'Olonne met 30 zeilboten, excl. de drie reeds gefinishte deelnemers zitten er nu nog acht in de race!
De race zal ik nu niet meer zo frequent blijven volgen als ik tot nu toe steeds gedaan heb, de spanning is er een beetje af nu de koplopers binnen zijn. Daar wil ik trouwens niet mee zeggen dat mijn waardering en respect voor de overblijvers minder is. Winnen of niet, het is en blijft een prestatie van groot niveau als je deze race alleen al uitzeild!

Op 1 februari j.l. kwam Michel Desjoyeaux, nadat hij in 84 dagen, 3 uur, 9 min. en 8 sec. een afstand van 28303,2 Nm had afgelegd, met zijn schip 'Foncia' als eerste over de finish. (Een wedstrijdrecord, het vorige record stond op naam van Vincent Riou, die in 2005 een tijd had neergezet van 87 dagen, 10 uur, 47 min. en 55 sec.) Een week later op 7 februari j.l. kwam Armel Le Cléac'h na 27232,6 Nm zeilen met zijn 'Brit Air' als tweede over de finish in 89 dagen, 9 uur, 39 min. en 35 sec. En nu, op Valentijnsdag, weer een week later is ook Samantha Davies, de nummer drie met haar schip 'Roxy' terug in Les Sables-d'Olonne, na in haar eentje in 95 dagen, 4 uur, 39 min. 1 sec. een afstand van 27470,2 Nm te hebben afgelegd.



Rectificatie:
De Fransman Marc Guillemot heeft met de 'Safran' in een tijd van 95 dagen, 3 uur, 19 min. en 36 sec. een afstand van 28401,2 Nm afgelegd en is daarmee toch nog 3e geworden. Hij finishte weliswaar later dan Samantha Davies, maar dankzij 50 uur bonificatie voor zijn hulp onderweg bij de redding van de gewonde Yann Eliès, springt hij over de tijd van de eerder gefinishte Davies. Een zeer opmerkelijke prestatie van Eliès, temeer hij ook nogeens de laatste 1000 zeemijlen zonder kiel tegen een oostelijke bries heeft moeten opkruisen!

De zesde editie van de moeder aller zeilwedstrijden t.w. een non-stop solowedstrijd om de wereld, kent ondanks de vooraf extra genomen veiligheidsmaatregelen, ongekend veel uitvallers. Kapotte zeilen, gebroken masten, roer- en kielbeschadigingen, kapseizing en gebroken ledematen. Door de zware storm in de Golf van Biscaje, ging het voor een aantal deelnemers bij de start al direct mis.
Ook Michel Desjoyeaux liep kort na de start averij op, en moest terugkeren naar Les Sables-d'Olonne om het euvel te verhelpen. Toen dat gebeurd was had hij een achterstand van ruim 40 uur op de andere favorieten. Binnen een maand was hij echter iedereen voorbij gelopen en lag hij aan kop, een positie die hij vervolgens ook niet meer heeft afgestaan, sterker nog, hij liep steeds meer uit.
Het werd zijn tweede overwinning in de Vendée Globe, ook bij zijn eerste deelname in 2001 won de Breton deze mythische en prestigieuze non-stop solowedstrijd om de wereld.

Veenhuizen

Midden in een uitgestrekt en verlaten veengebied in het noorden van Drenthe, begon in 1823 de Maatschappij van weldadigheid met de bouw van een gesticht voor arme gezinnen, wezen, landlopers en bedelaars. Onder leiding van ene Johannes van den Bosch werd het één en ander voortvarend aangepakt. Van de arme sloebers die daarna van heinde en verre, al dan niet vrijwillig naar dit Hollands Siberië toe kwamen, werd dan vervolgens verwacht dat ze er een nieuw bestaan als bijvoorbeeld boer zouden opbouwen.

Na verloop van tijd werd het de 'Maatschappij van weldadigheid' duidelijk, dat het proces van resocialisatie in het pauperparadijs (Suzanna Jansen 1964) niet in alle opzichten succesvol was. Wat wil je ook, mensen uit grote steden zijn niet zomaar boer, en al helemaal niet in 'the middle of nowhere' van het Hollands Siberië. De meeste mensen die daar terecht kwamen waren al niet bepaald gelukkig, maar dáár moeten ze zich volgens mij wel ongelukkig in het kwadraat hebben gevoeld! Ze waren in een fuik beland van waaruit ontsnappen niet of nauwelijks mogelijk was.

Toen het rijk in 1859 de gestichten overnam, veranderden deze dan ook geleidelijk aan in gevangenissen. Veroordeelden leefden zij aan zij met de eerste bewoners, de armen, wezen, landlopers en bedelaars. Alleen aan de verplichte kleding kon men het onderscheid zien. Om het gevangenisterrein werden tientallen woningen gebouwd voor het gevangenispersoneel. De ambtelijke hiërarchie spiegelde zich af in de grandeur van de woningen. Woningen met stichtelijke spreuken als: Orde en Tucht, Werkzaamheid, Toewijding, Plichtgevoel, Hou en Trouw, Werken is Leven en ga zomaar door. De alles overtreffende spreuk staat volgens mij op het hospitaal t.w. Vertrouw op God. Wat een ontzettende moraalridders waren het toch in die tijd, enge betuttelaars! Trouwens de hedendaagse samenleving kent ook nog genoeg betuttelaars, kijk maar naar ons kabinet.

Een gedeelte van het complex is momenteel als een echte gevangenis ingericht. Er huizen in de strafinrichting dan ook alleen nog echt veroordeelden. De rest van het complex t.w. de diverse woningen die her en der staan, het oude hospitaal en het 2e gesticht dat is ingericht als gevangenismuseum, is rijksmonument geworden.



