woensdag, november 09, 2016

'Trump' op het schild gehesen


Gisteravond na Pauw nog een tijdje naar de verkiezingen in de VS gekeken, maar op een gegeven ogenblik was ik het zat en ben ik gaan slapen. Echter even over vieren werd ik alweer wakker, en wilde ik toch weer kijken. En zo kon het gebeuren dat ik even later beneden min of meer perplex naar de buis zat te staren. Het was nog niet gedaan, maar Donald Trump had op dat moment alwel een voorsprong op kiesmannetjes. Het zag er, alle peilingen ten spijt, niet goed uit voor Hillary Clinton. Onthutsing alom, wie had dat nou gedacht!

Donald Trump, Nigel Farage, Pim Fortuyn en Geert Wilders hebben met elkaar gemeen dat ze populist zijn en bij een aanzienlijk deel van het electoraat successen boekten danwel boeken. Als je in staat bent bepaalde gevoelige sentimenten te raken kom je, ook al ben je een narcistische idioot van niveau, zelfs in een land met meer dan 320 miljoen inwoners nog bovendrijven blijkt nu. Een ontwikkeling die weinig goeds beloofd in de nabije toekomst, hoor ik links en rechts, een aantal ministers van ons kabinet voorop. En eerlijk gezegd heb ik de neiging, evenals het gros van de Nederlanders denk ik, mee te gaan in de gedachte dat het ongeleide projectiel Trump totaal ongeschikt is voor het presidentschap van de VS.

Aan de andere kant zijn we ook een betweterig volkje. De berichten die ik her en der op facebook tegenkom over de verkiezingen in de VS spreken in dit verband boekdelen. Ik heb begrepen dat Trump de winst voornamelijk te danken heeft aan de laag opgeleide blanke man en vrouw in de VS. Zij voelen zich binnen het electoraat al decennia lang niet meer vertegenwoordigd. Maar Trump heeft deze groep een worst voor de neus gehangen. Alles gaat op de schop en zal beter worden, niet alleen voor deze groep, maar voor heel Amerika. Hij denkt de sinterklaas te kunnen uithangen middels belastingverlagingen, van welke groep heeft hij er overigens niet bijgezegd. Terwijl ik dit schrijf wordt ik alweer door cynisme bevangen, toch wil ik daar niet aan toegeven. Ik ga er vanuit dat het electoraat van de grootste democratie ter wereld met het hoofd heeft gestemd. Het kan niet zo zijn dat de vele miljoenen inwoners van alle 50 staten van Amerika bij hun keuze enkel de onderbuikgevoelens hebben laten prevaleren!

Toch kom ik met mijn acceptatie van het voldongen feit in de VS niet veel verder dan het voordeel van de twijfel. Laten we hopen dat de notoire leugenaar Trump zich voor alle Amerikanen tot een goede president zal ontwikkelen. Maar Trump kan enorm veel macht naar zich toetrekken heb ik begrepen. Hij kan straks door de voor hem gunstige stemverhoudingen in de senaat, het huis van afgevaardigden en het hooggerechtshof veel, zo niet alle steun verwachten voor zijn plannen. En dat geeft toch ernstig te denken!

dinsdag, november 08, 2016

13e zondag p.m.


een baken in het donkere bos
Sinds zondag 6 mei 2012 proberen we bij toerbeurten eens in de 3 à 4 maanden een zondagmiddag te organiseren om gezamenlijk iets leuks te doen, wandelen, fietsen, museumbezoekje, what ever. (Zie o.m. '1e zondag p.m.' van 7 mei 2012). En uiteraard wordt de middag met een eenvoudige doch voedzame maaltijd besloten. Afgelopen zondag was de '13e zondag p.m.' door Jan en Yvonne als volgt georganiseerd: Dag allen, Aanstaande zondag hoop ik dat jullie allen om 13.30 uur aanwezig zijn op Pijlkruid 6 in Hoogeveen. We gaan niet naar binnen, maar vertrekken direct met 2 auto’s naar elders. Yvonne en ik kunnen bijvoorbeeld met Geke en Janny in onze auto, terwijl Addy en Magda met Evert en Joke kunnen samen reizen. We gaan een 25 kilometer verder op naar Boswachterij Dwingelderveld ter hoogte van Lhee. Lastig te vinden, zelfs met navigatie, dus vandaar dat we vertrekken vanuit ons huisadres. We maken een (bos)wandeling van ong. 3,5 km met een koffie break. Daarna gaan we terug naar Hoogeveen voor het vervolg. Ik heb met een adres afgesproken om daar om 14.00 uur te zijn, dus willen Yvonne en ik echt om half twee vertrekken vanuit Hoogeveen. De weersvooruitzichten zijn tot nu toe redelijk gunstig om een uurtje buiten te zijn. Het is een goed te bewandelen bos gebied, maar het blijft bos, dus hoge hakken is eventjes onhandig. Groet,Jan en Yvonne.



Het adres dat Jan en Yvonne hadden besproken bleek 'De Bospub' in buurtschap Lhee te zijn, nabij het Nationale Park Dwingelderveld. Druk, druk, druk maar oergezellig. Bovendien zaten er ook nog een aantal muzikanten lekkere Ierse muziek te maken en werden we op koffie, thee en gebak getrakteerd. De (bos)wandeling van ong. 3,5 km, ofwel de z.g. 'rode paaltjesroute' die we daarna deden, bleek pal voor de deur van 'De Bospub' te beginnen. Prachtig, ook mooi was dat we binnen een halfuurtje aan de rand van de heide stonden uit te kijken over Nationaal Park Dwingelderveld. Wat een ruimte hebben we nog in ons kleine kikkerlandje, geweldig! Na de wandeling waren we natuurlijk toe aan een drankje. Gelukkig hadden Jan en Yvonne voor dit nobele doel de nodige spiritualiën en versnaperingen ingeslagen en werd het wederom erg gezellig. Desalniettemin drukte het gemis van Charles zwaar op mijn gemoed, en ik denk zeker niet alleen op het mijne. In gedachten stond ik stil bij de 12e zondag p.m. op 3 april j.l. Hoe ziek Charles ook was, toch kwam hij er nog een poosje bij zitten en at hij nog wat mee. Onvergetelijke momenten van iets meer dan 2 weken voor zijn overlijden. Het leven gaat door, een cliché, zeker, maar daarom niet minder waar. Charles zou dit zeker volmondig beamen. De ervaring heeft mij wel geleerd dat de scherpe kantjes van het verlies na verloop van tijd wat slijten, maar dat geldt evenzeer voor de franjes in mijn leven! Op de rouwkaart van Charles stond: 'Huil niet omdat het voorbij is, lach en wees dankbaar voor wat je hebt meegemaakt'. Mooi gezegd, daar trek ik mij maar aan op. En zo konden we ook op de eerste zondag p.m. zonder Charles met en om elkaar lachen.

