Afsluitdijk II

In het Waddenmagazine van deze maand (coverfoto het Wad onder Vlieland) las ik iets over 'De Resonator'. Een visie op de toekomst van de Afsluitdijk en een mogelijk antwoord op de zeespiegelstijging. Natuurlijke processen worden ingezet om naast veiligheid ook een bijzonder landschap te ontwikkelen. (zie ook m'n stukje Afsluitdijk van 5 oktober 2008)
De jonge, in april 2008 aan de Academie van Bouwkunst in Amsterdam afgestudeerde landschapsarchitect Derk van der Velden, heeft met zijn afstudeerproject 'De Resonator' de eerste prijs gewonnen van de door Rijkswaterstaat, dienst IJsselmeergebied in samenwerking met CURNET georganiseerde prijsvraag.

'De Resonator'! Een briljant idee lijkt mij. Ik ken de toepassing van resonatoren (Helmholtz) vanuit de wereld van akoestiek en studioontwerpen. Resoneren betekent in dit verband zoveel 'als geluid terug geven' of vrijer vertaald 'meetrillen'. Geluidsgolven kunnen elkaar versterken of uitdoven, zoals in onderstaand schemaatje is weergegeven.



In figuur a komen twee golven van dezelfde lengte elkaar tegen, met als resultaat hogere pieken en diepere dalen, zoals is weergegeven onder de streep. De twee golven hebben elkaar dus versterkt! In figuur b zijn de twee golven t.o.v. elkaar verschoven, de pieken van de ene golf vallen samen met de dalen van de andere golf. Het resultaat hiervan is dat de golven elkaar verzwakken, ze doven a.h.w. uit.



Bovenstaand filmpje laat zien hoe deze theorie zou werken met getijgolven. In de 1e bak water dempen de golven elkaar (zoals in de voormalige Zuiderzee). In de 2e bak water is er beperkte resonantie (zoals in het huidige westelijk waddengebied). In de 3e bak water is sprake van resonantie (zoals in het westelijk waddengebied met verlengde getijgolf).

Dat de getijgolf resonator een orgineel en innovatief plan is, lijkt mij evident. Dat een ca. 6 km lange opening (met brug) in de huidige Afsluitdijk, en een ca. 42 km lange dam in halve cirkelvorm ten zuiden daarvan, ervoor zorgt dat getijgolven uit de Waddenzee en reflecterende getijgolven uit het ontstane Binnenwad elkaar dus versterken. Zoals in het schemaatje en het filmpje te zien was, veroorzaken beide ontmoetende getijgolven van dezelfde lengte dus een dieper dal (lagere eb) en een hogere piek (vloed) dan nu het geval is. Dat zou volgens de deskundigen betekenen dat ondanks de zeespiegelstijging er bij eb nog zeker 100 jaar vanuit het IJsselmeer gespuid kan worden zonder behulp van pompen. En dat het dan dus ook niet nodig is, om voor dit doel het peil van het IJsselmeer met 1,5 meter te verhogen met alle nadelige gevolgen van dien, zoals door de Deltacommissie in 2008 o.l.v. oud minister van landbouw Cees Veerman is voorgesteld.





Volgens de jury maakt 'De Resonator' het IJsselmeer in één klap tot een wereldwijde publiekstrekker. Er zal zeker hier en daar nog onderzoek en rekenwerk moeten worden gedaan, met name m.b.t. de hogere vloed lijkt mij, maar het plan is een prachtige uitdaging voor kennisexporterend Nederland. Ben benieuwd wat het huidige Kabinet in mei met dit plan gaat doen, want dan schijnen ze over de toekomst van de Afsluitdijk een besluit te gaan nemen.

Street Art

De graffiti voorbij las ik vanmorgen in de krant, nieuwe straatkunst of 'urban interventions' uit zich bij voorkeur zonder verf. De nieuwe generatie straatkunstenaars brengen op een geheel andere manier kleine, maar soms ook grote wijzigingen aan in het (stads)landschap. Is een hondendrol op straat voor de meeste mensen een bron van grote ergernis, ook al stap je er geeneens in, voor de nieuwe generatie straatkunstenaars van de Sprinkle Brigade is het juist een bron van inspiratie. Ze zetten bijvoorbeeld een speelgoedlocomotiefje voor de drol, een wagonnetje er achter, en de drol is tot treincoupé getransformeerd. Een ander voorbeeld van kunstenaar Slinkachu: Een dooie hommel met op enige afstand een paar kleine speelgoedpoppetjes voorstellende vader en dochter, de vader heeft kennelijk op het laatste nippertje het grote gevaarlijke monster nog kunnen uitschakelen. Suggestieve beeldvorming heet dat! Ook van Slinkachu: dat treurige poppetje op een straathoek met die enorme margriet in z'n hand. Waar zou die nou op staan te wachten? Heel intrigerend!

Dat waren ook de minipoppetjes op paaltjes in het bos langs de Horsterweg in Ermelo. Ik zag de foto in 'Het Kontakt' van 24 november 2010 staan. We waren toch al aan een wandeling toe, dus zijn we daar toen maar eens gaan kijken. Maar weer en wind was de minipoppetjes op de foto kennelijk al fataal geworden, want hoe we ook zochten, we hebben ze niet kunnen vinden. Maar goed ze hebben er gestaan, dat geloof ik wel. Dat was dus een mooi voorbeeld van 'urban interventions'.



Wildbreien is ook zo'n vorm van straatkunst die de laatste tijd populair is. Bomen, lantaarnpalen en afrastingen worden ingepakt met gebreide shawls en vestjes. Onlangs waren de wildbreiers in het Amsterdamse Zoo Artis actief, maar daar niet alleen, ook in Ermelo werd het één en ander ingepakt. En Carol Hummel, een Amerikaanse kunstenares schijnt in 2009 veel bomen in haar stad Cleveland helemaal te hebben vol gehaakt, gebreid en gepunnikt.



In het boek Urban Interventions: Personal Projects in Public Spaces, staan vele voorbeelden van nieuwe straatkunst. Op de website Streetsy.com kan je ook het één en ander vinden, al is dat volgens mij nogwel veel graffiti. En Google schijnt onlangs zelfs een Street Art View te hebben geïntroduceerd, waarmee je uitingen van straatkunst in je eigen omgeving of wijk kan vinden.

O & T voor Twee

Het weekend begon vrijdag in de namiddag al goed met een borrel en een etentje bij vrienden in de buurt. En op zaterdag en zondag werd onze tijd voor het grootste deel in beslag genomen door allerlei bezigheden, die we hadden gepland rondom de verzilvering van 'Gift for2'. O & T voor Twee ofwel 'Overnachten in een stad voor twee' en 'Tafelen voor twee' Een leuke surprise die we in 'Grand Café Tjaarda' in Oranjewoud tijdens ons jubileumuitje (zie stukje mens en natuur II van 4 oktober 2010) gekregen hadden van onze kinderen.

We begonnen zaterdag even na het middaguur in het kunsthalcafe in Rotterdam met een kop koffie en een lunch. We hadden een eindje gereden, dus daar waren we wel weer aan toe.


Het prachtige in 1992 gebouwde museum 'De Kunsthal', met maar liefst 3300 m2 expositieruimte, is het eerste ontwerp van de inmiddels wereldbekende architect Rem Koolhaas (OMA, Office for Metropolitan Architecture) dat ook werd gerealiseerd. Primair kwamen we naar 'De Kunsthal' voor de tentoonstelling 'I promise to love you' de z.g. Caldic Collectie, een verzameling hedendaagse kunst waaronder schilderijen, foto's, beelden en installaties van ruim zestig gerenommeerde kunstenaars uit heel de wereld, die sinds 2000 door verzamelaar Joop van Caldenborgh is verworven.



We vonden het een prachtige expositie, veel kunstwerken blonken uit in esthetiek, sensualiteit en fantasie. De werken fascineren, verwarren of intrigeren volgens de brochure puur door hun schoonheid, net als liefde op het eerste gezicht. Nou, dat konden we volledig beamen!

Het tegenoverliggende 'Natuur Historisch Museum Rotterdam' hebben we deze keer ook maar eens bezocht. Daar waren we echter vrij snel door heen, natuur historische musea vinden we interessant en vooral leuk om met kinderen te bezoeken. Er zijn her en der nogal wat van dit soort musea in het land die we gezien hebben. Een topper vonden we 'Museum Naturalis' in Leiden, zie stukje 1 februari 2008. Als je dat een keer gezien hebt is alles wat in het land op natuur historisch gebied te zien is van een andere orde. Maar goed, ook het NHMR was voor ons toch wel even de moeite van het bezichtigen waard.



