zondag, oktober 16, 2016

Het wordt nog knap heet hier


'Hittekanon' heette een artikel over aardwetenschap in Sir Edmund, de bijlage van de Volkskrant. 56 miljoen jaar geleden was het op aarde door langdurig opborrelend methaangas (CH4) zo heet geworden, dat je bijvoorbeeld rond de evenaar niet in zee kon zwemmen, er in de poolzeeën subtropische algen groeiden en op Antarctica orchideeën bloeiden. En dat zo'n slordige 170 duizend jaar lang! Het opborrelende methaangas, het broeikasgas dat ongeveer 25 keer sterker is dan koolstofdioxide (CO2) werd destijds veroorzaakt door ondergronds vulkanisme, waardoor organisch materiaal onder de zeebodem werd gekookt, en er een enorme hoeveelheid CH4 maar ook CO2 vrij kwam!

De huidige aarde wordt niet meer zozeer opgewarmd door ondergronds vulkanisme, maar meer door de gassen uit miljarden schoorstenen en uitlaten. Door de opwarming ontdooit een groot deel van het permafrost. De vele raadselachtige kraters in Siberië die reeds zijn ontstaan in de ooit zo diep gevroren bodem, schijnen het bewijs te zijn van ontsnappend methaangas. Na verwachting zal dit proces vele decennia doorzetten, waardoor het broeikaseffect zal verhevigen, hoe goed we ook ons best zullen doen om het CO2 gehalte in de atmosfeer naar beneden te krijgen. Een frustrerend en vooral somber vooruitzicht.

Aan de andere kant verzet ik me tegen somberheid. Niemand weet hoe het in de toekomst met de aarde zal vergaan. Ook al zijn er vele aanwijzingen die te denken geven, het blijft volgens mij voor een groot deel kofiedik kijken. De opwarming van de aarde is in volle gang, dat valt niet te ontkennen. Ook al zouden de elementen die dit veroorzaken direct kunnen worden gestopt, dan nog zal het vele decennia voortduren. De gevolgen kunnen fataal zijn voor mens en dier, maar het kan voor veel organismen ook juist gunstig uitpakken. We weten het niet, maar de aarde zal in ieder geval gewoon doordraaien, een intrigerende maar toch vooral ook geruststellende gedachte!

woensdag, oktober 12, 2016

wat rest: aspecten van verval


Veel kunstenaars hebben zich door de eeuwen heen in hun werk laten inspireren door schoonheid en verval. Een fenomeen overigens dat niet alleen is voorbehouden aan kunstenaars, maar waar we uiteraard allemaal mee te maken hebben. Mogelijk dat het kunstenaarschap wel helpt om er ook de schoonheid van in te zien. Ik moest bij het zien van de tentoonstelling 'What Remains' in het CODA Museum, waarin vele aspecten van verval aan de orde komen, ook denken aan werk van Armando, die op uiteenlopende manieren eigenlijk altijd met dit genre bezig is. Een interessante maar confronterende tentoonstelling, paradoxaal ook, kunst maakt verval eigenlijk onvergankelijk en laat er de schoonheid van inzien! In totaal brachten 16 kunstenaars onderwerpen aan de orde als fysiek, mentaal, moreel, materieel, maatschappelijk, landschappelijk en architectonisch verval, veroudering en ouderdom, afval en hergebruik, natuurlijke afbraakprocessen, afgedankte voorwerpen en in de vergetelheid geraakte betekenissen en technieken.

Maar het mooiste vond ik 'Oorsprong' een fotoserie van de Duitse kunstenaar Andreas Hetfeld (1965). Het onontkoombare verval in beeld gebracht middels naakte ouderen, die in foetushoudingen terugkeren naar de moederschoot, gesymboliseerd door vijf eivormige objecten. Het roept gevoelens op van intimiteit, kwetsbaarheid, geborgenheid en vergankelijkheid. En het mooie is dat middels subtiele geluiden vanuit een glanzend ei op de vloer nieuw leven wordt aankondigt!

maandag, oktober 10, 2016

nabij de voet van Montferland


Bossen, weilanden, pittoreske dorpjes, wijngaarden, oude molens, kasteeltjes en boerderijen, de Oude IJssel en de Hanzesteden Doesburg en Zutphen. Dat is in grote lijnen wel zo'n beetje de omgeving van 'Landal Stroombroek', het bungalowpark aan de voet van Montferland waarin we onlangs met de familie een weekje hebben doorgebracht.

Stroombroek, in de volksmond ook wel het Braamtse Gat genoemd, is een voormalige zandwinningsplaats gelegen bij het dorp Braamt, gelegen tussen 's-Heerenberg en Doetinchem. Het meer dat na de zandwinning (ten behoeve van Rijksweg 18) ontstond, is populair in de regio Bergh/Montferland, de Duitse grensstreek en ook veel mensen uit Doetinchem verblijven er in de zomer en lente. De ligging van het meer is bijzonder want het ligt aan de voet van de Montferlandse heuvels en heeft daarmee vooral gezien vanuit het noorden een haast on-Nederlandse aanblik.


Een smakelijk papiertje.
Wandelen, fietsen, praten, lezen, cultuur, bowling en uiteraard samen eten en drinken. De spits werd als gewoonlijk weer afgebeten met het vermaarde familieschaaktoernooitje op zaterdagavond. Als altijd weer perfect georganiseerd door Hans en Carla. Schaken met de klok, per speler 7,5 minuut, snelschaken dus. Evengoed waren we met totaal 5 borden een mooi avondje zoet. Maar voor het zover was kregen we, onder het genot van een kopje koffie met een gebakje, uitgedost met op eetbaar papier afgebeelde schaakstukken, eerst maar weer eens tekst en uitleg over de regels waaraan we ons volgens onze onvolprezen schaakmeester Hans dienden te houden. Toen iedereen zijn of haar stelling achter de toegewezen partij had ingenomen was het eindelijk zover en gaf Hans het startsein. Onder doodse stilte zette de zwarte partij als eerste de klok van wit in beweging, waarna wit de eerste zet deed en vervolgens met dezelfde hand de klok van zwart weer in beweging zette voor de eerste zet, en zo ging het door. Je kon op twee manieren verliezen, door schaakmat of door als als eerste door je speeltijd heen te zijn. We mochten elkaar niet storen tijdens het spel, maar er werd wat afgelachen. De meest domme en hilarische zetten passeerden de revue. Maar dat maakt snelschaken nou juist leuk!

Een prachtige fietstocht langs de Oude IJssel, v.a. Landal Stroombroek ca. 50 km v.v.

Wat de fietstochtjes van afgelopen week betreft, spande het tochtje langs de Oude IJssel van Doetinchem naar Doesburg v.v. de kroon. Een tocht die ons voornamelijk door een bijzonder mooi en rustgevend coulissen-landschap voerde. Wat een ruimte nog in dit kleine kikkerlandje, met die prachtige wolkenluchten daarboven, geweldig. En dat fraaie fietspad langs de Oude IJssel en Het Zwarte Schaar nabij Doesburg. Vanaf de IJsselkade in Doesburg, kijkend in westelijke richting over de IJsseldelta, zagen we in de wazige verte de Hoge Veluwe en de Postbank liggen, hemelsbreed toch gauw een slordige 20 km bij ons vandaan. We raakten niet uitgekeken, trouwens in het aloude vestingstadje Doesburg was ook genoeg moois te zien. Om maar wat te noemen, behalve de vele historische panden was daar o.a. ook nog het Mosterdmuseum, Lalique Museum, de Martinikerk en streekmuseum De Roode Tooren te bezichtigen. Midden in het historische centrum hebben we in het zonnetje op het terras van 'Stadsbierhuys de Waag' geluncht.

De Oude IJssel ontspringt in Duitsland en stroomt bij Gendringen ons land binnen. In het stroomgebied van de Oude IJssel werd in het verleden veel ijzeroer gewonnen, wat een florerende staalindustrie tot gevolg had. De Oude IJssel functioneerde hierbij als transportader. Nog steeds vervult de Oude IJssel een bescheiden functie als vaarweg voor de beroeps- en tegenwoordig ook voor de pleziervaart. Een leuk weetje is, dat de Oude IJssel in vroeger tijden een zijrivier was van de Rijn. In de loop der eeuwen heeft ze haar bedding echter steeds meer noordelijk verlegd, om uiteindelijk in de IJssel uit te monden. De Oude IJssel herbergt veel vissoorten, waarvan de meerval verreweg de meest spectaculaire is. Het is de grootste zoetwatervis van Europa en kan bijna 3 meter lang en 150 kilo zwaar worden. Bovendien is hij zeer roofzuchtig. Hele eenden plukt hij van het water en zelfs kleine hondjes zijn niet veilig voor het bakbeest. Laat uw Maltezer Leeuwtje dus nooit in de Oude IJssel een stok apporteren!