Jan had een, zoals hij het noemde, basic maaltijd klaargemaakt. Rodekool met aardappelpuree en een prutje van kruidig suddervlees en meer. Basic dus, maar het smaakte uitstekend, ook al was rodekool niet de favoriete groente van iedereen. Na de koffie met of zonder pikketanisje, enkelen moesten nog een eindje rijden, zat ons genoeglijke middagje Hoogeveen en omstreken erop. Op naar de volgende zondag p.m. die naar ik aanneem ergens in de buurt van Zwolle gehouden zal worden.

zaterdag, november 05, 2016

'Pavane' in de Catharinakapel

Kleinkoor 'Vol-Luid', twee decennia geleden door Jeanette van Doggenaar opgericht, heet voortaan kleinkoor 'Pavane'. Een mooie naam ook, bekend uit de wereld van muziek en dans. Vandaag hebben ze voor het eerst onder deze nieuwe identiteit opgetreden in de mooie, voor hun inmiddels zo bekende Catharinakapel in Harderwijk. Onder leiding van dirigent Hetty van Beek met medewerking van Riechard Weening op piano, zong het koor onder de titel 'Kleinkoor PAVANE zingt 20 jaar 'VOL-LUID' onderstaand repertoire met veel elan en inzet.


De formule 'Koffieconcert in de Catharinakapel' houdt in dat het publiek vanaf de markt vrij in en uit kan lopen. Het feit dat alle plaatsen in de kapel tot aan 'An Irish Blessing' ofwel de slotsong bezet bleven, was wel het beste bewijs dat de verrichtingen van 'Pavane' in de smaak vielen. En terecht volgens mij, het was prachtig, ik hoop nog vaak een concert van 'Pavane' op dit niveau mee te mogen maken! Met een drankje en een hapje werd na afloop in 'Brasserie De Bank' nog even gezellig over het één en ander nagepraat.

vrijdag, november 04, 2016

ultieme non-stop solozeilrace I


Zondag 6 november a.s. om 13.00 uur plaatselijke tijd gaat de 8e VendéeGlobe vanuit Les Sables d'Olonne van start. Deze mythische race rond de wereld, wordt alleen en zonder hulp, beschouwd als de Everest van de zeeën. Over deze non-stop solozeilrace heb ik het in mijn stukjes al vaker gehad, zie o.m. in mijn blogarchief de stukjes 'VendéeGlobe' van 13 februari 2009; 'zeilwedstrijdje' van 24 december 2012; 'doldrums' van 16 januari 2013 en 'finish VG' van 28 januari 2013. In totaal gaan er zondag 29 deelnemers van start, waaronder de 65 jarige Pieter Heerema, de eerste Nederlander sinds het ontstaan van deze prestigieuze solo zeilrace. Hij heeft niet de illusie dat hij het record van 78 dagen van de jonge Fransman François Gabart kan verbeteren, maar hij gaat met zijn ‘No Way Back’, een IMOCA Open 60ft, wel voor de volledige solo wereldomzeiling. Als hem dat lukt is dat uiteraard sowieso al een prestatie van hoog niveau. De komende maanden ga ik in ieder geval de spannende race vanaf mijn comfortabele bureaustoeltje weer volgen op mijn pc. Fantastisch dat dat kan!

woensdag, november 02, 2016

langs Koetshuis en Orangerie


Buitenplaats of landgoed 'Elswout' maakt deel uit van Nationaal Park Zuid-Kennemerland. Andere buitenplaatsen in die regio zijn o.a. Duinvliet, Koningshof, Caprera, Middenduin en Duinlust, maar Elswout is het best bewaarde landgoed. De historie van deze buitenplaats, met een oppervlak van ca. 85 ha, gaat terug tot 1645. Afgelopen zondag hebben we daar gewandeld, lekker sfeertje, prachtig weer, prachtige herfstkleuren, alleen we wandelden daar bepaald niet alleen. Dat het druk was hadden we ook al gemerkt, toen we een hapje wilden eten in het even buiten het landgoed gelegen 'Kraantje Lek'. Daar zijn we maar weggelopen, we kwamen gewoon niet aan de beurt. Iemand hoorde ik zeggen dat hij de natuur hier geweldig vond, maar wel te klein voor zoveel mensen. Tja, ook een manier van zeggen dat het druk is, maar evengoed hebben we genoten van ons wandelingetje. Bovendien hebben we daar in de prachtige, in 1879 in Neo-renaissancistische stijl gebouwde Orangerie, naar een ontwerp van architect Constantijn Muysken (1843-1922), ook nog een hapje kunnen bemachtigen.

Het 'Grote Huis' op de buitenplaats, gebouwd in 1883/84, eveneens naar een ontwerp van architect Muysken, staat in het monumentenregister te boek als 'Een der monumentaalste voorbeelden van op de 16e-eeuwse Italiaanse villa's geïnspireerde 19e-eeuwse landhuizen in Nederland'. Een typering waar ik mij wel in kan vinden. De naam Palladio (1508-1580) schoot mij spontaan te binnen toen ik zondag voor het 'Grote Huis' stond. Die prachtige symmetrie en harmonische verhoudingen die zijn renaissancistische bouwwerken als o.m. S. Giorgio Maggiore, 1566-1610 in Venetië; Villa Rotonda, 1567-70 in Vicenza; Il Redentore, 1577-92 in Venetië en Teatro Olimpico, 1579-85 in Vicenza zo kenmerken, zag ik ook in de gevels van het 'Grote Huis'. (Lees in mijn blogarchief stukje 'Palladio' van 1 december 2009 meer over deze Renaissance-architect.)

