Herfsttraditie

Traditiegetrouw trekken we er in de herfst om de twee jaar met de hele familie een weekje tussenuit. Een gewoonte die in 1976, toen nog min of meer onbewust, is ontstaan in een paar huisjes aan het grensriviertje de Our in Gemünd (Dtsl.) met een vrij overzichtelijk groepje van totaal zestien personen, zie foto.

Wat mij betreft is het nog steeds een overzichtelijk groepje. Maar het aantal deelnemers, in leeftijd variërend van twee tot achtentachtig jaar, telde 35 jaar naar dato op een gegeven moment éénenveertig personen, terwijl het er zelfs ook nog vier meer hadden kunnen zijn, ware het niet dat die het tot hun spijt voor deze keer hebben moeten laten afweten vanwege verplichtingen elders. Voor de hele groep t.w. moeder/grootmoeder/overgrootmoeder of grandmama zoals ik haar soms noem, zussen, schoonzussen, broers, zwagers, kinderen, kleinkinderen, neven, nichten, achterkleinkinderen, aanhang en ook nog twee honden, hadden C en G in totaal tien huisjes gehuurd bij Sunparks 'Ardennen' aan de Rue de la Grotte in Vielsalm. Een prachtig park op een heuvel, al had grandmama soms wel wat moeite met het sterk geaccidenteerde terrein, maar met een helpende arm om d'r heen kwam ze toch overal waar ze zijn wilde.

Ondanks het feit dat niet iedereen de hele week kon blijven, de één kon alleen maar een lang weekend, de ander moest eerder naar huis vanwege studie en een tentamen, en weer een ander vanwege werk, was het een herfstvakantie als vanouds. Het weer werkte in alle opzichten ook mee, dus konden we onze energie vooral ook buiten kwijt. Lange wandelingen voor de één, fietsen, golven, zwemmen of paintballen voor de ander, barbequen en lekker eten met z'n allen. Een autorit in de nabije omgeving of gewoon lekker in de zon voor het huisje zitten ouwehoeren. En 's avonds hier en daar een drankje en een hapje bij de open haard.

De Ardennen, eigenlijk dicht bij huis, krap drie uurtjes rijden, maar wat een prachtig gebied. Vielsalm ligt in het hart van de echte Ardennen op een hoogte van ongeveer 420 meter las ik, en wordt aan de noordzijde begrensd door de Hautes Fagnes die met een maximale hoogte van 694 meter tevens het hoogste punt van België vormen. In dit gebied zal ook de bron wel liggen van een aantal riviertjes in de Ardennen. Vielsalm ligt op een kleine heuvel boven het schilderachtige dal van het riviertje de Glain of Salm. We hebben er heerlijke wandelingen gemaakt, al waren ze soms wel net even aan de lange kant, maar dat kon toch het plezier niet drukken.

De week is omgevlogen, voor het goed tot me doordrongen was, had ik m'n koffers gepakt en reed ik alweer huiswaarts. Jammer, maar toch, ook dat was weer goed!

de bijtjes

In m 'n stukje 'Colony' van 25 november 2009 ging het niet goed met de honingbij. De raadselachtige aandoening Colony Collapse Disorder (CCD) maakte alom veel slachtoffers onder de bijtjes. Maar als ik nu de berichtgeving mag geloven, heeft de geheimzinnige verdwijnziekte onder de honingbij nooit bestaan. Althans tot die conclusie kwamen de wetenschappers van het maandblad NWT Natuurwetenschap & Techniek. De ziekte was en is misschien nog wel vooral een opstapeling van pechfactoren. Parasieten, bestrijdingsmiddelen en het simpele feit dat er minder imkers zijn en er onder de imkers minder vakkennis is zou de verklaring zijn. Het zou tevens de verklaring zijn waarom CCD per land zo verschillend heeft uitgepakt.

Heeft uitgepakt, want veel hoor ik er niet meer over. De wetenschappers zijn het er inmiddels over eens dat de hoge sterfte van bijenvolken geen mysterieuze oorzaak heeft, en dat veeleer bekende factoren een rol spelen. Gelukkig maar, dan weet de imker mag ik aannemen in iedergeval wat hem of haar te doen staat! Onlangs las ik in de krant dat er tegenwoordig uit pure liefhebberij in de grote steden zoveel wordt geïmkerd. Prachtig, een mooie hobby weet ik uit ervaring, maar of al die nieuwbakken imkers daar, met één bijenkastje op hun daktuintje, weten wat ze in dit verband te doen staat, waag ik te betwijfelen.

Het verhaal over de gewilde carnicabij, wat ik las in het Waddenmagazine is trouwens ook bijzonder voor de bijenteelt. Door import van vreemde rassen werden de Nederlandse bijenvolken steeds agressiever. Maar in Schiermonnikoog wordt daar nu wat aan gedaan, het eiland fungeert namelijk als broedplaats van de zachtaardige carnicabij! De Waddeneilanden zijn van groot belang voor de Nederlandse bijenteelt. De geïsoleerde ligging van de eilanden maakt het mogelijk raszuivere bijenvolken te houden. Op Schiermonnikoog ligt in de duinen de bijenstal van de Stichting Station voor Carnicateelt. Deze ondersoort van de inheemse zwarte bij is zeer gewild bij imkers. De koninginnen van deze zachtaardige bij vinden medio julie gretig aftrek. Samen met zes werksters in een doosje, worden de bevruchte koninginnen met geboortekaartje en al aan de imkers in heel Nederland afgeleverd. Een bijzondere handel!

allegaartje

Van alles wat op een mooie zonnige zaterdag in oktober. In het kader van het Veluwse kunstenfestival 'Overstekend Wild' een optreden van het Puttense Kleinkoor Vol-luid met J bij Verhoog Muziek in Nijkerk, de bezichtiging van de net geopende 'Houtwalgarage' in Harderwijk, zowel in de constructieve vormgeving als in de logistieke sfeer absoluut één van de mooiere ondergrondse parkeergarages die ik tot nog toe gezien heb, en een verrassende verjaardagsreceptie in de eeuwenoude 'Franse School' in Hattem, van en met mensen die ik lange tijd niet gezien had of zelfs nog nooit had gezien.

Alleen wel jammer dat ik te laat was voor het eerste optreden van Kleinkoor Vol-luid. En bij nadere bestudering van het programma, kwam ik er achter dat ik vanwege afspraken elders de overige optredens die dag ook niet zou kunnen meemaken. Goed gedaan jochie, ben je voor pietsnot naar Nijkerk gekomen, dat had je thuis toch wel eens even wat beter moeten bekijken!