Gisteren hebben we met de kinderen en de kleinkinderen het gevangenismuseum eens goed bekeken. De gids die J in het kader van haar 65 verjaardag had ingehuurd, had aan ons groepje van 13 een goed gehoor. Af en toe was het voor een paar kleine gasten even moeilijk om bij de les te blijven, maar dat kon ook haast niet anders met zo'n stel. De rit in de boevenbus over het gevangenismuseum-terrein en de omgeving van Veenhuizen maakte weer veel goed.
Een druk dagje was het, we waren na de excursie dan ook behoorlijk hongerig en dorstig geworden. Maar bij de open haard in 't Wapen van Norg was het leed gauw geleden!

verkeerde zaal

Vrijdagavond, filmavond! Over 'Australië' hadden we aardige recenties gelezen, dus hadden we kaartjes gereserveerd voor deze film. Uiterlijk een kwartier voor aanvang moesten we onze tickets hebben afgehaald, anders zou de reservering als vervallen worden beschouwd. Dat lieten we natuurlijk niet gebeuren, precies kwart over negen zaten we dus in een al redelijk vol Atlantic 2 naar de reclame te kijken. Precies om half tien werd het licht helemaal gedempt, en begon het gebruikelijke voorprogramma met de bekende trailers van films, die we op korte termijn in deze bioscoop konden verwachten.

Maar op een gegeven moment echter, begon het idee tot ons door te dringen dat de trailer van de film 'Valkyrie' waar we naar keken, wel erg lang aanduurde. Eerst wil je er niet aan, maar even later weet je het zeker, we zaten in de verkeerde zaal! In plaats van Atlantic 2 zaten we in Atlantic 3! Aanvankelijk baalde ik van deze stommiteit als een stekker, mijn eerste impuls was om op te staan en alsnog de goede zaal te pakken. Maar mede door de besmuikte lol die J naast mij over dit voorval maar nauwelijks kon onderdrukken, zij zag de humor er eerder vanin dan ik, hebben we het maar zo gelaten. De knop moest even om, dat wel, maar per slot van rekening was het ook nog eens zo dat we 'Valkyrie' toch al een keer wilden zien!

'Valkyrie' is het trieste, maar boeiende en waar gebeurde verhaal van het Duitse verzet en de mislukte aanslag op Adolf Hitler door kolonel Claus von Stauffenberg (Tom Cruise), tijdens de tweede wereldoorlog. Ook twee Nederlandse actrices hebben in de film nog een bijrolletje t.w. Carice van Houten als de echtgenote van Claus von Stauffenberg, en Halina Reijn als één van diens secretaresses.
Na de mislukte aanslag worden de daders opgepakt en standrechtelijk geëxecuteerd!
Een totaal ander verhaal dan 'Australië' waar een Engelse aristocrate haar luxe leventje verlaat, en het afgelegen en overweldigende Australische binnenland intrekt, om haar geërfde land en bezittingen te redden.

Al zou je met een beetje fantasie wel kunnen zeggen, dat er parallellen te bespeuren zijn in het feit dat beiden op hun eigen manier het beste voor hebben met de mensen en hun land, in een tijd dat grote delen van de wereld in brand staan. Beide films spelen zich af tijdens de 2e wereldoorlog, in de periode van de Duitse en Japanse bezettingen of pogingen daartoe.

Lectoribus Salutem

'Lectoribus Salutem' (ofwel 'Heil den lezer') is de aanhef van de bul, die J en ik afgelopen zaterdag 31 januari hebben gehaald in de 'Harderwijkologie' aan de 'Nieuwe Gelderse Academie' gevestigd in het Stadsmuseum te Harderwijk. Na een oprechte studie en vertoonde deskundigheid in genoemde wetenschap, zijn we beiden cum laude gepromoveerd bij Prof.J. te Gortig, Prof. J. Zevensloten en Prof. H. Plagenlegger.

Of de behaalde bul ons qua beleving ook zoveel heil zal brengen, als ons bezoek aan de tentoonstelling 'Konings Kunst' in het Stadsmuseum, valt nog te bezien!
De schilderijen en tekeningen van de impressionisten Arnold & Edzard Koning zijn in iedergeval een lust voor het oog. De beide broers Koning resp. 1860-1945 en 1869-1954 uit een Gronings geslacht, woonden en werkten ook een poosje in Parijs waar ze in contact kwamen met de impressionisten en postimpressionisten van hun tijd. In m.n. het werk van Arnold zijn invloeden van schilders als Manet, Degas, Monet, van Gogh en Gauguin terug te vinden. Edzard verwierf vooral bekendheid als illustrator van o.a. De Kleine Johannes en de Verkade-albums.

Beiden waren ze onvervalste romantici, ze geloofden in een bezielde natuur. Van Parijs naar de natuur op de stille Veluwe, of de oevers langs de IJssel. Hun grote inspiratiebron was het gebied om en nabij de Zuiderzee. Maar zoals we j.l. zaterdag in het Stadsmuseum hebben kunnen zien, hebben ze ook van menig andere plek in de Lage Landen prachtige impressies in beeld gebracht.

l'homme exotique

Een bizarre tentoonstelling 'De exotische mens'! Vrolijk werd ik er zeker niet van, bij vlagen werd ik overvallen door een gevoel van plaatsvervangende schaamte. Tot medio mei a.s. nog te zien in museum Teylers aan het Spaarne in Haarlem. Het eerste en oudste museum (1784) van ons land! Hottentotten, Bosjesmannen, Indianen, Eskimo's, Singalezen, Ashanti's enz. Een bonte stoet z.g. exotische medemensen trekt aan het oog voorbij. In de grote volkerenshows die tussen ruwweg 1870 en 1940 in de Europese circussen en dierentuinen plaatsvonden, illustreerden deze mensen met hun afwijkend uiterlijk en levenstijl, zoals men toen vond, vooral de superioriteit van het blanke ras.

