Hieperdepiep, Hoera, Hoera!!!

Ruim vijfentwintig jaar geleden hadden we ter ere van de trouwdag van Jan & Inge een feestje in het 'Bethaniënklooster'. Een voormalig 15e-eeuws klooster op de Wallen in Amsterdam aan de Barndesteeg, waar tegenwoordig vaak concerten worden gegeven en bruiloften en partijen worden gehouden. Afgelopen zaterdag vierden Jan & Inge samen met familie en vrienden het 25 jarig jubileum van die bewuste dag in 1992. Deze keer niet in Amsterdam maar in de 'Engelbertha Hoeve', de tot restaurant verbouwde voormalige herenboerderij 'Welgelegen' uit 1766 aan de Oude Rijn en de rand van Leiden. Het was een mooi feest in deze sfeervolle locatie, met gezellige mensen en veel lekkere hapjes en drankjes!

fragment uitnodiging

Een zilveren bruiloft is ook vaak aanleiding voor een speech of act. Voor die van Jan & Inge hadden zich maar liefst 8 gegadigden gemeld voor één of andere opvoering. Een strakke tijdplanning was het gevolg, 4 minuten per act of wat dan ook, kregen we van de ceremoniemeesters Reinier en Iris, meer niet. Je kon er natuurlijk op wachten, alleen dit feit gaf al aanleiding tot grapjes. Maar ja, zonder planning wordt het sowieso een ratjetoe. Uiteraard werd de soep niet zo heet gegeten als ze op deze bijzondere dag werd opgediend. Want:
Deze dag (te gekke dag) is een geschenk voor jou en mij
Deze dag (mooie dag) te beleven, stemt me blij,
Deze dag (perfecte dag) heeft een eigen dynamiek,
Deze dag (selecte dag) is in eeuwigheid uniek.
(Wat een dag!) deze dag! (Deze dag!) wat een dag!
Wat een uitgelezen, magnifieke dag!

Deze tekst zongen we met z'n vijftienen, onder begeleiding van de zoetgevooisde klanken van de Xaphoon, het bruidspaar luidkeels toe. (Het is het refrein van onze bijdrage t.w. 'Deze Dag', een liedje van Nanne & Ankie, het bekende muzikale duo uit Friesland). Aan de reacties van de feestgangers te merken geloof ik wel dat we een voldoende hebben gehaald, hoewel het daar natuurlijk helemaal niet omgaat. Echter het niveau van de andere acts vond ik dusdanig hoog, dat naar mijn idee een plaats in de top vijf er voor ons niet in zat. Soit, het zij zo! Vooral de muzikale bijdrage van Reinier en Iris maakte indruk, en helemaal toen het bruidspaar zelf zich tenslotte bij hun kinderen voegde, en ze een muzikaal kwartet vormden van topniveau. Een mooier slotakkoord na alle speeches en acts, was naar mijn idee nauwelijks denkbaar.

Na dit alles gingen de beentjes van de vloer op eigentijdse muziek, maar vooral ook op muziek uit de jaren 60, 70 en 80 van de vorige eeuw.
En voor wie het even wat rustiger aan wilde doen was er de serre, voor een praatje of om foto's of filmbeelden te bekijken van 25 jaar terug. Hilariteit vaak, 25 jaar doet toch wel veel met een mens. Als gezegd, het was een mooi feest, we hebben genoten, Jan & Inge bedankt, hou vol en blijf gezond. Op naar het volgende jubileum van je hieperdepiep hoera, hoera!

Een mondstuk met een rietje.

Ooit speelde ik Saxofoon op een oude, maar door Hampe aan het Spui in Amsterdam perfect gereviseerde 'Selmer' tenorsax. En later kwam daar ook nog een 'Conn' altsax bij. Een leuke tijd, ik luisterde destijds veel naar jazz en ging regelmatig naar een concert. En mede door de enthousiaste verhalen van een vriend die trompet speelde bij 'Biggles Bigband' in Amsterdam, stegen mijn muzikale aspiraties sky high. Saxofonisten als Sonny Rollins, John Coltrane, Charlie Parker, Stan Getz, Dexter Gordon, en dichter bij huis Piet Noordijk, Piet van Dijk, Hans Dulfer en ook Aart Gisolf waren mijn grote voorbeelden. Echter veel verder dan deelnemen aan een gelegenheidsbandje op bruiloften en partijen, wat ik trouwens geweldig leuk vond, kwam ik destijds niet. Verder speelde ik samen met mijn jongste dochter vaak duetten, zij op klarinet en ik op alt- of tenorsax, en daar beleefden we allebei veel plezier aan. Prachtig allemaal, maar desalniettemin is in de loop der jaren een bloeiende saxofooncarrière om allerlei reden aan mijn neus voorbij gegaan. We zijn inmiddels enkele decennia verder, mijn dochter speelt elders op haar klarinet nog immer de sterren van de hemel, maar ik heb zelfs al jaren geen saxofoon meer.

Maar het bloed kruipt toch een beetje waar het niet gaan kan, een tijdje geleden heb ik een Xaphoon aangeschaft, een blaasinstrument met het vertrouwde enkelriet mondstuk. De Xaphoon, ook bekend als de Pocket Sax is een relatief nieuw instrument, bedacht door Brian Wittman in 1972. Net zoals een saxofoon zit er op de Xaphoon ook een enkelriet mondstuk, maar in plaats van kleppen, toetsen, stangetjes, assen en weet ik allemaal niet wat nog meer, heeft de Xaphoon slechts 9 simpele vingergaten. Acht aan de bovenkant en één aan de onderkant. Het ding is maar 30 cm lang, maar het aantal decibellen dat het kan produceren zou een scheepshoorn waardig zijn. De muzikale mogelijkheden zijn boven verwachting, je speelt eenvoudig C majeur, F majeur, A mineur en D mineur, maar tonen buiten deze toonladders zijn ook nog te doen. De Xaphoon, een chromatisch instrument, heeft een bereik van ruim anderhalve octaaf. Dat is een stuk minder dan van een Saxofoon, die normaal op zo'n tweeënhalf octaaf zit, en goeie saxofonisten halen er wel drie, en soms zelfs wel vier octaven uit. Daar kan de Xaphoon niet tegenop, maar evengoed is de Xaphoon een wonderbaarlijk en heel plezierig instrumentje!