Eenmaal terug in Harderwijk had ik nog een beetje tijd over om de nieuwe parkeergarage te gaan bekijken. De officiële opening vrijdagmiddag was ik door omstandigheden jammergenoeg misgelopen, vandaar. Wat een beleving! In een vloeiende beweging nam ik moeiteloos de ca. 20 meter hoogteverschil in m'n autootje via de kurkentrekkerachtige rijbaanconstructie naar beneden en weer terug. Prachtig, ruim zicht, ruime draaicirkel, ruime vakken en nergens kolommen, en zonlicht dat middels de enorme dome doorsijpeld tot op de bodem van de cirkel, en de daar gemetselde restanten van de eeuwen oude stadsmuur. Een aanwinst voor Harderwijk die er zijn mag!

En toen moest ik me ineens toch nog weer haasten om op de afgesproken tijd in Wezep te zijn. Maar dat lukte, de eventuele bon zie ik later wel of niet. M of grandmama zoals ik haar in mijn verhaaltjes wel eens noem, stond mij, haar privé chauffeur voor deze dag, beneden in de hal al op te wachten. Mooi, loopwagentje achter in en rijden met die handel. Klokslag half drie waren we in het mooie stadje Hattem (zie ook m'n stukje Hattem van 21 mei 2009), en maakten we onze opwachting in de 'Franse School', gelijk met een paar tantes die ik in geen jaren had gezien. Oom K 80 en tante G 76, een mooi paar apart! Hun kinderen, mijn neven en nichten kende ik nog wel, maar hun kleinkinderen, waarvan minstens de helft vanwege studie e.d. allang de deur weer uit is, had ik nog nooit gezien. Ja zei oom K toen hij merkte dat me dat enigszins verraste, glunderend nippend aan z'n borreltje met z'n zwakke rikketik, geniet van het leven jongen, want het leven raast en glipt door je vingers heen, wees alert. Een oom naar m'n hart!

C+B Grolloo

In 'Blues in Purmerend', mijn stukje van zondag 8 mei j.l. schreef ik nog n.a.v. een prachtig concert dat ik had meegemaakt in Purmerend, dat Cuby + Blizzards springlevend was. Toen ik j.l. 26 september hoorde dat Harry Muskee op 70 jarige leeftijd aan kanker was overleden, was ik toevallig de laatste hoofdstukken van 'De Missie' aan het lezen, zijn in 2003 door Jeroen Wielaert geschreven biografie.

Wel heel bizar allemaal, Cuby ineens dood! Ik wist eerlijk gezegd helemaal niet dat hij zo ziek was. Begin mei was hij nog springlevend, en wist hij ons en de rest van de zaal met zijn band tot aan de kleine uurtjes nog in opperste vervoering te brengen. Zo zie je maar, het kan verkeren, alhoewel ik gisteren in Grolloo wel hoorde dat hij na 11 juni j.l. één dag dus na zijn 70 ste verjaardag, niet meer heeft opgetreden.



Het op 1 juni j.l. geopende C+B museum in Grolloo, is gevestigd in het oude boerderijtje aan de Voorstreek, waar Harry 'Cuby' Muskee vanaf 1965 tot 1971 heeft gewoond en gerepeteerd met zijn band The Blizzards. De band die buiten hemzelf in de loop der jaren heel wat muzikanten heeft gekend, waaronder Herman Brood en slagwerker Hans Waterman, bestond in de begin periode uit Eelco Gelling (gitaar), Herman Deinum (bas), Helmig van der Vegt (piano) en Hans Lafaille (drums).

Behalve blues ademt het museumpje de sfeer van weleer, en brengt je terug in de jaren 60. Het gedateerde meubilair, de potkachel, de bedsteden, een jukebox, veel oude foto's, knipsels, nota's, muziekinstrumenten, boeken, posters, geluidsopname's, video's en nog veel meer. De vele fans hebben hier dan ook een waardig afscheid kunnen nemen van de opgebaarde Harry 'Cuby' Muskee. Wel mooi trouwens dat onze bluesicoon de opening van zijn museum nog heeft kunnen meemaken!

postzegelmuziek

'Golden Earring - Back Home' heet de tentoonstelling van de oudste nog bestaande rockband van Nederland in het Haags Historisch Museum, die daar nog tot eind februari 2012 te zien is. De in Den Haag op 2 september 1961 door George Kooymans en Rinus Gerritsen opgerichte rockband bestaat 50 jaar. Een mijlpaal die niet alleen maar met een expositie in het museum wordt gevierd. Nee, ze hebben vandaag ook nog een innovatieve postzegel aangeboden gekregen van PostNL, met daarop de wereldwijde hit 'Radar Love' van de plaat Moontan uit 1973, hun internationaal succesvolste muziekalbum. Als je de postzegel scant met een speciale app op je mobiele telefoon, hoor je echt 'Radar Love', de hit van weleer!

Het lijkt mij niet terecht, om de zestigers Barry Hay (1948) leadzang/gitaar, George Kooymans (1948) gitaar/zang, Rinus Gerritsen (1946) basgitaar en Cesar Zuiderwijk (1948) drums, oud te noemen. Maar het geeft me toch te denken als je met je muziek bij leven en welzijn al in een museum en op een postzegel te zien en te horen bent. Dat krijgen volgens mij maar verrekte weinig muzikanten voor elkaar!

Klaverbank

'Klaverbank in beweging' las ik gistermorgen in de Volkskrant. Alleen wel een beweging, begrijp ik, die zich voornamelijk nog afspeeld in de discussies tussen wetenschappers, beleidsmakers, natuurorganisaties en vissers. Twistpunt is m.n. de afmeting van het gebied in de Noordzee, dat ze voor de natuur willen reserveren. Natuurorganisaties hebben uiteraard heel andere belangen dan bijvoorbeeld de visserijsector, en dat botst nogal.

De 'Cleaver Bank' zoals het gebied op ca. 54º10'N en 3º30'E staat aangegeven op zeekaart nr. 2182B van de Engelse Hydrografische Dienst (UKHO), is op het Nederlandse deel van het Continentale Plat ongeveer half zo groot als de provincie Utrecht. Het wordt aan de noordzijde begrenst door de ondiepe Doggersbank en aan de zuidzijde door de scheepvaartroute naar havensteden als Hamburg en Bremerhaven.

