De oorspronkelijk uit Enkhuizen afkomstige Nunspeter Jos Lussenburg (1889-1975) was een man die zowel talent had voor muziek als schilderen. Echter een infectie aan zijn linker wijsvinger zorgde er in 1923 voor dat hij zijn talent voor uitvoerend musicus, hij speelde viool, niet verder kon ontwikkelen en moest laten varen. Vanaf dat moment legde hij zich primair toe op de schilderkunst. Hij ontwikkelde vanuit het impressionisme een geheel eigen karakteristieke en expressieve stijl. Hij schilderde van alles, van Veluwse figuren tot naakten en landschappen, maar vooral veel zeegezichten, schepen en doorleefde vissersportretten. Vanuit zijn jeugdjaren voelde hij zich immer verbonden met de voormalige Zuiderzee. Pas hebben we het één en ander gezien in de tentoonstelling 'Jos Lussenburg Markant Palet' in het Noord-Veluws Museum in Nunspeet, heel mooi!
In de stukjes 'Leven I, II en III' van resp. 25/1'10, 14/12'11 en 7/7'12 heb ik het o.m. over de grote CERN deeltjesversneller in Genève. Maar sinds het Higgs-boson of Goddeeltje in 2012 is aangetoond, staat mijn belangstelling voor het wel en wee van de deeltjesversneller in Genève op een laag pitje. Wat daar sindsdien nog meer is ontdekt in de wereld van de fysica zou ik niet weten. Maar ik heb wel begrepen dat het CERN voor menig fysicus nog immer een bron is waaruit een eindeloze stroom aan gegevens wordt geput. Er wordt zelfs gesproken over de bouw van een nieuwe deeltjesversneller die viermaal zo groot is als de huidige versneller die een omtrek heeft van 27 km. Maar dit terzijde, de eigenlijke reden waarom ik weer over het CERN begin, kwam door een artikel over o.m. deeltjesfysica van Martijn van Calmthout dat ik vanmorgen las in Sir Edmund, de wetenschappelijke bijlage van de Volkskrant.
Gebotst met de wetenschap. Op 20 november viel om 22.42 uur de grote CERN-versneller uit. Kortsluiting. De steenmarter die dat deed, ligt vanaf vandaag in een Rotterdams museum.
Een miljarden verslindend project, waar werkelijk kosten nog moeite mee worden gespaard! Maar dat zomaar door slechts één simpel steenmartertje een etmaal kan worden lam gelegd, dat zijn nog eens berichten! En het was niet de eerste keer dat dit gebeurde, ook in het voorjaar van 2016 was iets dergelijks al voorgekomen. Het beestje heeft zijn daad met de dood moeten bekopen, wat wil je, een stroomstoot van 18000 volt! Maar het verschroeide lijfje is evengoed geprepareerd en toegevoegd aan de collectie van 'dode dieren met een verhaal' in Natuur Historisch Museum Rotterdam. Het steenmartertje ligt daar in het illustere gezelschap van een Traumameeuw, een domino-mus, een McFlurry-egel, een Tweede Kamermuis en een Homoseksuele Necrofiele Eend, allemaal dood met een verhaal. Mooi voor het museum!
Maar het CERN is natuurlijk een ander verhaal. Steenmarters zijn niet zeldzaam in de omgeving van Genève. Ze zijn er bekende boosdoeners die elektrische aansluitingen en remleidingen van auto's doorknagen. Direct na de kortsluiting schijnt hoofdtheoreticus John Ellis van CERN te hebben geïnformeerd of de hoogspanningsstations niet beter beveiligd moesten worden. Die staan nu bovengronds en in de open lucht, met alleen een hoog hek eromheen. Een simpele maar terechte vraag lijkt mij, ben benieuwd hoe ze dat gaan aanpakken.