Het 'Best Western ART Hotel Rotterdam' aan de Mijnsherenlaan paste aardig in het sfeertje van de dag. Overal veel kunst aan de muur, zelfs tot in de badkamer aan toe.


We zaten op de 11e verdieping en hadden een magnifiek uitzicht over het havengebied, de Nieuwe Maas en een deel van de stad. In de verte de Euromast en de ss Rotterdam, het nog in de vijftiger jaren door de Rotterdamse Droogdokmaatschappij gebouwde stoomschip. Dit schip spreekt me een groot deel van m'n leven al tot de verbeelding. Als jong pubertje had ik al tekeningen van dit schip aan de wand hangen, (zie stukje 'Erasmus' van 9 november 2008). Het heeft voor de HAL (Holland Amerika Lijn) tot 1997 dienst gedaan, waarna het is verkocht. Later heeft het om de één of andere reden een hele tijd op de Bahama's aan de ketting gelegen. In 2003 is het schip weer aangekocht door RDM en naar Rotterdam gehaald. En nu, nadat het grondig is gerestaureerd en verbouwd, heeft het in de haven een vaste plek gevonden als Cruise Hotel 'De Rotterdam'.




In restaurant 'Thuis' op de begane grond van ons hotel, waren we praktisch de enige klant. Het was ook nog vroeg, maar het eten smaakte er niet minder om. En daarna was het tijd om ons richting Kruiskade te begeven, waar we om halfacht onze reeds thuis bestelde tickets voor de musical 'La Cage aux Folles' moesten afhalen in het Oude Luxor Theater.



'La Cage aux Folles' vrij vertaald: 'Het Gekkenhuis' de letterlijke betekenis is 'de kooi met gekken'. Het is een verhaal over twee homo's, Albin (Jon van Eerd) en Georges (Stanley Burleson) die al jaren een gelukkig stel zijn. Ze runnen beiden in Saint-Tropez een travestieten nachtclub, die met sluiting wordt bedreigd door Edouard Dindon (Derek de Lint), een opkomend conservatief politicus die Saint-Tropez wil ontdoen van alle vunzigheid. Albin hult zich elke avond in zijn alter-ego Zaza en Georges, die eigenaar van de club is, speelt de gastheer. Georges heeft aan een slippertje in het verleden een zoon overgehouden, die hij samen met Albin heeft opgevoed en alle normen en waarden heeft bijgebracht die horen bij een sociaal leven. Als die zoon op een goeie dag thuiskomt, en vertelt dat hij gaat trouwen met de dochter van uitgerekend eerder genoemd opkomend conservatief politicus, zijn de rapen gaar. Van de zoon mogen zijn opvoeders niet voor hun ware aard uitkomen tijdens het bezoek van zijn aanstaande schoonouders. Hij wil zelfs zijn biologische moeder, die zich nog nooit met hem heeft bemoeid, tijdens het bezoek laten opdraven. Die laat echter ook nu verstek gaan, daarom komt Albin als moeder verkleed toch maar opdagen tijdens het bezoek. Aanvankelijk lijkt het goed te gaan, maar op een gegeven moment gaat het toch mis, en komt de ware geaardheid van beide opvoeders aan het licht.



'La Cage aux Folles' naar het boek van de Joods-Amerikaanse acteur, schrijver en zanger Harvey Fierstein (1954), is eind november, tijdens de opening van het nieuwe 'De La Mar Theater' in Amsterdam, in première gegaan in aanwezigheid van koningin Beatrix (zie stukje 'genodigde' van 4 januari 2011). Het heeft daar sindsdien alleen maar een volle zaal gekend. Maar ook nu, voor de eerste avond in het Oude Luxor Theater zat de zaal tot aan de nok toe vol. Wij zaten op de 6e rij, dus lekker vooraan, we hebben echt genoten. Een stuk vol van humor en liefde, maar vooral ook van acceptatie van andersgeaarden! Een leerstuk lijkt mij voor ieder weldenkend mens. Even voorbij middernacht waren we terug in ons hotel. Bij een wijntje nog een uurtje zitten kletsen over dit en dat, maar toen was het wel mooi geweest.

Na het ontbijt 's ochtends reden we rond elf uur richting Hoek van Holland. Even op de pier kijken. We waren niet de enige daar, goed ingepakt was het heerlijk wandelen in het zonnetje. Maar achter het glas met koffie en uitzicht op de Nieuwe Waterweg was nog lekkerder.



Door het Westland zijn we via Monster naar Den Haag gereden. Eigenlijk wilde ik bij Ter Heijde eerst nog even naar de 'Zandmotor' kijken, zie stukje van 19 januari j.l. maar dat hebben we bij nader inzien toch maar laten schieten. We wilden de expositie 'Leven in de brouwerij' van Jan Steen in het Mauritshuis gaan bekijken. Maar eerst waren we aan de lunch toe. Op het volle terras voor café Berger aan het Plein voor de 2e kamer, konden we half in de zon nog net een plekje vinden. Maar even later zijn we toch maar binnen gaan zitten, zo half in het zonnetje was toch net niet aangenaam. In het Mauritshuis was het een gekkenhuis, ontzettend druk, het had dus wel iets weg van een huishouden van Jan Steen. Duwend, dringend en schuifelend liepen we ons rondje langs de prachtige schilderijen van de oude 17e eeuwse meester.



De tentoonstelling loopt nog tot half juni a.s. misschien moeten we nog maar eens een keertje terugkomen als het wat rustiger is. Alvorens de auto weer op te zoeken, hebben we na het Mauritshuis nog een wandelingetje gemaakt over het binnenhof en langs het nieuwe 2e kamercomplex. Een ontwerp van architect Pi de Bruijn, dat er overigens ook al weer bijna 25 jaar staat. Ik heb hier heel wat voetstapjes liggen uit die tijd. Vanuit de NOS hield ik me toen bezig met de ontwikkeling, akoestiek en bouw van de opnamestudio's voor de parlementaire verslaggeving in het nieuwe gedeelte .


Onderweg naar huis hebben we een tafeltje voor twee besproken in Grand Café & Restaurant 'Hemels' in Amersfoort, want die kaart van de kinderen hadden we nog steeds op zak. Bij een beetje hemels weekendje hoort natuurlijk ook hemels te worden afgesloten, een passender eetgelegenheid konden we dan ook niet bedenken. Maar op de Hof hebben we buiten op het terras van 'De Pastinaeck' in de laatste zonnestralen van de dag nog wel eerst even een aperitiefje genomen!

stempas

Laten we eerst maar even gaan stemmen, hielden we elkaar vanochtend vroeg voor, dan hebben we dat gehad. Want als er gestemd kan worden in dit landje zijn we altijd van de partij. Ook al worden er naar mijn gevoel met de verkiezingsuitslagen soms de meest bizarre combinaties geformeerd, zoals we na de laatste tweede kamerverkiezing hebben kunnen meemaken, toch gaan we weer stemmen!

Kunnen ze met de door ons direct gekozen tweede kamer uitslagen al ongeloofwaardige combinaties vormen, met de uitslagen van de verkiezing voor de Provinciale Staten kan naar mijn gevoel nog ondoorzichtelijker worden gemarchandeerd. Immers de door ons in de Provinciale Staten gekozen volksvertegenwoordigers, gaan straks in mei de senatoren voor de eerste kamer kiezen. De eerste kamerleden worden door ons dus indirect of getrapt gekozen, zo is nou eenmaal het politieke systeem!

Maar tot onze grote spijt hebben we vandaag onze stem niet kunnen uitbrengen. Wat ons nog nooit is overkomen is vandaag gebeurd, we konden onze stempassen niet vinden! Alles afgezocht maar nergens een stempas te bekennen, het enige wat we vonden was de kandidatenlijst. Vreemd, dat soort zaken leggen we toch altijd op een vast plekje in huis. We begonnen in twijfel te trekken of we wel stempassen hadden ontvangen. We konden ons allebei eigenlijk niet herinneren ze gezien te hebben. Gemeente gebeld, ja ze waren wel verzonden, maar ja, wat jullie of de post er mee gedaan hebben kunnen we uiteraard van hier af niet beoordelen. En voor een nieuwe stempas waren we nu te laat, die hadden we uiterlijk gisteren nog kunnen krijgen, nu was daar niets meer aan te doen.

De uitslagen in percentages van deze verkiezing, zal door de twee gemiste bijdrage van ons niet zichtbaar worden beïnvloed. Maar dat zal uiteraard wel het geval zijn, als heel veel potentiële kiezers hun stempas vandaag niet kunnen vinden!

raadsel

Nou had ik het in 'Samen', mijn vorige stukje over acceptatie, tolerantie, nemen zoals het is, niet altijd maar kwaad worden om dit of dat, niet wijzen naar anderen en zeker niet klagen. Desalniettemin gaf ik evengoed ook wel aan niet alles maar zonder slag of stoot te tolereren, er zijn grenzen.