Amper honderd jaar geleden, de theorieën van Darwin hadden net post gevat, was de wetenschap op zoek naar de 'missing link'. Middels mensonterende onderzoeken werd bijvoorbeeld gezocht naar de schakel tussen aap en mens. Een groot deel van het gewone volk amuseerde zich ondertussen met het schaamteloos kijken, exploiteren en uitbuiten van de gekleurde medemens en zijn cultuur. Daar had onze natie per slot van rekening tijdens de lange periode van slavernij ook al aardig wat ervaring mee opgedaan. En als die periode toen al achter ons lag, dan toch nog niet zolang!

De andere kant van de medaille is, dat de nieuwsgierigheid naar de andere mens, blank of gekleurd van alle tijden is. Wat is er leuker dan op een terrasje in de stad naar mensen te kijken? De culturen van verre en vreemde landen op te snuiven, of te genieten van de prestaties van de sportieve medemens. Zolang men elkaar in alle opzichten respecteert is daar natuurlijk ook niets op tegen. Wat dat betreft zijn we met z'n allen, zeker in onze contreien wel wat beschaafder geworden. Toch denk ik dat het vlies over onze hedendaagse beschaving flinterdun en kwetsbaar is. Excessen zien we dagelijks op tv of in de nabije omgeving. Eigenlijk wil ik ook niet weten, wat de uiteindelijke effecten van de huidige wereldwijde kredietcrisis zullen zijn, als deze nog lang aanhoudt. Ik mag toch hopen, dat de geschiedenis zich in dat opzicht niet zal herhalen.

'Marskamp'

Als je vanuit Harderwijk over de N302 (Leuvenumseweg/Flevoweg) richting Garderen en verder rijd, zie je op een gegeven moment rechts op de Ermelose Heide, ter hoogte van de Postweg, een beeld van een Romeinse wachter zitten. Rijdend vanuit de auto was mij het beeld al vaak opgevallen, maar bekeken had ik het tot aan vanmiddag nog nooit. Ik vind het een idiote creatie!

Vaak als ik langs het mij zo bekende heidegebied rij, gaan mijn gedachten terug naar de jaren zeventig en begin jaren tachtig van de vorige eeuw. Naar de wandelingen, fietstochtjes en autoritjes die ik met J en de kinderen vanuit Putten regelmatig ondernam naar deze plek. Dan denk ik aan die keer dat we op een Kerstavond in het donker daar rondreden met de auto en vast kwamen te zitten in de sneeuw, en dat wij dank zij E jr. toch nog weer thuis kwamen. En aan zweefvliegen in de zomer met 'Der Kleine Huhu'. Het duurde even voordat we hem in de lucht hadden, maar daarna hebben we ons zelfgebouwde modelletje ook nooit meer gezien. Verdwenen in het heiige zwerk! Ik denk aan tekenen en aquarelleren met z'n allen op zondagochtend, en aan die keer dat ik er met mijn bijenkasten stond toen de hei bloeide. Ik ken(de) deze plek dus redelijk goed!

Maar nooit heb ik geweten dat ook de Romeinen daar hebben gebivakkeerd. Middels een aantal gevonden potscherven hebben ze dit ontdekt. Je moet trouwens wel goed kijken, anders zie je nog niks. Het is maar goed dat ze er een wachtpost hebben neergezet. Het marskamp, zo las ik, is in 170 jaar na Christus in één dag aangelegd door 6000 legionairs. Het meet 250 x 350 meter en is omringd door een wal van bijna 1 meter hoog en een greppel van 1,5 meter diep. Dat is nogeens een veilige vesting!

Om de heide instant te houden, loopt er nu ook een kudde schapen rond en hebben ze een prachtige schaapskooi gebouwd. Het staat er allemaal al weer een tijdje, maar ik had het daar tot vanmiddag nog nooit gezien. Mooi? De Ermelose Heide is wel een stukje veranderd in 30 jaar, maar dat kan ook haast niet anders!

'Fluctuat nec mergitur'

Laat Cliff Arnall van het 'Centre for Lifelong Learning' in Cardiff maar op dak gaan zitten met zijn deprimerende onzin over de somberste dag van het jaar. Mooie tijden zijn het juist! Nieuwe relaties gaan goed volgens mij, en elke dag is het weer een stukje langer licht. Nog een paar weekjes dan komen de sneeuwklokjes al weer tevoorschijn. En in Amerika en de rest van de wereld hebben we met Obama ook wat meer hoop gekregen. Alhoewel ik toch mag aannemen, dat iedereen zal begrijpen dat ook de president van het machtigste land op aarde niet over water kan lopen!

En wij? Wij hebben op de zogenaamd somberste dag van het jaar het mooiste toneelstukje van de wereld gezien! 'Homines dum docent discunt' ofwel 'Mensen leren terwijl ze les geven' (Seneca). Er werd prachtig gezongen in het stuk, ook al zat er in het publiek een meisje van een jaar of twaalf, die erg moest lachen omdat ze met name haar moeder een beetje vals vond zingen. Maar het mocht de pret niet drukken, iedereen was blij en er werden mooie cijfers uitgedeeld. Weer een stapje dichter bij het doel!

Een kleine dissonant in de pret, was het telefoontje tijdens het aperitief na afloop. Wateroverlast in de keuken van J tijdens een hoosbui! Het bizarre van de avond was, dat we voor de pauze een stuk hadden gezien over omgaan met water in het gezin, en na de pauze hoe men zich kan verzekeren tegen allerlei calamiteiten, zoals bijvoorbeeld wateroverlast in je keuken. Niet leuk natuurlijk, maar ook dat zal ongetwijfeld weer goed komen!