De tickets voor het Donkere Dagen Festival van afgelopen zaterdag op en rond de Vischmarkt in Harderwijk hadden we al een tijdje in huis. We hadden gekozen voor de z.g. Orion route d.w.z. in drie verschillende huiskamers zouden we vanaf 19.30 uur te horen krijgen Maarten Keesman & Roel Hazendonk (Jazz), Haan & Hoogeboom (kleinkunst) en Charlotte van der Putten & Christa Bornhijm (klassiek). Maar voor het zover was hadden we de hele zaterdag nog voor ons. Het zonnige, windstille weer nodigde ons uit voor een stevige wandeling. Een rondje Uddelermeer leek ons wel wat, vaak zat langs gereden, maar een wandeling in die contreien was er tot op heden nog niet van gekomen. Een goed plan vonden we zelf.
(Het Uddelermeer, dat 17 meter diep schijnt te zijn, vormt de bron van de Hierdensche Beek, het is waarschijnlijk ontstaan als een z.g. pingoruine of ijskernheuvel. In het geval van het Uddelmeer gebeurde dit tijdens het Saalien, een van de laatste ijstijden. Na het smelten van de ijskern bleef alleen het gat over, dat het huidige Uddelermeer vormt).
Nadat we de auto hadden geparkeerd, begonnen we met frisse moed aan onze wandeling. Prachtig hoe het licht bevroren meer erbij lag, gestold landschap. Foto, vastleggen zo'n moment! Ineens gleed ik uit en lag ik op de grond met mijn linkervoet in een verontrustende knik. Ik had ook een duidelijke knak gehoord, er moet wel iets gebroken zijn was mijn eerste conclusie. Overeind komen was geen optie, de pijn was amper te harden. Daar lag ik dan deel uitmakend van het gestolde landschap. 112 werd gebeld, bezorgde mensen kwamen met dekentjes aanlopen, het wachten op de ambulance duurde echter niet lang. Vermoedelijk geen botbreuk werd gezegd, maar gescheurde enkelbanden. Een half uurtje later werd ik door Joke in een rolstoeltje de huisartsenpost van ziekenhuis St. Jansdal in Harderwijk binnengereden, en kreeg ik een mooi drukverbandje om mijn geblesseerde enkel aangemeten. Voorlopig een aantal dagen volledig rust houden was de boodschap!
Joke is 's avonds maar alleen naar het Donkere Dagen Festival gegaan, en ik heb op de bank naar 'The Living Daylights' liggen kijken, een James Bondfilm uit 1987 met Timothy Dalton, Jeroen Krabbé en Maryam d'Abo in de hoofdrollen, die ik nu geloof ik wel drie keer gezien heb. Na afloop kwam Joke met Jeannette en Geert, die ze op het DDF tegen het lijf gelopen was, mij een hart onder de riem steken en hebben we een borrel genomen op de geneugten des levens.
In 'ultieme non-stop solozeilrace II' van 4 december 2016 schreef ik dat beide koplopers van de race de zuidelijke Indische Oceaan bijna achter zich hadden. De Pacific en de Atlantische Oceaan tot aan de finish in de Franse kustplaats Les Sables d'Olonnelag lag nog helemaal voor ze. Gisteren, 19 januari j.l. finishte de 39- jarige Fransman Armel Le Cleác'h in zijn BANQUE POPULAIRE VIII als eerste na 74 dagen, 3 uur, 35 minuten en 46 seconden. Daarmee was hij bijna 4 dagen sneller de wereld rond dan Francois Gabart, die in de vorige Vendée Globe (2012-2013) er 78 dagen, 2 uur, 16 minuten en 40 seconden overdeed. (Zie daarover meer in mijn stukje 'finish VG' van 28 januari 2013).
Tweede werd de 42- jarige Brit Alex Thomson in zijn snelle HUGO BOSS. Hij deed er 74 dagen, 19 uur, 35 minuten en 15 seconden over. Hij verloor in december zijn stuurboord foil door een aanvaring met een onbekend object. Bij koersen over stuurboord kon hij zodoende geen topsnelheid meer ontwikkelen. Evengoed heeft hij een zeer respectabele tijd neergezet. De spanning in de wedstrijd tussen beide koplopers was vaak om te snijden.
Aanvankelijk zeilden ze wisselend op kop, maar kort voor de ronding van Kaap Hoorn had Le Cléac'h toch een voorsprong op Thomson van ruim 800 mijl opgebouwd. Echter op de Atlantische Oceaan zag Le Cleác'h die voorsprong door allerlei omstandigheden weer verdampen. Met nog slechts een voorsprong van amper 35 mijl op één dag vóór de finish liep de spanning hoog op. Maar uiteindelijk wist de Fransman toch nog weer ruimschoots op kop te blijven.