Een zondagmiddag in Putten.

Kleinkoor 'Pavane' (voorheen Vol Luid) zong tijdens het inloopconcert afgelopen zondagmiddag in Putten weer de sterren van de hemel. Ik had trouwens niet anders verwacht, het koor wordt onder de bezielende leiding van Hetty van Beek volgens mij alsmaar beter. Deze keer zongen ze overwegend liederen uit de renaissance, de wedergeboorte. De nieuwe manier van denken, weg met de duistere tijd van de middeleeuwen. Tijdens een aantal klankrijke intermezzo's van Cor Geskus op orgel en Bea Meijer op blokfluit, werd de prachtige liederencyclus uit de renaissance bij wijze van spreken gecompleteerd met stukken van Adriano Banchieri, Daniel Purcell, Dominico Zipoli en Lodovico Viadana.

Pavane in Putten 7-5-'17 from E Veldkamp on Vimeo.

..naar een bestendig bestaan

Over 33 jaar moet de energievoorziening in Nederland volledig duurzaam zijn heeft de overheid bepaald. In 2050 dus, dat lijkt nog ver weg, maar dat is schijn. Om te beseffen hoe snel de tijd gaat, hoef ik alleen maar 33 jaar terug te denken. Als de dag van gisteren is misschien wat overdreven, maar het scheelt weinig. We zullen de tijd hard nodig hebben om volledig van het gebruik van de vervuilende fossiele brandstoffen af te komen. Om maar iets te noemen, praktisch alle woningen in Nederland zijn nog volledig afhankelijk van aardgas. Alleen al in die categorie heeft de noodzakelijke overstap naar duurzame alternatieven zijn tijd nodig. Maar volgens Bartjens krijgen we dat voor mekaar, over ca. 30 jaar draaien alle huishoudens zonder aardgas!

Volgende week houden ze in Amsterdam aan de Hoogte Kadijk 400 het eerste VanGasLos-festival, georganiseerd door Alliander DGO in samenwerking met Programmabureau Warmte Koude Zuid-Holland, Gallery Vriend van Bavink, HIER Klimaatbureau, Nuon, JAGA, de Waddenvereniging, Gemeente Amsterdam, DWA en Milieudefensie. Het is een festival voor bewoners, wijkverenigingen, VVE's, huurders, lokale initiatieven en andere geinteresseerden. Allerlei vragen en antwoorden over wonen zonder aardgas en de manier van aanpak zullen de revue passeren. En passant kan je ook genieten van live muziek en andere activiteiten. Zo kan je een kookworkshop volgen onder leiding van top koks, ontmoet je foodblogster Francesca Kookt en kan je genieten van hapjes en drankjes bij de Food Trucks.

Een mooi initiatief, op naar een energieneutraal, klimaatbestendig en circulair bestaan in Nederland, en natuurlijk in de rest van de wereld!

Hoogovensmuseum en meer

We begonnen 's morgens rond 11 uur met koffie en gebak in 'Sonnevanck', het bekende hotel-restaurant-café in Wijk aan Zee. Toen we dat hadden gehad, was het tijd voor een pikketanisje. En toen we dat achter de rug hadden was het alweer tijd voor de lunch. Verkwikt en verzadigd reden we tenslotte, zeven man sterk, naar het 'Hoogovensmuseum' in IJmuiden, alwaar we werden verwelkomt door ene heer Wim, de gids die ons alles over de Hoogovens zou gaan vertellen.

De 'Koninklijke Nederlandsche Hoogovens en Staalfabrieken NV', opgericht in 1918 door de Nederlandse ondernemer H.J.E. Wenckebach, fuseerde in 1999 met het Britse 'British Steel' tot 'Corus'. In 2007 werd Corus vervolgens overgenomen door de Indiase staalproducent 'Tata Steel' en heet het bedrijf tot op heden 'Tata Steel Europe'. Maar in de volksmond wordt het staalbedrijf nog maar al te vaak 'De Hoogovens' genoemd. De naam 'Hoogovensmuseum' prijkt dan ook tot op de dag van heden nog boven de ingang van het museum, dat gevestigd is in de oude buizengieterij, een historisch gebouw net buiten het bedrijfsterrein.
Behalve de geschiedenis van het staalbedrijf, te zien middels objecten, historische documenten, foto’s en filmmateriaal zagen we in het 'Hoogovensmuseum' ook de technische ontwikkeling van de ijzer- en staalproductie. Schaalmodellen van fabrieken, hoogovens, blokvormen, gietpannen, en allerlei andere oude en nieuwe installaties. Interessant allemaal, maar aan het eind van de middag hadden we het wel gezien.

Terug naar Wijk aan Zee. Op het terras van 'Het Strandhuis' hebben we eerst maar weer een pikketanisje genomen, per slot van rekening zat de vijf ook alweer in het uur. Leuk, maar toen het na enige tijd een beetje te fris werd, zijn we toch maar naar binnen gegaan om de menukaart eens goed te bestuderen. Er was genoeg keuze voor iedereen. We hebben met z'n zevenen dan ook aan de lange houten tafel een paar heel genoeglijke uurtjes doorgebracht. Een passende afsluiting van een mooie en gedenkwaardige middag nabij het zeegat van IJmuiden!

14e zondag p.m.