De Klaverbank is een grindbank op 30 tot 50 meter onder het zeeoppervlak waar ook grote stenen, zand en schelpen voorkomen. Door dit gevarieerde substraat is de verscheidenheid in het bodemleven groot. Een tropisch ogende omgeving is er ontstaan, met kleurrijke zeeanjelieren en anemonen. Er komt zelfs lederkoraal voor de z.g. dodemansduim. Dwars door de Klaverbank loopt de Botney Cut, een diepe trog, waar o.a. ook kreeften leven. Het hele jaar door komen er veel zeevogels, waaronder grote jagers en zeekoeten, en zeezoogdieren als de dwergvinvis op de vele vissen af.

Nederlands deel Continentaal Plat (NCP) met een totaal oppervlak van ca. 60.000 km2 is het grootste ecosysteem van Nederland.

Behalve door de rijke fauna, voornamelijk onder water, heb ik, toen we opweg naar Lerwick er met de 'Swing' dwars overheen zeilden, gemerkt dat de Klaverbank aan de oppervlakte vooral goed te traceren is door het verschil in golfslag met de ondiepere Doggersbank. Dat de Klaverbank in de drukke Noordzee is aangewezen als een z.g. Natura 2000 gebied, is positief. Nu moeten ze het alleen nog over de afmeting eens zien te worden. Wat mij betreft, zou gezien de druk van economische belangen in de overvolle Noordzee, die zich uit middels vele boorplatformen, gas- en olieleidingen, bekabelingen, scheepvaartbewegingen en de visserij met o.a. sleepnetten, het aangewezen gebied niet groot genoeg kunnen zijn. Het oorspronkelijke plan om 1100 km2 te reserveren is sowieso al een druppel op een gloeiende plaat, maar de ca. 500 km2 die overblijft als de visserijsector zijn zin krijgt is zelfs dat nog niet!

windstreken I

Mijn laatste stukje over het Scheepvaartmuseum aan het Kattenburgerplein in Amsterdam dateert van 6 januari 2007. Vier jaar en bijna negen maanden geleden waren we er samen met Thijs en Mink voor het laatst. Een paar dagen later toen, om precies te zijn 8 januari 2007 zou het museum vanwege verbouwingswerkzaamheden voor ca. 2,5 jaar dicht gaan. De heropening was j.l. zaterdagavond 1 oktober met koningin Beatrix als eregast, die daar in haar eigen Lemsteraak 'De Groene Draeck' naar toe was komen varen. Het heeft dus even wat langer geduurd dan 2,5 jaar, maar wat ik er zo van gezien en gelezen heb op internet en in de krant, is het allemaal zeer de moeite waard geweest. Ik ga er beslist op korte termijn naar toe!



Het meest spectaculaire onderdeel van de hele renovatie is volgens mij ongetwijfeld de glazen overkapping van de binnenplaats, naar een ontwerp van de Belgische architect Laurent Ney (Thionville, Frankrijk 1964). Het middelpunt van de enorme glasoverkapping van 34 bij 34 meter heeft de vorm van een kompasroos, waarbij de krachtlijnen tevens de 32 windstreken markeren (11,25º per streek). Prachtig detail natuurlijk voor een scheepvaartmuseum, en dan die slagschaduwen op de gevels van de binnenplaats, te gek! En waar de krachtlijnen elkaar kruisen branden 's avonds lichtjes als een heldere sterrenhemel op zee!

Saillant gegeven is dat de glazen overkapping er uiteindelijk door het college van B & W van Amsterdam is doorgedrukt. De gemeentelijke dienst Monumentenzorg was namelijk tegen, evenals de stedelijke Welstandscommissie. Alleen de Rijksdienst Monumentenzorg stond aan de zijde van B & W. Een prima besluit van B & W lijkt mij, gewoon eens een keer het advies van die betweterige welstandscommissies naast je neer leggen. Chapeau, temeer omdat de nieuwe overkapping aan de buitenkant niet zichtbaar is, en zodoende het silhouet van het gebouw totaal niet aantast.

Buiten de glaskap om zijn er nog veel meer nieuwe noviteiten te zien in het gerenoveerde museum las ik. Bijvoorbeeld de speciaal nieuw ontwikkelde geluidsabsorberende vloer in de overkapte binnenplaats, die aan diverse zeer specifieke eisen en voorwaarden voldoen moest. Maar zoals gezegd, we gaan het gauw eens een keer van nabij bekijken, en daar verheug ik me nu al op!

Ginkgo Biloba

Weer universiteit in Harderwijk, las ik in het Kontakt van woensdag 28 september j.l. Precies tweehonderd jaar nadat ze in 1811 haar deuren sloot. Voorlopig nog zonder studenten, opleidingen en gebouwen, maar wel met de pretentie dat Harderwijk de plaats wordt waar wetenschap en samenleving bij elkaar komen, bijvoorbeeld middels lezingen her en der. De eerste Gelderse Academielezing zal zijn op zondagmiddag 9 oktober a.s. In de Catharinakapel zal de lexicoloog emeritus hoogleraar prof. dr. Piet van Sterkenburg de spits afbijten door o.m. het verschijnsel 'roddelen' te ontleden aan de hand van historische voorbeelden. En waarom roddelen mensen eigenlijk, zijn er grenzen of is roddelen een onmisbaar elixer dat ons communicatief samenbindt? Sterkenburg schijnt zich ook al vele jaren te verdiepen in Vlaamse en Nederlandse vloeken en verwensingen. Het lijkt me een interessante middag worden daar in de Catharinakapel!

Van de diverse organisaties achter de heroprichting van de Gelderse Academie, viel mij het herendispuut Ginkgo Biloba het meest op. Een Harderwijks herendispuut, ongetwijfeld genoemd naar de Ginkgo Biloba, die hier in de Hortus Botanicus aan de Academiestraat ergens tussen 1750 en 1800 mogelijk door Linnaeus zelf nog is geplant. De Ginkgo Biloba is een oerboom, een heilige boom die oorspronkelijk uit Japan en China komt. De boom is een symbool van eenheid en van tegenstellingen, door sommigen gezien als symbool van onveranderlijkheid, hoop, liefde, toverkracht, tijdloosheid en een lang leven.

Vele kunstenaars hebben zich laten inspireren door de esthetische charme van de Ginkgo Biloba. In de architectuur, vooral uit de Jugendstil (Art Nouveau) periode zijn vele voorbeelden bekend met Ginkgo motieven.

En Goethe (1749-1832) de Duitse filosoof en dichter schreef in 1815 een gedicht genaamd Ginkgo Biloba aan zijn geliefde dat ging als volgt:

Zie dit kleinood in mijn gaarde:
boomblad uit de oriënt,
siert met zijn geheime waarde,
ingewijden welbekend.

Leeft het als een enkel wezen,
innerlijk in twee gedeeld?
Of vormt juist het uitgelezen
tweetal één herkenbaar beeld?