Op het moment dat ik dit schrijf zijn er nog 16 solozeilers in de race, onder wie Pieter Heerema. De 65-jarige topman van het offshorebedrijf Heerema zit met zijn 'no way back' nog op de pacific en moet Kaap Hoorn nog ronden. Hij ligt op de 17e positie als één na laatste in de race, en heeft nog ruim 7.500 mijl te gaan. Hij finisht als alles goed blijft gaan vermoedelijk eind februari. Tot nu zijn er 11 van de 29 deelnemers om allerlei reden uitgevallen.
In het in 2011 in gebruik genomen schoolgebouw 'De Waard' van het Cambium College in Zaltbommel hebben ze ook een sector Zorg & Welzijn. Leerlingen die later een beroep willen uitoefenen in o.a. welzijnswerk, horeca, facilitaire dienstverlening, toerisme of sport kunnen daar terecht voor een passende opleiding. Tot dat doel hebben ze in het prachtige schoolgebouw, gebouwd naar een ontwerp van architectenbureau Van de Berg, Kruisheer, Elffers uit Rotterdam, o.a. voor praktijkoefeningen in de horeca een restaurantje met een moderne en goed geoutilleerde keuken. Twee keer in de week, op dinsdag en donderdag, kunnen mensen van buiten daar voor de lunch terecht voor een door de leerlingen samengesteld en opgediend 3-gangen menu. Mooi initiatief van het Cambium College, en een verrassing voor ons, toen we eergisteren in Zaltbommel tijdens ons bezoek aan Will en Ad werden meegenomen, en op zo'n heerlijke educatieve superhap werden getrakteerd. Wat mij overigens wel opviel was de leeftijd van de clientèle, confronterend eigenlijk, gevoelsmatig accentueerde de grijze golf in het restaurantje de afstand nog eens tot de alom aanwezige jeugd. We vormden a.h.w. een getto in de gemeenschap. Hoewel de benaming oase de werkelijkheid uiteraard meer recht doet, de oudjes werden voor €. 5,00 p.p. bediend als prinsen en prinsessen!
Links tegenover het landhuis 'IJsselvliedt', aan de overkant van de Zuiderzeestraatweg, staat een fraaie door Haagbeuken gevormde poort. Het is de toegangspoort naar 't Vinkennest, een arboretum en pinetum, behorend bij landgoed 'IJsselvliedt'. Er staan in 't Vinkennest veel verschillende en bijzondere soorten bomen en struiken. Eén van de mooiste gedeelten van dit wandelgebiedje vind ik het z.g. pinetum, een gedeelte waar enkel alleen naaktzadigen staan. Allerlei soorten naaldbomen en coniferen, waaronder ook de uit Californië afkomstige mammoetboom, ofwel de Sequoiadendron Gianteum. Een soort die wel 100 meter hoog kan worden en 3500 jaar oud. Of de twee, hier in 1927 aangeplante mammoetbomen deze hoogte en leeftijd ook gaan halen valt nog te bezien, wij zullen het in elk geval nooit te weten komen.
Verderop in het weiland, geheel buiten pinetum / arboretum 't Vinkennest, valt het oog op iets moois van geheel andere orde. De in ca. 1825 gebouwde duiventil, eveneens behorend bij landgoed 'IJsselvliedt'. Een stenen rechthoekige kast op vier palen met een torentje waarin vlieggaten zitten. En bovenop de duiventil staat een windwijzer met windvaan. Een in architectuurhistorisch opzicht beschermingswaardig bouwwerk, een voorbeeld van een 19de-eeuwse duiventil van het zogenaamde hooibergtype. Een prachtig bouwwerkje dat in het verleden terecht als gemeentelijk monument is aangewezen, en als zodanig wordt onderhouden!