De latijnse spreuk in het wapen van de stad Parijs 'Fluctuat nec mergitur' ofwel in begrijpelijk nederlands 'Geschud door de golven, maar zij zal niet zinken' vind ik wel passend bij dit, uit waardering opgedragen stukje proza.

schilderkunst

Caspar David Friedrich en het Duitse romantische landschap. Een bijzondere finale voor de Hermitage aan de Nieuwe Herengracht in Amsterdam. Veel werken van de schilder (1774-1840) uit de collectie van de Hermitage in St. Petersburg zijn voor deze gelegenheid uitgeleend. Door gastconservator prof. dr. Henk van Os samengesteld in nauwe samenwerking met de conservator van de Hermitage in Sint Petersburg. Omgeven door tijdgenoten, voorgangers en navolgers als Hackert, von Kugelgen en Koch staan de schilderijen van Friedrich in de tentoonstelling centraal.

Hermitage Amsterdam - Museum Hilversum
Romantiek , realisme en impressionisme.



Voorlopig was dit weekend de laatste mogelijkheid voor een bezoek aan de Hermitage in Amsterdam. Ze gaan het museum aan de Nieuwe Herengracht grondig verbouwen en uitbreiden. In juni gaan de deuren van de dependance van het Staatsmuseum in Sint-Petersburg weer open voor het publiek. Met een oppervlak van ongeveer 13.700 m2 zal het dan tot de grotere musea behoren in Amsterdam.

In het Hilversumse museum hebben we vervolgens de expositie 'De boer op; erfgooiers hoeders van het landschap' bezocht. Het Gooise landschap, in uiteenlopende stijlen als realisme, pointillisme en impressionisme een eeuw geleden al prachtig in beeld gebracht door schilders als Anton Mauve, Ferdinand Hart Nibbrig en Leo Gestel.
Het typische Gooise landschap is grotendeels intact gebleven dankzij de inspanningen van de erfgooiers: boeren die in een lange traditie stonden en onderling afspraken maakten over het gebruik, beheer en behoud van gemeenschappelijk gelegen gronden. Lange tijd wisten de erfgooiers hun gebruiksrechten op die gronden te behouden. Nu wordt het gebied beheerd door het Goois Natuurreservaat en nog enkele boeren.

De expositie bestaat uit een combinatie van beeldende kunst, cartografie, film en fotografie. De combinatie van de bijeen gebrachte zaken zorgt voor een bijzondere kijk in het verleden, het heden en de toekomst van het Gooise landschap.

l'amour!

Onlangs zag ik op tv een herhaling van 'Bye'. De film die Ed van der Elsken (1925-1990), nadat hij te horen had gekregen dat hij ongeneeslijk ziek was, van zichzelf gemaakt heeft in 1990. Zonder enige vorm van terughoudendheid laat hij zijn aftakeling, verdriet en wanhoop zien tot een paar maanden voor zijn dood. Bizar en indrukwekkend!

In eerste instantie heb ik van der Elsken leren kennen door zijn camerawerk bij de VPRO televisie in de jaren zeventig. En later door zijn exposities en prachtige foto boeken. Het werk van deze Amsterdamse "enfant terrible" associeerde ik vaak met branie, voyarisme en vrijheid, maar ook en vooral met liefde en gevoel voor de medemens. Een treffend voorbeeld van deze kwalificaties, een liefdespaar op een kade aan de Seine in Parijs, hangt al decennia bij ons aan de muur.

Maar ook in L'Amour! het prachtige fotoboek van Ed van der Elsken, ooit een keer aangeschaft tijdens een bezoek aan de Kunsthal in Rotterdam, komen deze kwalificaties goed uit de verf. Liefde en erotiek gevangen in zwart-wit beelden, poëtisch en humoristisch zoals hij dat kon als geen ander.
Het is het eerste fotoboek van Ed van der Elsken dat na zijn dood is uitgegeven. De liefdesfoto's uit zijn nalatenschap, gesorteerd en samengesteld door zijn weduwe Anneke en vormgever Anthon Beeke, dateren uit zijn Parijse periode, begin jaren vijftig.
Ik zie L'Amour eigenlijk een beetje als een vervolg op zijn eerste fotoboek 'Een liefdesgeschiedenis in Saint Germain des Prés' uit 1956, waarmee hij destijds doorbrak in zijn fotografiecarriére.

dezeenaarharderwijk

In het St. Jansdal ziekenhuis kun je sinds j.l. dinsdag vanaf je ziekbed 24 uur per dag op tv naar live-beelden van de zee kijken. "De Zee naar Harderwijk" dat een jaar lang gaat duren, is een project van de Stichting Kunst en Openbare Ruimte (SKOR). Het is bedacht door de duitse kunstenaar en graficus Luna Maurer (36), die in 2005 een soortgelijk project vanaf het dak van 'De Balie' heeft gedaan in Amsterdam, maar dan van de lucht boven het Museumplein.

Deze keer worden om de 5 minuten beeld- en geluidsopnames van de zee gemaakt. De vaste camera op het dak van het centrale bedieningsgebouw van de Oosterscheldekering in Vrouwenpolder, is in noord-noord-westelijke richting gepositioneerd. Totaal 288 opnames per etmaal van een stukje zee dat continu in beweging is, licht en donker, dan is het weer eb, dan is het weer vloed en soms komt er een schip voorbij.

Spectaculair is het allemaal niet wat je ziet. De nuances zijn vrij subtiel, toch boeit het mij. Kijken en luisteren naar de zee, ruim honderd kilometer verder op of daar omtrent. Juist omdat er ogenschijnlijk zo weinig gebeurd, kan ik mij alleszins voorstellen dat de beelden en geluiden een rustgevende uitwerking hebben. Dat ze het eigen leed van de patiënt een beetje relativeren. Het ritme van de dag in het ziekenhuis, het ritme van de zeebeweging, een proces van tijdbeleving, berusting en éénwording.

