zondag, juli 14, 2019
Het mooie oude stadje Elburg.
Tijdens een wandeling door Elburg waan je je nog een beetje in de middeleeuwen. De Oude Wallen, de smalle steegjes, de keitjesstoepen en fraaie doorkijkjes maken van het stadje een sfeervolle omgeving. De namen van de kaarsrechte straten en stegen zeggen iets over hoe het stadje vroeger was georganiseerd. Maar natuurlijk ook de figuren van zwarte en witte steentjes in de keitjesstoepen zijn symbolen uit vervlogen tijden. En niet in de laatste plaats de fraai geornamenteerde gevels, die stuk voor stuk getuigen van het rijke verleden van Elburg, dat tot 1932 aan de Zuiderzee lag.
De rechte straten en stegen in het rechthoekige stadje met zijden van 370 x 240 meter, waren bijzonder in de tijd van de middeleeuwen. Het stadje is in opdracht van de hertog van Gelre, onder leiding van Arent thoe Boecop gebouwd in een periode van vier jaar tussen 1392 en 1396. Een opmerkelijke prestatie, maar interessant was ook de vergelijking met veel grotere steden als bijvoorbeeld Barcelona en New York, waar je stedebouwkundig vergelijkbare structuren aantrof. Het ontwerp van Elburg is min of meer gebaseerd op het principe van de gulden snede. D.w.z. dat het grootste (a) van twee delen van een gehele straatlengte zich verhoudt tot het kleinste (b) deel, zoals de gehele straatlengte (a+b) zich verhoudt tot het grootste (a) deel, dus a : b = (a+b) : a.
Maar goed, een prachtig stadje dus, waar we vrij regelmatig met veel genoegen een stadswandelingetje maken, en helemaal nu daar sinds kort een kleindochter van ons haar intrek heeft genomen.
vrijdag, juli 12, 2019
B&B in een voormalige school
Dat de Achterhoek een prima oord is om een tijd te vertoeven wisten wij al langer dan vandaag. Al sinds de jaren zestig komen we er vrij regelmatig, en dan met name in Aalten. Aan het dorp, waar het riviertje de Slinge zo mooi doorheen meandert, en waar de Oude Helenakerk (ca. 1400) met zijn pittoreske toren immer een markant baken is, hebben we aardige herinneringen. Het is met zijn rijke verhalen een oase voor rustzoekers. Zie o.a. ook mijn stukje 'Kunst & Cultuur in de Achterhoek' van 30 september 2013.
Gisteren hebben we in Aalten samen met Alida de door haar zoon Marco en zijn vrouw Corrinda tot luxe Bed & Breakfast verbouwde Wilhelminaschool bezocht. Petje af! In het voormalige schoolgebouw, gebouwd rond de jaren 30 in het centrum van Aalten, worden 6 kamers gerealiseerd waarvan er nu reeds 3 gereed zijn voor de verhuur. Een unieke accommodatie met een gezellige loungeruimte en buitenterras, waar we tijdens ons volgende bezoek aan de Achterhoek zeker een keer gebruik van zullen maken!
maandag, juli 08, 2019
getob over de zin van het zijn
In een serie interviews in de Volkskrant van journalist Fokke Obbema over de zin van ons leven, komen allerlei mensen met zeer diverse beroepen en achtergronden aan het woord. Vanmorgen las ik zijn voorlopig laatste aflevering in een interview met hoogleraar Aziatische religies Paul van der Velde, dat de mens volgens de hoogleraar 'tuiniert in de chaos van het bestaan'. De vraag 'wat de zin is van ons leven' beantwoordt hij met een aardige anekdote die daarover bestaat t.w. Toen God de aarde schiep en aan de mens al het moois liet zien wat hij had bedacht, vroeg de mens hem: 'Maar wat voor zin heeft dat?' Waarop God antwoordt: 'Zin, moet dat dan?' De mens: 'Jazeker' Waarna God zegt: 'Mooi, dan mag jij dat gaan uitzoeken'.
En met dat uitzoeken zijn we al sinds Sint-Juttemis bezig. Of er een zin is, is moeilijk te zeggen, maar wat we wel weten is dat we onze dagen zinzoekend en zingevend doorbrengen. Ik moet daarbij ineens aan vroeger denken, toen ik nogal eens tegen m'n ouders zei als ik een naar mijn idee vervelend klusje kreeg opgedragen, daar heb ik geen zin in. Nou dan maak je maar zin, was steevast hun antwoord. Hoe dan ook, iedereen is voortdurend met zingeving in de weer, al dan niet bewust. Maar een adequaat antwoord op de aloude vraag 'wat de zin is van het leven' zal er zeer waarschijnlijk nooit komen. 'Tuinieren in de chaos van het bestaan' is je weg proberen te vinden in dit leven. Het leven is eigenlijk een grote zee waarop de mens voort dobbert. Je kunt zelf je weg bepalen in die eindeloos onafzienbare deining, maar een onverwachte gebeurtenis kan alles zomaar op z’n kop zetten.