Afgelopen week heeft het Amsterdamse college van burgemeester en wethouders de knoop doorgehakt. Er komt een brug over het IJ! Weliswaar mogen de inwoners zich eerst nog uitspreken over de plannen en moet ook de gemeenteraad nog een besluit nemen, maar de brug gaat er komen. Het alsmaar toenemend aantal mensen dat van het centrum naar noord moet en andersom, kan niet alleen met tunnels, metro en veerponten worden opgevangen. Op termijn zal er zeer waarschijnlijk ook nog een tweede brug bijkomen. Als ik het goed begrepen heb, zal de eerste nieuwe oeververbinding voor fietsers, voetgangers en openbaar vervoer tussen het Java-eiland, ten oosten van het Centraal Station, en de noordelijke oever in het verlengde van de Jan Schaeferbrug (2000) komen te liggen. Het bijzondere van de Jan Schaeferbrug is dat de af- en toeritten rücksichtslos dwars door het monumentale 'Pakhuis De Zwijger' aan de Piet Heinkade heen zijn gehakt. Daarover meer in mijn blogarchief 'herbestemmingen' van 6 februari 2010. De tweede brug zal t.z.t. naar alle waarschijnlijkheid ten westen van het Centraal Station worden gesitueerd. Details over hoogte, opritten, uitvoering e.d. zullen op latere momenten aan de orde komen. Het één en ander zal allemaal nog niet zo eenvoudig zijn om te realiseren, want het is op het IJ, zoals je op onderstaand filmpje kan zien, altijd een drukte van belang!
Welkom op 'Landgoed Groot Dasselaar', vrij wandelen op wegen en paden. We zagen het bord in het voorbij gaan staan vanaf de Waterweg in Putten, recht tegenover de Volenbekerweg. 'Landgoed Groot Dasselaar'? Stop, even kijken! Het agrarisch landschap liet echter weinig te raden over. Voor ons in de verte de A28, die goed te horen was, daarvoor, een eindje links van het pad, zo te zien het enige, een boerderij waar ze naar de geur te oordelen kalveren of varkens hielden. Voor ons, iets meer naar rechts een prachtige boerderij met een klassiek wit voorhuis, omzoomt door hoge knoestige eiken. Dat moet dan wel 'Groot Dasselaar' zijn, meer was er niet. Rechts van ons zetten een drietal reetjes het van schrik op een rennen, mooi die witte achterkanten van die beesten, spiegels worden ze geloof ik genoemd. Drie witte stipjes, met een rotgang verdwenen ze in de verte. Prachtig ook die donkere grillige ongenaakbare silhouetten van die oude eiken. Zomers vind ik ze mooi, maar in de winter tegen het grijze zwerk vind ik ze minstens zo mooi. Oude karakteristieke structuren! Aangekomen bij 'Groot Dasselaar', een andere bestemming was er niet, hebben we boerderij en schuur van dichtbij bekeken. Mooi en opvallend nieuw allemaal! Terwijl we van een afstand dachten dat we tegen een eeuwenoude boerderij aankeken. Thuis kwam ik er googelend achter, dat die in 2010 in vlammen was opgegaan. Boerderij 'Groot Dasselaar' blijkt nog niet zolang geleden weer te zijn herbouwd, mooi gedaan ook. In omgekeerde volgorde zijn we over het enige pad terug naar de parkeerplaats gewandeld. Toch wel leuk zo'n vrij heen en weer wandelingetje!
Advertentie in 'de Volkskrant' van zaterdag 7 januari 2017.
Onlangs viel mijn oog in de krant op nevenstaande advertentie van Wageningen University & Research. WUR is de combinatie van universiteit en commerciële onderzoeksinstituten in Wageningen. Dat is mooi, maar mijn nieuwsgierigheid werd allereerst gewekt door het item 'Regenwoud van de zee'. De Sababank, in het Caribisch gebied, een ondiepte in de oceaan met alle elementen van een atol, en die analoog aan de grote regenwouden op het land, zich kenmerkt door de hoge biodiversiteit en het grote aantal diersoorten dat er leeft. Met een oppervlak van ongeveer 2200 km2 is de top van deze onderzeese berg, die op twintig tot veertig meter onder zeeniveau ligt, het grootste natuurgebied dat sinds 2010 als zogenaamd EEZ gebied (Nederlandse Exclusieve Economische Zone) volledig onder verantwoordelijkheid van de Nederlandse staat valt. Daartoe is destijds door EZ een natuurbeleidsplan aangenomen, dat stoelt op de wet grondslagen natuurbescherming en -beheer BES. Uitgangspunt voor het natuurbeleidsplan zijn de internationale verdragen, conventies en regionale overeenkomsten waaraan het Koninkrijk zich gecommitteerd heeft, en nationale wetgeving op het terrein van natuur en biodiversiteit in Caribisch Nederland. Het natuurbeleidsplan voor de periode 2013-2017 biedt als zodanig een kader voor een gedegen beheer en duurzaam gebruik van de natuur in Caribisch Nederland.