Ik heb een poosje zitten googelen, maar die Luna Maurer doet fascinerende dingen. Daar zullen we vast nog meer van te zien krijgen. Met haar werk maakt ze processen zichtbaar.

levensfasen

Een nieuw jaar met nieuwe kansen, of een nieuwe dag met nieuwe kansen, ook goed, want zo moet je het natuurlijk wel zien.
Carpe Diem!
Wat het allemaal gaat worden dit jaar? De tijd zal het leren! Donkere wolken genoeg aan de horizon, maar daar laat ik mij niet door frustreren, al steek ik mijn kop nou ook weer niet helemaal in het zand. Maar ik heb er zin in, ik ga er weer fris tegen aan, plannen zat!

Ik heb trouwens net gelezen dat ik aan mijn derde en laatste levensfase begonnen ben, dat is dus toch een beetje nieuws zo aan het begin van het nieuwe jaar. De westerse mens kent momenteel een gemiddelde levensduur van ca. 74 jaar voor mannen en ca. 80 jaar voor vrouwen. Een tijd die vanaf de geboorte tot aan de dood grofweg in drie levensfasen is in te delen t.w.
1e levensfase: vanaf de geboorte tot aan het 21e jaar;
2e levensfase: vanaf het 21e jaar tot aan het 65e jaar;
3e levensfase: vanaf het 65e jaar tot aan het overlijden.
Er is ook een meer gedetailleerde indeling van levensfasen, maar ook daarvan begint de laatste levensfase rond het 65e jaar.
Natuurlijk wisten we dit allemaal al lang, dus is het ook geen nieuws. Maar als je het allemaal zo op een rijtje ziet staan, sta je er toch weer even een moment wat langer bij stil!



Vanmorgen hebben we de troep van de kerstdagen weer opgeborgen. Het was leuk, maar ik ben blij dat de maand december voorlopig weer achter ons ligt. Op naar het voorjaar en het licht, al gaat het volgens bartjes eerst nog een poosje heel hard vriezen, maar dat is ook leuk!

Op nen dag...

Wat er met die jongen aan de hand is weet ik niet, maar hij blijft schrijven! Afgelopen maandag schreef hij in z'n collum, dat ze onder leiding van ene Femke een stalen band, een z.g. halo om zijn hoofd aan het zetten waren. Een pijnlijke zaak, schroeven in z'n schedel, dat soort dingen.
Vandaag, Martin Bril ligt nog steeds in het ziekenhuis, schreef hij een stukje over Troost. Een lieve mantelzorger komt bij hem langs met de ochtendbladen, en leest hem 'De zin van' voor, een rubriek uit Trouw waar bekende Nederlanders hun motto, leefregel of ultiem inspirerende zin mogen kiezen en toelichten. Deze keer was de beurt aan Youp van 't Hek. Zijn nogal dramatische zin luidde: 'Leef je leven als je allerlaatste uur.'

Youp, die zichzelf altijd erg serieus neemt en behoorlijk moraliserend uit de hoek kan komen, heeft het moeilijk met de grote dingen in het leven! Maar de humor houdt hem staande en sleept hem er door heen. De lieve mantelzorger, juffrouw Gerritsen, ook een humoristisch typetje, vind het allemaal maar gezeur. Ze krijgt de slappe lach van figuren die zichzelf altijd maar te serieus nemen, en in het bijzonder van Youp, met z'n 'Troost', lees ik tussen de regels door. Mensen denken vaak dat ze heel wat zijn, zei ze ook nog, maar we zijn echt niet veel, om maar niet te zeggen niets.

Ik ken juffrouw Gerritsen niet, maar ik vind haar nu al sympathiek! Waarom weet ik niet, maar er schoot me door die uitlatingen van haar een gedicht van Willem Wilmink te binnen. Ik heb het opgezocht, het is een prachtig gedicht uit 1992 dat me altijd weer ontroerd en me steevast in een nogal melancholische stemming brengt. Het is in het Twents geschreven, Enschedees stadsplat zoals de in 2003 overleden Wilmink het zelf noemde, ik citeer:

Op nen dag

Op nen dag dreenk iej gin Grolsch meer...
loop iej nich meer deur de stad
Al oew wille en al oew hartzeer
he'j dan had.

Wichter, laandskopn en steedn
alns wa'j machtig mooi hebt vundn,
tookomstplann en verleedn
goat te grundn.

n Een wil zich nich overgeevn
en mut liedn tot e rust,
n aander means passeert zien leavn
onbewust.

Loa'w der nog meer eenn nemn,
gun oe nog wat zit in t gat:
veur iej t weet kö'j niks meer hebn...
dan he'j t had.

Vuurwerk ?

Als ik de berichtgeving over vuurwerk tijdens de jaarwisseling goed begrijp, krijgen we andere tijden. In de toekomst zal het afsteken door professionals moeten gebeuren. En zal het niet meer zoals tot op heden altijd is geweest, door jan en alleman kunnen worden gekocht en afgestoken!

Politie en hulpverleningsdiensten houden hun hart vast voor het ook nu weer verwachtte wangedrag van vuurwerkvandalen, veelal autochtone mannen tussen de 18 en 30 jaar, las ik in de Volkskrant. Ging er de vorige jaarwisseling al voor ruim 60 miljoen euro aan vuurwerk de lucht in, dit jaar zo las ik ergens, wordt er naar schatting zeker voor een slordige 65 miljoen euro aan vuurwerk het zwerk in geblazen. Hoezo creditcrisis? Nou ja, laten we eerst maar afwachten hoe het uitpakt!
Alleen al door vuurwerk was er vorig jaar voor bijna een 1 miljard euro schade. Er gingen 22 scholen in vlammen op, tientallen brandweerlieden, ambulancemedewerkers en politieagenten werden gemolesteerd, en er werden op grote schaal vernielingen aangericht. Het was een ware horrornacht!

De verwachtte teloorgang van de vuurwerkfolklore tijdens de jaarwisseling hebben we dus aan ons zelf te danken. Excessen zijn er altijd wel geweest, maar bij mijn weten nooit zo extreem als vorig jaar. Dat was van een totaal andere orde, dat was oorlog en dat kan en mag natuurlijk niet nog eens gebeuren!