Maar niet alleen van het 'Grote Huis' en de 'Orangerie' hebben we genoten tijdens onze wandeling, we hebben vooral genoten van de hele ambiance. Bebouwingen en natuur, alles klopte, rustgevend en evenwichtig. In de loop der eeuwen is landgoed of buitenplaats 'Elswout' o.m. vormgegeven middels zandafgravingen, een geaccidenteerd en schilderachtig landschap. Prachtig, in gedachten zagen we zondagmiddag de dames en heren van de achttiende eeuw genoegzaam met ons mee wandelen.

dinsdag, november 01, 2016

Afrikaanse identiteit op stoom


Justin Plunkett, Skhayascraper.
Met de kaart van de Zweedse kunstenaar Nikolaj Cyon (1985) wordt het Afrikaanse continent in de Rotterdamse Kunsthal als het centrum van de wereld afgebeeld. Anders dan we gewend zijn is de kaart niet in landen met kaarsrechte grenzen opgedeeld maar in stammen, en is de kaart ook nog eens 180º gedraaid. Met 54 landen en ruim 2000 volken en talen is het continent Afrika met een miljard inwoners diverser dan Europa en Noord- en Zuid-Amerika samen. Ook las ik dat Afrika een jonge snelgroeiende bevolking kent, die de toekomst onbevangen en zelfbewust tegemoet treedt. Afrika, dat bovendien rijk aan grondstoffen is en een nog ongerept milieu kent, ontwaakt. In weerwil van de huidige vluchtelingen-misère wordt alom verwacht dat Afrika het in de 21e eeuw toch gaat maken. Expositie 'Making Africa, continent van hedendaags design' in de Rotterdamse Kunsthal geeft al een boeiend beeld van de ontwikkelingen.

‘Making Africa’ laat werk zien van ca. 120 kunstenaars en ontwerpers. Ze laten Afrika met hun experimentele aanpak en vanzelfsprekend gebruik van nieuwe media zien als bron van vitaliteit en innovatie. Ze breken gemakkelijk en graag met conventies en werken vaak in verschillende disciplines tegelijk. De expositie geeft in alle opzichten een humoristisch en levendig beeld van Afrikaans design. 'Skhayascraper' een fotocollage van de Zuid-Afrikaanse fotograaf-kunstenaar Justin Plunkett, laat een onmogelijke woontoren zien van op elkaar gestapelde krotten. Het ontwakende Afrikaanse zelfbewustzijn is dus ook niet gespeend van kritische zelfreflectie. Maar met dit gammele stukje architectuur wil Justin Plunkett zeggen, dat Afrika dan misschien nog wel te wankel is voor de overspannen structuren van de wereldeconomie, maar daardoor ook een stuk minder kwetsbaar voor economische misères. Mooi, Afrika ligt volgens Bartjens lekker op stoom!

zaterdag, oktober 29, 2016

frappante potpourri in A'foort


De tentoonstelling 'Self-Fiction' in kunsthal KAdE te Amersfoort, tonen de Canadese beeldhouwer David Altmejd (1974) en de Duitse schilder Friedrich Kunath (1974) hun kunsten. De beeldhouwer op de benedenverdieping en de schilder op de bovenverdieping. Twee intrigerende solotentoonstellingen! De ongestructureerde collage die ik er over gemaakt heb, staat min of meer symbool voor mijn enigszins in verwarring geraakte denkraam t.a.v. deze expositie. In de wereld van de moderne en hedendaagse kunst heb je een zee aan verschillende stromingen die elkaar ook vaak nog overlappen. Maar vaak, of eigenlijk meestal, valt er wel een bepaalde kunststroming te duiden. De toename van de pluriformiteit in de huidige samenleving laat de kunstwereld kennelijk, of eigenlijk moet ik zeggen uiteraard, niet onberoerd. Sowieso wordt de kunst altijd sterk beïnvloed door de vele verschillende subsystemen in de samenleving op zowel sociaal- als cultureel gebied. Als ik de kunstwerken van Altmejd en Kunath moet interpreteren als min of meer een afspiegeling van onze huidige samenleving, dan heb ik hun werk denk ik wel goed begrepen, want ook daar snap ik bij tijd en wijle de ballen van! Tot op heden draait 'Self-Fiction' dan ook nog als een humoristische mengelmoes in mijn hoofd rond.

woensdag, oktober 26, 2016

...perikelen op het IJsselmeer


Hoewel vrij regelmatig, zijn het toch lang niet altijd de schippers van zeil- of motorjachten die de KNRM op het IJsselmeer soms handenvol werk bezorgen. De binnenvaartschippers kunnen er ook wat van. In bijna elk nummer van 'De Reddingboot', het lijfblad van de 'Koninklijke Nederlandse Redding Maatschappij' dat drie keer per jaar verschijnt, lees ik wel een verslag over malheur met een binnenvaartschip. Zo las ik onlangs in het laatste oktobernummer ook weer een verslag over een gezonken binnenvaartschip. De binnenvaarder van 110 meter lang en 11,5 meter breed was geladen met 3000 ton hoogovenslakken en voer met open ruim. Hoe haal je het in je hoofd om met zo'n lading zonder afdekluiken op ruim water te gaan varen. Er was slechts 6 Bft. uit westelijke richting voor nodig om de hele handel ergens tussen Enkhuizen en Stavoren op de zeebodem te krijgen. Het zich door overslaand water vullende ruim, ging het draagvermogen van de binnenvaarder uiteindelijk te boven. Een grove fout die best vaak gemaakt wordt!

Een hallucinerende gewaarwording trouwens, zo'n schip rechtstandig op de bodem van het ondiepe IJsselmeer. Stuurhut en andere hoge objecten nog net boven water. Zo voeren wij eens een keer, na in Urk te hebben overnacht, 's morgens vroeg het IJsselmeer op richting Stavoren en verder. Zagen we ineens een auto op het water staan, alsof ie zo weg kon rijden. Later hoorden we dat de met grind geladen binnenvaarder onder de auto 's nachts gezonken was door overslaand water. Had overigens wel luiken op maar ze niet goed vastgemaakt, een slordigheidje die ze dus duur is komen te staan. Ach ja, ook op het water vallen wel eens spaanders als er gewerkt wordt.

zaterdag, oktober 22, 2016

kunst in kasteel het nijenhuis


Het wandelingetje van de parkeerplaats naar 'Kasteel het Nijenhuis' via een omweggetje, voelde met een beetje fantasie qua beleving aan als de prelude van 'Droomwerk', de expositie van Martine Antonie (1909-2006) en Marte Röling (1939) oftewel van moeder en dochter. De prachtige herfsttinten rondom deden immers niet of nauwelijks onder aan de kleurrijke en expressieve landschappen van Martine Antonie. De door haar met liefde en een diepe verbondenheid met de natuur gemaakte schilderijen, verbeelden praktisch stuk voor stuk een ideële werkelijkheid met haast psychedelische effecten. Inderdaad, droomwerken, als een hemel op aarde!