Langzaam rijpende ideeën
werpen op die vragen licht.
Voel je niet dat ik in tweeën
eenling ben in mijn gedicht?

vertaling: Matthias Rozemond.

Herendispuut 'Ginkgo Biloba' uit Harderwijk, heeft zich destijds met haar naamkeuze ongetwijfeld laten inspireren door de spiritualiteit en magische krachten die aan de boom worden toegeschreven. En waarom ook niet, zeer vele generaties voor de onze, hebben zich laten inspireren door de unieke uitstraling van deze oerboom. Dat valt niet te negeren.

Let op, Harderwijk gaat met haar Gelderse Academie mooie tijden beleven. De activiteiten van een herendispuut, trouwens van een damesdispuut ook, moet je niet onderschatten. Ook al zijn ze, zoals welke dispuut of studentenvereniging dan ook, doorgaans wel te porren voor een feestje, van primair belang blijft het nut van netwerken!

Bostoren (2)

Op woensdag 8 april 2009 schreef ik m'n eerste stukje over de bostoren. Een stukje wat toen min of meer ging over het ontwerp, de afmetingen en de realisatie van de bostoren op 'Landgoed Schovenhorst' in Putten.

Gisteren, bijna 2,5 jaar later waren we er weer, maar nu met kinderen en kleinkinderen. Eén voor één wurmden we ons m.b.v. de streepjescode op het entreebewijs door het smalle draaihek naar binnen. De klim naar boven kon beginnen, 235 treden naar de top op 40 meter boven maaiveld. Leeftijdverschil en conditie uit zich volgens mij nergens zo manifest als op een trap. Toen ik halverwege de trap naar boven liep te hijgen en te puffen, kwamen mijn kleinkinderen me vanaf hogere sferen alweer tegemoet, om vervolgens ver voor mij uit moeiteloos voor de 2e keer naar de top te huppelen!

Op de top net boven de boomkruinen hadden we een prachtig uitzicht over het ca. 160 jaar oude landgoed 'Schovenhorst' en een groot deel van de Veluwe. In de verte een streep Randmeer en de hoge bebouwingen van omliggende plaatsen als Nijkerk, Amersfoort, Ermelo, Harderwijk en meer. Wel jammer dat het een beetje heiig was, want bij helder weer kan je zelfs de bijna 32 km verderop gelegen TV-toren zien in Hilversum.

Een aantal van ons hebben tijdens de tocht omlaag, nog even lekker in de spectaculaire klimkooi rond gesprongen. Een trampolineachtige constructie van open netwerk op een kleine 30 meter boven de grond. Het leek gewaagder dan het was, toch was ik blij dat iedereen even later weer gezond en wel met beide benen op de grond stond.

Na het klimavontuur hebben we nog een wandeling gemaakt over het prachtige landgoed. Niet te lang, want toen enkele gastjes op een bepaald moment een beetje over honger en dorst begonnen te zeuren, hebben we de auto maar opgezocht. En eenmaal thuis had de hele meute zo'n enorme trek, dat de pizza's niet aan te slepen waren!

Neutrino's

Als het klopt las ik, is het de grootste natuurkundige ontdekking sinds een halve eeuw. Neutrino's, deeltjes die sneller reizen dan het licht, een regelrechte revolutie in de natuurkunde! Echter de meeste fysici schijnen voorlopig nog knap sceptisch te reageren op de Italiaanse studie. Ze willen eerst het resultaat van een Amerikaanse en Japanse second opinion afwachten.

In m'n stukje 'Leven' van 25 januari 2010, had ik het over het CERN en over de zoektocht naar het z.g. Higgs-boson, het kleinste en nog ontbrekende elementaire bouwsteentje waaruit het leven bestaat. Of er al vorderingen zijn gemaakt in die richting weet ik niet, maar kennelijk hebben de wetenschappers van het deeltjeslab CERN en passant wel ontdekt, dat neutrino's sneller reizen dan het licht!

Vanuit het CERN werden in drie jaar tijd 16000 stralen neutrino's afgevuurd op het observatorium in Gran Sasso in Italië, waar ze door detectoren werden opgevangen. De afstand van 730 km zou door een lichtstraal in 2,4 duizendste van een seconde worden afgelegd, de neutrino's waren echter 60 nanoseconden (miljarden van een seconde) sneller, en hadden zodoende bij aankomst in Gran Sasso een voorsprong van 18 meter op de lichtstraal.

De neutrino, wat letterlijk 'klein neutrale zone' betekend is een verwant van de elektron, een minuscuul, ongrijpbaar en onzichtbaar deeltje afkomstig uit het heelal en een groot deel van de radioactieve straling die onze dampkring binnendringt. De eerste observatie van een neutrino was in een z.g. bellenvat (zie onderstaande foto) en dateert van november 1970.

De onzichtbare neutrino raakt een proton (rechts op foto). De neutrino verandert in een mu-meson (de lange streep in het midden van de foto). De korte streep is het proton. Het derde spoor is van een pi-meson welke door de botsing ontstond.

Ben benieuwd naar het resultaat van de Amerikaanse en Japanse controle metingen. Als die op hetzelfde uitkomen als de Italiaanse metingen, dan moeten zo ongeveer alle fundamentele fysische theoriën herzien worden. Ofwel de relativiteitstheorie die tot in alle haarvaten van de huidige natuurkunde is doorgedrongen op de schop! E=mc2 op de helling? Ik kan het haast niet geloven, ik denk dat Einstein zich nog wel eens zal omdraaien in z'n graf. Alhoewel dat moeilijk zal gaan want op z'n hersenen na is hij gecremeerd en is zijn as verstrooid.

Vestingstadje Woerden

Een drive-in-museum noemen ze in Woerden de parkeergarage 'Castellum'. En terecht, want toen we de parkeergarage indoken, doken we en passant ook onder in het Romeinse verleden van Woerden. Behalve allerlei vondsten en foto's in vitrines van de vrij recente opgravingen hier, waren er ook een aantal prachtige wandschilderingen te zien over het leven in en rond het Castellum Laurium, zoals de Romeinse legerplaats aan de Rijn hier tussen ongeveer 50 en 270 jaar na Christus werd genoemd.

Buiten op het Kerkplein heerste vanwege de markt een gezellige drukte. En door het redelijke weer was het op de enkele omliggende terrasjes ook een volle boel. Maar de sfeer en het karakter van het Kerkplein, in het hart van het oude vestingstadje, wordt naar mijn gevoel toch het meest bepaald door de omringende bebouwing. Historische gebouwen zoals de Petruskerk (1372), het Arsenaal (1762), de Kazerne (1787) en het Stadsmuseum (1501) zijn naar mijn gevoel de belangrijke beeldbepalende elementen rondom het plein. De overige bebouwing rond het plein, voornamelijk winkelpanden en wat horeca, is van een heel andere orde en heeft minder allure.