Van alle interviews die ik in deze serie gelezen heb, spreekt mij die met schrijver A.L. Snijders, pseudoniem van Peter Cornelis Müller (Amsterdam, 1937) in het bijzonder aan: Volgens hem heeft het leven absoluut geen zin, daar is hij zeker van. Hij wil leven zonder ambitie en zonder gezeik over van alles. Bij ‘zin’ denkt hij aan voortgang, dus iets na het leven, maar dat is er niet. Het leven is, zoals Nabokov zei, ‘een klein spleetje licht tussen twee eeuwige perioden van duisternis’. De overweldigende aanwezigheid van religies geeft aan dat de meeste mensen dat niet kunnen accepteren. Zij hopen dat er na hun moeilijke leven een hogere macht is die voor ze zorgt. Mensen hebben behoefte aan troost. Maar die hogere macht bestaat niet. Na de dood is er niets.
Aan de andere kant spreekt de houding van Ramses Shaffy mij toch ook wel aan, toen hij te horen kreeg dat hij zou sterven schijnt hij gezegd te hebben: 'Interessant, dat heb ik nog nooit meegemaakt'. Schuilt in zo'n uitlating ook niet de latente hoop, dat je deze nieuwe beleving mogelijk aan gene zijde kan delen?
vrijdag, juli 05, 2019
De tijd van het Hanzeverbond
Na de spektakelstukken 'Stadsgezichten' in 2015 en 'Als ik het geweten had' in 2017, (zie resp. mijn stukjes 'Over passie en enthousiasme' van 21/6'15 en 'Liefde, strijd, verlies en vrede' van 1/7'17), was het Kloosterplein gisteravond voor de derde keer omgetoverd tot één grote toneellocatie. Deze keer voor 'Het verraad van Herderewich', een spektakelstuk dat voor een groot deel over de geschiedenis van Harderwijk ging en zich afspeelde in 1446.
Het liep toen niet bepaald lekker tussen de Noord-Duitse Hanzesteden en de steden van Holland en Zeeland. Harderwijk had een sleutelrol als bemiddelaar in de ruzie, en dat deed ze aardig. Uiteindelijk werd dan ook in dit Hanzestadje de Vrede van Harderwijk getekend. Maar rondom deze gebeurtenis speelden de verdwijning op zee van een Harderwijkse kogge en de vrouwen van Harderwijk ook een belangrijke rol in het stuk. Zwarte magie en hekserij speelden in toenemende mate een rol toen de vrouw van de verdwenen schipper zich anders gedroeg dan de goegemeente zo'n dikke 570 jaar geleden gewend was van een weduwe.
Spannend, petje af voor alle toneelspelers, dansers, muzikanten, grimeurs, koorleden, decorbouwers en natuurlijk het team dat verantwoordelijk is voor de regie en de muzikale composities. Het was een lange zit vanaf halfnegen tot halftwaalf, maar weer zeer de moeite waard!
woensdag, juli 03, 2019
Spookkasteel De Koolmeeshof
In mijn stukje 'Het voorjaar zit al in de lucht' van 23 februari j.l. had ik het ook even over ons nestkastje, 'Kasteel De Koolmeeshof' genoemd. De Koolmeesjes waren toen al hevig aan het verkennen. Op 12 mei j.l. bijna drie maanden later, schreef ik 'gekraakt door Boomhommels'. Terwijl de Koolmeesjes net klaar waren met de inrichting van 'Kasteel De Koolmeeshof' werd het ingenomen door brutale Boomhommels, de kloothommels. Nadat ik de krakers eruit gegooid had, kwamen de Koolmeesjes eind mei terug in 'Kasteel De Koolmeeshof' voor de herinrichting. Deze keer werden ze niet verstoord. Ze kregen het na verloop van tijd steeds drukker, af en aan vlogen ze. Maar eind vorige week werd het ineens weer verdacht rustig rond 'Kasteel De Koolmeeshof', terwijl ik toch vrij zeker wist dat het kroost nog niet was uitgevlogen. Toen ik gisteren maar eens ben gaan kijken, trof ik 4 dode jongen aan. 'Kasteel De Koolmeeshof' lijkt zich zo onderhand tot een spookkasteel te ontwikkelen.
papier, papier, alles van papier
De tentoonstelling 'CODA Paper Art' in het CODA Museum in Apeldoorn is kunst van en op papier. Van zo'n 39 kunstenaars en ontwerpers, afkomstig van vijf continenten, hebben we onlangs heel veel kunstwerken van papier en karton gezien. Intrigerende objecten, van raadselachtige ruimtevullende werelden tot verfijnde sieraden en van kartonnen animaties tot levensgrote papierknipkunst. Prachtig, waar zich papier, behalve als verpakkingsmateriaal (hoezo plastic?), al niet allemaal voor kan lenen. Een bijzondere tentoonstelling.