Dochter Marte doet het met haar droomwerken in de tuinzaal bij het kasteel niet voor haar moeder onder. Op uitnodiging van 'Kasteel het Nijenhuis' heeft ze speciaal voor deze expositie een reeks 'droombeelden' ontworpen. D.w.z. beelden die ze heel graag zou willen maken maar die om verschillende redenen nooit gerealiseerd gaan worden. Ingetekende of beschilderde foto's van diverse locaties in de wereld, sculpturen op hoge stokken, en ook hier weer een paar reusachtige vredesduiven. Ik vraag mij af hoeveel duiven ze sinds de Floriade van 2002 in de Haarlemmermeer wel niet gemaakt heeft.

vrijdag, oktober 21, 2016

Indian haute cuisine in polder


Een aantal keren per jaar komen de mannetjes bij elkaar om te eten, te drinken en te praten over vrouwen, architectuur en nog meer. En af en toe organiseren we ter aanvulling van gespreksstof een architectuurexcursietje in binnen- of buitenland. Het één en ander doen we sinds de jaren 80 van de vorige eeuw altijd met veel plezier. 'Herenleed' noemen we ons clubje, een naam die bij onze dames af en toe een vermakelijk soort ironie ontlokt. Jaren lang ontmoeten we elkaar steevast in café 'Hegeraad' aan de Noordermarkt in A'dam voor het inleidende pikketanisje, waarna we elders in de stad gingen eten. Nu niet iedereen meer in A'dam woont of werkt, doen we het anders. Met als gevolg dat we onlangs in Almere bij 'Taj Tast Of India' aan tafel zaten. Een Indiaas restaurantje op de brede middenberm van de Evenaar, een hoofdverkeersader in Almere-Buiten. Een bizarre en ongezellige plek eigenlijk voor een naar onze beleving haute cuisine restaurantje! Mogelijk een vorm van compensatie. Prima tent, leuke ambiance en goeie services, we kregen uitleg over de kaart en over de mate van pittigheid. Mooi, de gedachte van de ongezellige middenberm in the middle of nowhere was in een mum van tijd verdwenen!

woensdag, oktober 19, 2016

...big brother is watching you


Data 3 min. voor de landing in Newark.
Met FlightAware kan je als je wilt de ca. 8 uur durende vlucht van Schiphol Airport naar Newark Airport van minuut tot minuut volgen. Een fascinerende bezigheid eigenlijk. Columbus ontdekte de Nieuwe Wereld in 1492 m.b.v. kompas en hemellichamen. De Uiver, een Douglas DC-2 van de KLM won in 1934 de race Londen - Melbourne m.b.v. radio en telegraaf, maar als het contact wel eens wegviel vlogen ze alleen m.b.v. kaarten, kompas en zichtnavigatie. Daarvoor moesten ze lager vliegen, temeer omdat de drukcabine toen ook nog niet bestond. Slechte weersomstandigheden op de route beïnvloeden de vlucht dus behoorlijk. Toen in 1983 het huidige GPS systeem, dat al in 1967 was ontwikkelt, werd vrij gegeven voor civiel gebruik, waren we niet meer afhankelijk van een z.g. gegist bestek, dat immers het hoogst haalbare resultaat was van alle voorgaande navigatiemiddelen en technieken. Elektronische apparaten vervangen nu kaarten van papier, we hoeven maar op een knop te drukken en het GPS system (global positioning system) laat ons op een schermpje zien waar we ons exact op aarde bevinden. Niks gegist bestek meer, navigatie was een exacte wetenschap geworden. Dat zelfs de thuisblijvers nu ook kunnen zien waar de reiziger zich bevindt is helemaal fantastisch. Trouwens mijn respect voor de pioniers in lucht- en scheepvaart, die hun weg in de weidse leegte naar huidige maatstaven gerekend met beperkte middelen moesten vinden, is er enkel groter op geworden.

maandag, oktober 17, 2016

catchy nederpop in Vischpoort


Popronde is een reizend festival dat elk najaar plaatsvindt in een 40-tal steden door het hele land, gisteren 16 oktober voor het eerst in Harderwijk! Vanaf 13.00 uur in de Vischpoort tot na 23.30 uur in Estrado en daar tussendoor op allerlei andere locaties in de stad. In de intieme ruimte boven de Vischpoort hoorde ik de band van de Zwolse singer-songwriter Karel J. Schepers (1993). Leuke jonge band, aanstekelijke Nederpop met pakkende melodieën. Ze hebben zich, mede door toedoen van dj. Giel Beelen, dan ook al aardig in de kijker weten te spelen. O.a. door optredens in voorprogramma's van Bl0f, De Dijk, Nick & Simon en niet in het minst in 'De Wereld Draait Door'.



Al luisterend in die kleine oeroude ruimte boven de Vischpoort naar de frisse melodieën van Karel J. Schepers, schoot mij een vrij recent krantenbericht te binnen over een archeologisch onderzoek dat hier pal voor de Vischpoort, in oude tijden de Lage Bruggepoort genoemd, zal gaan plaats vinden. Het één en ander i.v.m. de aanleg van de nieuwe haven. In opdracht van de gemeente gaan ze op zoek naar sporen van een pier die hier ooit heeft gelegen, de z.g. 'Laage Brugge' die vanaf de 14e eeuw is gebruikt om spullen over te laden. De Zuiderzee was hier te ondiep, spullen werden vanaf zee overgezet in kleine bootjes die aanlegden bij de pier, waarna de handel de kade op ging.