Afgelopen zondag hadden we alweer de 14e prettige middag (mijn ezelsbruggetje voor post meridiem), deze keer georganiseerd door Addy en Magda in de omgeving van Zwolle. En wel een wandeling van ruim 5 km in de dynamische IJsselvallei in de buurt van Den Nul, een gehucht iets ten noorden van Olst. In de Duursche Waarden, zoals het uiterwaardengebied nader wordt aangeduid, kan en mag de natuur praktisch zijn eigen gang gaan. Maar om totale verwildering in de vegetatie te voorkomen, lopen er grote grazers als Schotse hooglanders en IJslandse paarden rond die de boel flink kort houden, zodat het water ten allen tijde vrij spel heeft. Bij hoogwater in de IJssel staan hier grote delen blank, en zal een wandeling als afgelopen zondag moeilijk gaan. Maar bij een min of meer normale waterstand, zoals nu het geval was, waren de natte barrières in de wandelroute middels een wiebelig drijvend loopbruggetje en een trekpontje makkelijk te slechten.

Een prachtig uiterwaardengebied van plassen, grassen, moerassen en ooibossen, waarin de schoorsteen van de oude steenfabriek Fortmond nog immer als een uitroepteken van voorbije tijden in het weidse zwerk priemt. Vanaf een uitkijktoren, vlak naast de schoorsteen en andere restanten van de steenfabriek, hadden we een magnifiek uitzicht over de rivier en de weidse omgeving. We zagen dat je van hieruit ook nog met een klein veerpontje (het z.g. Kozakkenveer) naar Veessen kan varen, aan de Geldersekant van de IJssel. Leuk, misschien iets voor een andere keer. Eerst de auto maar weer eens opzoeken, van al dat gesjouw hadden we een dorst gekregen als een paard!

Eenmaal terug in Zwolle hebben we in de tuin van Addy en Magda onze grote dorst gelest. Het één en ander in toenemende stemming en al keuvelend over van alles en nog wat. Een stemming die binnen aan de eettafel volgens mij haar hoogtepunt bereikte tijdens het heerlijke diner. Trouwens wel een beetje jammer dat mijn jongste zusje er vanwege ziekte deze keer niet bij kon zijn, het zij zo. Magda en Addy bedankt voor de voortreffelijke organisatie van deze 14e zondag p.m. We hebben genoten en zien nu al een beetje uit naar de 15e p.m. in Harderwijk of daar omtrent. Maar dat duurt nog een maandje of drie, vier!

wandelen in het Speulderbos

Het Speulderbos is volgens Bartjens één van de oudste en mooiste bosgebieden van Nederland. Of dat helemaal waar is kan ik niet beoordelen, maar dat het voor ons in alle seizoenen een prachtig gebied is staat vast. Eergisteren kregen we de lentekriebels in het ontluikende beukenbos, dat frisse groen van open barstende boomknoppen, en de diffuse lichtval op al die kale stammen, wat is het voorjaar toch mooi! Hoewel, we wandelen hier wel vaker, maar een favoriet seizoen kunnen we eigenlijk niet noemen. Het voorjaar is prachtig en verwachtingsvol, maar de zomer met zijn volle bladerdek waar hier en daar een zonnestraal doorheen sijpelt is ook feeëriek. Om over de overweldigende kleurenpracht en mystieke zonneharpen in de herfst maar te zwijgen, evenals trouwens over het verstilde winterse bos. Bij nader inzien geloof ik dat Bartjens ongelijk heeft, het Speulderbos is niet één van de mooiste bossen van Nederland, nee het Speulderbos is het mooiste bos van Nederland!

over Indonesië & nieuw licht

Onheilspellend weer (olieverf op doek)

We kwamen eigenlijk naar het Arnhemse museum Bronbeek voor 'Nieuw Licht', een tentoonstelling over Indisch impressionisme naar werk van schilder Wilhelm Christiaan Constant Bleckmann (1853-1942). De in Batavia geboren zoon van een KNIL-officier, was een vernieuwer en de enige van de destijds in Nederlands-Indië werkende kunstenaars, die in een sterk door de Haagse School beïnvloede impressionistische stijl werkte. Prachtige schilderijen die evengoed sinds begin jaren zeventig in de kelders van het museum lagen en volkomen onterecht amper werden vertoond. Grotendeels praktisch vergeten in zowel Nederland als in Indonesië. Terwijl het toch ook voor hedendaagse kunstenaars, en in het bijzonder voor de kunstenaars in zijn geboorteland, hoogst interessant is om te zien hoe Bleckmann Indonesië destijds schilderde.
Maar de tentoonstelling 'Nieuw Licht' maakt het één en ander goed. Voor het eerst in ruim 45 jaar hebben we een groot deel van zijn respectabel oeuvre eens goed kunnen bekijken. Een mooie expositie!

Maar de tentoonstelling 'Het verhaal van Indië', een coproductie van het Indisch Herinneringscentrum en Museum Bronbeek, elders in het gebouw vond ik toch interessanter. Een boeiende tentoonstelling over de geschiedenis van de Nederlandse koloniale aanwezigheid in Zuidoost-Azië vanaf de VOC tijd tot aan de onafhankelijkheid van Indonesië, ruim 300 jaar later. In de tentoonstelling komen de gevolgen voor de Indische gemeenschap aan de orde en het militaire optreden van de Nederlandse koloniale machthebbers. De Atjehoorlog bijvoorbeeld, maar vooral de Japanse bezetting, de proklamasi van Republiek Indonesië en de Bersiap komen aan de orde. Een tentoonstelling over een bekende geschiedenis, waarin in mijn ogen zal ik maar zeggen soms evengoed een nieuw licht viel op bepaalde aspecten. 'Nieuw Licht', oh ironie!

Wandtekening in Museum Bronbeek.