Onlangs schoot ik echter door een lullig akkefietje met m'n auto, alweer pijlsnel over mijn acceptatiegrens heen. Liep ik 's avonds laat na het repeteren met mijn muziekgroepje naar m'n auto, zie ik de hele achterruit aan gruzelementen liggen. Wie heeft me dat gvd geflikt! Het eerste waaraan ik uiteraard dacht was diefstal, maar wat? Voor zover ik wist had ik niets in de auto achtergelaten. Bovendien, inbreken doe je toch via een zijruit lijkt mij, dan kan je tenminste het portier openen. Gelukkig regende het niet, anders had ik ook nog schade kunnen hebben aan de apparatuur onder de bagageruimtevloer.

Raadselachtig, ik kan mij toch niet voorstellen dat iemand zomaar uit balorigheid die ruit heeft ingeslagen of gegooid. Ik zag ook geen steen of een ander zwaar voorwerp liggen. Ook leek het me sterk dat het door een opspattend steentje zou zijn veroorzaakt, zo'n ruit heb je niet zomaar kapot. Een andere mogelijkheid zou kunnen zijn dat een andere (hogere?) auto mij daar met keren heeft geraakt. Maar hoe dan ook, toen ik m'n auto in de vooravond op deze plek parkeerde, zat de achterruit er nog ongeschonden in, terwijl hij nu aan diggels lag. Ergerlijk, laaiend was ik!

Evengoed heb ik er toch niet minder om geslapen. Wakker en uitgerust stond ik de andere morgen al om negen uur bij m'n garage voor een nieuwe achterruit. Maar dat ik me alleen door een beetje malheur aan dat stomme autootje toch weer zo nijdig heb gemaakt op de andere, de grote onbekende, viel me van mezelf wel weer even een beetje tegen. Er valt nog een hoop te leren!

Samen

Op de radio hoorde ik een NCRVer zeggen: Neem de mensen zoals ze zijn, anderen zijn er niet! Het schijnt een citaat te zijn van de jurist Konrad Adenauer (1876-1967), bijgenaamd Der Alte, 1e bondskanselier van voormalig West-Duitsland in de periode 1949 tot 1963. Een mooi en intrigerend citaat vind ik! Verder hebben ze het bij de NCRV over 'Samen op de wereld' en over 'Aandacht voor mensen', 'Nieuwsgierigheid naar anderen' en 'Open staan voor elkaar', want een tolerante samenleving is een krachtige samenleving! Niet dat ik iets met de NCRV heb, ik ben geen lid of zo maar ik vind het mooie oneliners. Niks mis mee, en dat zal elk weldenkend mens denk ik beamen!

Maar hoe ga je er in de praktijk mee om? Als ik mezelf als maatstaf neem, wie zou ik trouwens anders moeten nemen, bak ik er al niet veel van. Maar al te vaak maak ik me kwaad, kwaad op de ander, kwaad op mezelf en kwaad over van alles en nogwat. Mijn tolerantie is vaak ver te zoeken, als het niet helemaal gaat zoals ik wil. De boel nemen zoals het is, zit kennelijk niet of nauwelijks in mijn aard. Overigens ben ik er wel van overtuigt dat je ook niet alles maar zonder slag of stoot moet tolereren!

En toch spreken de oneliners die de NCRV voor haar promotiebeleid bezigt mij erg aan. De wereld waarin je bent geboren is zoals hij is, en zo moet je hem accepteren ook. Voor mij en de medemens wisselen hoogtepunten, dieptepunten, meevallers en tegenvallers zich af met de regelmaat van een klok. Niet wijzen naar anderen als het even niet meezit, en zeker niet klagen. Maar zoals gezegd gaat me zo'n levenshouding nogal moeilijk af, al zit er denk ik wel enige vooruitgang in. En dat moet ook, want zo kan je misschien toch een steentje bijdragen om het leven op dit ondermaanse, samen met de anderen voor jezelf en iedereen een stukje leefbaarder te maken.

't Gooi

Met de tentoonstelling 'de Salon Hilversum' in 'Museum Hilversum' over werk van van 21 hedendaagse kunstenaars en ontwerpers, waren we gisteren sneller klaar dan verwacht. Ik had in 't Gooi, van oudsher een regio waar bekende kunstenaars en ontwerpers als Charley Toorop, Mondriaan, Mauve, Bart van der Leck, Gispen, Benno Premsela, Berlage en Dudok woonden en werkten, toch een meer uitgebreidere collectie verwacht over de kunst, mode en vormgeving van nu. Maar het werk van Adriaan van den Berk, Nanette Kraaikamp, Barbara Kluiver, Bastiaan de Groot en nog 17 andere kunstenaars, was slechts in twee zalen van het museum opgesteld. Interessant, dat wel, maar kwantitatief nogal beperkt, we waren er met een uurtje doorheen!

Wat nu, weer naar huis of nog iets anders nu we toch nog hier zijn. Maar de meeste musea in deze omgeving kenden we wel. Een foldertje over de geschiedenis van Huizer aardewerk in het 'Huizer Museum' gaf uitkomst. In dat museum waren we nog nooit geweest. Echter onderweg, we reden nog in Hilversum, bedachten we bij nader inzien dat we een bezoek aan museum 'Beeld en Geluid' experience toch weer leuker vonden, bovendien konden we daar gelijk ook lunchen. Keren, en op naar het Mediapark, waar we even later de auto hadden geparkeerd. Maar niet voor lang, want eenmaal binnen Beeld en Geluid bleek het daar een heksenketel, de scholen hadden kennelijk vakantie. Wegwezen hier, dan toch maar ons oude plan, op naar Huizen!

Onderweg, bij brasserie 'De Goede Gooier' aan de Crailoseweg even een pitstop gemaakt. Ik ken die tent van diverse recepties en etentjes die ik daar in het verleden heb gehad. Maar eenmaal binnen, maakten we ook hier gelijk maar weer rechtsomkeert. Want gezien de sjiek gedekte tafels, zag het er niet naar uit dat we er nog even eenvoudig konden lunchen. En aan iets anders waren we zeker nog lang niet toe! Verder maar weer, het 'Huizer Museum' lonkte.

Nabij het 'Huizer Museum' aan de Achterbaan parkeerden we even later de auto. We hadden nog een halfuur voordat het museum z'n deuren voor het publiek zou openen, dus konden we mooi eerst ergens gaan lunchen. Na een halfuurtje sjouwen door Huizen kwamen we eindelijk in 'Brasserie Insolar' terecht aan het Oude Raadhuisplein. Insolar, las ik, betekent in het Portugees: Door de zon je laten beschijnen, kortom 'In het zonnetje'. Dat hadden we inmiddels wel nodig ook, want het leek zolangzamerhand wel of de sombere mist van buiten ook ons denken had vertroebeld, gezien het tot nu toe nogal frustrerende gerommel van ons die dag.

Maar de lunch in 'Brasserie Insolar' met heerlijke muntthee bracht gelukkig weer een beetje rust in onze bovenkamertjes. En eenmaal uitgegeten waren we weer zo helder, dat we zomaar konden besluiten om naar huis tegaan. Onze interesse voor de geschiedenis van het Huizer aardewerk was even helemaal verdwenen. Het was tot nu toe, op een enkele uitzondering na misschien, een dag geweest van gekloot en warrigheid zoals je dat soms kan hebben. Maar we treurden er niet om, waarom zouden we ook? Bovendien nog even en dan zat de vijf alweer in het uur, en waren we lekker thuis!

embouchure

Bombardon, ringbas, helicon kortom een bastuba om mee te marcheren, de voorloper van de huidige generatie sousafoons. Mijn vader toeterde vroeger op een bombardon bij de plaatselijke fanfare, dezelfde fanfare waar ik toen als apetrotse 11 jarige tamboer m'n best deed op de snaartrom. Samen gingen we naar de repetities en naar de diverse uitvoeringen. Op een keer, we hadden tijdens een uitvoering op straat o.a. de Colonel Bogey March gespeeld (een mars die mij, als ik hem hoor tot op de dag van heden nog altijd kippevel bezorgd) vertelde hij me na afloop thuis, dat hij de laatste tijd problemen had met zijn embouchure. Ammezuur zei hij, een nogal breed begrip, een combinatie van factoren t.w. lipstand, mondstukdruk, lipspanning, lipcompressie en luchtstroom. Bij hem betrof het met name de luchtstroom, het kwam er eigenlijk op neer dat hij onder het toeteren in ademnood kwam!