maandag, juli 01, 2019
veel foto's in Naarden Vesting
Twee gemaskerde vrouwen op het FotoFestival Naarden. Een wereld van verschil, de één kijkt uitdagend van zich af op een gemaskerd bal in Venetië (een foto van Koos Breukel), de ander is een slachtoffer van mensenhandel geworden en durft van schaamte niet meer van zich af te kijken (een foto van Ernst Coppejans).
woensdag, juni 26, 2019
19e zondag p.m. Langs de IJssel
Het beeld van de IJssel bij Zwolle met zijn IJsselbruggen, uiterwaarden en rivierkribben om de paar honderd meter, is voor mij een oud en vertrouwd beeld, het staat mij m'n leven lang al voor ogen. Ook de gedachte aan de fysieke inspanning om tegen weer en wind in met je kinderfiets de brug over te komen hield mij even bezig. Of samen met m'n vader banjerend door de uiterwaarden, zoekend naar een leuk stekje op één van de vele kribben om te vissen. Waarbij m'n vader de koeien soms met z'n hengel te lijf ging om ze van ons af te houden. Hij dacht volgens mij nogal eens dat hij met een stier te maken had. Oude verhalen in een vertrouwde omgeving, die mij tijdens het door Addy en Magda georganiseerde fiets- en wandeltochtje langs de IJssel op de 19e zondag p.m. even in het verleden deed belanden.
Het feest der herkenning zou je kunnen zeggen. Tegelijkertijd beleefde ik echter ook alles als nieuw nu. Natuurlijk, er zijn wat jaartjes over heen gegaan. Alles is veranderd, niet alleen jezelf maar ook de omgeving. De skyline van Zwolle, de bruggen, de IJssel, ze hebben een z.g. nevengeul gegraven in de Vreugderijkerwaard, een soort bypass voor de IJssel, er is een vogelhut waar vanuit we Zalk aan de overkant van de IJssel ook mooi zagen liggen, en er zijn mooie fietspaden aangelegd in de uiterwaarden. Zelf kijk ik nu met andere ogen naar bijvoorbeeld Het Engelse Werk, de oude Ijsselbrug en zelfs de koeien in de uiterwaarden. Mijn gedachten gaan, nu ik geen kind meer ben, van romantische Engelse landschapsstijl uit de 19e eeuw naar de constructie van een klassiek ontworpen boogbrug uit de jaren 30 van de vorige eeuw. En dan die koeien waar mijn vader zo buitensporig op reageerde, Jan Voerman (1857-1941) ging ze met een penseel te lijf. En hoe, aanvankelijk schilderde hij ze in de impressionistische stijl van de Haagse school, maar later ontwikkelde hij een meer eigen en zorgvuldig uitgewerkte schildertrant. Ga maar eens kijken in het Voerman Museum Hattem.
Ik heb genoten van alles, van het fietstochtje, van het wandeltochtje in de Vreugderijkerwaard, van het drankje op het terras van de Vreugdehoeve en van de bbq in de tuin van Addy en Magda. Maar boven alles heb ik genoten van de goede sfeer en de gezelligheid. Op naar de 20e zondag p.m. die bij leven en welzijn op zondag 29 september a.s. in Harderwijk zal worden gehouden!
donderdag, juni 20, 2019
Prachtig Sallands fietstochtje.
Tegen twaalf uur zondagmorgen, na koffie met koek op de Thorbeckegracht bij Simone en Wilco te hebben genoten, werd het stalen ros bestegen en zette de tien koppige actieve cycling community zich langzaam maar zeker in beweging. Hoewel de Thörbeckegracht praktisch in het stadshart van Zwolle ligt, ben je op de fiets toch mog aardig vlug de stad uit. Het hele peloton zat in iedergeval al vrij snel op de door Simone en Wilco geplande knooppuntenroute van totaal 42,7 km, ofwel de fietsroute naar Vilsteren en langs de Vecht. Een prachtige route over mooie fietspaden bleek al snel, een route die ons door het Vechtdal leidde langs oude hoeves, havezates en natuurlijk landgoed Vilsteren. Prachtig, wat een sfeer, en het weer werkte ook goed mee, iedereen genoot volop.
Min of meer volgens afspraak kwamen we voor de lunch rond halftwee aan in Dalfsen bij Grand Café de Fabriek. Een fraaie plek aan de Vecht met een geschiedenis die teruggaat tot 1858 toen hier de cichoreifabriek gesticht werd. In de fabriek waar op het hoogtepunt ruim 40 mensen werkten, werd via een geheim procedé koffiestroop gemaakt die wereldwijd werd geëxporteerd. Voor de industrie en werkgelegenheid van Dalfsen is de fabriek van groot belang geweest. In 1965 is de productie in de fabriek definitief stilgelegd. In 1981 kocht de gemeente het pand en maakte het jaren onderdeel uit van het voormalige gemeentehuis. Sinds november 2016 is Grand Café de Fabriek er gevestigd. Op het terras hebben we met z'n allen heerlijk in het zonnetje geluncht. Er gingen stemmen op om maar te blijven zitten daar.