Het weekje Achterhoek nabij de voet van Montferland was verrassend veelzijdig. Een gebied met veel bezienswaardigheden in een steeds variërend decor. Een prachtig en indrukwekkend samenspel van natuur, historie, cultuur en recreatie, en dat allemaal zo dicht bij huis. Maar omdat het daar vooral ook een oase van rust is, heb ik bij dit alles evengoed ook nog een boek kunnen lezen.

Op het terras van 'Stadsbierhuys de Waag' in Doesburg.

'Het Arsenaal' in Doesburg.

Kasteel 'Huis Bergh' in 's-Heerenberg.

Toetje 'Coupe Kobus' in Zeddam.

Boekomslag 'Aleph'
'Aleph' heet het boek van Paulo Coelho. Aleph staat voor het begin, de oorsprong van de dingen. Aleph verwijst naar de adem, naar de geest die vooraf gaat aan het scheppend spreken. In een zeker evenwicht in je denken en doen en innerlijke ervaring mag je je bij het ouder worden wel verheugen. Dat is mooi, helemaal als je dat ook nog weet te handhaven. Maar dat is lang niet altijd het geval. Je leven kan ook in een sleur terechtkomen, in een zekere mate van verveling. Het gevoel dat je niet echt meer leeft, en je je afvraagt of je bent waar je wilt zijn en of je doet wat je wil doen. Een depressieve crisis die Paulo Coelho in 'Aleph' overkomt. Paulo's leermeester geeft hem echter een zetje in de rug, hij moet wat gaan doen aan deze miserabele situatie. Hij onderneemt een maandenlange reis over de wereld en doet daarover verslag. Het traject van de Trans-Siberische Spoorlijn speelt in dit verslag een belangrijke rol. Het reisverslag is eigenlijk een metafoor van de reis van zijn ziel, die begint als hij Hilal, een jonge vrouw van Turkse afkomst in de groene ogen kijkt. Zij beweert dat Paulo en zij elkaar kunnen redden. Hilal ligt ook met zichzelf in de knoop door gebeurtenissen uit haar verleden. Enfin, veel gedoe over vorige levens en incarnatie, over wat Paulo toen gedaan of juist niet heeft gedaan, over vrede, liefde en vergiffenis. Een mooi, maar ook zweverig boek in mijn beleving, waar ik me echter in de rust van de Achterhoek toch doorheen heb kunnen werken.

donderdag, september 29, 2016

over Vecht en A'dam-Rijnkan.


Vanaf de Terletstraat in Amsterdam Zuidoost naar het Gein, één van de mooiste riviertjes van Nederland is een peulenschil. Prachtig zoals dit kleine eeuwenoude riviertje tussen Abcoude en Weesp door het landschap meandert. Toen Thijsse ruim tachtig jaar geleden een prachtige ode aan de Vecht schreef, liet hij het daar niet alleen bij. Hij zei over het Gein, het riviertje dat in hetzelfde gebied stroomt en ooit de grens vormde tussen twee vorstendommen t.w. het graafschap Holland en het Sticht Utrecht het volgende: Het Gein is maar een smal watertje, maar zo mooi begroeid en zo dikwijls en zo goed geschilderd, dat alleen al bij het woord Gein iedereen denkt aan Holland op zijn mooist!

Eenmaal over de brug over het kaarsrechte Amsterdam-Rijnkanaal nabij Driemond, fietsten we richting Weesp en het stroomgebied van de Vecht. Ook al zo'n prachtig watertje, zij het groter dan het Gein. De Vecht begint in de stad Utrecht en mondt bij Muiden uit in het IJsselmeer, waarbij ze onderweg langs plaatsen als Maarssen, Breukelen, Loenen, Wijdemeren en Weesp stroomt. En niet te vergeten een aantal prachtige 17e eeuwse buitenplaatsen, die succesvolle Amsterdamse zakenlieden daar ooit hebben laten bouwen. Prachtig fietsgebied, de meanderende rivier die in grote lijnen parallel loopt aan het nabij gelegen kaarsrechte Amsterdam-Rijnkanaal. Grotere verschillen tussen twee beeld- en belevingsbepalende elementen in het landschap zijn nauwelijks denkbaar. Bizar eigenlijk.

Het was een mooi fietstochtje samen met J, E, T en M dat aan het eind van de middag, nog net voor de regen, eindigde waar het een paar uur eerder ook begonnen was.

donderdag, september 22, 2016

Hynljippen, Súdwest-Fryslân.


De havenmeester van de 'Hylper Haven' in Hindeloopen had een hoekje voor de 'Poolster' vrijgehouden. 't Was wel een beetje krap en lastig inparkeren tussen de andere schepen door, maar het weer werkte goed mee en dan lukt het altijd wel. Volle bak, er waren meer zeilers die nog even van het mooie naseizoen wilden genieten. De 'Poolster', de prachtige Lemsteraak van mijn dochter en schoonzoon, hadden ze een weekje aan ons toevertrouwt. Een mooier onderkomen kunnen we ons, in de voor ons zo vertrouwde 'Hylper Haven' niet voorstellen. De historische haven, ingesloten door oude panden en direct grenzend aan het open water van het IJsselmeer, stamt al uit 1430 en is qua vorm en grootte nog authentiek. In de Gouden Eeuw werd de haven gebruikt door de Kofschepen. Deze kleine schepen losten en bevoorraden de wel 40 meter lange Fluitschepen die in de baai tussen Workum en Hindeloopen voor anker lagen. Er werd van daaruit bijvoorbeeld veel houthandel gedreven met Scandinavië en bont en graan met de Oostzeelanden. Om het mooie vooruitzicht van een weekje in deze bijzondere haven te vieren, zijn we met z'n viertjes in 'De Drie Harinkjes', het restaurant in Hindeloopen met een fenomenaal uitzicht over het IJsselmeer, even lekker wezen eten.

Onderweg naar de vismigratierivier in de Afsluitdijk, waar trekvissen door heen kunnen zwemmen om vanuit de Waddenzee het IJsselmeer te bereiken en andersom, verzeilden we in de 'Warkumerwaard', een prachtig natuurgebied tussen Workum en Makkum. Een groot deel van deze voormalige zandplaat in de Zuiderzee is in cultuur gebracht, maar het gebied heeft zijn open en weidse karakter behouden. Het meest natuurlijke deel grenst direct aan het IJsselmeer, de 'Warkumerbûtenwaard' waar nog schelpenbanken en zandplaten liggen. De scheiding tussen buitenwaard en binnenwaard ontstond toen tussen 1934 en 1943 de zomerkade werd opgeworpen. Binnendijks werd het land in cultuur gebracht en bestemd voor de landbouw, buitendijks bleef de waard onder invloed van het IJsselmeerwater. Op de banken hebben zich kolonies van de kokmeeuw en het visdiefje gevestigd. We hadden het knap warm gekregen van al het kijken, wat wil je, het was rond de 30º C. We besloten de vismigratierivier maar te laten zitten, die zien we nog wel eens een keer, we hadden zin in iets kouds. Daarom hebben we, alvorens weer naar Hindeloopen af te zakken, in Zurich op een terrasje in de schaduw eerst maar een overheerlijke sorbet soldaat gemaakt.