Als jongen van een jaar of 10, 12 knalde ik met mijn vriendjes de hele kerstvakantie door, met een stukje carbid dat we bij de dorpssmid haalden. Het koffiestroopbusje van Buisman gaf doorgaans niet van die dreunen die je nu vaak hoord, maar we hadden er erg veel plezier in. En als het dan echt middernacht was op oudejaarsavond, toverde mijn vader een handje vol rotjes voor de dag, en soms een vuurpijl. Vreugdevuurwerk!
Zelf koop ik al jaren geen vuurwerk meer, niet dat ik er ooit veel centen aan uitgegeven heb, maar toch. Wel gaat er bijna elk jaar wat veiligheidsvuurwerk van de 'Swing' in rook op. Handstakellichten, drijvende rooksignalen en parachute vuurpijlen. Je moet toch weten als de nood ooit eens aan de man komt, hoe je met die dingen om moet gaan. Bovendien is en blijft het leuk werk, en al helemaal als je dat samen met je kleinkinderen doet!

Winterfeest

Dit jaar maar eens een keer geen Wintercircus in een grote tent in Apeldoorn, maar een Winterfeest in het kapelletje van Kasteel de Haar in Haarzuilens. Met nummers als 'De dansende sneeuwpop', 'Spek en Drop en Rok en Rol' en 'Opzij', wist de kinderpopgroep 'De Voetzoekers' uit Amsterdam de stemming er bij de kleintjes goed in te krijgen. Ook al vonden onze eigen kleinkinderen het repertoire een beetje kinderachtig, na afloop verzekerden ze ons in alle toonaarden dat ze wel hadden genoten. In iedergeval waren we allemaal weer een beetje bijgekomen, van de ijskoude (kinder)rondleiding door Kasteel de Haar, die we vlak voor het winterfeestje hadden gehad.



De oudste bekende vermelding van het "Huys Ter Haer" dateert uit 1391. Door het huwelijk van Yosina van de Haar met Dirk van Zuylen kwam in 1449 het huis in het bezit van het geslacht Van Zuylen. Het kasteel is in de loop der tijd vaak veroverd en verwoest, maar werd steeds weer opgebouwd.
In 1890 erfden nazaat Etienne Baron van Zuylen van Nijevelt van de Haar het inmiddels tot een ruïne vervallen kasteel. Met behulp van bouwmeester Pierre Cuypers en het fortuin van zijn vrouw Hélène de Rothschild, werd in die tijd het kasteel in neogotische stijl gerestaureerd en voorzien van elektriciteit, stromend water en stoomverwarming.
Momenteel wordt het kasteel weer gerestaureerd en van een nieuwe fundering voorzien. (Pierre Cuypers had in zijn tijd de extra opbouwen op de bestaande fundering uitgevoerd, met als gevolg verzakkingen en gigantische scheurvorming in de loop der jaren door het hele gebouw heen) Het gehele gebouw wordt nu onderhanden genomen, zodat het monument voor de toekomst gespaard blijft. Verwacht wordt dat de restauratie eind 2010 afgerond zal zijn.

Na afloop van het Winterfeestje zijn we naar Lage Vuursche gereden, en hebben daar in restaurant 'Het Vuursche Bos' heerlijke pannekoeken gegeten en ijs toe, want we hadden het nog niet koud genoeg gehad. Zeker weten doe ik het niet, maar ik heb wel het sterke vermoeden dat de kleinkinderen dit het hoogtepunt van de dag vonden.

FémininMasculin

Onlangs las ik in een artikel van Volkskrantredacteur Malou van Hintum een reactie op de briefwisselingen in de Volkskrant van schrijfster Naema Tahir en rechtsfilosoof Andreas Kinneging. Ze betoogden daarin dat mannen en vrouwen fundamenteel van elkaar verschillen, verschillen die zijn verankerd in hun biologie, een begrip dat ze beiden zeer statisch handteren. Het negeren van de verschillen heeft voor veel frustraties gezorgd, zowel binnen feministische kringen als daarbuiten. Het moet dus anders, emancipatiebeleid moet gebaseerd zijn op de verschillen tussen mannen en vrouwen. Mannetje Kinneging gaat zover dat hij vindt, dat in het 'nieuwe feminisme' vrouwen op de eerste plaats thuishoren in hun gezin!

Zonder te beweren dat mensen in alle opzichten maakbaar zijn, aldus van Hintum, gaan de beide briefschrijvers met hun statische gedachtengang aangaande de biologische verschillen wel voorbij aan allerlei onderzoeken, waaruit allesbehalve blijkt dat de biologische verschillen statisch zijn. Verschillen zijn er natuurlijk, maar door daar een etiket op te plakken, creëer je wel twee nooit bestaande archetypen, en dat kan niet de bedoeling zijn, dan ben je volgens van Hintum weer terug bij af. Verschil erkennen in het 'nieuwe feminisme' betekent volgens van Hintum, diversiteit aanmoedigen, en mannen en vrouwen faciliteren om te kunnen kiezen.

Dat met name de vrouwen niet op de eerste plaats thuishoren in hun gezin, is een conclusie die ook viel op te maken uit de reportage 'Vrouwelijk tegenwicht' in de Volkskrantbijlage 'Kredietcrisis Zegen of vloek' van Elsbeth Stoker en Carlijne Vos , prachtig geïllustreerd door Yvonne Kroese (zie ook collage).
Ze spreken in hun reportage de hoop uit, dat Wouter Bos in zijn bijdragen tot oplossingen van de financiële ellende, nu eens een keer verder kijkt dan het 'Old Boys Network'. Een recycling van bekende mannen ten koste van de capabele vrouwen, waarvan er ook genoeg zijn, zou wel eens een grote vergissing kunnen zijn. Hebben al die hijgerige top-bonus mannetjes immers niet voor een belangrijk deel bijgedragen aan de huidige problemen in de financiële sector? In dit opzicht lijkt mij zijn keuze voor oud-minister van Financiën Gerrit Zalm, om als bestuursvoorzitter ABN Amro/Fortis opnieuw op te tuigen een gemiste kans. Al ben ik ook weer niet van mening dat hij de verkeerde man is voor deze klus, maar toch!