Nu kwam het wel eens voor dat kwajongens uit balorigheid tijdens een uitvoering buiten op straat, propjes papier of zakdoekjes in de kelk van de bombardon gooiden. Het was volgens m'n vader zelfs een keer voorgekomen dat ze er een graspol in hadden gemikt. En ja, met zo'n verstopte toeter blaas je je natuurlijk een waas voor ogen. Maar hoe dan ook, altijd had hij wel in de gaten als er iets dergelijks gebeurde, dan was het even de toeter op z'n kop, en klaar was kees weer. Maar deze keer was het anders, hij had het ding al eens op z'n kop gehad en er ingekeken, maar de toeter was volgens hem brandschoon. Hij begon dan ook het probleem bij zichzelf te zoeken. Hij moest toch maar eens met dat verrekte roken stoppen, of in ieder geval drastisch minderen.

Maar gezien zijn rooie hoofd onder het koperblazen bood de antirook actie weinig soelaas. Er moest bij nader inzien toch echt iets met die bombardon aan de hand zijn, dat kon haast niet anders. Ik stond erbij, die zaterdagmiddag op de stoep, dat hij een fluitketel kokend water in de kelk mikte, en de toeter bezwerend rond begon te draaien zodat het hete water in alle uithoeken van de bombardon z'n helende werking kon uitoefenen. Terugdraaiende gutste er een helder rood gekleurde plas water uit de kelk, dat uiteraard te denken gaf! En ja hoor, even later na nog een dosis heet water kletste de boosdoener in de vorm van een nat rood truitje voor z'n voeten op de stoep. Dat was lachen natuurlijk, maar het probleem was opgelost!



En sinds die tijd heeft de bombardon nooit meer met de kelk omhoog onder het schap in de hangkast gestaan. Sterker nog, sinds die tijd had hij bij voorkeur ook buitenshuis de bombardon omgekeerd om z'n schouder hangen. En over ammezuur heb ik hem sindsdien nooit meer horen klagen. Simpel eigenlijk, tegenwoordig spannen ze een handig daartoe ontwikkeld netje over de kelk van die grote toeters.

Hodgepodge in de kroeg

Het eerste optreden van ons kersverse 'Hodgepodge' zit erop! In Café De Waerdt, een geschikte kroeg in de Harderwijkse binnenstad beleefden we gisteravond zowaar de première. Als naamloos muziekgroepje hebben we weliswaar het afgelopen jaar onze vrolijke 'Island Sound' al eerder laten horen op het 40 jarige trouwfeestje van onze zanger/gitarist uit Lelystad, maar dat was toch meer een onder onsje zal ik maar zeggen. Het optreden gisteravond in de kroeg beleefde ik toch iets anders. Spannend hoor! Je wil uiteraard zo goed mogelijk voor de dag komen, een beetje spanning is dan normaal. Het hoort er bij, het zou niet goed zijn als dat er niet zou zijn. Op routine drijven we voorlopig nog niet, moeten we trouwens sowieso niet willen ook, dat is nooit goed. Bovendien valt er voor ons nog wel het één en ander te leren! En dat doen we met veel enthousiasme en plezier.

Behalve met muziek, hebben we ons de afgelopen week ook bezig gehouden met een naam voor ons groepje, dat zich nu alweer ongeveer anderhalf jaar bezig houdt met Ierse folk- en pubmuziek. Allerlei namen zijn de afgelopen week de revue gepasseerd, Ierse Bende, Irish Gang, Cairde Banna, Spraoi, allemaal prachtig maar om allerlei reden kreeg 'Hodgepodge' wat staat voor hutspot, ratjetoe, mengelmoes of allegaartje toch de meeste stemmen. En zo gaan we voortaan dus als Hodgepodges door het muzikale leven!

Maar goed, ons eerste optreden dus in Café De Waerdt. Toen we tegen halfnegen daar arriveerde had onze zanger/gitarist uit Lelystad de hele versterkingsinstallatie al naar binnen gesjouwd, en hoefden we alleen nog maar een beetje te helpen met het opbouwen. Een klus waar professionals natuurlijk hun mannetjes voor hebben, echter zover zijn we nog even niet. Erg druk was het nog niet, we konden het dus allemaal rustig bekijken, maar rond tien uur waren we er dan toch helemaal klaar voor. Inmiddels was het ook al wat drukker geworden in de tent, en hadden we het eerste biertje achter de kiezen, het feest kon beginnen. Met de lyric I'm a rover werd de toon gezet en verstomde het geroezemoes in de kroeg zowaar tot fluisterniveau, en dat was nog niet alles, we kregen na afloop ook de handjes nog op elkaar! En dat was natuurlijk hardstikke mooi voor ons ego, want we hadden nog een behoorlijk repertoire tegaan!



Drie blokjes van elk zeven nummers, en daartussen natuurlijk de pauzes voor een biertje of wat dan ook. Dat alle nummers nou vlekkeloos gingen kan ik niet zeggen, maar lekker ging het wel. Alhoewel ik nog steeds enige moeite heb met de versterking van onze sound, mogelijk lag het aan de opstelling, maar ik hoorde de samenhang niet goed en dat is wel belangrijk. Achter de speakers spelend, gaan de klanken primair naar voren en niet rond, zoals we min of meer gewend zijn. Maar goed, dat euvel is met een paar extra speakers achter ons goed op te lossen.
Verder ging het zoals gezegd lekker, en voor we er erg in hadden was het een uur of halféén en speelden we 'Goodnight Irene', ons laatste nummer. En na nog een paar toegiftjes op verzoek te hebben gegeven, gingen de beentjes met I Can't Get No van de Rolling Stones zowaar nog even van de vloer. Waarna met een laatste biertje en een beetje napraten over dit en dat, de avond in de kleine uurtjes werd besloten, en er een einde kwam aan een mooie avond met 'Hodgepodge' in de kroeg.

reis naar Mars

Reis naar Mars! Niet dat ik daar zelf op zit te wachten, integendeel, maar zo'n bericht intrigeert me wel. Afgelopen maandag, op Valentijnsdag dus, hebben twee van de zes marstronauten, die sinds juli vorig jaar zitten opgesloten in een compartiment in een hal van het Instituut voor Bio-Mechanische Problemen, afgekort het IBMP, drie vlaggen geplant in een zandbak in Moskou die het oppervlak van Mars moet verbeelden. Twintig minuten (de vertraging waarmee in het echt beelden van Mars naar onze Aarde zouden reizen) nadat de Rus Alexander Smoleevski en de Italiaan Diego Urbina de vlaggen hadden geplant, applaudisseerde de vluchtleiding iets verderop in het instituut voor de korrelige beelden op de monitoren alsof het allemaal echt was: De eerste stappen op de Rode Planeet!



Het één en ander maakt deel uit van het internationale Mars500-project. Doel van dit project is een reis van anderhalf jaar heen en terug naar Mars na te bootsen, inclusief een landing, om vooral na te gaan welke psychologische problemen zo'n onderneming voor de eenzame bemanning oproept. Acht maanden hebben de zes marstronauten, bestaande uit drie Russen, een Italiaan, een Fransman en een Chinees er nu op zitten, maar voor zover bekend vallen de geestelijke problemen reuze mee. Het gesimuleerde verblijf op de Rode planeet duurt 30 dagen, daarna volgt de terugreis, en op 5 november a.s. worden ze dan weer terug verwacht op Aarde.

Een echte bemande reis naar Mars is niet alleen veel duurder, (raming volgens NASA tussen de 221- en 295 miljard euro) maar natuurlijk ook veel risicovoller. Mocht bijvoorbeeld een Mars500-vrijwilliger plotseling zeer ernstig ziek worden, dan zal hij gewoon naar een Moskous ziekenhuis kunnen worden overgebracht! Iets dergelijks is gedurende een echte reis naar Mars uiteraard ondenkbaar.

Maar hoe dan ook, ik denk dat het er absoluut een keer van gaat komen. Al zal het ongetwijfeld nog wel even duren voordat de mens zijn eerste voetstappen op de Rode planeet zal hebben gezet. De ontdekking van Amerika in 1492 door Columbus was ook een avontuur waar destijds maar weinig mensen in konden geloven, laat staan dat ze het voor mogelijk hielden. Maar het zit nou eenmaal in de mens, die is zolang die al meeloopt op dit ondermaanse nieuwsgierig en levendig van aard gebleken. Zoektochten en ontdekkingen gaan alsmaar door, aan onze drang naar ontwikkeling op welk gebied dan ook komt nooit een einde!



Echter een reisje naar Mars laat ik toch graag aan anderen over, daar moet ik zelf absoluut niet aan denken! Ik blijf maar liever op Aarde, onze Blauwe planeet, kan ik mogelijk m'n kompaskoers nog eens een keertje op het Caribisch gebied richten, en de route varen die Columbus ook ooit gevaren heeft, dat lijkt me wel wat!