Een pittoresk doorkijkje op de Zijlroede in Hindeloopen vanaf een idyllisch plekje naast het 17e-eeuwse Sluishuis. Het eeuwenoude sluishuis of zoals ze in Hindeloopen zeggen, het Sylhús, zal in vele opzichten niet aan de hedendaagse woonnormen voldoen, m.n. in de winter niet. Het zij zo, we zaten daar in het begin van de avond, na een prachtig fietsdagje door Gaasterland, gezellig te borrelen met O en N. Er zijn volgens ons maar weinig havenmeesters die op een mooiere plek wonen. Aan de havenzijde heeft het huis op straatniveau een z.g. 'leugenbank' waar de oudere manlijke inwoners van Hindeloopen elkaar vaak ontmoeten. Met zicht op de haven zitten ze daar lekker droog te ouwenelen, want de bank bevindt zich onder een flinke overkapping die op een paar houten kolommen rust. Onder deze overkapping hebben ze in de gevel het stadswapen van Hindeloopen ingemetseld met het jaartal 1619. En boven de overkapping is een reliëf aangebracht met een afbeelding van de wonderbaarlijke visvangst door Petrus en zijn makkers. Verder staat er op de nok van dit mooie rijksmonumentje ook nog een fraaie houten toren met een spits en een welluidende klok, die ons in de haven tot tien uur 's avonds om het halve uur bij de tijd houdt.

Na een stevige fietstocht samen met J en G raakten we in Bolsward verzeild. Behalve op een terrasje zitten hebben we daar het 'Titus Brandsma Museum' bezocht en de ruïne van de 'Broerekerk'. Het Titus Brandsma Museum is gewijd aan het leven van de Nederlandse karmelietenpater, hoogleraar en publicist Titus Brandsma. Titus Brandsma sprak zich in de Tweede Wereldoorlog openlijk uit tegen de nazi's en stierf in concentratiekamp Dachau. In het museum hebben we aan de hand van onder meer persoonlijke objecten zijn leven kunnen volgen. De 'Broerekerk' is een voormalige kloosterkerk met een lange geschiedenis die terug gaat tot omstreeks 1270. Toen van de 'Broerekerk' na een brand in 1980 nog slechts een ruïne restte, hebben ze lang geprobeerd de ruïne te consolideren en te behouden, maar daar kleefden toch bezwaren aan. Ons klimaat was niet bepaald gunstig voor de stenen van de ruïne. In 2006 heeft de ruïne daarom een glazen dak gekregen naar een ontwerp van architect Jelle de Jong uit Lemmer, en kan ze voor verschillende doelen gebruikt worden. Na al dit moois in Bolsward zijn we via Nijland, Wolsum, Blauwhuis en langs de Bom- en Vlakke Brekken naar Workum gefietst. En daar hebben we op het terras van de 'Gulden Leeuw' heerlijk gegeten.

's Morgens op de 'Hylper Haven' lopen we ineens onze vrienden H en J van de 'Kind of Magic' tegen het lijf. Dat hadden we uiteraard met dit prachtige weer van deze zeilers pur sang wel kunnen verwachten. Aan boord van de 'Poolster' was de koffie snel gezet, en zo hebben we even lekker zitten bijkletsen. Jammer dat ze niet in een box lagen, dan hadden ze wat langer kunnen blijven. Nu moesten ze, om ruimte te scheppen voor alle Lemsteraken die morgen mee doen aan de 'Hylper Hurdsilerij', de havenkom voor 12.00 uur verlaten hebben. De 'Hylper Hurdsilerij' is een mix van wedstrijdvaren en een evenement op de wal. D.w.z. 5 sportieve races voor de kust van Hindeloopen en daarna gezellig en goed met elkaar eten, drinken en ouwehoeren, waarbij ze ook nog eens lekker kunnen dansen, feesten en uit hun dak kunnen gaan. Maar goed, het zou nog wel even duren voor het zover was dat wij dit vanaf de zijlijn allemaal zouden gaan meemaken. Daarom zijn we 's middags eerst maar eens even naar Sneek gereden. Daar hebben we een stadswandelingetje gemaakt en de bekende waterpoort over de Hoogendsterpijp bekeken. Terug in Hindeloopen schalde de muziek reeds over een volle 'Hylper Haven'. Staverse Jollen en grote Lemsteraken, klaar voor de 'Hylper Hurdsilerij'.

Op de dijk hebben we 's morgens een poosje naar de wedstrijd staan kijken. Mooi gezicht al die schepen, strijdend met elkaar op het scherpst van de snede. Met slechts 3 Bft. ging het overigens niet echt hard met die grote aken. 's Middags zijn we langs de dijk naar Stavoren gefietst. Een stukje van ca. 11 km over een mooi fietspad, dat voor een groot gedeelte door de schapen kennelijk als hun toilet wordt beschouwd. De vele drollen waren op de fiets haast niet te vermijden, even een stevige plensbui zou hier niet verkeerd zijn. In Stavoren hebben we een tijdje over het IJsselmeer staan staren bij het stuurboord baken van de oude haveningang. We vroegen ons af hoe vaak we hier in al die jaren naar binnen gevaren waren, vele keren! Nadat we nabij het Vrouwtje van Stavoren een ijsje hadden gegeten, zijn we maar weer terug gefietst naar Hindeloopen. Fietsend langs 'Camping Hindeloopen' kwamen we op het idee om even te kijken of E, die daar een huisje heeft, mogelijk aanwezig zou zijn. En ja hoor, bingo, we werden gelijk door hem uitgenodigd om 's avonds bij 'Ame Gijs' te gaan eten, een goed restaurant in Hindeloopen. Een verrassende invitatie die we uiteraard met dank hebben aanvaard. En daar hebben we geen spijt van gehad, 'Ame Gijs' prima tent!

De andere morgen zijn we al vroeg naar Lemmer gereden om S en W, de schippers van de 'Poolster' op te halen. Rond halfelf waren we terug aan boord, waarna we gelijk begonnen met het zeilklaar maken. Prachtig zeilweertje, hoewel de wind wel in de noord/oosthoek zat, dat zal voorbij het Vrouwenzand hakken worden, het zij zo. Rond 12.00 uur gingen de trossen los in Hindeloopen, nog even zwaaien naar onze vriendelijke buren en weg waren we. Op het IJsselmeer verderop streden de vele Lemsteraken alweer hevig om de eer in het kader van de 'Hylper Hurdsilerij'. Wij zeilden onze eigen koers, en dat was ook mooi. Op een gegeven moment hoorden we vanuit de kajuit een schrikbarend geraas en gerinkel van brekend serviesgoed. Een hele stapel borden was door de kajuit gezeild en lag in honderden scherven verspreid over de vloer. Tja, dat hebben we wel eens vaker meegemaakt, dat gebeurd nou eenmaal in de wind en de golven, helemaal als de boel niet goed vast staat. Het mocht de pret niet drukken, en zo zeilden we eenmaal voorbij het Vrouwenzand vrolijk richting Lemmer, hoewel het grote aantal windmolens in het IJsselmeer me zo langzamerhand ook wel een beetje treurig stemmen. Rond een uur of vijf lagen we in de Prinses Margrietsluis.

Door de sluis was het nog even een stukje over het Prinses Margrietkanaal, voordat we stuurboord uit de Zijlroede op konden koersen richtig thuishaven, alwaar we tegen zessen lagen afgemeerd. Samen met W ben ik gelijk terug gereden naar Hindeloopen om mijn auto, die daar uiteraard nog stond te halen. Toen we terug kwamen hadden S en J reeds schoonschip gemaakt en konden we inladen. Bij 'Van der Valk Emmeloord' hebben we deze mooie zeildag gezamenlijk met een etentje afgesloten. Maar het was niet alleen een afsluiting van een mooie zeildag, het was ook de finale van een prachtig weekje op de 'Poolster' in de 'Hylper Haven' in Hindeloopen. Een weekje waarin we veel herinneringen hebben opgehaald met oude bekenden, maar ook een weekje waarin we nieuwe dingen hebben gezien en beleeft. Een weekje op de 'Poolster' die we tot onze grote verrassing amper een week geleden door dochter en schoonzoon kregen aangeboden. Prachtig, zo'n ongepland gebeuren, al moesten we er wel wat voor verzetten. Na het etentje scheiden onze wegen, aan alles komt een eind. Rond negenen waren we thuis en hebben we de tassen gelijk maar uitgepakt, waarna we even later met een rossige kop van zon en wind voor de tv zaten te dommelen.

vrijdag, september 09, 2016

drieluik van mooie fietsroutes


De drieluik van mooie routes die we de afgelopen dagen hebben gefietst, bestaat uit een 'Loosdrechtse Plassenroute' van 35 km, een route 'Langs de Nederrijn' van 31 km en een 'Radio Kootwijk Route' van 36 km. Prachtige routes, die we op onze slofjes in een paar uurtjes fietsten, waarbij we onderweg ook nog rustig een kopje koffie dronken en enkele foto's maakten.