Ik kan mij wel vinden in de gedachtengang van beide dames, dat de misère van de kredietcrisis voor vrouwen mogelijk uitgelezen kansen creëert, om het gewraakte glazen plafond nou eens voorgoed aan diggelen te slaan!

fiësta de la nonpensionado

Deze beeldimpressie van een enerverend weekend, maakt wat mij betreft een prozaïsche completering voor een keer totaal overbodig.

Advent met Vol Luid

Woensdagavondvieringen tijdens Advent noemen ze de drie avonden in december. Een moment van ongeveer een half uur in de Katholieke Kerk van Putten, waarin je je kan bezinnen en voorbereiden op het komende Kerstfeest. Vieringen die zich kenmerken door samen te zingen, muziek te maken of gewoon stil te zijn. Ik kom nooit in een kerk, dus ook tijdens de kerst niet, maar vanavond was ik opeens wel van de partij. Klein Koor Vol Luid waar J op zit, was uitgenodigd om de liturgie voor deze avond mede vorm te geven, en dat wilde ik toch wel graag meemaken!

Er werden kaarsjes ontstoken door kinderen, waarna ze op de wijs van 'Er is een roos ontloken' zongen: De derde kaars mag branden. Het kerstfeest komt nabij. Het licht in onze handen, bedoeld voor jou en mij. De warmte van een kind, een stal van mensenliefde, 'tIs God die ons bemint. Er was een welkoms woord, er werden mooie gedachten uitgesproken, er was een kort gebed en er werd door de bezoekers nog meer gezongen.

Vol Luid zong Ave Maria en het lied Maria durch ein Dornwald ging. Verder werd er volgens mij zo ongeveer door iedereen behalve ik, hardop een geloofsbelijdenis uitgesproken met de tekst: Wij zijn toch één? Wij kennen ook hoop en verlangen? Wij zijn toch sámen op weg met een belofte? Proberen wij te leven van dat geheim? Daarom zeggen wij samen: Ik geloof in God. Jezus is mijn Heer. Mijn Kracht is zijn Geest. Mijn belofte is zijn Rijk. Mijn thuis zijn Kerk. Zo zal het zijn. Amen.



Het is allemaal nogal wat. Toch vond ik het niet vervelend om er bij te zijn, even kreeg ik zelfs heimwee naar vroeger. Maar de ratio in mij zette me al snel weer met beide benen op de grond. Het was de devote saamhorigheid die mij even ontroerde in dit kleine intieme kerkje, samen geloven in een religie. Maar geloven in een religie die al heel lang niet meer de mijne is, en nooit geweest is ook kan ik achteraf wel zeggen.
Maar dat terzijde, blijft toch over een moment van saamhorigheid in wat dan ook, verbazing, verstilling en bezinning of misschien geloof in elkaar, het goede in de mens, los van elke religie. Wie kan het zeggen, ieder heeft zijn eigen gedachten. Van mij mag iedereen geloven wat ie wil, als je anderen er maar niet mee tot last bent!

red copper wedding

Als tenorsaxofonist speelde ik ooit in de 'Copper Weddingband'. Een gelegenheidsbandje dat in het leven geroepen was voor het koperen huwelijksfeestje van onze vrienden H en M. Het feestje speelde zich af op een boot op het IJ in Amsterdam, en de bruid en bruidegom zaten zelf ook in de band. 'Mocking bird hill' was onze favoriete song, en het verdere repertoire was ook al vrij melig, bewust overigens. Muzikaal stelden we niet veel voor, daar hadden we tekort voor geoefend met z'n allen, maar we hebben wel veel gelachen die avond.

Gisteravond hadden we een 'Copper Wedding Diner' met S en W, zomaar ineens, intiem en gezellig. Dat was heel andere koek, niks geen voorbereidingen en zenuwachtigheden voor een optreden of wat dan ook, gewoon een telefoontje van kunnen jullie vanavond? 's Morgens wisten we nog van niets, en aan het eind van de middag zaten we in een leuke tent gezellig te kletsen en te smikkelen. Een leuke verrassing, daar hou ik wel van!

Carolinensiel

De museumhaven van Carolinensiel ligt aan het riviertje de Harle, die bij Harlesiel een paar kilometer verderop, tegenover het eiland Wangerooge, uitmondt in de Waddenzee. In het midden van het pittoreske haventje een grote kerstboom op een drijvend vlot, en aan de kaden diverse platbodems en de Concordia II, een grappig klein raderbootje voor rondvaarten hier in het toeristenseizoen. Naast de ZL9, volgens mij een tweemast tjalk, lag de 'Poolster' afgemeerd, en daar kwamen we voor. De 'Poolster' zeilnummer 157 VB, en sinds kort eigendom van de familie S, is een naar een ontwerp van de Boer, in 1984 in Lemmer door de gebroeders Hummel gebouwde Lemsteraak van elf en een halve meter lang.

Aanvankelijk zouden we met z'n drieën, de nieuwe eigenaars en ik, direct na de sleuteloverdracht de 'Poolster' dit weekend naar Nederland varen. Maar bij nader inzien veranderde dit plan de afgelopen week. Er zijn nu twee opties t.w. a) wachten voor het tochtje over de duitse wadden op iets standvastiger weer, maar hoe lang kan dat in dit jaargetij nog wel duren of b) daar op korte termijn het water uit, de mast eraf en het geheel op een dieplader naar Nederland vervoeren. Stiekem hoop ik een beetje dat ze bij het eerste plan blijven, ik heb wel zin in een tochtje over de wantijen. Maar ik kan mij natuurlijk ook alleszins voorstellen dat de familie S de 'Poolster' zo snel mogelijk thuis wil hebben.