Maar dat is een actieve cycling community als wij zijn natuurlijk onwaardig. Dus hup in de benen en verder maar weer. Al meanderend door het schilderachtige landschap kwamen we uit bij een voetveer over de Vecht, die ons geheel op zonneenergie naar de overkant bracht. Overigens begon de zon het geleidelijk aan een beetje af te laten weten. En toen we af en toe ook al een regendruppel op ons gezicht voelden, werd het snel duidelijk dat het niet bij een enkele druppel zou blijven. En ja hoor, een groot schip met zure appels ontlade zich even later pal boven onze hoofden. We hadden een beetje het geluk dat we net onder een dicht bladerdak vertoefden. Zo bleven we de eerste vijf minuten nog een beetje droog, maar toen het eenmaal begon te lekken was het snel over. Na een halfuurtje onder de bomen te hebben gestaan was het voorbij. Verder maar weer, zon en wind deed ons nog weer aardig snel opdrogen. Echter een tweede bui, maar nu in het open veld, gooide al snel weer roet in het eten. Lachend maar zeiknat hebben we voor een boerderij een poosje onder een (te)klein groentekarretje staan schuilen, alvorens aan de laatste vijf kilometer te beginnen. Rond een uur of vijf waren we terug op de Thorbeckegracht en keken we onder het genot van een aperitief terug op een prachtig Sallands fietstochtje.
Bij 'Brass Boer Thuis', het gloednieuwe restaurant aan de Nieuwe Markt in Zwolle van Jonnie en Thérèse Boer, hebben we 's avonds met z'n allen een verrassend drie gangen menu genuttigd. Een verrassende afsluiting van een mooie fietsdag! Simone en Wilco, dank voor de organisatie en de gastvrije ontvangst. Voor herhaling vatbaar, dus volgende keer bij E in Amsterdam zullen we maar zeggen.
woensdag, juni 19, 2019
over het belang van mijlpalen
Zo Thijs, weer een mijlpaal gehaald, prachtig! Want zo mag je het behalen van een MBO diploma als ICTer toch wel zien. Je gaat nu iets nieuws tegemoet, zonder dat je de precieze route nog kent. Je vertelde mij dat het komende jaar zal uitmaken of er voor jou in dit vakgebied een vervolgopleiding zal komen op HBO niveau. Nou Thijs, dat wachten we dan maar rustig af. Je weet nu in iedergeval wel dat je voldoende bagage in huis hebt voor dit eventuele nieuwe traject van je tocht.
Maar de mijlpaal van ICT beheerder heb je nu sowieso behaald. En dat is niet mis, als ICT-beheerder ben jij immers het middelpunt van de ICT-afdeling. Je bent namelijk verantwoordelijk voor het beheer, de beveiliging en het onderhoud van netwerken, computers en telefoons. Zo ongeveer de zenuwstrengen van een bedrijf zal ik maar zeggen. Jij maakt de regels en handleidingen voor de verschillende systemen, en bepaald hoe ze door iedereen gebruikt moeten worden. Daarnaast regel jij het systeemonderhoud en heb je contacten met leveranciers van ICT-spullen en -diensten, en geef je als ICT-beheerder leiding aan een team van medewerkers die je bij de uitvoering van jouw plannen helpen.
Behalve inzicht en veel werkplezier bij de uitoefening van al deze bezigheden, wens ik je toe dat ze een solide basis mogen vormen voor het behalen van een volgende mijlpaal. Want Thijs, die komt er natuurlijk hoe dan ook sowieso!
maandag, juni 17, 2019
herschepping van 'n landschap
Toen we onlangs een eindje aan het fietsen waren in het Leuvenumse Bos, viel ons oog bij de inrit van de voormalige vuilstortplaats de 'Ullerberg' aan de Jhr. Dr. C. J. Sandbergweg op een bordje 'The Links Valley'. Nieuwsgierig naar deze plek, waar ik in het verleden tijdens een verbouwing aan ons huis in de Bruggestraat menigmaal sloopafval heb gedumpt, besloten we een kijkje te nemen. We kwamen in een wonderschoon landschap terecht, dat in niets meer te herkennen was van wat het ruim 28 jaar is geweest. De voormalige vuilstortplaats 'Ullerberg' is een prachtig golfterrein geworden. En niet zomaar eentje, 'The Links Valley' is een 9-holes omkeerbare golfbaan, een baan die je twee kanten op kan spelen, dus eentje met achttien verschillende holes.