Aan de 'Loosdrechtse Plassenroute' hebben we veel herinneringen. Het is voor ons een oud en vertrouwd gebied waar we elkaar in een zomers verleden goed hebben leren kennen. Kamperen, fietsen, zwemmen en vooral eindeloos varen op de plassen. Het is nog immer een druk gebied, waar we nu iets anders tegen aankijken dan in het verleden. Door het ontbreken van een echt fietspad op grote delen in het traject zoeven de auto's langs je broekspijpen. Evengoed genoten we weer van het eindeloos mooie plassengebied, maar dat niet alleen. Neem 'Fort Spion' aan de Bloklaan, aangelegd tussen 1815 en 1885 als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Middels enige aanpassingen heeft het nog tot 1940 als een van de hoofdverdedigingslinies van ons land gefungeerd. Het is nu een unieke natuurcamping. Of neem de 'Mijndense Sluis' in de Drecht, die de Loosdrechtse Plassen verbind met de Vecht. Plaatjes zijn het, en dan nog die prachtige Vecht! Fietsen langs Vecht ervaren we min of meer als een reis door het verleden. Middeleeuwse burchten en vestingwerken, maar ook prachtige theekoepeltjes en buitenhuizen uit de 17e eeuw.

De route 'Langs de Nederrijn' begon voor ons in Amerongen nabij het bekende kasteel, waarvan de roemrijke geschiedenis reeds in de middeleeuwen is begonnen. Met de gierpont tussen Amerongen en Eck en Wiel staken we een kwartiertje later de Nederrijn over. (Een gierpont is met een kabel bevestigd aan een punt op de bodem in het midden van de rivier. Door de pont schuin op de stroming te draaien, kan het in principe enkel door de stroming de overkant halen. Om dit proces sneller te doen laten verlopen, hebben ze deze gierpont evengoed wel van een ondersteunende dieselmotor voorzien). Parallel aan de Nederrijn peddelden we even later vrolijk oostwaarts richting Rhenen, waarvan we de toren in de verte al zagen. We zagen trouwens wel meer torens aan de overkant, o.a. van Amerongen en Elst, prachtig gezicht zo tegen die enorme stuwwal ofwel de Utrechtse Heuvelrug. Veel ganzen ook in de Uiterwaarden, het gegak van de vele honderden ganzen was niet van de lucht. Nabij Lienden namen we het voet/fietsveer terug naar de overkant, een vrij varend scheepje voor maximaal 12 passagiers. Na de lunch, die we aan de overkant op het terras van restaurant 'Moeke' hebben genoten, moesten we een tandje bijzetten. De Amerongse Berg moest uiteindelijk worden bedwongen, 69,2 meter boven zeeniveau, en dat was niet mis met die hitte. Maar gelukkig hadden we nu veel schaduw in het lommerrijke bosgebied!

Startpunt van onze 'Radio Kootwijk Route' was de molen in Garderen. We waren er vanwege de verwachte hitte vroeg bij deze keer. We hadden gisteren ons lesje wel geleerd op de Utrechtse Heuvelrug. Via de prachtige akkers en landerijen nabij Garderen, fietsten we zuidwaarts de eindeloze bossen van de Veluwe in, richting Kootwijk. Daar aangekomen fietsten we verder zuidwaarts, en vervolgens langs het schietterrein van de Harskamp, dat goed te horen was. Op een gegeven ogenblik zagen we links op de heide het markante voormalige zendgebouw van 'Radio Kootwijk' liggen. Het gebouw 'de Kathedraal' in de volksmond, is gebouwd in 1920 naar een ontwerp van architect Julius Maria Luthmann (1890-1973). Het ontwerp heeft kenmerken van de Amsterdamse School, en is een voorbeeld van betonarchitectuur in art-deco stijl. Luthmann schijnt tijdens de ontwerpperiode als motief een Egyptische Sfinx voor ogen te hebben gehad, en dat is met een beetje fantasie aan het eindresultaat wel af te lezen. Bijzonder is ook het beeldhouwwerk boven de hoofdingang, symboliserend de radioverbinding tussen Nederland en Nederlands-Indië. Het is een sculptuur van Hendrik van den Eijnde (1869-1939) voorstellende twee vrouwenhoofden met de handen achter de oren, de één een Aziatisch type de ander een Europees, terwijl de omroeper met open mond tussen beide vrouwen in staat. Na 'Radio Kootwijk' fietsten we noordwaarts de eindeloze bossen weer in. Via Hoog Buurlo, het kleinste gehucht van Nederland, naar 'Halte Assel' voor een hapje en een drankje. Na dit intermezzo ging de tocht weer verder noordwaarts. Na enige tijd ging het dichte bos geleidelijk aan over in het prachtige coulissenlandschap rond Garderen, sluitstuk van een mooie fietsroute.

dinsdag, september 06, 2016

de Kennemerduinen en meer


Wijk aan Zee - Cultural Village Of Europe lazen we op een bordje langs de weg toen we aankwamen. We vroegen ons af waar Wijk aan Zee deze betiteling aan te danken heeft. Opmerkelijk was het grote weiland aan de voet van de duinen, waar ze het dorp zo'n beetje omheen hebben gedrapeerd. Prachtig, maar daaraan zal ze haar status aparte in Europa vast niet te danken hebben, en al evenmin aan het brede strand of de sublieme surfmogelijkheden. Het jaarlijks in januari gehouden 'Tata Steel Chess Tournament' (het voormalige Hoogoven c.q. Corus Schaaktoernooi) het grootste schaaktoernooi ter wereld, zou een mogelijke reden kunnen zijn voor deze eervolle vermelding, evenals de in de duinen opgestelde beeldententoonstelling 'Een Zee van Staal', waarbij de fabrieken van Tata Steel op de achtergrond een bizar en surrealistisch decor vormen. Ach wat doet het er eigenlijk toe, 'Cultural Village Of Europe' of niet, als ze maar koffie met gebak hebben. En daarvoor moesten we ons op uitnodiging van Hans en Carla, samen met een aantal andere fietsfanaten in de familie, rond elf uur melden in strandpaviljoen 'Het Strandhuis'. Daar zouden we bij wijze van spreken de prelude beleven voordat we met het zware werk, ofwel de jaarlijkse familie-fietsdag van start zouden gaan.

Zuid-Kennemerland
Met z'n tienen waren we deze keer, dat is wel eens meer geweest. Maar goed, toch nog een aardig clubje. Rond halfeen, na de koffie met slagroomgebak, werd het stalen ros met frisse moed al keuvelend bestegen. Hans en Carla hadden vanaf 'Het Strandhuis' een mooi tochtje van ongeveer 45 km uitgezet, die ons hoofdzakelijk door het prachtige duinlandschap van midden- en vooral zuid-kennemerland zou voeren. Via de beeldententoonstelling 'Een Zee van Staal' kwamen we aan bij de halte van de watertaxi die ons naar de zuidoever van het Noordzeekanaal moest brengen. Of beter gezegd naar de zuidoever van de uitmonding van het Noordzeekanaal, want we zaten wel ten westen van de zeesluizen bij IJmuiden.

De watertaxi vaart vier keer per dag tussen IJmuiden en de Noordpier van Wijk aan Zee/Velsen-Noord. We moesten een halfuurtje wachten, maar dat was zo voorbij. Met z'n allen even het hoge duin beklommen voor een mooi uitzicht op de fabrieken van Tata Steel enerzijds en de Noordzee anderzijds. Eenmaal aan de overkant begon het zware werk echt, duin op, duin af, een eindeloze cadans. Af en toe even een pitstop voor een foto, een snoepje of wat dan ook, en verder maar weer, prachtig! In Overveen, zo'n beetje ons keerpunt, hebben we in eetcafé 'Klein Centraal' maar weer eens een hapje en een drankje genomen, want de koffie met slagroomgebak hadden we er volgens ons inmiddels wel afgetrapt. Verkwikt en verzadigd zetten we vervolgens koers in noordelijke richting. En voort ging het weer, langs de Ruïne van Brederode via Driehuis en Velsen naar de veerpont over het Noordzeekanaal, die net voor onze neus wegvoer. Jammer, maar een kwartiertje wachten stelt natuurlijk weinig voor.