The Golden Fifties

Het Vlaams-Nederlands ensemble 'Men's Voices' zingt niet alleen repertoire van de legendarische Berlijnse mannengroep 'Comedian Harmonists' uit de jaren dertig van de vorige eeuw, (zie m'n stukje vocal piano sextet van 30 november 2010) maar ook van diverse Amerikaanse mannengroepen uit de vijftiger jaren. En dat doen ze hartstikke goed, vrijdagavond in theater 'De Poorterij' in Zaltbommel was ik daar samen met J, W, A en J getuige van. De nostalgische muziek van o.a. The Mills Brothers, The Hi-lo's, The Platters, The Inkspots en Duke Ellington, werd daar door de heren onder begeleiding van Gery's Big Band uit het Belgische Vlaanderen, met een aanstekelijk enthousiasme zeer humoristisch gebracht. Het zangplezier spetterde bij wijze van spreken van het podium af!



Geïnspireerd door hun grote voorbeeld 'Comedian Harmonists' besloten vijf zangers, die elkaar in Zwitserland toevallig tegen het lijf liepen tijdens een concerttour in 2002 aan het Meer van Genève, een identiek ensemble op te richten. De a cappella groep 'Men's Voices', bestaande uit de tenors Frank François, Marcel de Ridder en Henk Gunneman, bariton Marc Meersman, bas Johan Feyen en pianist Dirk Vermeir was geboren. Al snel waren ze succesvol, wat vervolgens leidde tot een reeks concerten en opnamen voor de Belgische en Nederlandse radio en televisie.

Het was ondanks de stromende regen een genoeglijk avondje daar in Zaltbommel. Het gezamelijke hapje in 't Stadscafé aan de Markt, waar ik overigens wel per ongeluk een halfglas rode wijn over me heen gesmeten kreeg, de wandeling naar theater 'De Poorterij' aan de Nieuwstraat en het prachtige concert, met in de pauze zowaar een drankje van de zaak. En oh ja, wat ik bijna nog zou vergeten, Gery's Big Band o.l.v. Gery Liekens was ook super goed!

Aloha Hé

Ietwat lodderig onderuit gezakt zat ik gisteren op TV even naar 'Man Bijt Hond' te kijken. Zie ik een 89 jarige Vic Spangenberg in z'n seniorenwoning in Alkmaar herinneringen ophalen uit de tijd van de 'Kilima Hawaiians'. Hij is de enige nog van de band die nu nog leeft, ooit speelde hij daar steelgitaar, het kenmerk van de band.

Ik zat gelijk recht op, met m'n gedachten in de begin jaren vijftig, toen ik als tien of elf jarig jongetje samen met m'n moeder een keer naar een uitvoering van deze gasten ben geweest. Zij was aardig gek op de muziek van dit roemruchte gezelschap, die je in die tijd ontzettend vaak op de radio hoorde. In mijn puberteit nam mijn interesse voor de zoetsappige muziek snel af, al bleef de steelgitaar mij wel boeien. Maar het is frappant dat ik nummers als Er hangt een paardehoofdstel aan de muur; Sarina, het kind uit de dessa; 's Avonds als het kampvuur brandt en Aloha Hé nu nog zo kan meezingen. Het nummer Aloha Hé staat trouwens ook op het repertoire van ons Havenkoor, zij het wel in een iets andere en vooral pittiger uitvoering!



Onder invloed van de rock-'n-'roll, en later ook van de beatmuziek daalde de populariteit van de groep in de latere jaren vijftig en de jaren zestig snel tot een dieptepunt. In de jaren zeventig leefde de band mede door toedoen van onder anderen de NCRV TV nog wel weer op, maar dat was van zeer korte duur. Het was gebeurd met de 'Kilima Hawaiians', maar als gezegd, gisteren zat ik door dat malle TV programma in gedachten weer even samen met m'n moeder in dat zaaltje op de Brink in Wezep naar hun te luisteren.

Afstanden

Van de week las ik in de Volkskrant, dat de ruimtetelescoop 'Kepler' zes planeten heeft ontdekt rond de ster 61 Cygni in het sterrenstelsel Zwaan, 2000 lichtjaren van ons verwijderd! Dat is 60x60x24x365x300.000x2.000= 18.921.600.000.000.000 km bijna 19 biljard kilometer als ik het goed heb. En eigenlijk is het nog meer, want de afstand voor de schrikkeluren heb ik niet meegerekend. Eén van de planeten rond de ster zou mogelijk condities hebben die een vorm van leven in die contreien denkbaar maakt.

En gisteren zag ik weer onderstaande foto's in de krant van schuivende duinen op de polen van Mars, gemaakt met de z.g. HiRISE-camera aan boord van de Amerikaanse planeetverkenner 'Mars Reconnaissance Orbiter'.



Mars draait om dezelfde ster als wij en ligt op een afstand van 60 tot 380 miljoen kilometer van ons af, een schijntje vergeleken bij sterrenstelsel Zwaan. Om over de afstand naar onze maan maar helemaal te zwijgen, want die is gemiddeld maar een luttele 384.450 kilometer van ons verwijderd. Maar daar zijn we dan ook wel geweest! Ik zie de historische TV beelden in de nacht van zondag op maandag 21 juli 1969 nog goed voor me. Met rode koppen van opwinding hoorden we even vóór vier uur 's nachts onze tijd "the Eagle has landed". Even later beelden van 'the Eagle' en van Neil Armstrong, die vlak voordat hij de eerste voetstappen op de Maan zou zetten, de legendarische woorden sprak "That's one small step for man, one giant leap for mankind"



In het 'National Air and Space Museum' in Washington D.C. waar je volgens hun de grootste collectie vlieg- en ruimtevaartuigen ter wereld kan bezichtigen, heb ik later samen met J, C en B 'the Eagle' eens goed van nabij kunnen bekijken. Het was uiteraard een prototype van de maanlander, maar wat een raar in elkaar gefrommeld ding, het leek uit louter zilverpapier of beter gezegd goudpapier te bestaan.

Ik heb de indruk dat ze tegenwoordig met al die geavanceerde camera's in de ruimte de één na de andere ontdekking doen. Vooral de laatste tijd hoor en lees ik daar met de regelmaat van de klok iets over. Prachtig, wie weet ontdekken we op termijn een nieuwe Aarde ver buiten ons eigen zonnestelsel. Maar al zouden we ooit een keer in staat zijn om met de snelheid van het licht te reizen ofwel zo'n slordige 300.000 km/s, dan nog zal zo'n reisdoel lijkt mij niet of moeilijk haalbaar zijn tijdens de duur van een gemiddeld mensenleven. (Tenzij de tijd en het verouderingsproces bij de lichtsnelheid van een massa inderdaad stil staat, zoals Einstein beweert in zijn relativiteitstheorie, want dat biedt natuurlijk wel perspectief.) En al helemaal niet als het in de buurt van sterrenstelsel Zwaan ligt, want daar zijn de lichtbeelden van het begin van onze jaartelling nu net zo'n beetje aangekomen. Een enorme afstand dus, maar wel een afstand die ze in de wereld van de astronomie nota bene nog 'bij ons om de hoek' noemen!

We staan trouwens wel aan de vooravond van de commerciële ruimtevaart las ik. Dan hebben ze het over uitstapjes tot even buiten onze eigen aardatmosfeer, waar de effecten van de zwaartekracht nauwelijks of geen invloed uitoefenen, laten we zeggen een huppelsprongetje van 150 tot 700 km boven het Aardoppervlak. Bevoorrading van ruimtestations en dat soort dingen, maar ook een vlucht naar Australië wordt van hier uit zo een uitstapje van hooguit een paar uurtjes. En dat lijkt me wel wat!

kitsch

De kitscherigheid in het Grieks mediterraans restaurant 'Plaka' in Weesp, is haast vertederend. De vele muurschilderingen daar van Griekse goden als Poseidon, Aphrodite, Eros, Apollo en een hippocentaur, wedijveren volgens mij in hun kitscherige aanwezigheid met de lelijke decorachtige inrichting en de nep dorische zuilen en bogen, om over de kleurstelling en verlichting maar te zwijgen!