Als de oude muren van deze kleine ruimte toch eens konden praten, ze zouden heel wat te vertellen hebben. Geen idee wat allemaal, maar veel, dat is zeker. Mijn gedachten dwaalden voort, van het één kwam het ander. Terwijl ik naar de sprankelende muziek van de jonge band uit Zwolle zat te luisteren, verzeilde ik meer en meer in het oude Harderwijk. Ik fantaseerde over de pier die hier zo'n 500 jaar geleden lag en op oude prenten zo mooi staat afgebeeld. Over de bedrijvigheid en over stadsmuzikanten die hier ongetwijfeld ooit hebben staan blazen op hun trompet of schalmei. Het applaus maakte een eind aan mijn gemijmer, even later stond ik buiten op de Vischmarkt weer met beide benen op de grond. Op naar de volgende locatie, prachtig, wat wil je nog meer, Harderwijk stad van oude verhalen en nieuwe muziek!

zondag, oktober 16, 2016

Het wordt nog knap heet hier


'Hittekanon' heette een artikel over aardwetenschap in Sir Edmund, de bijlage van de Volkskrant. 56 miljoen jaar geleden was het op aarde door langdurig opborrelend methaangas (CH4) zo heet geworden, dat je bijvoorbeeld rond de evenaar niet in zee kon zwemmen, er in de poolzeeën subtropische algen groeiden en op Antarctica orchideeën bloeiden. En dat zo'n slordige 170 duizend jaar lang! Het opborrelende methaangas, het broeikasgas dat ongeveer 25 keer sterker is dan koolstofdioxide (CO2) werd destijds veroorzaakt door ondergronds vulkanisme, waardoor organisch materiaal onder de zeebodem werd gekookt, en er een enorme hoeveelheid CH4 maar ook CO2 vrij kwam!

De huidige aarde wordt niet meer zozeer opgewarmd door ondergronds vulkanisme, maar meer door de gassen uit miljarden schoorstenen en uitlaten. Door de opwarming ontdooit een groot deel van het permafrost. De vele raadselachtige kraters in Siberië die reeds zijn ontstaan in de ooit zo diep gevroren bodem, schijnen het bewijs te zijn van ontsnappend methaangas. Na verwachting zal dit proces vele decennia doorzetten, waardoor het broeikaseffect zal verhevigen, hoe goed we ook ons best zullen doen om het CO2 gehalte in de atmosfeer naar beneden te krijgen. Een frustrerend en vooral somber vooruitzicht.

Aan de andere kant verzet ik me tegen somberheid. Niemand weet hoe het in de toekomst met de aarde zal vergaan. Ook al zijn er vele aanwijzingen die te denken geven, het blijft volgens mij voor een groot deel kofiedik kijken. De opwarming van de aarde is in volle gang, dat valt niet te ontkennen. Ook al zouden de elementen die dit veroorzaken direct kunnen worden gestopt, dan nog zal het vele decennia voortduren. De gevolgen kunnen fataal zijn voor mens en dier, maar het kan voor veel organismen ook juist gunstig uitpakken. We weten het niet, maar de aarde zal in ieder geval gewoon doordraaien, een intrigerende maar toch vooral ook geruststellende gedachte!

woensdag, oktober 12, 2016

wat rest: aspecten van verval


Veel kunstenaars hebben zich door de eeuwen heen in hun werk laten inspireren door schoonheid en verval. Een fenomeen overigens dat niet alleen is voorbehouden aan kunstenaars, maar waar we uiteraard allemaal mee te maken hebben. Mogelijk dat het kunstenaarschap wel helpt om er ook de schoonheid van in te zien. Ik moest bij het zien van de tentoonstelling 'What Remains' in het CODA Museum, waarin vele aspecten van verval aan de orde komen, ook denken aan werk van Armando, die op uiteenlopende manieren eigenlijk altijd met dit genre bezig is. Een interessante maar confronterende tentoonstelling, paradoxaal ook, kunst maakt verval eigenlijk onvergankelijk en laat er de schoonheid van inzien! In totaal brachten 16 kunstenaars onderwerpen aan de orde als fysiek, mentaal, moreel, materieel, maatschappelijk, landschappelijk en architectonisch verval, veroudering en ouderdom, afval en hergebruik, natuurlijke afbraakprocessen, afgedankte voorwerpen en in de vergetelheid geraakte betekenissen en technieken.

Maar het mooiste vond ik 'Oorsprong' een fotoserie van de Duitse kunstenaar Andreas Hetfeld (1965). Het onontkoombare verval in beeld gebracht middels naakte ouderen, die in foetushoudingen terugkeren naar de moederschoot, gesymboliseerd door vijf eivormige objecten. Het roept gevoelens op van intimiteit, kwetsbaarheid, geborgenheid en vergankelijkheid. En het mooie is dat middels subtiele geluiden vanuit een glanzend ei op de vloer nieuw leven wordt aankondigt!

maandag, oktober 10, 2016

nabij de voet van Montferland


Bossen, weilanden, pittoreske dorpjes, wijngaarden, oude molens, kasteeltjes en boerderijen, de Oude IJssel en de Hanzesteden Doesburg en Zutphen. Dat is in grote lijnen wel zo'n beetje de omgeving van 'Landal Stroombroek', het bungalowpark aan de voet van Montferland waarin we onlangs met de familie een weekje hebben doorgebracht.

Stroombroek, in de volksmond ook wel het Braamtse Gat genoemd, is een voormalige zandwinningsplaats gelegen bij het dorp Braamt, gelegen tussen 's-Heerenberg en Doetinchem. Het meer dat na de zandwinning (ten behoeve van Rijksweg 18) ontstond, is populair in de regio Bergh/Montferland, de Duitse grensstreek en ook veel mensen uit Doetinchem verblijven er in de zomer en lente. De ligging van het meer is bijzonder want het ligt aan de voet van de Montferlandse heuvels en heeft daarmee vooral gezien vanuit het noorden een haast on-Nederlandse aanblik.