Van Velsen-Noord terug naar Wijk aan Zee was nog een peulenschil, en toen zat het erop. In restaurant 'Sonnevanck' hebben we ons mooie fietstochtje feestelijk bekroond met een genoeglijk etentje aan de grote tafel, alwaar we van Ad ook weer ons jaarlijkse lintje kregen uitgereikt. Het was een drukte van belang daar en beregezellig. Maar rond halfelf hebben we toch maar afscheidt van elkaar genomen, het was mooi geweest! O ja dan dit nog, de eerst volgende jaarlijkse familie-fietsdag zal door Jeannette en Geert worden georganiseerd.

vrijdag, september 02, 2016

een vroege (herfst)wandeling


Voor meteorologen is gisteren 1 september de herfst begonnen op het noordelijk halfrond, dat hebben ze wereldwijd zo afgesproken met elkaar. Persoonlijk vind ik het begin van de astronomische herfst rond 21 september al vroeg genoeg. Ik vind de herfst prachtig, maar aan wat daarna komt moet ik voorlopig nog niet denken. Maar goed, de meteorologische herfst dus, een bedenkelijk maar onvermijdelijk feit dat we dan ook maar met een prachtige herfstwandeling hebben gevierd!

donderdag, september 01, 2016

schilders van 100 jaar geleden


Afgelopen zondag hebben we in Stedelijk Museum Alkmaar de tentoonstellingen 'Picasso in Holland' en 'van Blaaderen Modernist in Bergen' gezien. In de kleine tentoonstelling 'Picasso in Holland' zagen we werk en documentair materiaal van de jonge Pablo Picasso (1881-1973) uit 1905, toen hij in de zomer een tijdje in Noord-Holland vertoefde. Er waren ook enkele unieke buitenlandse bruiklenen te zien t.w. ‘La belle Hollandaise’ uit Australië en ‘Les trois Hollandaises’ uit Parijs, alsmede een paar schetsboeken uit de collectie van Musée Picasso aldaar. Mooi werk, de 24 jarige Picasso portretteerde de lokale bevolking in vele hoedanigheden, maar ook stolpboerderijen, molens en historische binnensteden. Hij schilderde veelal in een kamertje langs het Noordhollands Kanaal, dat goed te zien is op ‘Les trois Hollandaises’, waar de in deze streek zo typische stolpboerderij zo mooi in het water weerspiegeld.


De expositie 'van Blaaderen Modernist in Bergen' vond ik minstens zo boeiend. Vissers, havens, landschappen, stillevens en reisimpressies trokken voorbij in het indrukwekkende portret van deze schilder. Gerrit Willem van Blaaderen (1873-1935) begon in 1903 zijn carrière in Laren, waar hij werkte in de trant van Anton Mauve (1838-1888), een van de grote meesters van de Haagse School. Hij haalde later in grote mate inspiratie uit het impressionistische en post-impressionistische werk van schilders als Alfred Sisley (1839-1899), Paul Cézanne (1839-1906) en Vincent van Gogh (1853-1890). En toen hij de laatste jaren van zijn leven in Bergen woonde, liet hij zich beïnvloeden door de Bergense School. De expressionistische kunstenaars van de Bergense School kenmerkten zich door in hoekige en krachtige vormen te schilderen met verzadigde kleuren en sterke contrasten. Van Blaaderen werd in zijn tijd gezien als één van de belangrijkste moderne kunstenaars van Nederland.

zondag, augustus 28, 2016

tijd en ruimte in oneindigheid


'De wereld draait gewoon door' noemde ik op 14 februari j.l. mijn stukje over zwaartekrachtsgolven, die na een tocht van 1,5 miljard jaar, nadat ze door een fusie van twee z.g. zwarte gaten waren ontstaan, onze aarde hadden bereikt. Het was groot nieuws, Einstein had ze een eeuw geleden al voorspeld, maar nu waren ze ook gemeten. Afgelopen week was er weer nieuws te melden waar astronomen hun vingers bij aflikten. Op kleine afstand van de Aarde, d.w.z. op ruim 4 lichtjaar ofwel ca. 40 biljoen kilometer, was dwergster Proxima Centauri gevonden, waar een vermoedelijk bewoonbare planeet Proxima b geheten in ca. 11 dagen omheen draait. Groot nieuws, wordt vast vervolgd!
Maar er was deze week ook nog nieuws te melden van een geheel andere orde. En wel over een gaaf skelet van een tyrannosaurus rex kortweg T.rex. Opgegraven in Montana (VS) waar het volgens Bartjens minimaal 66.398.000 jaar heeft gelegen, ruim 66 miljoen jaar! Vanaf 10 september a.s. kunnen we het in Leiden zien in museum Naturalis.

Samengevat domineren de grote getallen van tijd en ruimte waar ik me moeilijk iets bij kan voorstellen. Zwaartekrachtsgolven die 1,5 miljard jaar onderweg geweest zijn. Een zusterplaneet van de Aarde op ca. 40.000.000.000.000 km bij ons vandaan, op kosmische schaal gezien bij ons om de hoek, maar een bemand ruimteschip zou er met de huidige technieken vele eeuwen over doen om het te bereiken. En een tastbaar skelet van een tyrannosaurus rex van 66.398.000 jaar oud, ook een eeuwigheid geleden, maar peanuts vergeleken met de andere getallen. Getallen, fascinerende fenomenen! Vragen waar filosofen zich al eeuwenlang mee bezig hebben gehouden, doemen ook in mijn hoofd op. Heeft de tijd altijd bestaan, en zou de ruimte oneindig zijn? Wetenschappers als de natuurkundigen Einstein en Hawking hebben al aardig wat tipjes van de sluier op kunnen lichten, maar betekenis en ervaring van tijd, ruimte en oneindigheid blijven voor mij vooralsnog met vele raadselen omgeven!

vrijdag, augustus 26, 2016

BOT op ramkoers bij Vis à Vis


De locatie van Vis à Vis kan niet missen, rijdend op de A6 zie je hun hijskraan al van veraf staan. Overigens wisten we van de vorige keren (zie in blogarchief stukjes Theaterspektakel van 27 juli 2012 en bizarre picnic van 12 juni 2014) hun locatie evengoed nog wel te vinden. Rond halfzeven arriveerden we op hun locatie nabij het Almeerderstrand, op zich altijd al een bijzondere beleving. Behalve de permanente hijskraan hadden ze deze keer een enorm sculptuur tussen de barakken opgebouwd middels piepschuimen viskisten van de Urker visveiling. Wonderlijk, natuurlijk vroegen we ons af wat het te betekenen had. Het kwartje viel 's avonds na de voorstelling van BOT vanzelf, toen het sculptuur van binnen verlicht was. Een reusachtige hond met een bot voor z'n neus! Leuk gevonden van Vis à Vis om haar gast zo welkom te heten.

Na 26 jaar theater maken, waarvan zes jaar op de locatie naast het Almeerderstrand, vond Vis à Vis het kennelijk tijd om er iets bij te doen in de vorm van programmeren. En zo komt het dat vanaf gisteren RAMKOERS van muziektheatergezelschap BOT, twee weken lang op de locatie van Vis à Vis speelt. Onder de naam 'Vis à Vis ontvangt' is BOT het eerste gezelschap dat door Vis à Vis als gast op haar locatie is uitgenodigd. In de toekomst zullen ze ook andere groepen uitnodigen.



We hebben genoten van RAMKOERS, een spectaculaire voorstelling met grote machines en kleine liedjes. Op een speelvloer die constant veranderde en onder constructie was. De mannen van BOT verbaasden het publiek voortdurend met hun houtje-touwtje-stuntwerk en hun haast onstuitbare stroom muzikaal vernuft, prachtig!

donderdag, augustus 25, 2016

architectuur, kunst en natuur


Sinds vorig jaar bezit Gorssel één van de mooiere musea van Nederland. Museum MORE, gevestigd in het voormalige gemeentehuis midden in de dorpskern. In opdracht van de huidige eigenaar Hans Melchers, heeft de Amsterdamse architect Hans van Heeswijk (1952), bekend van o.m. museumontwerpen als de Hermitage en het Van Gogh in Amsterdam en het Mauritshuis in Den Haag, er een prachtig museum van gemaakt voor Nederlands Modern Realisme, of zoals ik in een bouwblad las, een geweldige juwelendoos voor hedendaagse kunst. In dit prachtige bouwwerk zijn werken te zien van diverse toonaangevende Nederlandse kunstenaars van de afgelopen eeuw, zoals Carel Willink, Pyke Koch, Jan Bor, Wim Schuhmacher, Raoul Hynckes, Dick Ket, Jan Mankes, Charley Toorop en vele anderen. Melchers verwierf in 2012 vele van deze werken uit de Scheringa-collectie van de voormalige DSB Bank, waarover ik op 18 april 2009 in mijn stukje 'Noord Holland' het één en ander geschreven heb.