Desondanks hadden we daar met z'n viertjes een aardig plekje weten te bemachtigen bij het raam, waar we gelijk al werden verrast met een Ouzo van het huis. Ja,ja de mannetjes van het Herenleed hadden het gisteravond weer goed getroffen, maar daar zorgen we doorgaans ook wel voor! Echter als zo vaak was de wijnkeuze weer een beetje controversieel. Wordt het rood, wit of beiden, een huiswijntje of de wijnkaart, of toch maar die harsige Retsina, we zitten nou eenmaal bij een Griek. Het is een spel natuurlijk, uiteraard zijn we er ook deze keer weer prima uit gekomen. De menukaart gaf verder weinig soelaas, met de gebakken mosselen en calamaris vooraf, en de gebraden kalfs- en lamsbout als hoofdgerecht was weinig mis. Het enige probleem was echter de hoeveelheid, porties voor dokwerkers volgens ons, die een zware werkdag achter de rug hebben. Alle vier kwamen we nauwelijks verder dan de helft, wat volgens de aardige serveerster daar vaker voorkwam. Desalniettemin lieten we ons even later het toetje van ijs met slagroom en koffie na toch nog weer goed smaken.

Rond halfelf stonden we buiten en ging een ieder weer zijns weegs. Vroeger bezochten we na het eten nog wel eens een kroeg, maar dat doen we nu nog hoogst zelden. Dat hebben we een beetje gehad, alles heeft kennelijk zijn tijd! We zijn nu vroeg thuis, maar het avondje Herenleed met vaak geanimeerde gesprekken beleven we er doorgaans niet minder plezierig om, zelfs niet in een kitscherige ballentent.

Sonny Boy

Vrijdagavond, het is donker maar glashelder en windstil, en het vriest een beetje. De sfeervolle wandeling langs het Wolderwijd naar het centrum is een verademing. In de verte aan de overkant van het water de lichtjes van Zeewolde, voor ons aan het Wellenpad de weerschijn van het markante Blokhuis op het flinterdunne ijs van de ijsbaan. We besluiten in restaurant 'De Oude Drukkerij' een hapje te gaan eten, maar daarvoor wel eerst alvast kaartjes voor 'Sonny Boy' te halen, de film die we later op de avond in bioscoop Atlantic willen gaan zien.

Sinds kort is 'Sonny Boy', de film die gebaseerd is op het gelijknamige boek van Annejet van der Zijl uit 2004, in de bioscopen te zien. De schrijfster speelt in de film zelf ook nog even een piepklein rolletje mee als nachtclub bezoekster. Maria Peters, die behalve de regie ook het scenario schreef samen met Pieter Van de Waterbeemd, heeft o.a. ook de boekverfilming van Kruimeltje (1999) en Pietje Bell (2002) op haar naam staan. De twee hoofdrollen in 'Sonny Boy' werden gespeeld door Ricky Koole als Rika van der Lans en Sergio Hasselbaink als Waldemar Nods.

Door het boek is het waar gebeurde verhaal voor een groot aantal mensen bekend geworden. Een onmogelijke liefde tussen de getrouwde Nederlandse vrouw Rika van der Lans die al vier kinderen heeft, en Waldemar Nods, een zwarte uit Suriname afkomstige man die zeventien jaar jonger is. Het verhaal speelt zich af vóór en tijdens de Tweede Wereldoorlog. In alles wordt het stel achtervolgd door discriminatie en tegenwerking, en dan komt daar ook nogeens de ellende van de oorlog bij. Maar ondanks alles blijft het tussen hun goed gaan, en uit de relatie wordt Sonny Boy (Waldie Nods) geboren. Uiteindelijk worden ze opgepakt door de Duitsers wegens hulp aan Joodse onderduikers. Los van elkaar verdwijnen ze in een concentratiekamp die ze beiden niet overleven. Maar hun zoontje Waldy Nods leeft nog en is inmiddels 81 jaar. Ik ken hem niet, maar het lijkt mij waarschijnlijk dat hij zich dezer dagen met al die aandacht wel weer een beetje Sonny Boy zal voelen!

Tin Whistle

Het gaat lekker de laatste tijd met 'The Irish Folk- and Pub Music Group'. Een clubje van zes belegen muzikanten die veel lol beleven met elkaar in de muziek. Binnenkort hebben we ons eerste optreden in één van de cafe's die de Harderwijkse binnenstad rijk is. Dat wordt best spannend natuurlijk!

Behalve zang bespelen we met z'n zessen diverse instrumenten, al of niet versterkt. Accordeon, banjo, bodhran, diverse fluiten, gitaar, mondharmonica en trekzak. En we zijn nog op zoek naar een violist. Zelf zing ik, en bespeel ik de bodhran en de mondharmonica, en sinds kort ook de tin whistle. Een in de 18e eeuw ontworpen diatonisch fluitje van metaal (je hebt ze overigens ook van hout of kunststof) met zes vingergaten, dat ze ook wel penny whistle, Irish whistle, high whistle, soprano whistle of flageolet noemen. In principe kan je met de tin whistle twee zuivere octaven spelen, maar door aparte grepen (halfholing en crossfingering genoemd) is het ook mogelijk om chromatisch te spelen d.w.z. andere tonen dan die van zijn majeurtoonladder. Het is in zo'n geval echter makkelijker om een paar tin whistles in een andere toonsoort bij de hand te hebben, en zeker als je zoals ik met dit instrument nog niet al te geoefend bent.



Als je het zo kan als in bovenstaande opname, dan is het wat mij betreft petje af! Het is niet helemaal het genre wat wij spelen, en al helemaal niet het niveau, maar wat een beheersing van het instrument. Wij spelen meer lyrics o.a. The Rose of Mooncoin, By the Rising of the Moon, The fields of Athenry en nog veel meer. Met de bodhran gaat het de goeie kant wel op, maar mijn resultaten met de, volgens sommigen zo simpele tin whistle, zijn nog niet om over naar huis te schrijven. Het bespelen van zo'n klein blaasinstrumentje is een beetje lastiger dan ik dacht. Met de mij beter bekende saxofoon heeft het fluitje gemeen dat je er op moet blazen om een toon te kunnen produceren, maar daar houdt de overeenkomst ook wel mee op. Het is gewoon heel wat anders, maar oefening baart kunst, met een beetje geduld komt het goed, dat voel ik nu al.

Nano

Nano komt van het Griekse νανος (nanos), ‘dwerg’ aldus Wikipedia. In het Amsterdamse Science Center NEMO wordt a.s. donderdagavond de dialoog Nanotechnologie afgesloten. Ik wist geeneens dat er een nanodialoog speelde in ons land, maar dat terzijde. Het één en ander gaat gepaard met ernst en luim, spektakel en bezinning en zang en dans, las ik j.l. zaterdag in de wetenschapsbijlage van de Volkskrant, in een interview van Martijn van Calmthout met de Twentse nanotechnoloog Dave Blank. Er zou ook enige reden zijn tot tevredenheid, want dankzij de talloze evenementen en discussies tijdens de nanodialoog van de afgelopen twee jaar, weten wij beter dan voorheen wat nanotechnologie is. Kennelijk heb ik de laatste tijd behoorlijk zitten dutten, ja, ik heb er weleens wat over gehoord, maar ik weet nog steeds niet veel meer, dan dat een nano een verrekt klein deeltje is in ons bestaan. Om precies te zijn 0,000 000 001 deel oftewel 1 miljardste deel van een meter!



Nanotechnologie ofwel 'de kracht van het kleine'. We staan nog aan het begin van deze ontwikkeling begrijp ik, alhoewel er in Nederland al aardig wat producten te koop zijn waarin nanodeeltjes zijn verwerkt. Maar op diverse gebieden zijn er nog heel wat vragen te beantwoorden over verantwoordde toepassingen en de eventuele keerzijden en risico's van deze technologie. Want de toepassingsmogelijkheden schijnen werkelijk oneindig te zijn in en/of op zowel dood als levend materiaal!

VDLetentje

Gisteravond hadden we in Amsterdam bij vrienden aan het Merwedeplein voor de 30ste keer het jaarlijkse VDLetentje. Een goeie en ongeëvenaarde gewoonte van H en M vonden we weer allemaal. En ook geen geringe prestatie vonden we, zoals ze ons weer voor de zoveelste keer hebben doen laten watertanden. Eigenlijk kan je wel spreken van een topprestatie, als je dat is gelukt in ons gezelschap van dertien ouwe en enigszins verwende smulpapen!

Want ik geloof wel dat we ons van oudsher op het gebied van de culinaire proeverij een stelletje verwende types kunnen noemen. En dat stamt uit de jaren toen we met z'n allen nog op het bureau aan de Prinsengracht werkten. Je kan het je nu haast niet meer voorstellen, maar in die jaren was niet gauw iets tegek. We werkten hard, maar daarnaast genoten we ook enorm. Met de regelmaat van een klok werden daar in de lunchpauze copieuze maaltijden van haute cusine niveau georganiseerd, die uiteraard tot soms wel halverwege de middag uitliepen. Het was desalniettemin een alleszins verantwoordde bezigheid vonden we, want de gesprekken tijdens de lunch zagen we vaak terug als een toegevoegde meerwaarde op het resultaat van onze werkzaamheden daar. Toch vonden we het zelf zo af en toe ook wel eens een beetje de spuigaten uitlopen. Dan namen we ons voor de lunch voorlopig weer wat soberder te houden, en gingen we vervolgens een beetje schuldbewust maar keihard tot vaak in de vroege avonduren aan het werk.