Maar dat terzijde, ik probeerde mij bij de aanblik van het lieflijk glooiende landschap voor de geest te halen hoe het eerder was. Een desolaat landschap met hoekige afgravingen, waarboven paraplu's van vogels, meest meeuwen, die als het ware met een uitroepteken de weeïg riekende afvalbergen accentueerden. Niets meer van dat alles, prachtig! Alvorens verder te fietsen hebben we met een drankje op het terras van 'The Links Valley' een poosje genoten van deze metamorfose van formaat.
dinsdag, juni 11, 2019
in en om Kasteel het Nijenhuis
Kasteel het Nijenhuis, gelegen tussen de dorpen Heino en Wijhe en onderdeel van Museum de Fundatie in Zwolle, is en blijft voor ons altijd een prachtige plek om te komen. Kasteel het Nijenhuis, de geschiedenis begint reeds in de late middeleeuwen, is één van de best bewaard gebleven havezaten in Overijssel en is omgeven door een prachtig landschap. Het kasteel werd van 1958 tot 1984 bewoond door Dr. Dirk Hannema (1895-1984), de grondlegger van Museum de Fundatie. Het museum zet Hannema's werk voort en toont daarom een deel van zijn omvangrijke collectie. Daarnaast vinden er in het kasteel en de beeldentuin met de regelmaat van de klok wisselende exposities plaats. Zo was er ook deze keer weer aardig wat nieuws te zien.
Enkele kunstwerken wil ik noemen, bijvoorbeeld een 30tal grafische werken van de Duitse kunstenaar Michael Triegel (1968). En een autobiografisch verhaal in stripvorm getekend door de Nederlandse kunstenaar Pjotr Müller (1947) en in de beeldentuin een beeld van hem genaamd 'Architectuur Studie, 2019'. Maar ook zagen we een intrigerend schilderij genaamd 'Life' van de Zweedse kunstenares Birgitta Sundström Jansdotter (1966). En 'El Sombrero de Bruja' (de Heksenhoed) van Joël Bonk (1980), een beeldend kunstenaar uit Zwolle. Van de Nederlandse beeldhouwer en kunstschilder Hans Blank (1952-2019) zagen we tenslotte in de beeldentuin de 'Passage' in brons.
donderdag, juni 06, 2019
Een kunst-historisch museum
Met enige regelmaat komen wij op het voormalige eiland Schokland voor een wandeling of een museumbezoekje. Onlangs hebben we daar in de pastorie van het pittoreske kerkje de tentoonstelling Musée d’histoire Artificielle - schilderkunst van Mark Bosselaers bekeken. Mark Bosselaers is een veelzijdig Vlaamse kunstenaar die zich vanuit zijn grafische achtergrond uiteindelijk heeft toegelegd op olieverf schilderijen.
Met de schilderijen in Museum Schokland, in totaal zo'n 20 doeken, brengt Bosselaers natuurhistorie en kunst samen vanuit zijn liefde voor beide. Zijn werk is een persoonlijke aanklacht tegen de beklemmende zekerheden van geloof, instituties en de gevestigde orde.
woensdag, juni 05, 2019
zeg maar novis avibus in horto
Het blijven blikvangers van formaat, de vreemdevogels op de voorgrond van Nancy Muns. Eerst stonden ze kleurrijk en gezellig samen met enkele andere blikvangers als de Gele Zuiltaxus (Taxus baccato Fastigiata Robuusta (K) en het Japanse Wilgje (Salix integra Hakuro Nishikii) buiten in weer en wind, maar voor hun vitale uitstraling, zeg maar hun lijfsbehoud, hebben we ze uiteindelijk toch maar binnen op de vensterbank gezet. Zo blijven ze gezond en hebben ze vanachter het glas nog mooi oogcontact met hun oude buurtjes buiten!
donderdag, mei 30, 2019
voor dag en dauw de paden op
'Voor dag en dauw de paden op' las ik in de Volkskrant, verluchtigt met een grote foto uit het Amsterdamse stadsarchief van dauwtrappende heren in 1911 van effectenkantoor H.J. van Ogtrop. Dauwtrappen op Hemelvaartsdag, een traditie waar met name mijn moeder vroeger nogal tuk op was. Ik herinner mij nog goed dat ik als klein jongetje eens op een vroege ochtend met haar naar de weilanden fietste via IJsselvliedt en het Jan Boerswegje. We gingen dus niet zoals de heren van het effectenkantoor met onze blote voeten door het gras, maar op de fiets. De dauw hing her en der laag boven de weilanden, koeien leken op eilandjes, je zag alleen ruggen.
Een mooie herinnering, maar ook zo'n beetje mijn enige over het fenomeen dauwtrappen van huis uit. Als puber sliep ik 's morgens liever uit, en hoewel het spreekwoord 'de ochtendstond heeft goud in de mond' min of meer mijn levensmotto is, kan ik mij niet herinneren dat ik daarna ooit op eigen initiatief aan dauwtrappen op Hemelvaartsdag heb gedaan.
maandag, mei 27, 2019
Verval in Grand Hotel Europa.
'La Superba' (de hoogmoedige), een monumentale roman uit 2013 over de stad Genua van Ilja Leonard Pfeijffer (1968), heb ik praktisch in één adem uitgelezen. Toen eind vorig jaar zijn grote roman 'Grand Hotel Europa' uitkwam heb ik dan ook geen moment getwijfeld om die aan te schaffen. Ik heb het net uit, een fascinerende roman over liefde, kunst, verval en nog meer, maar die primair over de alsmaar uitdijende toeristenindustrie gaat, die vervolgens alles wat Europa Europa maakt naar de ratsmodee helpt.