Het één en ander heeft tot doel dat de natuur op en rondom de Caribische eilanden duurzaam kan worden benut, en wel zodanig dat de ecologische systemen en ecosysteemdiensten in stand worden gehouden. Het natuurbeleidsplan heeft reeds geresulteerd in enkele beschermingsmaatregelen van niveau. De visserij in het gebied is aan banden gelegd en grote olietankers, die op het naburige Sint-Eustatius varen, mogen er niet ankeren.
Logo Natura 2000.
Dichter bij huis heeft de Nederlandse staat nog een EEZ gebied waar ze verantwoordelijk voor is, en wel de Klaverbank in de Noordzee. (Zie o.a. ook in mijn blogarchief stukje 'Klaverbank' van 8 oktober 2011). Het Natura 2000 gebied, een natuurgebied van om en nabij 1235 km2 op volle zee, wordt door de Nederlandse staat geheel conform Europese afspraken beschermt. Anders ligt dat met de Oostvaardersplassen, een Natura 2000 gebied van amper 60 km2. (Zie in blogarchief stukje 'de Serengeti in de Flevopolder' van 7 januari 2017). Eind 2016 is het beheer van dit gebiedje door het rijk aan de provincie Flevoland overgedragen. En wat zie je, alsof ze er op hebben gewacht, onder aanvoering van de SGP en de VVD worden er in de provincie nu al plannen besproken die denk ik niet of nauwelijks te rijmen zijn met het Natura 2000 beleid. Onder het mom van meer balans brengen in het gebied, stellen ze voor om grote aantallen grazers af te schieten. Verder willen ze meer mogelijkheden voor recreatie bieden o.a. middels hotels en recreatiewoningen. Of bioloog en natuurbeschermer Frans Vera, de grondlegger van natuurgebied de Oostvaardersplassen, het met zijn mening altijd bij het rechte eind heeft kan ik eerlijk gezegd moeilijk beoordelen, maar hotels en recreatiewoningen vind ik gevoelsmatig absoluut niet in dit kleine en kwetsbare Natura 2000 gebiedje thuis horen.
De 'Serengeti' in Afrika ligt met een totaal oppervlak van ca. 30.000 km2 voor 80% in Tanzania en 20% in Kenia. Er leven ongeveer 1,6 miljoen grote grazers en duizenden roofdieren in dit eindeloze gebied, dat ongeveer 1/3 deel van Nederland beslaat. Natuurgebied de 'Oostvaardersplassen' in de Flevopolder tussen Almere en Lelystad heeft een totaal oppervlak van ca. 60 km2 waarvan 16 km2 open water, 20 km2 riet en 24 km2 gras en bos is. Er leven enkele duizenden grote grazers, en behalve een behoorlijke vossenpopulatie, geen grote roofdieren in dit natuurgebiedje, dat door sommigen hoopvol de 'Serengeti in de polder' wordt genoemd, en dat in 2013 zo prachtig is verfilmd als 'De Nieuwe Wildernis'.
De aanhoudende discussies over hoe om te gaan met het beheer over de wilde dieren in de Oostvaardersplassen, in het bijzonder met grote grazers als konikpaarden, edelherten en heckrunderen, brengt de gemoederen elke winter weer in vertwijfeling. Bij gebrek aan voedsel en roofdieren leggen veel zieke en verzwakte dieren, jong en oud, in dit jaargetij het loodje. Het zijn schrijnende beelden om te zien! Maar volgens internationale deskundigen is het gebied toch groot genoeg voor een ecosysteem dat zichzelf in stand kan houden, inclusief de grote grazers!