Het ging er toen dus wel even iets anders aan toe dan tegenwoordig. Nu zit het gros van de werkers op ontwerpbureau's de hele dag stil achter een scherm te pezen, en nuttigen ze daar vaak tijdens de lunchpauze ook nog de van huis meegebrachte sneetjes brood. Zo'n werkvloer doet zich in mijn optiek als een haast autistisch spectrum voor. Toch zie ik evengoed wel weer dat ook daar de prachtigste ontwerpen worden gemaakt. Dus helemaal correct zal ik de huidige gang van zaken op de bureau's wel niet duiden. De ideale werkomgeving en manier van werken ligt natuurlijk weer ergens in het midden. Wat volgens mij overigens wel duidelijk is, is het sterk overheersende individualisme op de bureau's. Met het digitale scherm voor onze neus kunnen we communiceren met wie en waar dan ook ter wereld. De behoefte om met de mensen om je heen nog face to face te discussiëren over een ontwerp of wat dan ook, is naar mijn idee niet of nauwelijks nog aanwezig.

Bij ons heeft denk ik destijds het gediscussieer vóór, tijdens en na de lunch juist een band geschapen waardoor we elkaar nu, ruim 30 jaar na dato, nog kennen en bij tijd en wijle bij elkaar komen eten.

Zandmotor

Ik las in de krant, dat de sleephopperzuigers van aannemerscombinatie Boskalis en Van Oord afgelopen maandag begonnen zijn met het aanleggen van een schiereiland voor de kust van Zuid-Holland. Een schiereiland nabij Ter Heijde met een inhoud van 21,5 miljoen kuub zand, dat ze over ruim een jaar, als de klus geklaard is, De Zandmotor zullen noemen!

De Zandmotor is een enorm duin in de vorm van een haak, die vanaf de kust gezien straks 1500 meter de zee insteekt. En de natuurlijke elementen als water, wind en zeestromingen zullen vervolgens het zand op termijn verder langs de kust verspreiden. Op deze manier maakt de zee zelf nieuw land aan, die straks primair een bijdrage zal leveren aan de kustveiligheid, maar ook ruimte zal scheppen voor natuur en recreatie. Een prachtig en innovatief pilotproject, een mooier voorbeeld van bouwen in en met de natuur kan ik me haast niet voorstellen.



De aanleg van de 2e maasvlakte, die nog in volle gang is, vereist volgens de wet compensatie voor verlies aan natuur en milieu, zie mijn stukje Maasvlakte 2 van 27 juli 2009. De Zandmotor levert in dit verband lijkt mij dan ook een prachtige bijdrage.

Overigens met al die zandsuppleties voor de kust lijkt het me ook duidelijk, dat we straks met ons zeilbootje vanuit Scheveningen een iets andere koers zullen moeten aanhouden naar de z.g. 'aanbevolen oversteekplaats voor pleziervaartuigen' op zee in de drukke Maasgeul nabij Hoek van Holland.

GMcollector

Tijdens een museumbezoek maak ik vaak foto's van kunstwerken, kan ik ze thuis nogeens rustig bekijken. Vaak mag het niet en doe ik het stiekum, maar vaak mag het ook wel, echter dan wel zonder flitsen. Maar in het onlangs gerevitaliseerde Groninger Museum hebben ze nu de GMcollector geïntroduceerd. Een virtuele en digitale laag door het museum, die een vloeiende verbinding vormd tussen de wereld van het museumbezoek, en ons dagelijkse gebruik van de digitale wereld en de sociale media. Met andere woorden, een draadloos systeem waarmee je de kunstwerken van jou keuze middels je mail op je eigen pc krijgt. Zelf foto's maken van de kunstwerken is in het Groninger Museum niet meer nodig. Je houd de kleine GMcollector, die je bij het begin van je bezoek hebt meegekregen, bij het bordje naast het kunstwerk en klaar is kees. Het kunstwerk is opgeslagen en wordt na afloop naar je opgegeven mailadres verzonden.

Als je tenminste je mailadres goed hebt ingevoerd en niet zoals ik zondag fout, want dan heb je nog niks. Blij dat ik zelf evengoed nog een aantal foto's had gemaakt, en bovendien had J het wel goed gedaan, zodat zij ook nog het één en ander op haar mail had staan. Foto's van de tentoonstelling 'Het Onbekende Rusland', van oriëntalistische schilderkunst tussen 1850 en 1920. Kunst uit de Oriënt, uit landen dus als o.a. Armenië en Oezbekistan. Een interessante wereld, ook een wereld waar ik behalve op kunstgebied sowieso al weinig van wist, dat bleek wel. Maar goed, wat dat betreft is nu een heel klein tipje van de sluier opgelicht.
De tentoonstelling 'Hoogtepunten uit eigen collectie' sprak mij trouwens meer aan. Meer eigentijdse en moderne kunst! Veel stukken had ik daar al eerder gezien, maar al die topstukken bij elkaar was toch weer wat anders. Ik vond het een prachtige expositie!

Maar hoe mooi we de expositie ook vonden, van het stralende weer buiten na al die sompige dagen werden we erg onrustig. Niet echt museumweer, eigenlijk hadden we het binnen wel gezien voor vandaag. Naar buiten wilden we, lekker wandelen in het zonnetje. We blijven een andere keer wel weer eens wat langer. Zo gezegd, zo gedaan, even later liepen we lekker in de Groninger buitenlucht te stappen. En met een korte ingelaste pitstop op de terugweg bij J en Y in Hoogeveen, hebben we naar ons gevoel het dagje uit in Noord Nederland stijlvol afgesloten.

badderen

Ga je mee naar de sauna? Nee! Waarom niet? Geen zin! En nu vragen ze me al geeneens meer, ook prima. Maar waarom heb ik, uitgezonderd een enkele keer, geen zin meer in sauna? Lastig te zeggen, maar het massale in die badderhuizen staat mij sowieso erg tegen. Die collectieve waanzin in zelfgenoegzaamheid en welzijn, zo iets moet het wel zijn denk ik.

Sauna, Turks stoombad, bruisbad, hydrojet en nog heel veel meer is er te vinden in een gemiddeld wellnesscentrum. Zelf ben ik nooit verder gekomen dan een sauna en een Turks stoombad. Het heerlijkste saunaritueel heb ik meegemaakt in een oud rokerig hutje op een late zomeravond aan een Fins meer nabij Jyväskylä, en het lulligste met m'n hele gezin in een soort van omgebouwde garage in de Koog op Texel. Tussen beide saunaervaringen in zit ook nog een respectabel aantal ervaringen met sauna's in hotels, vakantiehuisjes en bij vrienden thuis. En toen mij de afgelopen decennia een paar keer gevraagd werd een wellnesscentrum te ontwerpen in Lelystad en Istanbul, (beide ontwerpen zijn overigens nooit uitgevoerd) heb ik al of niet met J samen ook nog eens zeer uitgebreid empirisch onderzoek gedaan in enkele wellnesscentra in Nederland.
En in Istanbul heb ik met het Herenleed een Turks stoombad genoten met alles derop en deran in het bijna 300 jaar oude 'Cagaloglu Hamani' badhuis. Maar dat was heel wat anders!

Wellness, de juiste balans vinden tussen regelmatig bewegen, gezonde voeding en tijd voor jezelf, las ik ergens. En daarom zijn er dus wellnesscentra, centra waar je je lekker kan laten verwennen. Er worden zelfs kampioenschappen sauna-zitten op wereld niveau georganiseerd! Ik heb er absoluut niets mee, mij zien ze daar niet meer. Uren lang collectief en geciviliceerd bezig zijn met je eigen lijf alsof het een religie is staat me vierkant tegen. Maar ook het gedoe in keurige saunaatjes in vakantiehuisjes overal of bij de mensen thuis, dat vreselijke gefrut in die hokjes op zolder, in een kelder of in een tuintje!