Na een hapje in Grandcafé-Restaurant 'bij Petrus' in de Kazerne, hebben we het een eindje verderop aan het Kerkplein gelegen Stadsmuseum bezocht. In de tentoonstelling 'Stadsjongens' met werk van Araun Gordijn (schilderijen), Jeroen Hermkens (schilderijen) en Arthur Martin (foto's) hadden ze ook Woerden in beeld vastgelegd. Met name de oude plaatselijke industriële bebouwing langs de Oude Rijn richting Bodegraven van Jeroen Hermkens vond ik goed. Prachtig realistisch geschilderd, begin mei had ik op die plek nog gevaren op sleepboot Mokum, zie mijn stukje 'Mokum versus Herenleed' van 5 mei j.l. Boven op de zolderverdieping weer allerlei Romeinse zaken bekeken en een filmpje van o.a. de opgravingen in Woerden.

De expositie 'Weidevogels' in 'Kasteel Woerden' aan de rand van het oude centrum was de wandeling meer dan waard. De foto's en de film die natuurfotograaf Danny Ellinger gemaakt had van Grutto's, Kieviten, Wulpen, Tureluurs, Veldleeuwerikken en nog veel meer soorten waren fantastisch. Door de hedendaagse monocultuur in de weilanden loopt de weidevogelstand terug. Daar moet wat aan gedaan worden, minder maaien, meer onkruiden en de grondwaterstand omhoog! Simpel, maar dat is in de hedendaagse economie makkelijker gezegd dan gedaan. Toch wordt eraan gewerkt zagen we in het filmpje. Er komen meer weidegebieden bij waar ze de natuur weer meer zijn gang laten gaan. Gebieden die hooguit door de mens zullen worden betreden en bewerkt zoals ze dat pakweg 100 jaar geleden deden. En dat geeft hoop in de toekomst voor de weidevogelstand!

megakristallen

De 'Grot der Kristallen' of in het Spaans de 'Cueva de los Christales' is volgens Ben van Raaij (vanmorgen in de Volkskrant) een geologisch wereldwonder! Volgens mij heeft hij daar gelijk in, ik wist eerst niet wat ik zag. M'n eerste gedachte ging uit toen ik de foto zag naar een groot gebouw, dat door een aardbeving of een aanslag was ingestort. En tussen de balken en het puin reddingswerkers op zoek naar slachtoffers. Maar gelukkig niets van dat alles, het waren enorme kristallen in een grot op ca. 300 meter onder de grond in de Naicamijn in de Mexicaanse deelstaat Chihuahua.

Ik las dat de megakristallengrot pas in 2000 is ontdekt door een paar mijnwerkers. Onderzoekers schatten dat de kristallen bij een temperatuur van rond 54ºC er 100 duizend tot een miljoen jaar over gedaan hebben om uit te groeien tot deze megakristallen, waarvan sommige in doorsnede meer dan een meter dik zijn bij een lengte van vijftien meter. Wel een ruime groeitijdmarge, dat moeten ze toch iets nauwkeuriger kunnen bepalen lijkt mij. Aan de andere kant t.o.v. het ontstaan van het universum en de ontwikkeling van onze aardbol, stelt de ruim gekozen groeitijdmarge natuurlijk helemaal niets voor.



Ben benieuwd hoe de doorsnede van die enorme kristalstammen eruit ziet. Ik kan me vergissen, maar ik meen toch ook weer een zeshoek of hexagonachtige vorm te hebben gezien, net als bij basaltzuilen, (zie mijn stukje 'zeshoek of hexagon' van 21 juli 2011). Alhoewel het één is ontstaan in heet, mineraalrijk water dat opborrelt uit dieper gelegen vulkanische bronnen, en het andere door afkoelen en stollen van lava, een vulkanisch gesteente. Ofwel in het ene geval zou door afkoeling de hexagonvorm ontstaan door aangroei, en in het andere geval juist door krimp. Te mooi om waar te zijn misschien?

Hoe dan ook het zijn boeiende en wonderbaarlijke natuurverschijnselen!

tijdsbestedingen

Aan de startpagina van Sagittarius heb ik de link    VA    music and acoustics  toegevoegd. De link waarmee je middels enkele muisklikken uiteindelijk ook uitkomt op mijn oude site, waarin ik het resultaat van bepaalde tijdsbestedingen van me nader uit de doeken doe. Tijdsbestedingen die me ook nu nog af en toe aardig van de straat kunnen houden! Dat is niet erg, integendeel vermits het bij 'af en toe' blijft. Evengoed moet je dan wel je site bijhouden, en daar schortte bij mij het één en ander aan. Al lange tijd had ik daar totaal niets aan gedaan, het was een futloze website geworden, veel te lang op één stand. Dat kon echt niet langer zo, het is één van de twee, eraf met dat ding of actualiseren en bijhouden!

Voor het laatste heb ik gekozen, vandaar deze actie. Gek, maar het voelt na zo'n lange periode een beetje alsof ik mezelf ook reanimeer. Ben trouwens wel benieuwd of de reanimatie me dan ook extra 'af en toe's' in bepaalde tijdsbestedingen zal opleveren. De tijd zal het leren, maar het moet natuurlijk niet te gek worden!

Ilperveld & omstreken

Start en finish van de jaarlijkse fietstocht met de familie van D. was deze keer georganiseerd in Zuidoostbeemster. Daar, in de serre van het Van der Valk Hotel had zich rond het middaguur een bonte stoet goedgemutste pedaalridders verzameld. Na wat te hebben bijgepraat met koffie en gebak, werden we door beide organisatoren Hans en Carla vriendelijk verzocht, het stalen ros zo langzamerhand maar eens te gaan bestijgen. En aldus geschiedde!

Eerst maar eens gezamelijk Purmerend zien uit te komen met al die vervelende stoplichten op ons pad, best lastig met zo'n grote groep. Maar iedereen lette goed op, dus ging het uiteindelijk prima. Na bij Ilpendam met het pondje het Noord Hollands Kanaal te zijn overgestoken, werden we door de organisatie getrakteerd op een voedzame krentebol, al of niet met boter en/of kaas. Vervolgens peddelde de hele meute over de kanaaldijk verder in de richting van het bezoekerscentrum Ilperveld. Niet te geloven, maar daar aangekomen waren sommigen alweer aan een drankje of ijsje toe. Moet kunnen, geen probleem, we zaten lekker in het zonnetje, en bovendien moesten we toch ook nog wachten op de gids die ons in zijn elektrische fluisterboot zou meenemen het waterrijke natuurgebied in.