De Hollanders komen eind 16e begin 17e eeuw naar Indië om geld te verdienen. Daarvoor is de Verenigde Oost-Indische Compagnie opgericht. De eerste ontmoetingen met de archipelbewoners verlopen weinig vreedzaam, maar staan evengoed aan het begin van een nieuwe samenleving. Op gunstige plaatsen ontstaat een mengcultuur van Europeanen en Aziaten in stedelijke enclaves. Batavia wordt het belangrijkste centrum voor de handel. De VOC verdiende ontzettend veel geld, ze hadden bijna 2000 schepen en meer dan 30.000 personeelsleden. Later kreeg men ook behoefde aan slaven, omdat ze het werk zelf te zwaar vonden. Er waren door de eeuwen heen veel schermutselingen tussen de Hollanders en de archipelbewoners, maar die werden door de koloniale bezetter vaak hardhandig de kop ingedrukt. Pas na de z.g. politionele acties tussen 1945-1949 n.a.v. de Indonesische Onafhankelijkheidsoorlog trokken de Hollanders eindelijk hun conclusie.

Moeilijk, na ruim driehonderd jaar de vruchten te hebben geplukt en de baas te hebben uitgehangen de aftocht blazen. En dat ook nog onder protest, ik kan me er iets bij voorstellen, drie eeuwen is lang, maar toch. Toen ik daar zo liep schoot mij de naam van de Nederlander Poncke Princen (1925-2002) te binnen, volgens velen nog immer een overloper en landverrader. Evenals duizenden dienstplichtigen (de Duitse bezetting nog vers in het geheugen) had Poncke Princen ernstig bezwaar om te strijden tegen het Indonesische volk. Hij weigerde dienst in Indonesië, werd daarvoor gestraft en vervolgens alsnog uitgezonden. Toen hij daar bij de jacht op de z.g. rebellen meemaakte dat complete kampongs werden platgebrand waarbij veel slachtoffers vielen, liep hij over naar de z.g. rebellen, of beter gezegd de Indonesische republikeinse troepen. Het ergst waren de moordpartijen op Celebes door het Korps Speciale Troepen onder leiding van kapitein Westerling, een oorlogsmisdadiger pur sang die complete dorpen standrechtelijk executeerde. Na de onafhankelijkheid van Indonesië werd Poncke Princen Indonesisch staatsburger en ontwikkelde zich tot een vooraanstaande mensenrechtenactivist. Maar in Nederland bleef men hem echter als overloper en landverrader zien en konden vooral de voormalige Indiëgangers zijn bloed wel drinken. Begrijpelijk misschien volgens velen, maar volgens mij niet. Poncke Princen was denk ik een moedig en weldenkend mens, hij was een deserteur in een totaal foute oorlog!

Bizar eigenlijk, door de bezichtiging van de boeiende tentoonstelling 'Het verhaal van Indië' in Museum Bronbeek, plaatste ik de tentoonstelling 'Nieuw Licht' gevoelsmatig in een heel andere context.

..het Noordereiland in Zwolle

Onlangs een wandelingetje gemaakt door het stadscentrum van Zwolle, waarbij we met name de stedenbouwkundige ontwikkelingen op het Noordereiland nabij de Thorbeckegracht en het Kraanbolwerk eens hebben bekeken. Het Noordereiland, ingesloten tussen de Thorbeckegracht en de Achtergracht, ligt sinds begin 17e eeuw binnen het stadscentrum van Zwolle. Behalve een woonbuurt en de prachtige zeventiende eeuwse koopmanswoningen aan de Thorbeckegracht, is het Noordereiland lang een prominente vestigingsplek geweest voor diverse bedrijven en instellingen. Zo was daar o.m. een gasfabriek, een ijzergieterij en een Ambachtsschool gevestigd, maar ook het Huis van Bewaring. In de loop der tijd zijn de meeste min of meer industriële gebouwen op het Noordereiland gesloopt en al of niet vervangen door andere bouwwerken. Zo is bijvoorbeeld op de plek van de vroegere gasfabriek theater 'De Spiegel' gekomen en biedt het voormalige Huis van Bewaring na een grondige verbouwing nu onderdak aan 'De Librije' het driesterrenrestaurant met hotel van Jonnie en Thérèse Boer. De stedenbouwkundige ontwikkelingen op het Noordereiland zijn echter nog volop in beweging. Met name aan de westzijde van de Thorbeckegracht en op het z.g. Kraanbolwerk wordt momenteel hard gewerkt aan de ontwikkeling van een hoogwaardig binnenstedelijk woonmilieu. Passend binnen de historische context (naar beschermd stadsgezicht) middels aansprekende architectuur en aantrekkelijke openbare ruimten!

De Thorbeckegracht (over beschermd stadsgezicht gesproken) is genoemd naar de liberale staatsman Johan Rudolph Thorbecke (1798-1872) die hier werd geboren. Zelf ben ik in de Rhijnvis Feithlaan geboren, op een goeie steenworp afstand van hier, maar dat terzijde. Wandelend vanaf de Vispoortbrug richting Kraanbolwerk passeerden we enkele fraaie 17e eeuwse wit gepleisterde panden, stuk voor stuk Rijksmonumenten. Een fraaie doorlopende grachtengevel, bestaande uit individuele panden schouder aan schouder met hoge symmetrische raampartijen, variërende goothoogten, kapvormen en gevelbreedtes. Prachtig, met name het trapgevelpand met zandstenen blokjes, uitgekraagde toppilaster en fraai gesmede sierankers sprong er wat mij betreft uit. Het zal nog wel even duren voordat het project aan de westzijde van de Thorbeckegracht, ofwel het Kraanbolwerk klaar is, maar dat het mooi wordt staat voor mij vast, trouwens dat is het nu ook al!