En dat allemaal in Gorssel, de groene kern tussen de twee oude Hanzesteden Deventer en Zutphen, prachtig, we hebben alles gezien. Als opmaat voor ons museumbezoek was het 'Lokaal Ommetje Gorssel' een mooi begin. De sfeer en de weldadige rust hier bracht ons tijdens het fietstochtje door het prachtige coulisselandschap en langs bossen, het Twentekanaal en de IJssel in een bijkans euforische stemming. Terug in de Hoofdstraat van Gorssel hebben we alvorens het museum in te duiken, in de schaduw van het tegenover liggende terras eerst onze dorst gelest. En toen naar binnen, het MORE in waar het lekker koel was. Als reeds min of meer gezegd is het museum gebouwd bij het voormalige gemeentehuis van Gorssel, dat na een gemeentelijke fusie met Lochem beschikbaar was voor andere doeleinden. Het monumentale deel van het uit 1914 daterende gebouw is intact gebleven en heeft nu een functie als museumcafé en evenementenzaal. De paviljoenachtige nieuwbouw van het museum heeft twee verdiepingen en zeven museumzalen met strategisch gekozen doorkijkjes naar de parkachtige omgeving. Het is gebouwd van overwegend duurzame en natuurlijke materialen, en heeft een heldere indeling en een verrassende ruimtelijkheid. MORE is niet één van de mooiere musea, maar misschien wel het mooiste onder de kleine musea in Nederland!

zondag, augustus 21, 2016

de wadden in het Markermeer


De ontwikkelingen in het voormalige Zuiderzeegebied blijven mij boeien. Door de aanleg van nieuwe natuurgebieden in de Randmeren, het Ketelmeer, IJsselmeer en Markermeer, alsmede de planontwikkeling rondom de Afsluitdijk, worden deze gebieden naar mijn beleving steeds interessanter. (Zie o.m. in mijn blogarchief de stukjes 'de Kreupel' van 24/9'08; Afsluitdijk van 5/10'08; Afsluitdijk II van 12/3'11 en rivier in Afsluitdijk van 10/12'14). Neem project 'Marker Wadden' dat momenteel wordt aangelegd, een uniek project op initiatief van Natuurmonumenten in de Markermeer dat zorgt voor natuurherstel door de aanleg van eilanden met zand, klei en slib uit het Markermeer. Op forse schaal worden paaiplaatsen, eilanden en natuurlijke oevers aangelegd waar flora en fauna van kunnen profiteren. Maar dat niet alleen, het grootste eiland wordt ook toegankelijk gemaakt voor natuurliefhebbers en watersporters.



Samen met het onderwaterlandschap zal het oppervlakte 750 ha groot worden. De ambitie van Natuurmonumenten is om van de 'Marker Wadden' een grote archipel te maken van totaal 10.000 ha, waarmee het één van de grootste natuurherstelprojecten van West-Europa is!

zaterdag, augustus 20, 2016

Fietsen, wandelen en neuzen


Ons geplande fietstochtje nabij Oud-Amalisweerd stagneerde een beetje tijdens de bezichtiging van het Fort bij Vechten. Het hield ons langer bezig dan verwacht, waar we overigens totaal niet mee zaten. Een boeiend gebiedje van totaal 23 ha, waarvan 17 ha binnen de gracht, dat gebouwd is rond de zeventiger jaren van de 19e eeuw als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. In het gebiedje, dat sinds 1996 eigendom is van Staatsbosbeheer, is in één van de gebouwen sinds vorig jaar het Waterliniemuseum Fort bij Vechten gevestigd. We hebben echter onze activiteit tijdens het bezoek, mede door het mooie weer, beperkt tot een wandeling over het sterk geaccidenteerde terrein. Het Waterliniemuseum houden we nog wel een keer tegoed.

Nu we het op één na grootste fort van de Nieuwe Hollandse Waterlinie hadden bezichtigt, wilden we uiteraard ook het nabij gelegen Fort Rijnauwen, het grootste, en volgens Staatsbosbeheer ook het mooiste fort van de Nieuwe Hollandse Waterlinie gaan bekijken. Evenals Fort bij Vechten had ook Fort Rijnauwen destijds tot taak om de z.g. Houtense Vlakte af te sluiten. Het fort is voor het publiek echter beperkt toegankelijk, en dat hebben we gemerkt. Verkeerde dag, verkeerd tijdstip, en zo houden we dus ook een bezoek aan Fort Rijnauwen nog een keer tegoed! Na de lunch bij Stayokay, op een mooi idyllisch plekje, hebben we alvorens de auto weer op te zoeken, in de unieke en bosrijke omgeving van de Kromme Rijn nog een aardig tochtje gefietst!


Toen we 's anderendaags even na het middaguur bij Herberg De Kop van 't Land (43) waren aangekomen bleek deze gesloten. Wat nu, ons plan was om na de lunch vandaar af verder de Biesbosch in te fietsen en weer in Werkendam (30), ons vertrekpunt die ochtend, te eindigen. Omdat we geen eten bij ons hadden, besloten we ad hoc het fietsrondje dan maar om te klappen, d.w.z. niet via de Biesbosch, waar we verder geen eetgelegenheden meer zouden tegenkomen, maar via de noordelijke oever van de Beneden Merwede terug naar Werkendam. De enigszins sarcastische opmerking van J over een goede voorbereiding heb ik maar niet gehoord. Wie verwacht nou ook dat zo'n herberg, nota bene in het hoogseizoen, gesloten is. Jammer, volgende keer beter, dan maar een hapje in Baanhoek of waar dan ook.

Afgezien van de straffe wind waar we recht tegenin moesten trappen, viel de route terug naar Werkendam via Baanhoek, Sliedrecht, Hardinxveld en Boven-Hardinxveld me eerlijk gezegd niet tegen. Af en toe een vervelend stukje met wat langsrazend verkeer, maar overwegend prima verkeersluwe fietspaden. Toen we bij de pont in Boven-Hardinxveld (51) aankwamen, zagen we hem net voor de neus wegvaren. Pech, maar een halfuurtje op een bankje in de zon, kijkend naar de overkant en de drukte op de rivier, er zijn beroerdere manieren om de tijd te slechten. Voordat we er erg in hadden konden we aan boord, en waren we even later terug in Werkendam (30).

maandag, augustus 15, 2016

natuur, en een huis van kunst


Plattegrond landgoederen.
Het huis van kunst, ofwel Museum Oud Amelisweerd (MOA) ligt in de prachtige natuur van de landgoederen Amelisweerd en Rhijnauwen. In de informatiebrochure las ik er het volgende over:

Het landhuis behoort dankzij eeuwen van incidentele bewoning tot één van de best bewaarde voorbeelden van een 18e-eeuwse edelmanwoning. Het ensemble met landhuis, koetshuis en tuin behoort tot de top 100 van de rijksmonumenten in Nederland. Het landhuis is omringd door een arcadisch landschap; een perklandschap dat is aangelegd in de geest van de Verlichting. De wanden van de twee belangrijkste salons in het huis zijn bedekt met bijna 250 jaar oud papieren Chinees behang dat hier met de V.O.C. naar toegekomen is. Het behang met vogeltjes, jachtscènes en een drakenbootfestijn is uniek. In Europa is MOA de enige plek waar zulk behang in deze omvang op de oorspronkelijke locatie is te zien.