Het natuurgebied Ilperveld is een open veenweidegebied waar je alleen per boot doorheen kan varen. Een gebied van honderden eilandjes, sloten, plassen, petgaten en door koeien en schapen begraasde weilandjes. Het gebied is een eldorado voor vele soorten soorten vogels, alhoewel ik het er nu opvallend stil vond, maar dat zal in deze periode van het jaar zeker met de vogeltrek te maken hebben. Nabij een uitstapplaats halverwege onze excursie hebben we samen met de gids een wandeling gemaakt over één van de vele eilandjes. Een wel zeer bijzondere ervaring, dat lopen over z.g. trilveen, alsof je een beetje over water loopt.

Na deze bijzondere en leerzame excursie, moesten we uiteraard ons stalen ros weer opzoeken. Via Den Ilp fietsten we door het Purmerland terug naar Zuidoostbeemster. Van al dat fietsen hadden we behoorlijk dorst gekregen, maar daar wisten ze op het terras van onze vriend Van der Valk gelukkig wel raad mee. We hebben daar met z'n allen in het zonnetje een tijdje heerlijk zitten pimpelen. Maar ja, na verloop van tijd moesten we toch naar binnen, de serre in, waar het eten werd opgediend. En daar waren we toch ook wel weer aan toe!



Van Ad, onze padre familias, kregen we deze keer weer allemaal het ons zo welbekende fietsvaantje uitgereikt. Een bijzonder vaantje deze keer, een vaantje met een memorandum aan de gebeurtenissen van vorig jaar omstreeks deze tijd. Toen de jaarlijkse fietstocht, die toen in Ermelo was georganiseerd, werd overschaduwd door het overlijden van Jan van V. kort daarvoor, waardoor het fietsvaantje er o.a. bij ingeschoten was!

Volgend jaar gaan we bij leven en welzijn fietsen in de Achterhoek hoorde ik van m'n neef. Fantastisch, zo'n spontaan aanbod van de volgende generatie om de fietstocht in 2012 te organiseren. Ik kijk er al weer naar uit!

Tempus fugit.

De tijd vliegt! Het was weer een memorabele dag j.l. vrijdag 2 september en prachtig weer! En de expositie Hortus/Corpus van de Antwerpse kunstenaar Jan Fabre (1958) in en rond het Kröller-Müller Museum is nog tot en met zondag te zien, nog mooi op tijd dus. Gezien de lange rij voor de kassa, waren we kennelijk niet de enige die zin hadden in een dagje museum en/of Hoge Veluwe. Het kon de pret niet drukken, maar het kostte ons wel ruim een half uur voor we binnen waren.

Jan Fabre heeft de expositie van zijn tekeningen, schilderijen, beelden en installaties een Latijnse naam gegeven: Hortus/Corpus, de tuin en het lichaam. Het is, las ik, waar het voor Fabre om gaat in de kunst. Over de oorsprong van alles, over de schoonheid, over het vieren van de kunst, het leven, de dood. Daarbij mijdt hij de confrontatie niet in een spel met religieuze symboliek. Het is sex en drugs en rock & roll.

In het beeldenpark, een behoorlijk eindje buiten het museum, lag het serene slagveld van Fabre, het Sanquis/Mantis Landscape (Battlefield) genoemd. Daar lagen verspreid over de bosbodem delen van harnassen, helmen, arm- en beenstukken mooi te blinken in de zon. Onderdelen van één van de performances van Fabre. In één van de zalen binnen was andere krijgskunst te zien. Slagvelden vol insekten, gedisciplineerd in slagorde opgesteld.
Op een lange rij hardstenen sokkels elders in het beeldenpark, zagen we bronzen koppen staan van Jan Fabre zelf. Hoofdstukken genoemd, allemaal voorzien van hoorns, geweien of delen daarvan, telkens met een andere gezichtsuitdrukking en refererend aan een ander dier. Fabre plaatst zich zo tussen mens en dier in, en versterkt dit nog eens door de hele serie buiten in de natuur te plaatsen.

In een aparte zijzaal in het museum was 'de fontein van de wereld' te zien. Daar lag Fabre op z'n rug in spijkerpak met een loodrechte erectie tussen een stapel omgevallen grafzerken. En daar beleeft hij als uiting van grote levensdrift om het half uur een krachtige ejaculatie, een ode aan de creatieve potentie van de mens. Ik heb een tijdje staan kijken daar, maar die orgastische performance heb ik daar helaas moeten missen. Het kan natuurlijk zijn dat zo'n fonteininstallatie het aan het eind van de tentoonstelling heeft laten afweten, maar de installatie kan uiteraard ook zijn uitgezet, omdat ze het daar in het Kröller-Müller maar een te vochtige boel vonden worden.

Na het museum zijn we nog naar Jachtslot Sint-Hubertus gepeddeld. Fietsen zat voor handen, het witte fietsenplan op 'De Hoge Veluwe' werkt volgens mij na al die jaren nog perfect.



Jachtslot Sint-Hubertus, ontworpen in 1914 door arch. Berlage in opdracht van het echtpaar Kröller-Müller (later, door problemen tussen beide partijen is het ontwerp gewijzigd c.q. afgerond door arch. v.d. Velde), zag er gesloten uit. Geen probleem, wij kwamen gelukkig niet voor een rondleiding. Een poosje aan de vijver gezeten daar met een drankje, en dat was heerlijk.



Op de terugtocht kwamen we nog langs dat merkwaardige standbeeld van Christiaan de Wet (1854-1922) in boerenkledij. Hij was generaal in de laatste boerenoorlog (1899-1902) in Zuid-Afrika. Door zijn strijd voor onafhankelijkheid van de boerenrepublieken daar, en zijn verzet tegen de Britten (en niet te vergeten de autochtonen), groeide hij in Nederland uit tot een volksheld. Het echtpaar Kröller-Müller bewonderde deze man zo zeer, dat ze de Nederlandse beeldhouwer Mendes da Costa (Amsterdam, 1863-1939) in 1915 opdracht gaven een standbeeld van hem te maken. Het beeld staat sinds 1921 op De Hoge Veluwe, het landschap dat Christiaan de Wet tijdens een bezoek hier, nog het meest aan het Zuid-Afrikaanse landschap deed denken.