Maar de SGP en de VVD van de provincie Flevoland, die sinds 1 januari j.l. de verantwoordelijkheid voor het welzijn van de grazers heeft overgenomen van de staat, wil daar niet aan. Ze willen een groot deel van de grazers afknallen! De grazers die overblijven hebben dan voldoende te eten, bovendien zou het gunstig uitpakken voor de vogelstand. Verder hebben ze ook nog het plan geopperd om meer toeristen in het gebied toe te laten. Daartoe moeten er hotels, lodges en recreatiewoningen worden gebouwd in de serengeti van de lage landen! Misschien een ideetje voor Landal of Sunparks. Maar gelukkig hebben we de film 'De Nieuwe Wildernis' nog, kunnen we over pakweg 10 jaar of iets langer in ieder geval nog zien hoe het was, voordat de Oostvaardersplassen een suffig recreatiepark werd!
Zo weer een maandje verder in de VendéeGlobe, de zeilrace rond de wereld. (Zie ook mijn eerdere stukjes hierover t.w. 'ultieme non-stop solozeilrace I en II' van resp. 4/11'16 en 4/12'16). Koploper, de Fransman Armel le Cléac'h dendert op de Atlantische Oceaan momenteel met 20,8 knopen richting finish op nog 3783 nm te gaan, nummer twee, de Brit Alex Thomson zit ongeveer 324 nm achter hem. Pieter Heerema is nummer 17 in de race, de één na laatste plaats op dit moment. Hij zeilt nabij New Zealand op 7993 nm achter de koploper, zeg maar de afstand van de hele Stille Oceaan en de halve Atlantische Oceaan. Maar hij is ondertussen, ondanks alle problemen met zijn stuurautomaat, al wel over de helft van de race. Hij vaart zo te zien nu lekker door, hoewel het denk ik harder zou kunnen met zo'n schip. Maar de 65 jarige Nederlander vaart op zeker, hij doet niet mee om te winnen, maar wel om de race te volbrengen. Niet zo gek lijkt mij, immers van de in totaal 29 deelnemers zijn er op dit moment door allerlei oorzaken al 11 uitgevallen. Maar tot de finish in Les Sables d'Olonne in Bretagne is nog wel 11776 nm ofwel 21809 km!
Striptekenaar Peter de Wit (1958) en zijn psychiatertje Sigmund, die lelijke gnoom, excelleren met falende managers en tobbende moeders. Een breed scala aan sores zijn in de strip, die sinds 3 januari 1994 dagelijks in de Volkskrant verschijnt, al blootgelegd. Daarbij maakt het psychiatertje in zijn diagnoses vaak op een weinig subtiele manier misbruik van de zwakheden van zijn patiënten. Van alle vaste patiënten in de strip, is Baltus mijn favoriete type. Heel vermakelijk altijd, die halve gare hypochonder. Dat malle hoofd met hoedje, stropdas en stofjas, ik zie hem zo voor me. In café de 'Eland' in A'dam, waar ik vroeger nogal eens kwam aan het eind van een werkdag, zat vaak zo'n ietwat morsig figuur van gevorderde leeftijd achter z'n pikketanisje quasi betrokken over van alles en nog wat te peinzen en te veinzen.
He he, nog even wat oliebollen wegwerken en een flesje champagne ontkurken en dan zit het erop.
Harderwijk op 1e kerstdag thuis, samen met onze zoon aan de biefstuk met rode wijnsaus en nog veel meer lekkers.
Harderwijk, bij Christa op 2e kerstdag, en ook met z'n vijfjes was het oergezellig,
met mooie cadeautjes en gein met een malle gezicht effecten-app.
Zwolle, bij Simone en Wilco, alle hens aan tafel op de door hun onlangs geïntroduceerde 3e kerstdag,
en na het heerlijke diner lachen om die brutaal maar vrolijk gepimpte kunst aan de muur.