Soberheid, eenvoud en stilte!
Landgoed 'Amelisweerd' ken ik wel van alle berichtgevingen over de protesten van omwonenden en natuurbeschermers om de aanleg van de A27 door het gebied. De A27 wordt ter plaatse het meest omstreden wegtraject van Nederland genoemd. Hoewel Museum Oud Amelisweerd al sinds maart 2014 in landhuis Oud Amelisweerd gevestigd is, waren we er nog niet eerder geweest. Het authentieke en monumentale karakter van het landhuis waarin MOA gevestigd is, verraste ons minstens zo als 'Stil leven', de expositie van beeldend kunstenaar Armando (1929) en fotograaf Stephan Vanfleteren (1969). Het één en ander vulde elkaar perfect aan. De expositie is een ode aan de stilte, een bijzondere reis in beelden langs thema's als schoonheid, melancholie en herinnering.

Ons bezoek aan MOA sloten we zaterdag af met een wandeling langs de Kromme Rijn en een drankje op het terras van restaurant 'De Veldkeuken' in het naast gelegen voormalige koetshuis.

vrijdag, augustus 12, 2016

folklore in de baai van Lemmer


Folklore in de baai van Lemmer, maar dan wel bloedserieuze folklore, met het mes tussen de tanden zal ik maar zeggen. Terwijl vandaag de slotwedstrijd op het Sneekermeer nog moet worden verzeild, werd reeds gisteren in de Lemster baai het SKS kampioenschap (Sintrale Kommisje Skûtsjesilen) door Sneek beslist.* (De sintrale kent veertien aan steden of dorpen verbonden kommisjes die een schip in de vaart hebben gebracht, waarvan de schipper uit een Fries binnenschippersgeslacht stamt) De wedstrijduitslag met naam schipper en plaats was gisteren in Lemmer verder als volgt: 1. Douwe Jzn. Visser, Sneek; 2. Douwe Azn. Visser, Grou; 3. Albert Jzn. Visser, Lemmer; 4. Dirk Jan Reijenga, Joure; 5. Jeroen Pietersma, Drachten; 6. Gerhard Pietersma, Earnewâld; 7. Auke de Groot, Stavoren; 8. Berend Mink, Drachten; 9. Alco Reijenga, Heerenveen; 10. Pieter Ezn. Meeter, Akkrum; 11. Siete Ezn. Meeter, Leeuwarden; 12. Teake Klaas van der Meulen, Woudsend; 13. Johannes Hzn. Meeter, Langweer en 14. Lodewijk Hzn. Meeter, Huizum.

Vandaag gaat het op het Sneekermeer in feite nog enkel om de 2e en 3e podiumplaats. Hopelijk is het weer dan iets beter dan gisteren. Over wind viel niets te klagen maar de regen was minder leuk, pijpenstelen! Als een stel zeiknatte, maar fanatieke diehards hebben mijn schoonzoon en ik de wedstrijd vanaf het strand gevolgd, regen en wind deerde ons niet. Maar evengoed waren we dolblij dat we ons na de wedstrijd met een hapje en een pikketanisje konden terugtrekken in de warme kajuit van Lemsteraak de 'Poolster'.

* Sneek, kampioen Skûtjesilen 2016.
Eigenaar: Stichting Sneker Pan
Domicilie: Sneek
Schipper Douwe Jappiesz Visser te Sneek
Werf: Roorda, de Piip, Drachten
Bouwjaar: 1913
Registratienummer: L 1350 N / L 2391 N
Tonnage: 41
Lengte over dek: 19,49
Breedte: 3,56
Holte: 1,06
Ledige diepgang: 0,39
Max. zeiloppervlak: 160,2m2
Gebruik: Wedstrijd / Ploechjesilen

dinsdag, augustus 09, 2016

een polderbos in het centrum


Dat het ontwerp van Dronten eind jaren vijftig van de vorige eeuw niet alleen in handen lag van stedenbouwkundigen, is tot op de dag van heden te zien. In tegenstelling tot ontwerpen van eerdere polderdorpen in m.n. de Noordoostpolder, hebben ook landschapsarchitecten een stevige vinger in de pap gehad. Het openbare groen neemt in de ruimtelijke opzet van Dronten dan ook een prominente plaats in. Neem bijvoorbeeld het in 1963 aangelegde 'Van Veldhuizenbos' (vernoemd naar Eppo van Veldhuizen (1933) die van 1972 tot 1982 de eerste burgemeester van Dronten was), een uit de kluiten gewassen bos dat praktisch in het centrum ligt. Er zijn de afgelopen jaren in de gemeente stemmen opgegaan om van dit bos een gecultiveerd stadspark te maken, en de naam te veranderen in 'Dorpsbos Dronten'. Maar door massaal protest van de omwonenden van het bos, is de gemeente daar van afgestapt heb ik begrepen. Hoewel de reeds geplaatste bordjes met deze naam er nog staan!
Onlangs schijnt een groep bewoners te zijn gestart met natuurbeheer in het 'Van Veldhuizenbos'. Het reguliere beheer van het bos blijft in handen van de gemeente, maar de groene vrijwilligers voeren aanvullende, kleinschalige werkzaamheden uit om de natuurwaarde van het bos te vergroten. Ze worden daarin door 'Landschapsbeheer Flevoland' ondersteunt met kennis en gereedschap. Prachtig, die betrokkenheid bij je eigen woonomgeving! Gezien de rommel om het bankje waar we even op zaten, een deugd die daar kennelijk niet door iedereen wordt geapprecieerd. Bierflesdoppen, blikjes, sigarettenpeuken, papier, noem maar, alles hebben ze van zich af geflikkerd, terwijl er pal naast het bankje een vuilnisbak staat. Behalve de groep groene vrijwilligers, zou een groepje professionele her-opvoeders in het bos ook van nut kunnen zijn, voor mijn part uitgerust met een Spaans rietje.

zondag, augustus 07, 2016

rondom Vollenhove & Blokzijl


Als we vanaf de Ramspolbrug het Zwarte Meer opvoeren dan zagen we in de verte, helemaal aan het eind van het Zwarte Meer, zo'n 6 mijl verderop, het onbewoonde Vogeleiland liggen. Baken van verandering, want daar aangekomen voeren we dan doorgaans bakboord uit een stukje het Zwanendiep op tot aan de Kadoelerbrug, waar we meestal wel even moesten wachten tot de brug omhoog ging. Eenmaal door de brug voeren we via het Kadoelermeer en verder, richting Vollenhove en Blokzijl. Een weekendtripje dat we menigmaal hebben gedaan.

Herinneringen die bovenkwamen toen ik Vogeleiland weer eens zag liggen, maar nu vanaf de Kadoelerbrug waarvoor we moesten wachten tot ie weer omlaag ging. De brug was deze keer begin- en eindpunt van ons fietstochtje in de regio Vollenhove, Blokzijl. Een afwisselend tochtje dat ons zowel over het oude als het nieuwe land rond Vollenhove en Blokzijl voerde, en direct over de brug linksaf begon met een mooi fietspad parallel aan het Kadoelermeer. Halverwege Vollenhove werd onze nieuwsgierigheid gewekt door een stalen kunstwerk langs het fietspad. 'Krusende Flerken' lazen we op een bordje, van de Nederlandse beeldhouwer Ids Willemsma (1948). Grappig, het kunstwerk uit 2010, dat je kan beklimmen voor een mooi uitzicht over het Kadoelermeer, verbeeldt de twee staartvleugels van een duikende eend.

Onder een prachtige wolkenlucht, fietsten we na de beklimming van de duikende eend ondanks de struikelpartij van Joke, die gelukkig goed afliep, weer vrolijk verder. Hoe, en van welke kant je dit karakteristieke voormalige Zuiderzeestadje ook benaderd, om de Grote of Sint Nicolaaskerk en de oude pittoreske binnenhaven kun je niet heen. Moet je ook niet willen, altijd weer prachtig om te zien! Sinds 2000 staat er aan de westkant van de Grote of Sint Nicolaaskerk, tussen de binnen- en de buitenhaven, ook een bronzen beeldhouwwerk van de Nederlandse kunstenaar Henny Zandjans (1953) dat herinnert aan het verhaal van de 'Durgerdammer vissers'. Of beter gezegd, de redding door Vollenhoofse vissers van de Durgerdammers die op de Zuiderzee 14 dagen tegen wil en dank op een ijsschots hadden doorgebracht. Een ingrijpende gebeurtenis die in 1849 veel opzien baarde. Het kunstwerk herinnert niet alleen aan de redding van de 'Durgerdammer vissers', maar ook aan het visserijverleden van Vollenhove. Interessant die verhalen uit Vollenhove's verleden, maar nu maar weer verder.