Infantilisering en debilisering van de hedendaagse toerist is daar debet aan las ik ergens. Maar ook de onstuitbare opkomst van de horden, de vulgarisering van het toerisme dankzij spotgoedkope vliegtickets en Airbnb. En wat te denken van de pretparkisering van de stedelijke ruimte, de opwaardering van nep, de uitverkoop van de hoogwaardige traditie. Allemaal een uitvloeisel van marktwerking en onstuitbaar kapitalisme. Het is het einde van de elite, van de kunst, de waardering van schoonheid. En zo kunnen we nog wel een tijdje doorgaan met fulmineren tegen het (over)toerisme. Ilja Leonard Pfeijffer doet dat in 'Grand Hotel Europa' goed, soms subtiel, soms grof. Een prachtig boek!
zondag, mei 26, 2019
Kleinkoor Cantiamo in Ermelo
De Zendingskerk is een oecumenische geloofsgemeenschap die deel uitmaakt van de hervormde gemeente in Ermelo. De zendingskerk is niet wijkgebonden en heeft een unieke identiteit, die onder meer wordt gekenmerkt door het geven van ruimte aan de ander en door niet dogmatisch te zijn.
Dat ze hun unieke identiteit niet alleen in woorden belijden heb ik afgelopen zaterdagmiddag gemerkt, toen hun 160 jaar oude zaalkerkje, met overigens een perfecte ruimteakoestiek, diende als podium voor een mini concert van het bekende kleinkoor CANTIAMO uit Putten. CANTIAMO is een gemengd a-capella koor met een heel divers repertoire. Hun voornaamste doel is volgens de site, zingen met plezier in een goede onderlinge sfeer, waarbij de kwaliteit uiteraard niet vergeten wordt. Ze zingen voornamelijk licht klassieke liederen van diverse componisten vanaf de middeleeuwen tot op heden, maar wisselen dit ook wel eens af met een volkslied of musicalsong. Het mini concert zaterdagmiddag, dat ongeveer drie kwartier duurde, was als vanouds weer een prachtige representatie van het hiervoor geschetste doel. Top!
donderdag, mei 23, 2019
sacrale architectuur en kunst
Architectuurcriticus Kirsten Hannema schreef afgelopen dinsdag in de Volkskrant:
Wat hebben de opkomst van yoga, tijdschriften als Happinez en opruimgoeroe Marie Kondo met elkaar gemeen? Ze geven uitdrukking aan de behoefte aan contemplatie, zingeving en leegte, in een tijd van secularisatie en steden die drukker worden. Ze tonen onze zoektocht naar een 'nieuwe kerk' of 'een huis voor de geest', zoals de tentoonstelling heet die op 16 mei is geopend in de voormalige priorij op buitenplaats Doornburgh bij Maarssen, over het werk van de Bossche Schoolarchitecten Dom Hans van der Laan (1904-1991) en Jan de Jong (1917-2001). Hans van der Laan, een benedictijner monnik, stelde dat de natuurlijke ruimte te groot is voor de mens. Hij beschouwde het als de taak van de architect om daarbinnen ruimten af te bakenen die optimaal zijn afgestemd op mensen. Daartoe ontwikkelde hij een ontwerpinstrument: het Plastische Getal. Een ruimtelijk verhoudingsstelsel - tevens de grondslag van een architectuurtheorie - waarmee zijn tovenaarsleerling Jan de Jong in de jaren zestig deze priorij bouwde, in een basale, sobere bouwstijl.
Architectuur, een sacrale discipline, zij is de meest sacrale der kunsten. In de afbakening van de steeds chaotischere wereld vinden we orde, richting en betekenis, aldus Nadia Sels, docent cultuurgeschiedenis (UA). De architecten Dom Hans van der Laan en Jan de Jong wisten dit ook als geen ander. In het verleden werkte ik bij een bureau dat zich een aantal jaren veel met kerkelijke architectuur bezig hield. We hadden het toen vaak over van der Laan's ruimtelijke verhoudingsstelsel, en bezochten relevante projecten voor inspiratie. Een mis in Abdij Sint Benedictusberg in Vaals ben ik in het bijzonder door de prachtige lichtval in de ruimte nog niet vergeten. Die rustgevende sfeer, ik moest daar o.m. aan denken toen ik het stuk van Kirsten Hannema las, en was eigenlijk gelijk getriggerd. Een gemoedstoestand die ik ook op Joke wist over te brengen. En zo kon het gebeuren dat we even later opweg waren naar Maarssen, naar 'een huis voor de geest' in de voormalige priorij op buitenplaats Doornburgh.