hoi pa, kijk eens uit het raam

Ook in de autowereld bestaan volgens mij werkpaarden en sierpaarden. Stoere zware auto's schaar ik doorgaans onder de werkpaarden, en de flamboyante meer elegante modellen onder de sierpaarden. Maar toen ik afgelopen zaterdag op verzoek van S uit het raam keek, en de Ferrari 456 M GT zag van W en S uit Zwolle, drong het tot mij door dat er ook auto's bestaan die onder beide categorieën vallen. Wat ik zag was onmiskenbaar een volbloed Ferrari, maar wel van een tijdloze elegantie, verschoond van ingewikkelde vouwen, lijnen en onbegrijpelijke openingen. Prachtig! De in 2002 gebouwde Ferrari 456 M GT schijnt verder de laatste Ferrari te zijn die nog met klapkoplampen is uitgevoerd. En het getal 456 in de type aanduiding geeft het aantal kubieke centiliters per cilinder aan. Daar zijn er 12 van, waarmee de totale motorinhoud op een kleine 5,5 liter uitkomt, goed voor 442 pk! Ferrari 456 M GT, een gedistingeerd sierpaardje met de genen van een werkpaard is een lust voor het oog. W en S, ik wens jullie heel veel rijplezier!
Nog een betuttelend tipje, waar ik mijzelf trouwens nooit of zelden aan hou, maar ik heb dan ook niet zo'n dorstig temperamentvol raspaardje als jullie: Je rijdt efficiënter volgens de stijl van 'Het nieuwe rijden'. Dit bespaart ca. 10% aan brandstof zodat je ca. 100 km extra kan rijden op één tank benzine. Het nieuwe en bewuster rijden is goed voor het milieu en de portemonnee, en reparatie en onderhoudskosten hou je zo ook beter onder controle.

vanuit het kraaiennest gezien

Natuurbelevingcentrum 'de Oostvaarders' in Almere ligt aan de rand van de Oostvaardersplassen, één van de mooiste natuurgebieden van Nederland. Behalve dat je er kan lunchen, heb je vanuit 'de Oostvaarders' een uniek uitzicht op het natuurgebied, dat wemelt van allerlei vogels en grote grazers. Het natuurbelevingcentrum is de laatste buitenpost voor de mens in dit uitgestrekte gebied. Tot hier en niet verder, en wat mij betreft blijft dat zo! Maar nu de verantwoordelijkheid voor dit gebied sinds 1 januari 2017 niet meer bij het Rijk ligt, maar bij de provincie Flevoland, doen zorgwekkende verhalen de ronde over de z.g. exploitatie. (Zie o.m. ook mijn stukjes 'de Serengeti in de Flevopolder' en 'Natuur in Caribisch Nederland' van resp. 7 en 10 januari 2017). Ze hebben het over het toegankelijk maken voor toerisme, en over hotels, lodges, recreatiewoningen en weet ik allemaal niet wat nog meer op een z.g. verantwoorde manier. Natuur is mooi, maar nog mooier als het geld in het laadje brengt, schijnt de achterliggende gedachte te zijn. Maar ik hoop dat de provincie tot bezinning komt, en dat 'de Oostvaarders' aan de rand van dit prachtige Natura 2000 gebied tot sintjuttemis de laatste buitenpost voor de mens blijft, en het gebied zich geheel conform de oorspronkelijke opzet verder kan ontwikkelen tot een steeds ongerepter wordende natuur!

Natuurbelevingcentrum 'de Oostvaarders' is trouwens een fraai sculpturaal houten bouwwerk dat kracht en eenvoud uitstraalt. Het in 2009 opgeleverde centrum is ontworpen door het Rotterdamse bureau Drost & van Veen architecten, die zich ongetwijfeld hebben laten inspireren door het gedifferentieerde natuuraanbod op deze unieke locatie. Aan de ingangszijde torent het bouwwerk hoog en smal op, terwijl het aan de waterzijde geleidelijk aan breder en lager wordt. De eerste verdieping heeft aan de waterzijde een overstek van maar liefst 8 meter. Boven de eerste verdieping steekt als een soort van kraaiennest een uitkijkpost uit het schuin aflopende dak. Het gebouw staat aan de ene zijde a.h.w. verankerd in de dijk, terwijl aan de andere zijde een glazen pui de begane grond met het water verbindt. De matzwarte houten gevelpanelen, optisch in allerlei richtingen aangebracht, verwijzen kennelijk naar de vele natuurlijke variaties op deze locatie, die we vanuit het kraaiennest allemaal eens goed hebben bekeken.

people's global climate march

Op veel plaatsen in de wereld wordt op 29 april a.s. de Climate March gehouden. Naar verwachting gaan in Amsterdam duizenden mensen de straat op om klimaatactie te eisen van het aankomend kabinet. De People's Climate March is een initiatief van burgers met hart voor het klimaat, die als zodanig aan de politieke leiders willen laten zien, dat er brede steun is voor een beter klimaatbeleid. Fossiele brandstoffen moeten in de directe toekomst blijven zitten waar ze zitten, en wel onder de grond. We moeten z.s.m. toe naar duurzame energiebronnen als zon, wind en geothermie.

Doen wat we kunnen doen, ik denk dat prof. dr. René ten Bos, vanaf vrijdag a.s. onze nieuwe 'denker des vaderlands' wel zoiets bedoelde toen hij zei: blijven zwemmen, juist nu! Ook al moeten we niet denken in termen van maakbaarheid, van yes we can, want er is volgens hem alle reden om twijfels te hebben over climate engineering of andere vormen van radicale actie. We leven immers in het antropoceen, volgens ten Bos, en vele andere wetenschappers, 'het tijdperk van de catastrofes'. Het tijdperk waarin de mens zelf een geologische kracht is geworden. (Zie ook stukje 'over het tijdperk van de mens' van 8 maart j.l.) Een gedachte die mij, en mogelijk velen met mij, af en toe een diep gevoel van wanhoop en desoriëntatie bezorgt, maar het is niet anders. Leven in het antropoceen betekent volgens ten Bos leren leven mét desoriëntatie en complexiteit, maar het betekent dus ook, doen wat we kunnen doen, juist nu! Dus op naar de People's Climate March op 29 april a.s. in Amsterdam!