Of de generaal in onze tijd ook tot een Nederlandse volksheld uit zou groeien durf ik zeer te betwijfelen! Ja, mogelijk bij een populistische groepering, maar daar ga ik hier verder niet op door. Hoe dan ook, de tijd van de generaal is reeds lang vervlogen!
Maar wij leven nog en hebben hier vandaag, ruim 110 jaar later, een leuke dag gehad. We zijn dan ook met een grote boog omdat malle beeld van hem daar in 'the middle of nowhere' heen gefietst.

walvis en bulbsteven

Weer is een dode walvis op een bulbsteven van een schip een haven komen binnenvaren, deze keer in Rotterdam! Honderden mijlen worden de dieren ongemerkt meegesleept door de schepen. In mijn stukje 'Walvis voor de boeg' van 28 juli 2009 heb ik het er ook al eens over gehad. Het ging toen over de 'Sapphire Princess', een groot cruiseschip dat de haven van Vancouver kwam binnenvaren met een dode vinvis van 21 meter lang op de boeg. In 2010, nog geen jaar later, las ik dat ditzelfde schip in die contreien weer een dode walvis op de bulb had liggen!

Volgens mij komen er door aanvaringen met grote schepen, al of niet voorzien van een bulbsteven, meer walvissen om op de druk bevaren wereldzeeën dan we te zien krijgen. De meeste grote zeeschepen, zo niet alle, zijn uitgerust met zo'n hydrodynamische knobbel vooraan de steven. Het schijnt brandstof te besparen, doordat onder het varen het energieverlies door de optredende boeggolf aanmerkelijk wordt gereduceerd. Dan moet er natuurlijk niet iets groots als een walvis achter blijven haken, want dan ben je snel door je brandstofwinst heen!
Echter wil een dode of zwaargewonde walvis op de bulbsteven achterblijven na een aanvaring, dan zal voor het evenwicht zo'n groot en zwaar beest toch min of meer centraal geraakt moeten worden, anders zal het door onbalans en vaart toch zeker van de bulb afglijden. En dat laatste zal naar mijn gevoel vaker voorkomen, dan dat ze keurig dood op de bulb een haven komen binnenzeilen.



Overigens wat een lekker klusje om zo'n walvis te ontleden die al een tijdje dood is. Maar die gasten van museum Naturalis uit Leiden weten wel hoe ze dat aan moeten pakken. Alleen voor het oog van de walvis hadden ze wel mooi een te klein potje meegenomen!

de keuzefilm van G.V.

Rond zeven uur gisteravond zijn J en ik er maar eens goed voor gaan zitten. 'Novecento' (of 1900) het magistrale epos van Bernardo Bertolucci uit 1976, waarin hij in vijf uur en een kwartier de geschiedenis van Noord-Italië vanaf het jaar 1900 ontvouwt, wilden we vanavond integraal gaan uitzien. Voor mij een opgave van formaat! Mezelf een beetje kennende dacht ik dit niet vol te kunnen houden, temeer ik van mening was dat we van de keuzefilm van Guy Verhofstadt, de laatste zomergast j.l. zondagavond, in ieder geval al eens een gedeelte gezien hadden. De film is namelijk ooit eerder uitgezonden op TV, echter toen in 2 delen.

Allemaal muizenissen om niets, mijn enige zorg die avond was af en toe de gedachte, of ik de film of een gedeelte daarvan nou wel of niet gezien had. Zo ja, waarom kan ik mij dan zo weinig van de inhoud herinneren, en zo nee, waarom denk ik dan toch steeds de film of een gedeelte daarvan wel gezien te hebben. Misschien moeten mijn geheugen en ik toch maar eens te rade gaan bij Dick Swaab, onze neurobioloog en 2e zomergast van het afgelopen seizoen. Hoe dan ook, bijkant ademloos heb ik de hele avond aan de buis gekluistert gezeten, en ik niet alleen, wat een geweldige film! Zo worden ze tegenwoordig volgens mij niet of zelden meer gemaakt, mogelijk ook omdat zoiets groots onbetaalbaar is geworden in deze tijd.



De film blijft boeien, ondanks de lengte. Het prachtige acteerwerk van de cast, bestaande uit Robert De Niro, Gérard Depardieu, Dominique Sanda, Francesca Bertini, Laura Betti, Donald Sutherland, Burt Lancaster en nog vele andere is daar debet aan. Maar dat niet alleen, ook de prachtige muziek van Ennio Morricone en het mooie camerawerk van Vittorio Storaro tilt de film naar hogere sferen. Nog nooit heb ik zulke sfeervolle beelden gezien van het Noord-Italiaanse landschap.

De geschiedenis van Noord-Italië in de eerste helft van de vorige eeuw, wordt in de film vertelt aan de hand van het levensverhaal van twee jongens (Robert De Niro, 1943 en Gérard Deparieu, 1948 resp. als zoon van hereboer en zoon van landarbeider) die aan het begin van die eeuw op dezelfde dag geboren worden. Ze delen aanvankelijk lief en leed met elkaar, maar geleidelijk aan groeien ze door het klasseverschil uit elkaar. Bovendien worden ze meegesleurd door de grote politieke bewegingen van die tijd t.w. het opkomend fascisme en het socialisme. Er moeten keuzes worden gemaakt, de één kan dat wel, de andere niet of te laat. En met een fanatiek fascistische bedrijfsleider (Donald Sutherland, 1935) op het bedrijf van de hereboer, die a.h.w. staat voor het kwaad van de beweging in eigen persoon, wordt het er allemaal ook niet beter op.

Een boeiende film die een intrigerend beeld geeft van een verscheurde samenleving, en van keuzes die mensen maken in tijden van angst en onderdrukking.

zomergast-kunst

Met politicus Guy Verhofstadt (1953) in Zomergasten gisteravond, hebben we de laatste van de zes uitzending dit seizoen achter de rug. Het begon met cabaretier Marc-Marie Huijbregts (1964) vervolgens kwamen neurobioloog Dick Swaab (1944), journaliste Step Vaessen (1965), jurist Lilian Gonçalvez-Ho Kang You (1946) en kunstenaar Erik van Lieshout (1968) aan de beurt. De één boeide me uiteraard wat meer dan de ander, maar ik heb ze alle zes wel gezien. Nou nog 'Novecento' bekijken, Guy Verhofstadt's keuzefilm van Bertolucci uit 1976. Alhoewel in het verleden al eens gezien, in ieder geval een gedeelte daarvan, hebben we de film toch maar integraal opgenomen. We moeten alleen nog een beetje moed verzamelen om dit epische product van 5 uur en een kwartier lang ook daadwerkelijk weer te gaan zien! Maar de avonden worden weer langer, dus zal dat vast wel een keer lukken.