Een smakelijk papiertje.
Wandelen, fietsen, praten, lezen, cultuur, bowling en uiteraard samen eten en drinken. De spits werd als gewoonlijk weer afgebeten met het vermaarde familieschaaktoernooitje op zaterdagavond. Als altijd weer perfect georganiseerd door Hans en Carla. Schaken met de klok, per speler 7,5 minuut, snelschaken dus. Evengoed waren we met totaal 5 borden een mooi avondje zoet. Maar voor het zover was kregen we, onder het genot van een kopje koffie met een gebakje, uitgedost met op eetbaar papier afgebeelde schaakstukken, eerst maar weer eens tekst en uitleg over de regels waaraan we ons volgens onze onvolprezen schaakmeester Hans dienden te houden. Toen iedereen zijn of haar stelling achter de toegewezen partij had ingenomen was het eindelijk zover en gaf Hans het startsein. Onder doodse stilte zette de zwarte partij als eerste de klok van wit in beweging, waarna wit de eerste zet deed en vervolgens met dezelfde hand de klok van zwart weer in beweging zette voor de eerste zet, en zo ging het door. Je kon op twee manieren verliezen, door schaakmat of door als als eerste door je speeltijd heen te zijn. We mochten elkaar niet storen tijdens het spel, maar er werd wat afgelachen. De meest domme en hilarische zetten passeerden de revue. Maar dat maakt snelschaken nou juist leuk!

Een prachtige fietstocht langs de Oude IJssel, v.a. Landal Stroombroek ca. 50 km v.v.

Wat de fietstochtjes van afgelopen week betreft, spande het tochtje langs de Oude IJssel van Doetinchem naar Doesburg v.v. de kroon. Een tocht die ons voornamelijk door een bijzonder mooi en rustgevend coulissen-landschap voerde. Wat een ruimte nog in dit kleine kikkerlandje, met die prachtige wolkenluchten daarboven, geweldig. En dat fraaie fietspad langs de Oude IJssel en Het Zwarte Schaar nabij Doesburg. Vanaf de IJsselkade in Doesburg, kijkend in westelijke richting over de IJsseldelta, zagen we in de wazige verte de Hoge Veluwe en de Postbank liggen, hemelsbreed toch gauw een slordige 20 km bij ons vandaan. We raakten niet uitgekeken, trouwens in het aloude vestingstadje Doesburg was ook genoeg moois te zien. Om maar wat te noemen, behalve de vele historische panden was daar o.a. ook nog het Mosterdmuseum, Lalique Museum, de Martinikerk en streekmuseum De Roode Tooren te bezichtigen. Midden in het historische centrum hebben we in het zonnetje op het terras van 'Stadsbierhuys de Waag' geluncht.

De Oude IJssel ontspringt in Duitsland en stroomt bij Gendringen ons land binnen. In het stroomgebied van de Oude IJssel werd in het verleden veel ijzeroer gewonnen, wat een florerende staalindustrie tot gevolg had. De Oude IJssel functioneerde hierbij als transportader. Nog steeds vervult de Oude IJssel een bescheiden functie als vaarweg voor de beroeps- en tegenwoordig ook voor de pleziervaart. Een leuk weetje is, dat de Oude IJssel in vroeger tijden een zijrivier was van de Rijn. In de loop der eeuwen heeft ze haar bedding echter steeds meer noordelijk verlegd, om uiteindelijk in de IJssel uit te monden. De Oude IJssel herbergt veel vissoorten, waarvan de meerval verreweg de meest spectaculaire is. Het is de grootste zoetwatervis van Europa en kan bijna 3 meter lang en 150 kilo zwaar worden. Bovendien is hij zeer roofzuchtig. Hele eenden plukt hij van het water en zelfs kleine hondjes zijn niet veilig voor het bakbeest. Laat uw Maltezer Leeuwtje dus nooit in de Oude IJssel een stok apporteren!

Het weekje Achterhoek nabij de voet van Montferland was verrassend veelzijdig. Een gebied met veel bezienswaardigheden in een steeds variërend decor. Een prachtig en indrukwekkend samenspel van natuur, historie, cultuur en recreatie, en dat allemaal zo dicht bij huis. Maar omdat het daar vooral ook een oase van rust is, heb ik bij dit alles evengoed ook nog een boek kunnen lezen.

Op het terras van 'Stadsbierhuys de Waag' in Doesburg.

'Het Arsenaal' in Doesburg.

Kasteel 'Huis Bergh' in 's-Heerenberg.

Toetje 'Coupe Kobus' in Zeddam.

Boekomslag 'Aleph'
'Aleph' heet het boek van Paulo Coelho. Aleph staat voor het begin, de oorsprong van de dingen. Aleph verwijst naar de adem, naar de geest die vooraf gaat aan het scheppend spreken. In een zeker evenwicht in je denken en doen en innerlijke ervaring mag je je bij het ouder worden wel verheugen. Dat is mooi, helemaal als je dat ook nog weet te handhaven. Maar dat is lang niet altijd het geval. Je leven kan ook in een sleur terechtkomen, in een zekere mate van verveling. Het gevoel dat je niet echt meer leeft, en je je afvraagt of je bent waar je wilt zijn en of je doet wat je wil doen. Een depressieve crisis die Paulo Coelho in 'Aleph' overkomt. Paulo's leermeester geeft hem echter een zetje in de rug, hij moet wat gaan doen aan deze miserabele situatie. Hij onderneemt een maandenlange reis over de wereld en doet daarover verslag. Het traject van de Trans-Siberische Spoorlijn speelt in dit verslag een belangrijke rol. Het reisverslag is eigenlijk een metafoor van de reis van zijn ziel, die begint als hij Hilal, een jonge vrouw van Turkse afkomst in de groene ogen kijkt. Zij beweert dat Paulo en zij elkaar kunnen redden. Hilal ligt ook met zichzelf in de knoop door gebeurtenissen uit haar verleden. Enfin, veel gedoe over vorige levens en incarnatie, over wat Paulo toen gedaan of juist niet heeft gedaan, over vrede, liefde en vergiffenis. Een mooi, maar ook zweverig boek in mijn beleving, waar ik me echter in de rust van de Achterhoek toch doorheen heb kunnen werken.

donderdag, september 29, 2016

over Vecht en A'dam-Rijnkan.


Vanaf de Terletstraat in Amsterdam Zuidoost naar het Gein, één van de mooiste riviertjes van Nederland is een peulenschil. Prachtig zoals dit kleine eeuwenoude riviertje tussen Abcoude en Weesp door het landschap meandert. Toen Thijsse ruim tachtig jaar geleden een prachtige ode aan de Vecht schreef, liet hij het daar niet alleen bij. Hij zei over het Gein, het riviertje dat in hetzelfde gebied stroomt en ooit de grens vormde tussen twee vorstendommen t.w. het graafschap Holland en het Sticht Utrecht het volgende: Het Gein is maar een smal watertje, maar zo mooi begroeid en zo dikwijls en zo goed geschilderd, dat alleen al bij het woord Gein iedereen denkt aan Holland op zijn mooist!