Watergemaal A.F. Stroink.
De boezen van Noordwest-Overijssel.
Detail totaal doorgeroeste brugleuning.
Na Vollenhove kwam Blokzijl in beeld. Maar eerst passeerden we nog watergemaal A.F. Stroink uit 1919. Het voormalige stoomgemaal voerde het water uit boezemgebied 'De Wieden' af naar de Zuiderzee. Tegenwoordig wordt er bij een te laag waterpeil in de boezem ook water ingelaten. Dat gaat nu uiteraard niet meer middels stoom, maar met diesel- en elektromotoren. Het oude gemaal kan dan wel mooi zijn opgeknapt, en dat is prachtig, maar de brug in de Vollenhoofsedijk over de Ettenlandsche Kolk is dat geenszins. In het bijzonder zijn de stalen brugleuningen op meerdere plaatsen totaal doorgeroest. Ik weet niet wie de eigenaar van de brug is, het kan de gemeente, de provincie of het waterschap zijn. Maar het lijkt me evident dat één van de drie verantwoordelijk is als daar ongelukken van komen.

Aan de rand van de fraaie Havenkolk in Blokzijl, hebben we rond het middaguur een lekker visje gegeten bij vishal 'Op weg naar zee'. We hebben hier menigmaal gelegen met ons bootje. We aten dan vaak in café/restaurant Van Ens aan de Havenkolk, waar de bejaarde heer van Ens de scepter zwaaide. Al was het nog zo druk, hij bleef de rust zelve. Net toen we ons afvroegen of de oude baas nog zou werken of uberhaupt nog zou bestaan, zagen we hem vanaf ons lunchplekje lopen op zijn terras, waar hij zijn gasten bediende. Het motto van de 89 jarige waard is kennelijk 'Blijven werken en in beweging blijven'. Prachtig, zo ga ik het ook doen bij leven en welzijn! Over een fietspad parallel aan de Kanaalweg en het Vollenhovermeer zijn we terug gefietst naar Vollenhove. Vis moet zwemmen, levend of dood maakt niet uit. Vandaar onze dorst die we, alvorens verder te fietsen naar ons eindpunt, eerst maar eens hebben gelest bij café 'Saantje' aan het Kerkplein in Vollenhove. Met de wind in de rug zijn we vervolgens via hetzelfde fietspad als op de heenweg terug gefietst naar de auto die we 's morgens bij de Kadoelerbrug hadden geparkeerd. Einde van een klein fietstochtje in één van de mooiere gebieden van Nederland!

donderdag, augustus 04, 2016

in het land van duizend meren


De onafhankelijke republiek Finland bestaat volgend jaar precies een eeuw. De Noren, die de Finnen kennelijk wel mogen, willen hun daarom een bergtop cadeau doen. Ze hebben zelf hoge bergtoppen genoeg, terwijl die arme Finnen het moeten stellen met slechts één topje van 1325 meter, dat ook nog niet eens de echte top is, want die is 6 meter hoger, en ligt net even verderop op Noors grondgebied. Omdat het grootste deel van de berg in Finland ligt, willen de Noren de echte top daarom aan de Finnen geven. Met 1331 meter boven de zeespiegel is de 'Halti', want zo heet de berg, dan het nieuwe hoogste punt van Finland. De Finnen schijnen razend enthousiast te zijn over dit ludieke voornemen. Blij met een iets hoger gelegen stukje rotsbodem van amper 0,015 km2 ofwel 1,5 ha! Ongelooflijk, vooropgesteld dat het een ludiek gebaar is, kan ik mij toch nauwelijks voorstellen dat de Finnen hier serieus razend enthousiast over zijn. Ik geloof best dat beide buren een goede verhouding met elkaar hebben, maar de berichtgeving hierover lijkt mij nogal tendentieus. Zal Finland, zo poëtisch 'het land van de duizend meren' genoemd, malen om een onbetekenend puistje in 'the middle of nowhere' van het hoge noorden?

dinsdag, augustus 02, 2016

... huiveringwekkende sprong


Is dit fake of is dit echt, het was me niet geheel duidelijk toen ik het filmpje zag. Bizar, dit kan toch niet waar zijn, wie is zo gek. Maar toen ik er ook in de krant over las, en het journaal er ook over berichte, moest het haast wel waar zijn. De huiveringwekkende sprong in het diepe van de Amerikaanse skydiver Luke Aikins (42). Een sprong vanuit een vliegtuig boven de woestijn in Californië op bijna 8 kilometer hoogte zónder parachute, en dan terecht komen in een vangnet van 30 x 30 meter, een postzegeltje!

De ervaren parachutist en skydiver Luke Aikins had slechts enkele hulpmiddelen op zak t.w. een zuurstofmasker, een gps-systeem en een headset om aanwijzingen te ontvangen. De laatste twee accessoires waren van levensbelang om het vangnetje te vinden. Met een snelheid van ca. 200 km/u kwam hij ongeveer 2 minuten nadat hij het vliegtuig verlaten had precies in het netje. Chapeau!



Applaus was zijn deel, en mogelijk een vermelding in het 'guinness book of records'. En ongetwijfeld zal zo'n potentiële dodensprong navolging krijgen, gekken genoeg op deze aardkloot. Waar ik eigenlijk wel een beetje nieuwsgierig naar ben is: Waar kwam het publiek voor? Ik wil graag geloven dat de meesten, zo niet allemaal op een goede afloop hoopten. Maar dat was allerminst zeker, dan zie je toch iemand voor je ogen te pletter vallen. Ik moet er niet aan denken om zoiets mee te maken, ik zal dan ook nooit uit vrije wil naar dit soort roekeloze circusvoorstellingen komen kijken!

maandag, augustus 01, 2016

wandelingetje in een gele zee


We hebben gedurende onze wandeling door een stukje Oostvaardersplassen geen Konik paard gezien, maar dat ze er zijn staat buiten kijf. Afgaande op de enorme bergen paardenvijgen die we regelmatig op ons pad tegenkwamen, poepen die beesten kennelijk allemaal op dezelfde plek. Overigens bijzonder om te zien hoe zo'n enorme berg paardenpoep geleidelijk aan oplost door het noeste werk van allerlei larven en insecten. Het verwerkingsproces van zo'n hoop is in allerlei stadia te zien, van een verse hoop tot enkel nog een bruine vlek.

Verder is alles geel wat je ziet, zover het oog reikt. Overwegend bloeiend mosterdzaad maar toch ook veel jacobskruiskruid. Een gele zee van leven, hoewel die laatste soort knap giftig schijnt te zijn, prachtig. Tegelijkertijd geven de donkere silhouetten van de vele dode wilgen het landschap iets macaber's, heel bijzonder! Vanuit observatiehut 'Zeearend', ongeveer halverwege de route, hadden we een prachtig uitzicht over de grote vlakte van de Oostvaardersplassen richting Almere. Op de voorgrond een zee van ganzen, en daarachter heel in de verte een kudde grote grazers. Maar wat voor een grazers het waren konden we niet zien, we hadden jammer genoeg geen verrekijker bij ons. Maar voor we weer verder gingen hebben we nog wel een tijdje het immense zwerk boven de grote vlakte met het blote oog afgespeurd naar een Zeearend. Helaas tevergeefs de 'vliegende deur', de poëtische naam van de grootste roofvogel van Europa, liet zich aan ons niet zien.

Uitgekeken vervolgden we onze wandeling, maar nu weer richting buitencentrum Staatsbosbeheer, ofwel ons startpunt. Behalve enkele houten bankjes passeerden we onderweg ook nog een schuilhut bij de afslag Wigbels eiland. Het laatste stuk van de route (hetzelfde als het eerste stuk) wordt gekenmerkt door een aantal houten bruggetjes over diverse waterpartijen en wat meer schaduwrijke begroeiing. Vooral met het laatste waren we blij, want we hadden het geleidelijk aan in het alsmaar enthousiaster schijnende zonnetje knap warm gekregen. Echter eenmaal in de auto met de airco even op vol vermogen waren we vrij snel van onze oververhitting af. En zo reden we blijmoedig en tevree over ons wandelingetje in die prachtige gele bloemenzee weer huiswaarts.