Hoe dan ook, ik wacht wel af. Voorlopig heb ik, terwijl de nieuwe en oude eigenaar bezig waren met wat formaliteiten, het schip eens goed kunnen bekijken. Het is een prachtig gebouwde aak, vakwerk, je zou niet zeggen dat de 'Poolster' al bijna 25 jaar oud is. Het enige wat moet gebeuren is wat lakwerk, maar dat zal ongetwijfeld gedaan zijn voor het nieuwe seizoen weer begint.
Op het internet vond ik tot m'n verrassing prachtige foto's van de 'Poolster' onder vol tuig, strijdend om een gunstig eindresultaat in de Friese Hoek race.
Ik kan nu al met plezier uitzien naar de wedstrijd ergens op het IJsselmeer of waar dan ook, die de komende zomer bij leven en welzijn zeker een keer zal ontbranden tussen de 'Poolster' en de 'Swing'.

Sydney Opera House

Ik las in de krant dat Jorn Utzon, de Deense architect van het wereldberoemde Sydney Opera House, op 90-jarige leeftijd in zijn woonplaats Aalborg is overleden.
Het sculpturale opera gebouw, dat in de eerste oogopslag op een vloot zeilboten lijkt, intrigeert mij al sinds de beginjaren zestig toen ik als broekie in het vak nog maar net op een architectenbureau werkte. Utzon was destijds al een tijdje met het plan bezig, maar voor mij was het toen de eerste keer dat ik het, naar ik meen in het vakblad L'Architecture d'Anjourdhui gepubliceerd zag. Het wereldberoemd geworden beeldmerk van Australië, is het resultaat van een in 1957 door Utzon gewonnen internationale ontwerpwedstrijd. De bijzondere blikvanger in de haven van Sydney die in 1973 officieel werd geopend door Koningin Elizabeth II, is vorig jaar door Unesco op de werelderfgoed lijst geplaatst. Momenteel zo las ik, wordt het 35 jarige bouwwerk voor ongeveer 700 miljoen amerikaanse dollars gerenoveerd en aan de hedendaagse eisen aangepast.

De grote witte dakschalen die op opbollende zeilen lijken, overkoepelen twee grote amfitheaters. De spitsboogachtige dakschalen die verschillend van hoogte zijn, de hoogste is ca. 55 meter, zijn overlappend boven de twee amfitheaters gepositioneerd.
Het ontwerp van Utzon was helder, de uitvoering die door o.a. de moeilijkheidsgraad destijds duurde van 1958 tot 1973, liet echter veel te wensen over. Door technische problemen en de enorme overschrijding van de bouwkosten, mocht Utzon zich op laatst niet meer met de bouw bemoeien. Hij verliet Australië in 1966 om er nooit meer terug te keren. Het gebouw heeft hij nooit anders dan op foto's afgezien!

Toch is Utzon nog op 82 jarige leeftijd vanuit Denemarken als supervisor betrokken bij de renovatieplannen, en kan hij zo de ontwerpaanpak van zijn zoon en opvolger Jan en het architectenbureau Denton Corker Marshall beïnvloeden. Kennelijk toch een vorm van rehabilitatie. Maar nu hij dood is, zal hij ook deze keer het resultaat van zijn inbreng op de renovatieplannen niet in natura kunnen beleven.

ad corpus

Het was alles bij elkaar een druk dagje zaterdag. Eerst huisje gekeken in Leidschendam, toen in Oegstgeest eindelijk een keer museum Corpus bezocht (twee eerdere pogingen om daar binnen te komen waren door stommiteiten van onze kant mislukt, maar driemaal is scheepsrecht zullen we maar zeggen), daarna een hapje in restaurant 'In den Doofpot' aan de Turfmarkt in Leiden, en toen nog naar het verjaardagsfeestje van J en I aan de Bosuilstraat aldaar. Toen we eindelijk thuis waren was het al weer zondag geworden.

Onze eerste poging om museum Corpus aan de A44 in Oegstgeest binnen te komen, was op 19 maart j.l., vijf dagen na de officiële opening door koningin Beatrix. Maar helaas bleek het museum toen voor het gewone publiek nog gesloten. Met excuses voor de foute berichtgeving in deze van de landelijke pers. Ook de tweede poging die we in gezelschap van ma V ondernamen op 3 juni j.l. mislukte. We hadden niet gereserveerd, wat wel had gemoeten. Je wordt namelijk in groepjes ingedeeld en rond geleid en de capaciteit kent zijn grenzen, helaas voor ons zaten ze vol, dus volgende keer beter! Die volgende keer was dus j.l. zaterdag, en nu ging alles goed, maar gezien onze tijdige reservering deze keer hadden we uiteraard ook niet anders verwacht!

Je maakt in het zeven verdiepingen tellende gebouw, dat is gebouwd naar een idee van zakenman Henri Remmers en ongeveer twintig miljoen euro heeft gekost, een wandeling door het menselijk lichaam. Via knie, waar de wandeling begint, kom je onderweg de baarmoeder tegen, met een koptelefoon en 3D bril op lijkt het even alsof je zelf nog in het geboortekanaal zit. Via de ingewanden en alle organen kom je in het hoofd aan, en wandel je middels mond, neus, oog en oor na een tour van een klein uurtje uiteindelijk de hersenpan binnen. Door een zijdeur verlaat je het menselijk lichaam daar, en kun je weer doen wat je wilt. Je kunt in het museumdeel buiten het lichaam al wandelend naar beneden, interactief deel nemen aan allerlei testjes en educatieve attracties, of je neemt de snelste weg via trap of lift weer naar de beganegrond terug.

Een wandeling door het menselijk lichaam, een boeiende excursie was het!