Alleen jammer dat de tentoonstelling op dinsdag niet geopend was, we waren een paar dagen te vroeg, donderdag a.s. waren we welkom. Foutje, ik had van tevoren voor de openingstijden nog wel eerst op hun site gekeken, maar kennelijk niet goed dus. Een rondje lopen om de voormalige priorij, meer zat er even niet in. Gelukkig loopt de tentoonstelling nog tot 1 september a.s.
maandag, mei 20, 2019
sfeervol samentreffen aan zee
Gezelligheid, familie, dagje strand, terrasje pakken, ijsje,lekker eten, borreltje, genieten van elkaar, dat is de kern van Strandhuys las ik op de site. Maar met iets minder was het gisteren met z'n zestienen ook al genoeglijk toeven op het terras van het vertrouwde Strandhuys in Nijkerk aan Zee. Eén keer per jaar vieren we ergens in het land collectief dat we met z'n allen weer een jaartje ouder zijn geworden. Dit jaar hadden Reinie en Wim v.D. deze schitterende locatie georganiseerd, en we troffen het ook nog bijzonder met het weer. En daar kunnen we met z'n allen weer mooi een jaartje opteren!
vrijdag, mei 17, 2019
expressionisme en krijgsmacht
Een dagje eropuit, samen met beide zussen en eega, altijd leuk. Eerst de binnenwereld van de Duitse expressionisten in Singer Laren verkend. Het expressionisme is per slot van rekening primair een uiting van gevoel weergeven in vaak felle kleuren in expressieve en grove penseelstreken. Mooi maar doorgaans lastiger te doorgronden dan de werkelijkheid, zoals die meestal in het impressionisme wordt weergegeven. Meest aangrijpend vond ik zo bezien het zelfportret van Max Beckmann (1884-1950). Zijn vermoeide ogen weerspiegelden de ellende die deze schilder had gezien en meegemaakt. Zijn schilderijen werden door de nazi's als z.g. 'entartete Kunst' bestempeld.
Na de lunch in Singer Laren zijn we naar het Nationaal Militair Museum in Soesterberg gereden. In dit museum op de voormalige vliegbasis Soesterberg komen verleden, heden en toekomst van de Nederlandse krijgsmacht tot leven. Behalve spannende verhalen en films hebben we daar een indrukwekkende collectie tanks, vliegtuigen, pantservoertuigen, helikopters en weet ik allemaal niet wat nog meer gezien. In de tentoonstelling 'Als de Russen komen' over de Koude oorlog, was een replica tezien van de 'Fat Man'. De atoombom die ze op 9 augustus 1945 op de Japanse stad Nagasaki hebben gegooid. Het imposante namaakding van 3,25 meter lang en 4545 kg zwaar, hangend aan het plafond, boezemde mij gewoon angst in.
Op het terras van het nabij gelegen restaurant 't Hoogt hebben we de opgedane indrukken verwerkt onder het genot van een aperitiefje. En toen het buiten een beetje frisjes begon te worden, hebben we ons dagje eropuit binnen maar afgebouwd met een eenvoudig doch lekker en voedzaam hapje.
zondag, mei 12, 2019
gekraakt door Boomhommels
Bij mijn stukje 'Het voorjaar zit al in de lucht' van 23 februari 2019, had ik een foto van 'Kasteel De Koolmeeshof' gevoegd. Ik zag toen dat mijn nieuwe nestkastje al regelmatig door koolmeesjes werd verkend, en dat niet alleen, na verloop van tijd werd er ook genesteld. Af en aan vlogen ze, een drukte van belang. Maar ergens halverwege april was het ineens voorbij met de drukte, geen koolmees meer te bekennen. Even nog dacht ik dat er al gebroed werd, maar dan had je toch op z'n minst zo af en toe één van beide meesjes bij het nestgat moeten zien voor de fourage. Eind april was het mij wel duidelijk dat er geen koolmeesleven meer in de brouwerij aanwezig was, waarschijnlijk is één van beide verongelukt dacht ik nog. Echter toen ik het nest leeghaalde om een ander paartje hier nog een kans te geven, het was per slot van rekening nog steeds voorjaar, bleek er een hommelnest in te zitten!
'Kasteel De Koolmeeshof' was gekraakt door hommels, enwel door de Bombus hypnorum ofwel de Boomhommel. Komt vaker voor las ik op internet. Boomhommelnesten worden gemaakt bovengronds in allerlei holtes, onder daken, in schuren en stallen, in oude vogelnestjes of in opgehangen nestkastjes. Maar dat ze ook in staat zijn met hun gezoem een koolmezenpaartje te verjagen en hun nest in aanbouw te kraken is wel erg brutaal. Boomhommels, aan mijn hoela, kloothommels zullen ze bedoelen!