Easter Sunday with coq au vin

Wat er uit de eitjes zou zijn gekomen als ze waren uitgebroed blijft een vraag, want we hebben ze opgegeten. Maar stel dat het haantjes waren geweest, dan hadden we die, eenmaal oud, een etmaal lekker laten zwelgen in de rode wijn en net als het haantje gisteren Coq au Vin genoemd!

pasen en de oeroude tradities

'Nederlanders verstoppen paaseieren zodat moslims ze niet zien' las ik vanmorgen in de Volkskrant. Een hilarisch stukje flauwekul over Paasfeest en oer-Hollandse tradities van André van den Ende en Jos Maalderink in de Speld achterop de V-bijlage. In mijn stukjes 'Vuurtradities' en 'Pasen, feest van nieuw leven' van resp. 28 maart 2012 en 5 april 2015, heb ik het zelf ook al eens over dit feest gehad, maar daarin is de paashaas er bekaaid vanaf gekomen. In het stukje van van den Ende en Maalderink las ik dat sommige mensen bij het verstoppen van de paaseieren zelfs een konijnenpak* aantrekken om maar niet door hun islamitische buren te worden herkend. (*Bedoeld werd uiteraard een hazenpak, maar een kniesoor die daar oplet, trouwens de meeste mensen kennen sowieso het verschil tussen een konijnen- en hazenpak niet, maar dit terzijde.) In plaats van trots te zijn op onze paaseieren, en ze aan iedereen te laten zien, gaan we notabene als paashaas vermomd de deur uit, om ze stiekem buiten het zicht van de moslims te verstoppen op de meest onmogelijke plekken. Zijn we nou echt zulke angsthazen of lijkt het maar zo, in sinterklaastijd schminken velen van ons zich ook al zwart om de echte huidskleur te verbloemen. Wie zijn wij nou eigenlijk? Wie het weet mag het zeggen!

p.s. De paashaas hoort al heel lang bij Pasen. Er doen veel verschillende verhalen en mythes rond het ontstaan van de paashaas de ronde, maar die vind ik voor dit stukje niet relevant.

de hoge zuidrand v.d. Veluwe

De Veluwse stuwwallen.

Startpunt van onze wandeling naar Kasteel Doorwerth was de parkeerplaats bij het in de jaren zestig gebouwde stuwcomplex met schutsluis in de Nederrijn bij Driel. De stuw zorgt ervoor dat het water stroomopwaarts en in de IJssel op voldoende hoog peil blijft, de schutsluis verleent uiteraard doorgang aan de scheepvaart. Een wandeling over de stuwwal, de hoge zuidrand van de Veluwe met mooie panoramische uitzichten over de rivier en de uiterwaarden, is feitelijk ook een wandeling over de zuidgrens van het z.g. Dunoplateau, naar landgoed Duno, of Duunoog zoals het vroeger genoemd werd. De fantastische ligging op de stuwwal maken landgoed Duno in ecologisch opzicht uniek in Nederland. In de Tweede Wereldoorlog zijn veel elementen in landgoed Duno ernstig vernield, die later min of meer provisorisch zijn hersteld. Maar momenteel wordt er echter door het Geldersch Landschap & Kasteelen aan gewerkt, om de vroegere grandeur van landgoed Duno geheel in ere te herstellen!
Op een gesneuvelde beuk hebben we onderweg een boterham gegeten. Stilte, alom vogelgepiep is al wat we hoorden, oké, af en toe een vaag motorgeronk in de verte, maar meer niet, wat een rust. Aangekomen in Kasteel Doorwerth hebben we aldaar in café De Zalmen een kopje koffie genomen, daar waren we na al dat geklauter aan toe. Daarna zijn we onderlangs de stuwwal terug naar het stuwcomplex bij Driel gewandeld.

'n genoeglijke verjaringsparty

Te midden van de Hoofdstraat, in het centrum van Hoogeveen, vonden we afgelopen zaterdagavond onze feestlocatie. Een knus eet- en drinkhuis dat Yvonne tot ons aller genoegen geheel had afgehuurd ter ere van haar zestigjarig bestaan. Uitzinnig Hoogeveen, plaats van theater 'De Tamboer', het in 1967 ontworpen meesterwerk van de Amsterdamse architect Onno Greiner (1924-2010). Hetzelfde theater dat hij 30 jaar later op verzoek heeft uitbreid met o.m. een nieuwe zaal voor achthonderd bezoekers. Hoogeveen, waar de beschreven geschiedenis volgens Bartjens teruggaat tot 1551, is tot op heden een plaats met een belangrijke regiofunctie op allerlei gebieden. Een plaats van belang dus, een plaats om alleszins rekening mee te houden. Maar ook een prima plaats om te feesten hebben we zaterdagavond gemerkt.