Wat een spraakwaterval is die Guy Verhofstadt (1953) zeg, Jelle Brandt Corsius (1978) kwam er in het begin nauwelijks aan te pas, en dat vond ik aanvankelijk knap irritant. Je moet als gespreksleider tegenover een politicus, die nota bene vanaf 1999 tot 2008 Belgisch eerste minister geweest is natuurlijk ook wel van goede huize komen. Zo iemand is gepokt en gemazeld in de politieke arena.

Veel politiek gekleurde onderwerpen passeerden de revue met de ex-premier, die tegenwoordig voorzitter is van de liberale fractie in het Europese parlement. De democratisering in Europa, de macht, de eurocrisis, de eventuele uitgifte van euro-obligaties, de pensioenfondsen en de economie. Ook kwam de genocide in Rwanda aan de orde, het verdriet van België en de huidige kabinetscrisis daar. Gaande weg het gesprek, eigenlijk toen het over andere onderwerpen ging dan politiekgevoelige, kwam er een beetje rust in de dialoog tussen beide heren. Over wijn, eten, muziek en kunst. Over de Chinese kunstenaar Ai Weiwei (1957) en zijn bizarre zonnepittenproject, een conceptuele kunstuiting die hij associeerd met de Culturele Revolutie van Mao Zedong. Over het abstract expressionisme van de Amerikaanse kunstschilder Mark Rothko (1903-1970), en de z.g. colorfield painting. Over Rothko's Rooms, als voorbeeld kregen we een 'Rothko in Red' te zien, een groot vlak in schakeringen rood. Een grappige anekdote die werd aangehaald vond ik het verhaal over een museumbezoekster, die staande temidden van grote, bijkant wandvullende schilderijen van Rothko, aan een suppoost vroeg in welke zaal zijn schilderijen te zien waren.



'Grey and orange on maroon, no. 8' uit 1960 is het enige schilderij van Rothko dat ikzelf in werkelijkheid een keer gezien heb in museum Boijmans van Beuningen. Het schijnt trouwens ook het enige schilderij van Rothko te zijn wat in een Nederlands museum te zien is. Colourfield Painting, ofwel kleur en niets anders las ik, geen expressie van de penseelstreek, het z.g. handschrift van de schilder, maar alleen egale kleurvlakken. De gedachte er achter is belangrijk, als je in staat bent je daarin te verdiepen, kijk je met andere ogen naar deze schilderijen en komen ze voor je tot leven. De kleurvlakken zweven en lijken te gloeien, temeer door het achterwege laten van een scherpe afbakening. Bezoekers staan soms te huilen voor de schilderijen van Rothko las ik. Daar kan ik mij eerlijk gezegd weinig bij voorstellen, zover gaat m'n emotionele inlevingsvermogen m.b.t. deze kunstuiting kennelijk niet. Maar boeiend vind ik het wel, kijk en luister ook maar eens naar onderstaand filmpje dat ik tegenkwam. Daarin vertelt Ds. Hans Visser (1942, vooral bekend geworden van 'Perron Nul', zijn project voor daklozen en drugsverslaafden in Rotterdam) in museum Boijmans van Beuningen vanuit een theologische visie over het licht en de duisternis in het werk van Rothko, middels eerder genoemd schilderij.



Waar, hoe en wat er ook ter wereld gebeurd, met een avondje zomergasten op TV raak je er als kijker toch aardig bij betrokken!

rare smoelen

Na 'De Collectie Verrijkt' en 'Futuro, utopie in constructie' kwamen we in museum Boijmans van Beuningen bij George Condo's 'Mental States' terecht. Mentale toestanden, in mijn ogen een bijzonder vreemde maar boeiende rariteiten tentoonstelling.
De Amerikaanse kunstenaar (New Hampshire, 1957) onderzoekt in zijn werk het genre van het portret, de menselijke fysionomie en de verschillende 'states of mind'. Vooral karikaturen, historische portretten en mythologische figuren dienen als zijn inspiratiebron, las ik. Condo's werk heeft een surreële kwaliteit en kenmerkt zich door vreemde composities en ruig schilderwerk. Een beetje merkwaardige eend in de kunstwereld, lees onderstaand intervieuw van Lilian Bense maar uit het tijdschrift H'ART van 14 juli j.l.



Ruim 60 schilderijen hebben we van Condo gezien, in de door Boijmans van Beuningen in samenwerking met de Londense Hayward Gallery georganiseerde tentoonstelling.

expo in duikbootloods

Dat een bezoek aan de tentoonstelling 'The One & The Many' in de Onderzeebootloods van het Scandinavische kunstenaarsduo Michael Elmgreen (Kopenhagen, 1961) en Ingar Dragset (Trondheim, 1969) een zinsbegoochelende en surrealistische totaalervaring opleverd kan ik sinds gisteren beamen.

Bijzonder hoe de twee de immense maat en schaal van de voormalige Onderzeebootloods (gebouwd in 1937) hebben weten te veranderen in een grauwe, schimmige achterbuurt van een grote stad. Door een ca. 50 meter lange tunnel van stalen golfplaat kom je als bezoeker een donkere ruimte binnen. In de schemer van enkele straatlantaarns lichten een aantal sculpturale elementen op, zoals een ingericht appartementenblok van vier verdiepingen hoog, een gehavend, melancholisch kinderreuzenrad dat doelloos lijkt rond te draaien, een limousine op blokken, betonnen bankjes, een toiletblokje annex afwerkplek voor homo's en een vuilcontainer. Om de sfeer voor de argelose bezoeker nog ongemakkelijker te maken, heeft het kunstenaarsduo ook nog enkele acteurs ingehuurd van het Ro Theater, die improviserend als hangjongeren, jonge moeder met kind en schandknapen af en toe schreeuwerige monologen houden en/of je hinderlijk volgen onder het uiten van oneerbare voorstellen in de buurt van het toiletblokje.



Ik had me een beetje op het bezoek van deze tentoonstelling in de Onderzeebootloods voorbereid, dus wist ik wel min of meer wat ik daar in het Rotterdamse havengebied zou aantreffen. Maar toch dacht ik toen ik weer buiten stond, dat ik in mijn rol van publieke voyeur wat meer had mogen verwachten. Was dat nou alles? Echter al tijdens de autorit naar huis werd het me duidelijk, dat meer zal ik maar zeggen, daar geen meerwaarde zou hebben toegevoegd aan mijn contemplatieve ervaring. De essentie van de tentoonstelling t.w. de wereld is meer dan een wit museum vol kostbare kunst, was overduidelijk in beeld gebracht door de heren Elmgreen & Dragset.