zaterdag, mei 11, 2019
ons gevecht met de zoute zee
Het Watersnoodmuseum in Ouwerkerk in Zeeland is gevestigd in vier caissons die gebruikt zijn voor de sluiting van het laatste stroomgat in de dijk van 1953. Als je het museum binnenloopt, stap je zo in de geschiedenis van het water van 1953 tot nu toe. Het museum vertelt je veel, zo niet alles over de gevaren van het water, en drukt je ter plekke met de neus op de feiten en het belang van waterveiligheid. Een belang waar je als burger niet elk moment bij stil staat, maar wat eigenlijk wel zou moeten. Een fragment van de songtekst 'Aan de kust' van de Zeeuwse nederpopgroep Bløf spreekt wat dat betreft voor zichzelf:
'De zoute zee slaakt een diepe zilte zucht
Boven het vlakke land trilt stil de warme lucht
He, iemand slaat soms onverwacht maar zeker op de vlucht
Alarmfase Twee is hier nauwelijks nog berucht
Maar men weet het niet
En zwijgt van wat men hoort en ziet'
Nederland kent een waterrijke historie. Het land is door de eeuwen heen sterk verbonden geweest met water in het algemeen en met de zee in het bijzonder. De strijd met de zee is daarmee al zo oud als de historie van ons land. De Watersnoodramp van 1953 ligt al weer goed 66 jaar achter ons. Bij deze ramp zijn grote delen van ons Zeeuwse en een deel van ons Zuid-Hollandse laagland overstroomd, zijn bijna tweeduizend mensen verdronken en werden tweeënzeventigduizend bewoners van huis en haard verdreven. Kort na de fatale stormnacht van 1 februari 1953 was de algemene teneur in ons land dat een dergelijke ramp nooit meer mocht gebeuren. Het Deltaplan werd ontwikkeld en een ingrijpend pakket aan voornamelijk technische voorzieningen werd getroffen. De veiligheid van Zeeland, Zuid-Holland en Brabant zou hiermee worden gewaarborgd. Echter veranderingen van klimaat en inzichten hebben de laatste jaren alweer tot herbezinning geleidt op het gevoerde waterkeringbeleid. Zoals meer ruimte voor water, want één ding staat wel vast, de dijken kunnen niet eindeloos worden verhoogd. Onze strijd met de zoute zee is een immer aflatend gevecht!
Met dat besef reden we na het museumbezoek over de Zeelandbrug naar Goes, waar we waren uitgenodigd bij Marjon en Jos in hun nieuwe huis. Samen met hun en Will en Ad hebben we daar een leuke namiddag en avond gehad, en werden we door Marjon en Jos vergast op exquise amuses en een voortreffelijk diner. Zeeland, a way of life!
dinsdag, mei 07, 2019
Artist's Shit, ultieme nulkunst
In mijn stukjes 'Goeie shit' van 13 juli 2013 en 'Gouden toilet met Artist's Shit' van 29 april 2016 had ik het o.m. over Piero Manzoni's conceptuele kunst en de Nederlands Nul-beweging. Een kunstvorm waarbij het idee ofwel het concept belangrijker is dan esthetische of materiaal-technische afwegingen. In het Stedelijk Museum Schiedam is momenteel werk van de in 1963 op slechts 29 jarige leeftijd overleden Manzoni nog tot de volgende maand te zien. Piero Manzoni’s nulkunst is nog altijd geinig, quasi-artistiek en bloedserieus tegelijk. Zoals zijn blikjes Merda d’artista. Inderdaad: 30 gram ingeblikte poep van de kunstenaar zelve. Prijs: hetzelfde bedrag als 30 gram goud (destijds althans, want op de veiling van 2016 bracht een blikje 275 duizend euro op). Als Marcel Duchamp een pispot kon tentoonstellen, waarom dan niet ook de inhoud ervan? Zeker, maar er zijn naar mijn mening ergens grenzen, ook in de nulkunst!
maandag, mei 06, 2019
sterke licht-donker contrasten
De expositie van Arthur Briët (1867-1939) in het Noord-Veluws Museum in Nunspeet geeft een mooi overzicht van zijn werk. Behalve intieme interieurstukken en sfeervolle landschappen schilderde Briët magistrale portretten. Zijn bijnaam ‘Rembrandt van de Veluwe’ had hij te danken aan het feit dat hij in zijn schilderijen, net als zijn wereldberoemde voorganger, met een sterk licht-donker contrast werkte. Die speciale techniek is een belangrijk kenmerk van de stijl van Rembrandt (1606-1669), ‘clair-obscur’ genoemd, die weer geïnspireerd was door de bekende en beruchte Italiaanse schilder Caravaggio (1571-1610), waar ik toevallig net in 'Grand Hotel Europa', de grote roman van Ilja Leonard Pfeijffer (1968) een spannende passage heb gelezen over zijn zoektocht naar het laatste schilderij van Caravaggio, maar dat terzijde. Ook in de hantering van zijn schildersgereedschap is te zien dat Briët veel had geleerd van Rembrandt. Hij combineert in zijn werk, net als zijn grote voorbeeld, a.h.w. een naturalistische en impressionistische penseelstreek. Arthur Briët, Rembrandt van de Veluwe, een mooie contrastrijke expositie!
Abonneren op:
Posts (Atom)



















