Vanaf een uur of negen begon de Koffiepot lekker vol te lopen met familie, vrienden en kennissen. De visualisatie van Yvonne's credo stel ik mij voor t.w. 'Hoe meer zielen, hoe meer vreugd'. Maar niet alleen dat natuurlijk, naarmate de tijd en de spiritualiën vorderde werd het ook alsmaar gezelliger. Er werd geouwehoerd, gedanst en gezongen, hoewel het laatste gepaard ging met veel valse nootjes, maar dat dempte de feestvreugde allesbehalve. Vooral het lied dat een vriendin had geschreven op de wijs van 'Aan de Amsterdamse grachten'. Het bekende refrein ging prima, maar de rest was een indrukwekkende kakofonie van keelgeluiden, hilariteit natuurlijk. Maar toen het laatste refrein een ode aan Hoogeveen bleek te zijn i.p.v. aan Amsterdam, ging het wonderbaarlijk goed, we hadden de smaak eindelijk te pakken, terug in de realiteit. Rond een uur of één hebben we de auto maar weer eens opgezocht, we moesten nog een eindje. Hoe lang het feest nog doorgegaan is weet ik niet, maar dat doet er ook niet toe, wij hebben in ieder geval genoten van alles. Yvonne bedankt en nog vele gezonde jaren!

dijk van Durgerdam tot Hoorn

Ik las dat de IJsselmeervereniging en de Zuyderzeedijk Alliantie een petitie zijn gestart voor een veilige dijk èn behoud van het mooie Nederlandse dijklandschap. De oude zeedijk van Amsterdam naar Hoorn dreigt nodeloos op de schop te gaan. De 800 jaar oude dijk, slingerend langs stadjes en dorpen met een rijke historie is een prachtig provinciaal monument. Onlangs presenteerde het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) de ingrijpende versterkingsplannen voor deze dijk, die voor een belangrijk deel zijn gebaseerd op reeds in 2006 geponeerde opvattingen. Het één en ander tot ongenoegen van de IJsselmeervereniging en de Zuyderzeedijk Alliantie, vandaar het initiatief tot de petitie. Op advies van de oud Rijkswaterstaat ingenieurs Spaargaren en Vroege, gaan de bewoners zich met hun bezwaren en vragen middels de IJsselmeervereniging en de Zuyderzeedijk Alliantie richten tot de vaste Tweede kamer commissie. Gesteund door nieuwe inzichten en opvattingen in het Delta 2015 plan, zetten beide ingenieurs grote vraagtekens bij de noodzaak van de nu voorliggende plannen van HHNK, en zien ze zelfs grote risico’s van schade aan de historische dorpen langs de dijk.

Delta 2015 geeft m.b.t. een alternatieve aanpak van de Zuyderzeedijk een antwoordt, waar HHNK kennelijk niets mee kan of wil. Volgens HHNK is de veiligheid van de bestaande dijk in het geding. Maar volgens Delta 2015 valt dat nog te bezien, immers met voldoende pomp- en spuicapaciteit in de Houtrib- en Afsluitdijk valt het waterpeil in het Marker- en IJsselmeer goed te beheersen. Behalve veel duurder, bieden de grootschalige plannen van HHNK voor dijkverzwaring daarentegen veel minder veiligheid dan de veiligheidsnorm van Delta 2015, terwijl de historische vorm en de naaste omgeving van de dijk onherstelbaar transformeert of feitelijk wordt verminkt. Onbegrijpelijk die starheid van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier. Beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald, zou het devies moeten zijn. Het historische landschap is het meer dan waard, de Zuyderzeedijk is een bijzonder uniek cultuur- en natuurmonument waar ik nog lang van hoop te kunnen genieten. Mijn handtekening hebben ze, ik hoop oprecht dat de petitie soelaas bied!

foto's in en rond Singer Laren

Hoek Naarderstraat-Oude Drift: Artist impression nw. Singer Laren.

Alles staat nog op z'n kop in en rondom Singer Laren. Conform de planning moet de verbouwing en nieuwbouw begin seizoen 2017/2018 klaar zijn. Het ziet er naar uit dat het wel gaat lukken, maar complicaties kunnen zich met dit soort projecten (een investering van rond de 16 miljoen euro), natuurlijk altijd voordoen. En dan ben je voor je het weet met de oplevering zomaar wat weken verder in tijd. Maar voor zover ik weet gaat men daar tot op heden dus niet vanuit. Voor het hele complex t.w. museum, theater en villa heeft het Amsterdamse architectenbureau KRFT een mooi en duurzaam ontwerp gemaakt met één gezamenlijke entree. In Singer Laren komen beeldende kunst, muziek, film, theatervoorstellingen, performances en poëzie straks samen. Nog even geduld dus.

Voorlopig zijn we onlangs nog via de oude entree het museum binnengegaan. Daar hebben we het melancholieke en serene foto- en videowerk gezien van de Nederlandse fotografe Desirée Dolron (Haarlem, 1963). Mooie indringende en zeer perfectionistische werken. De verstilde schoonheden doen een beetje denken aan Vermeer en de Vlaamse Primitieven. Jonge vrouwen in het zwart, licht sijpelt via hoge vensters naar binnen. Ik weet niet zo goed wat ik er van vinden moet, mooi, maar het stemt me niet blij!

De nabije omgeving van Singer Laren.

Maar mijn melancholieke stemming in de dop verdween als sneeuw voor de zon toen ik weer buiten stond. Een wandelingetje met het zonnetje erbij doet wonderen, helemaal in de landelijke omgeving van Singer Laren. Laren is een dorp van zogenaamde engen, gemeenschappelijke gronden rond en in het dorp waarop allerlei gewassen worden verbouwd. Sinds midden jaren negentig zet S.O.L.L. (Stichting Oude Landbouwgewassen Laren) zich in om de restanten van de oorspronkelijke engen weer op de oude manier te gebruiken. In een wandelingetje van om en nabij anderhalf uur kan je in Laren een Eng-Ommetje doen. Op door de Larense kunstenaar Paul Goyarts geschilderde akkerborden, staan de gewassen en/of gebeurtenissen rond de eng aangegeven.