Eenmaal over de brug over het kaarsrechte Amsterdam-Rijnkanaal nabij Driemond, fietsten we richting Weesp en het stroomgebied van de Vecht. Ook al zo'n prachtig watertje, zij het groter dan het Gein. De Vecht begint in de stad Utrecht en mondt bij Muiden uit in het IJsselmeer, waarbij ze onderweg langs plaatsen als Maarssen, Breukelen, Loenen, Wijdemeren en Weesp stroomt. En niet te vergeten een aantal prachtige 17e eeuwse buitenplaatsen, die succesvolle Amsterdamse zakenlieden daar ooit hebben laten bouwen. Prachtig fietsgebied, de meanderende rivier die in grote lijnen parallel loopt aan het nabij gelegen kaarsrechte Amsterdam-Rijnkanaal. Grotere verschillen tussen twee beeld- en belevingsbepalende elementen in het landschap zijn nauwelijks denkbaar. Bizar eigenlijk.

Het was een mooi fietstochtje samen met J, E, T en M dat aan het eind van de middag, nog net voor de regen, eindigde waar het een paar uur eerder ook begonnen was.

donderdag, september 22, 2016

Hynljippen, Súdwest-Fryslân.


De havenmeester van de 'Hylper Haven' in Hindeloopen had een hoekje voor de 'Poolster' vrijgehouden. 't Was wel een beetje krap en lastig inparkeren tussen de andere schepen door, maar het weer werkte goed mee en dan lukt het altijd wel. Volle bak, er waren meer zeilers die nog even van het mooie naseizoen wilden genieten. De 'Poolster', de prachtige Lemsteraak van mijn dochter en schoonzoon, hadden ze een weekje aan ons toevertrouwt. Een mooier onderkomen kunnen we ons, in de voor ons zo vertrouwde 'Hylper Haven' niet voorstellen. De historische haven, ingesloten door oude panden en direct grenzend aan het open water van het IJsselmeer, stamt al uit 1430 en is qua vorm en grootte nog authentiek. In de Gouden Eeuw werd de haven gebruikt door de Kofschepen. Deze kleine schepen losten en bevoorraden de wel 40 meter lange Fluitschepen die in de baai tussen Workum en Hindeloopen voor anker lagen. Er werd van daaruit bijvoorbeeld veel houthandel gedreven met Scandinavië en bont en graan met de Oostzeelanden. Om het mooie vooruitzicht van een weekje in deze bijzondere haven te vieren, zijn we met z'n viertjes in 'De Drie Harinkjes', het restaurant in Hindeloopen met een fenomenaal uitzicht over het IJsselmeer, even lekker wezen eten.

Onderweg naar de vismigratierivier in de Afsluitdijk, waar trekvissen door heen kunnen zwemmen om vanuit de Waddenzee het IJsselmeer te bereiken en andersom, verzeilden we in de 'Warkumerwaard', een prachtig natuurgebied tussen Workum en Makkum. Een groot deel van deze voormalige zandplaat in de Zuiderzee is in cultuur gebracht, maar het gebied heeft zijn open en weidse karakter behouden. Het meest natuurlijke deel grenst direct aan het IJsselmeer, de 'Warkumerbûtenwaard' waar nog schelpenbanken en zandplaten liggen. De scheiding tussen buitenwaard en binnenwaard ontstond toen tussen 1934 en 1943 de zomerkade werd opgeworpen. Binnendijks werd het land in cultuur gebracht en bestemd voor de landbouw, buitendijks bleef de waard onder invloed van het IJsselmeerwater. Op de banken hebben zich kolonies van de kokmeeuw en het visdiefje gevestigd. We hadden het knap warm gekregen van al het kijken, wat wil je, het was rond de 30º C. We besloten de vismigratierivier maar te laten zitten, die zien we nog wel eens een keer, we hadden zin in iets kouds. Daarom hebben we, alvorens weer naar Hindeloopen af te zakken, in Zurich op een terrasje in de schaduw eerst maar een overheerlijke sorbet soldaat gemaakt.

Een pittoresk doorkijkje op de Zijlroede in Hindeloopen vanaf een idyllisch plekje naast het 17e-eeuwse Sluishuis. Het eeuwenoude sluishuis of zoals ze in Hindeloopen zeggen, het Sylhús, zal in vele opzichten niet aan de hedendaagse woonnormen voldoen, m.n. in de winter niet. Het zij zo, we zaten daar in het begin van de avond, na een prachtig fietsdagje door Gaasterland, gezellig te borrelen met O en N. Er zijn volgens ons maar weinig havenmeesters die op een mooiere plek wonen. Aan de havenzijde heeft het huis op straatniveau een z.g. 'leugenbank' waar de oudere manlijke inwoners van Hindeloopen elkaar vaak ontmoeten. Met zicht op de haven zitten ze daar lekker droog te ouwenelen, want de bank bevindt zich onder een flinke overkapping die op een paar houten kolommen rust. Onder deze overkapping hebben ze in de gevel het stadswapen van Hindeloopen ingemetseld met het jaartal 1619. En boven de overkapping is een reliëf aangebracht met een afbeelding van de wonderbaarlijke visvangst door Petrus en zijn makkers. Verder staat er op de nok van dit mooie rijksmonumentje ook nog een fraaie houten toren met een spits en een welluidende klok, die ons in de haven tot tien uur 's avonds om het halve uur bij de tijd houdt.

Na een stevige fietstocht samen met J en G raakten we in Bolsward verzeild. Behalve op een terrasje zitten hebben we daar het 'Titus Brandsma Museum' bezocht en de ruïne van de 'Broerekerk'. Het Titus Brandsma Museum is gewijd aan het leven van de Nederlandse karmelietenpater, hoogleraar en publicist Titus Brandsma. Titus Brandsma sprak zich in de Tweede Wereldoorlog openlijk uit tegen de nazi's en stierf in concentratiekamp Dachau. In het museum hebben we aan de hand van onder meer persoonlijke objecten zijn leven kunnen volgen. De 'Broerekerk' is een voormalige kloosterkerk met een lange geschiedenis die terug gaat tot omstreeks 1270. Toen van de 'Broerekerk' na een brand in 1980 nog slechts een ruïne restte, hebben ze lang geprobeerd de ruïne te consolideren en te behouden, maar daar kleefden toch bezwaren aan. Ons klimaat was niet bepaald gunstig voor de stenen van de ruïne. In 2006 heeft de ruïne daarom een glazen dak gekregen naar een ontwerp van architect Jelle de Jong uit Lemmer, en kan ze voor verschillende doelen gebruikt worden. Na al dit moois in Bolsward zijn we via Nijland, Wolsum, Blauwhuis en langs de Bom- en Vlakke Brekken naar Workum gefietst. En daar hebben we op het terras van de 'Gulden Leeuw' heerlijk gegeten.