Nee, geef mij maar zo,n ouwe rokerige hut in een berkenbos aan een Fins meer. Een Fries meer kan trouwens ook. Echt hout op de kachel en een beetje aan rommelen met water en berkentwijgen, samen even lekker zweten en dan hophop naar buiten, het meer in en zwemmen maar. En daarna een lekker koel biertje en gezellig ouwehoeren. Je kan het zo misschien geen wellness noemen, maar het voelt heerlijk en je blijft (of raakt) er nog van in balans ook. Zou ik dan eigenlijk toch vaker moeten doen!

vensters

Dachten we even rustig van de tentoonstelling 'Vensters en inkijkjes' te kunnen genieten, liep er al een joelende schoolklas rond die van de juf allerlei vragen moest beantwoorden. Maar ja, wat wil je ook, de expositie wordt in het kader van het omgevingsonderwijs ook niet voor niets een educatief project genoemd.

Aanleiding van de tentoonstelling in het nieuwe gedeelte van het 'Stedelijk Museum Zwolle' was namelijk de 'Zwolse Canon', een uitgave van de Zwolse Historische Vereniging. De expositie op de tweede verdieping van het gebouw aan de Melkmarkt, bestond uit vijftig vensters ofwel onderwerpen die op de één of andere manier een rol hebben gespeeld in de geschiedenis van Zwolle.
Over de eerste bewoners, over de handel en over de organisatie van de stad en het stadsbestuur nu en in het verleden, en welke rol de gilden daarin hebben gespeeld. Maar ook over bekende Zwollenaren als bijvoorbeeld Thomas a Kempis en Herman Brood. Een expositie dus, die niet alleen voor kinderen maar ook voor ons als volwassen bezoeker interessant was. En al helemaal als je in Zwolle heel wat voetstappen hebt liggen en er zelfs geboren bent, al vond wijlen Herman Brood dat juist Vette pech.

In het naastgelegen Drostenhuis, het oude deel van het museum was het vanmorgen een stukje rustiger, daar hadden we het rijk praktisch alleen. Een groter contrast in bouwstijl tussen het oude en het nieuwe museumdeel kan ik me nauwelijks voorstellen. De moderne, voor een groot deel transparante architectuur (architect Zwollenaar Gerard van de Belt) van het nieuwe, in 1997 opgeleverde deel, versus de architectuur van het 16de-eeuwse pand. Dit pand, destijds gebouwd voor de vermogende Engelbert van Ensse, drost van Coevorden en Drente en rentmeester van Salland, Vollenhove en Kuinre, is nu ingericht als een soort van stijlkamermuseum en huisvest verder de vaste (cultuurhistorische)collectie van het museum. Prachtige schilderijen, vensters eigenlijk op tijden van weleer, van landschappen en het oude Zwolle, van portretten en jachttaferelen, de Agnietenberg, de sluis bij Katerveer, zeilschepen op de IJssel en het Zwarte water en nog veel meer.

Rond het lunchuur verlieten we het museum in de stromende regen. Maar gelukkig vonden we al snel weer onderdak in grand cafe ´Las Rosas´ op het nabijgelegen Rodetorenplein.

Ensemble

Alles klopte afgelopen zaterdagavond in gebouw Veluvine, de mensen, de stemming, de ruimte en de muziek. Samen met J, S, W, R en D heb ik de avond als een harmonieus geheel ervaren. Het sfeervolle concert in het nieuwe door architect Wilco Scheffer ontworpen cultuurcentrum in Nunspeet, dat ruim een jaar geleden officieel is geopend, heb ik dan ook amper als de in het programma aangekondigde 'Midwinternightmare' ervaren. Alhoewel het best een angstaanjagend verhaal was, dat door één van de eng wit, met zwart omrande ogen geschminkte musici van 'Het Ensemble' werd verteld. Een verhaal over een ijzige weduwe en schrik van de Russische poolvlakte, die elke winter buiten het dorp rondwaarde. En niemand die haar gezien had kon het nog navertellen. Maar hoe de jonge musici van het in 2008 opgerichte Ensemble ook hun best deden om ons te doen griezelen, het lukte ze niet echt. Bijzaak was het, we genoten vooral van de prachtige, vaak ingetogen muziek, en hoe die malle geschminkte griezels dat wisten te brengen. Fantastisch zoals zestien jonge, net van het conservatorium afgestudeerde musici ons daar hebben weten te vermaken. Maar ik genoot bovendien ook bijzonder van de ideale ambiance waarin het allemaal gebeurde, en van de grote theaterzaal die ik daar voor het eerst zag en beleefde!



Bovenstaande (telefoon)opname 'Waltz' van na de pauze, gearrangeerd door Niek Jacobs uit de tweede jazz-suite van Dimitri Shostakovich (1906-1975) geeft mijns inziens het niveau van 'Het Ensemble' goed weer.

Het gebouw 'Veluvine', een multifunctionele accommodatie, is gebouwd op het terrein van de voormalige verffabriek 'De Veluvine'. Het gebouw, naar mijn smaak een evenwichtig en bijeenpassend geheel met de locatie, en daarmee als zodanig ook een ensemble vormend, heeft een totaal vloeroppervlak van 9500 m2. Behalve eerder genoemde theaterzaal met 400 zitplaatsen, huisvest het gebouw een filmzaal, sportlokalen, vergaderruimtes en diverse met name in de gemeente Nunspeet actieve maatschappelijke-, educatieve- en culturele instellingen. Een mooie aanwinst voor dit Veluwse dorp, daar kan het nabij gelegen stadje Harderwijk voorlopig nog een puntje aan zuigen!

genodigde

De uitnodiging gisteravond voor een Nieuwjaarsborrel, voorafgaand aan de voorstelling '10 jaar van de straat' van de groep Percossa, in het 'DeLaMar' theater in Amsterdam, wilde ik uiteraard niet voorbij laten gaan, ook al had ik de voorstelling van mijn gastheren al twee keer gezien, (zie m'n stukjes 'lach- en slagwerk' van 16/1'10 en 'eindejaarsuitje' van 22-12-'10). Maar een bezichtiging en een welkom met champagne en oliebollen in het onlangs door de 'Majesteit' geopende splinternieuwe DeLaMar theater van Joop (1942) en echtgenote Janine (1956) van den Ende, hadden we nog niet gehad. Ik las trouwens dat beide echtelieden door hun bemoeienis en hun bijdrage van 65 miljoen euro aan dit project, de 'Mecenas van Mokum' worden genoemd.



De in 2001 opgerichte VandenEnde Foundation heeft in nauwe samenwerking met de Nederlandse architect Arno Meijs (1941) aan de Marnixstraat nabij het Leidseplein een prachtig theatercomplex gerealiseerd, die wat mij betreft de fysieke verschijningvorm van het oude DeLaMar theater al heeft doen vergeten. Van de 2 zalen in het nieuwe complex, hebben ze de grote zaal, 943 stoelen, genoemd naar theaterlegende Wim Sonneveld (1917-1974), en de kleine zaal, 601 stoelen, naar theaterlegende Mary Dresselhuys (1907-2004). Van de voorstelling '10 jaar van de straat' gisteravond van mijn muziektheatrale opdrachtgever van vorig jaar, hebben J, E jr. en ik in de prachtige ambiance van de Wim Sonneveld zaal weer volop genoten. Jongens bedankt, ook voor het feit dat we als genodigden van jullie champagne en oliebollen vooraf hebben mogen genieten. Succes en geluk de komende tijd!

nieuwjaar

Tijdens de jaarwisseling in Sydney, 10 uur eerder dan bij ons, is er voor ca. 1,5 miljoen toeschouwers (waarvan velen al vroeg op de dag een mooi plaatsje hadden gezocht op de stranden en terrassen) 7000 kg aan vuurwerk de lucht in gegaan nabij het beroemde Opera House (zie mijn stukje Sydney Opera House van 3 december 2008) en de Sydney Harbor Bridge. Het tijdens de jaarwisseling volgens velen beroemste vuurwerkspektakel ter wereld, wordt daar sinds jaar en dag door de gemeente georganiseerd en betaald. In landen als Australië, de USA en Canada is consumenten vuurwerk al jaren verboden!

Buiten ons zo geprezen 'lik op stuk' beleid, zouden ze dat hier eigenlijk ook moeten doen! En dat dan met behulp en onder leiding van gekwalificeerde professionals elke stad of dorp tijdens de jaarwisseling z'n eigen vuurwerkshow organiseerd. Uiteraard op kosten van de belastingbetaler, maar die zal gemiddeld met de huidige gang van zaken heel wat duurder uit zijn. Het is wel een paardenmiddel misschien, maar het voorkomt denk ik een hoop ellende. Want elk jaar weer zijn er onverantwoordelijken, die al of niet onder invloed met vuurwerk omgaan zoals het niet moet, met alle gevolgen van dien. Doden zijn er zelfs gevallen tijdens de laatste jaarwisseling in onze regio.



Het lijkt mij wel wat, om de volgende jaarwisseling bij leven en welzijn eens een keer in Sydney door te brengen!