Zo zagen wij tijdens ons korte wandelingetje behalve mooie korstmossen, ook een bord met 'dansende boeren tijdens het oogstfeest' aan de Drift en aan de Oude Drift een 'akker met zonnebloemen'. Wat ze bij Singer Laren ook leuk gedaan hebben, is de tijdelijke schutting rond het bouwterrein oppimpen met afbeeldingen van schilderijen uit het museum. We zagen o.m. 'Het uitgaan van de Larense kerk' van S.C. Bosch Reitz achter het hekwerk afgebeeld. Mooi allemaal, een wandeling door Laren, daar knap je van op!

op een mooie zondagochtend

Op de hoger gelegen zandgronden ten zuidoosten van Nijkerk ligt het buurtschap Appel. Het grootste deel van de buurtschap bestaat uit 'Landgoed Appel' dat ca. 190 hectare beslaat. We hebben het min of meer aan de grootgrondbezitters te danken, dat het landgoed er over het algemeen nog net zo uitziet als enige eeuwen geleden. Omwille van de jacht hebben ze de diversiteit aan landschapselementen in het gebied van generatie op generatie zoveel mogelijk behouden. Een oud gebied dus, wat ook wel blijkt uit de ontdekking in 2008 van een belangrijke middeleeuwse versterking, een z.g. walburg. Een woongemeenschap tussen de 11e en 16e eeuw van boeren en ambachtslieden omgeven door een aarden wal en een gracht. Sinds 2013 valt Appel geheel onder de gemeente Nijkerk, maar voor die tijd liep de grens Nijkerk-Barneveld dwars door de kleine buurtschap. Nabij de kruising Appelsestraat-Zelderseweg staat nog een natuurstenen grenspaal waarop het jaartal 1758, en de nog nauwelijks leesbare tekst: Ambt van Barnevelt en Ambt van Nijkerk. Tot zover de historie van Appel, genoeg daarover!
Want we kwamen zondagochtend natuurlijk naar dit prachtige buitengebied voor een wandeling over het z.g. Appelpad. Een wandeling van 8 km over landgoed en boerenerf en door weilanden en bossen. We zijn begonnen en geëindigd bij boerderijcamping 'De Maaneschijn' en hebben de verkorte route gelopen, die duidelijk is aangegeven middels een rode markering in de vorm van een klomp. We waren behoorlijk vroeg en werden op ons pad enkel begeleid door vogelgezang en af en toe een loeiende koe. En dat in combinatie met al die bloesemende en uitbottende flora, onze dag kon niet meer stuk. Wat is het voorjaar toch heerlijk!

Franse klassieker bij vrienden

Zo om de paar maanden komen we met zes vrienden in de middag, als de vijf in het uur zit, bij elkaar. Bij toerbeurten zijn we dan gastheer en gastvrouw, gisteren waren Roel en Herma in Putten de gelukkigen. 't Was nog heerlijk buiten, het eerste flesje werd dan ook in hun ludieke tuinhuisje ontkurkt. We kennen elkaar sinds begin jaren zeventig, er valt dus genoeg te ouwenelen, waarbij we gelukkig niet alleen ouwe koeien uit de sloot halen. Aan de andere kant passeren vaak zoveel onderwerpen de revue, dat ik aan het eind van de avond nog nauwelijks kan zeggen waar we het overal over hebben gehad. Niet erg, zo belangrijk is het nou altijd ook niet. Wat ik doorgaans wel weet is, dat het heel genoeglijk was, en dat we met z'n allen weer lekker gegeten hebben!

Deze keer werden we na een warm geitenkaasje in bladerdeeg als voorafje, verwend met een heerlijke 'Coq au Vin' als hoofdgerecht. Een typisch boerengerecht van het Franse platteland, waarin ze een ouwe haan aan het eind van zijn leven middels een uitgelezen recept met rode wijn en allerlei andere heerlijke ingrediënten weten klaar te maken. Een recept dat trouwens veel tijd vergt en een goede planning vereist, maar daar hebben Roel en Herma hun handen gelukkig niet voor omgedraaid. We hebben genoten, het was heerlijk allemaal. Toen al het lekkers wat gezakt was, hebben we ter afsluiting van deze klassieke boerenfeestdis van het Franse platteland, toch nog een mini appelgebakje met koffie naar binnen weten te werken. Roel, Herma, Albert, Hilly en Joke 't was weer gezellig, tot de volgende keer in H'wijk!

...sprong over het IJ met BDG

Op 14 januari j.l. schreef ik op mijn blog 'de nieuwe brug in Amsterdam'. Dit n.a.v. het besluit van het Amsterdamse college van burgemeester en wethouders om een brug over het IJ te bouwen. Weliswaar mochten de inwoners zich eerst nog uitspreken over het één en ander en moest ook de gemeenteraad nog een besluit nemen, maar de brug ging er op termijn komen. Inspraakprocessen nemen doorgaans nogal veel tijd in beslag, en al helemaal in Amsterdam. Ik schatte dan ook in dat er nog heel veel water door het IJ moest stromen, voordat de kogel echt door de kerk was.

Echter vanmorgen las ik tot mijn verbazing het volgende bericht op het internet: BDG Architecten ontwerpt 'Grande Arche' over het IJ... BDG Architecten uit Zwolle en Amsterdam is het bureau van mijn schoonzoon Wilco Scheffer (zie o.m. mijn stukje 'over een Zwolse Biljartfabriek' van 24 juni 2016). Snappen deed ik het niet, hoe kon dat nou zo snel gegaan zijn, dat kan haast niet, wat heb ik gemist? Afijn, dat krijg ik vast nog wel een keer te horen. Ik heb Wilco uiteraard gelijk gebeld en hem gefeliciteerd met deze prachtige opdracht! Dank je Evert, maar ik moet je wel iets bekennen, het is een 1 april grap! Ach nee, stupid, dat had ik natuurlijk kunnen bedenken! Oké dan, de wens is de vader van de gedachte zullen we dan maar zeggen, daarom wie weet, is de grap over een tijdje wel grap af!