's Morgens op de 'Hylper Haven' lopen we ineens onze vrienden H en J van de 'Kind of Magic' tegen het lijf. Dat hadden we uiteraard met dit prachtige weer van deze zeilers pur sang wel kunnen verwachten. Aan boord van de 'Poolster' was de koffie snel gezet, en zo hebben we even lekker zitten bijkletsen. Jammer dat ze niet in een box lagen, dan hadden ze wat langer kunnen blijven. Nu moesten ze, om ruimte te scheppen voor alle Lemsteraken die morgen mee doen aan de 'Hylper Hurdsilerij', de havenkom voor 12.00 uur verlaten hebben. De 'Hylper Hurdsilerij' is een mix van wedstrijdvaren en een evenement op de wal. D.w.z. 5 sportieve races voor de kust van Hindeloopen en daarna gezellig en goed met elkaar eten, drinken en ouwehoeren, waarbij ze ook nog eens lekker kunnen dansen, feesten en uit hun dak kunnen gaan. Maar goed, het zou nog wel even duren voor het zover was dat wij dit vanaf de zijlijn allemaal zouden gaan meemaken. Daarom zijn we 's middags eerst maar eens even naar Sneek gereden. Daar hebben we een stadswandelingetje gemaakt en de bekende waterpoort over de Hoogendsterpijp bekeken. Terug in Hindeloopen schalde de muziek reeds over een volle 'Hylper Haven'. Staverse Jollen en grote Lemsteraken, klaar voor de 'Hylper Hurdsilerij'.

Op de dijk hebben we 's morgens een poosje naar de wedstrijd staan kijken. Mooi gezicht al die schepen, strijdend met elkaar op het scherpst van de snede. Met slechts 3 Bft. ging het overigens niet echt hard met die grote aken. 's Middags zijn we langs de dijk naar Stavoren gefietst. Een stukje van ca. 11 km over een mooi fietspad, dat voor een groot gedeelte door de schapen kennelijk als hun toilet wordt beschouwd. De vele drollen waren op de fiets haast niet te vermijden, even een stevige plensbui zou hier niet verkeerd zijn. In Stavoren hebben we een tijdje over het IJsselmeer staan staren bij het stuurboord baken van de oude haveningang. We vroegen ons af hoe vaak we hier in al die jaren naar binnen gevaren waren, vele keren! Nadat we nabij het Vrouwtje van Stavoren een ijsje hadden gegeten, zijn we maar weer terug gefietst naar Hindeloopen. Fietsend langs 'Camping Hindeloopen' kwamen we op het idee om even te kijken of E, die daar een huisje heeft, mogelijk aanwezig zou zijn. En ja hoor, bingo, we werden gelijk door hem uitgenodigd om 's avonds bij 'Ame Gijs' te gaan eten, een goed restaurant in Hindeloopen. Een verrassende invitatie die we uiteraard met dank hebben aanvaard. En daar hebben we geen spijt van gehad, 'Ame Gijs' prima tent!

De andere morgen zijn we al vroeg naar Lemmer gereden om S en W, de schippers van de 'Poolster' op te halen. Rond halfelf waren we terug aan boord, waarna we gelijk begonnen met het zeilklaar maken. Prachtig zeilweertje, hoewel de wind wel in de noord/oosthoek zat, dat zal voorbij het Vrouwenzand hakken worden, het zij zo. Rond 12.00 uur gingen de trossen los in Hindeloopen, nog even zwaaien naar onze vriendelijke buren en weg waren we. Op het IJsselmeer verderop streden de vele Lemsteraken alweer hevig om de eer in het kader van de 'Hylper Hurdsilerij'. Wij zeilden onze eigen koers, en dat was ook mooi. Op een gegeven moment hoorden we vanuit de kajuit een schrikbarend geraas en gerinkel van brekend serviesgoed. Een hele stapel borden was door de kajuit gezeild en lag in honderden scherven verspreid over de vloer. Tja, dat hebben we wel eens vaker meegemaakt, dat gebeurd nou eenmaal in de wind en de golven, helemaal als de boel niet goed vast staat. Het mocht de pret niet drukken, en zo zeilden we eenmaal voorbij het Vrouwenzand vrolijk richting Lemmer, hoewel het grote aantal windmolens in het IJsselmeer me zo langzamerhand ook wel een beetje treurig stemmen. Rond een uur of vijf lagen we in de Prinses Margrietsluis.

Door de sluis was het nog even een stukje over het Prinses Margrietkanaal, voordat we stuurboord uit de Zijlroede op konden koersen richtig thuishaven, alwaar we tegen zessen lagen afgemeerd. Samen met W ben ik gelijk terug gereden naar Hindeloopen om mijn auto, die daar uiteraard nog stond te halen. Toen we terug kwamen hadden S en J reeds schoonschip gemaakt en konden we inladen. Bij 'Van der Valk Emmeloord' hebben we deze mooie zeildag gezamenlijk met een etentje afgesloten. Maar het was niet alleen een afsluiting van een mooie zeildag, het was ook de finale van een prachtig weekje op de 'Poolster' in de 'Hylper Haven' in Hindeloopen. Een weekje waarin we veel herinneringen hebben opgehaald met oude bekenden, maar ook een weekje waarin we nieuwe dingen hebben gezien en beleeft. Een weekje op de 'Poolster' die we tot onze grote verrassing amper een week geleden door dochter en schoonzoon kregen aangeboden. Prachtig, zo'n ongepland gebeuren, al moesten we er wel wat voor verzetten. Na het etentje scheiden onze wegen, aan alles komt een eind. Rond negenen waren we thuis en hebben we de tassen gelijk maar uitgepakt, waarna we even later met een rossige kop van zon en wind voor de tv zaten te dommelen.