Zo, vanavond kunnen we eindelijk gaan afronden. Nog even een paar oliebollen wegwerken en een flesje champagne ontkurken bij Jeannette en Geert, en dan zit ijs en weder dienende ook de laatste week van 2016 erop. De restantjes van sinterklaas, verjaardag en kerst zijn al zo goed als weggewerkt, na vanavond kunnen we dus ter faveure van onze garderobe uitrusting eindelijk aan de broodnodige nieuwe lijn gaan werken. Ik ga niet speculeren op wat ons het nieuwe jaar allemaal brengen kan, dat is koffiedik kijken. Maar ik heb net nog 'Het Menselijk Geluk', een gedichtje van Willem Wilmink (1936-2003) gelezen, daarom ga ik morgen sowieso blijmoedig van start! Het dichterlijk kleinood van Wilmink gaat als volgt:
Afgelopen maandagavond, op 2e kerstdag, op tv naar een documentaire over The Rolling Stones in Zuid-Amerika gekeken. Een tour dit jaar langs 10 Latijns-Amerikaanse steden en Cuba, waar ze in Havana voor 1,2 miljoen mensen hebben opgetreden. Altijd weer fascinerend om mee te maken, zo'n energiek live optreden van The Rolling Stones, bovendien kregen we ook nog een min of meer intiem kijkje in de wereld van de Stones. Bekende plaatsen en oude vrienden worden opgezocht. Praktisch elk concert werd voorafgegaan door een bezoek aan lokale muzikanten die hun eigen versie van een Stones-nummer ten gehore brachten. En er waren sprankelende anekdotes, voornamelijk verteld door Mick Jagger (26/7'43) en Keith Richards (18/12'43). Maar we zagen ook een bijzondere ontmoeting tussen Ron Wood (1/6'47) en een collega-kunstenaar, een mooie ontmoeting drijvend op non-verbale communicatie. Maar het historische optreden op het tot voor kort nog zo geïsoleerde eiland Cuba, 'The Rolling Stones - Havana Moon' genoemd spande de kroon. De energieke wisselwerking tussen de band, met zijn immer rustige en evenwichtige drummer Charlie Watts (2/6'41), en 1,2 miljoen enthousiaste bezoekers, het bruiste, het zinderde. Ik heb zelf ook een aantal optredens van de Stones meegemaakt waarbij het dak er bij wijze van spreken afging, maar dit was in alle opzichten van een ongekend niveau. Prachtig, 'The Rolling Stones' zijn misschien wel oud, maar bij lange na nog niet versleten!
En dat ze nog lang niet versleten zijn, bewijst ook hun onlangs uitgebrachte album 'Blue & Lonesome' maar weer eens. En ook dat Mick Jagger behalve zingen fantastisch mondharmonica kan spelen, prachtig! 'Blue & Lonesome' is het eerste studioalbum van de band in tien jaar. In slechts drie dagen nam de band het hele album op dat terug gaat naar het begin en hun passie voor de blues. Bluesmuziek is altijd het hart en de ziel geweest van The Rolling Stones, verklaart de band op hun website.
Een Kerst-Kook-Concert van 'The Voice Company' o.l.v. dirigent Robert Bakker en topkok Paul Fagel in de 'Lichtbron', een kerkgebouw aan de Pauwenburg in Lelystad. Geen idee wat en hoe we ons het één en ander moesten voorstellen, maar dat wilden we weleens meemaken. Temeer ook omdat een vriendin van ons al jaren haar beste beentjes voorzet in de altensectie van 'The Voice Company'. En zo kon het gebeuren dat we afgelopen vrijdagavond in een bijna volle kerk vol verwachting zaten te wachten op de dingen die gebeuren gingen. Om te beginnen diende het groot-, klein- en kinderkoor van 'The Voice Company' zich aan. Nadat iedereen met veel geschuifel zijn of haar plek op het podium had ingenomen, kwamen onder luid applaus de heren Bakker en Fagel binnen, het feest kon beginnen!
Allereerst werd met veel enthousiasme het lied 'Komt allen tezamen' gezongen door zowel koor als publiek, de kop was eraf! Vervolgens kregen we van beide heren vanachter een vóór het koor opgesteld provisorisch kookeilandje, tekst en uitleg over de gang van zaken. Waarbij de flamboyante dirigent Robert Bakker (Sweelinck Conservatorium Amsterdam) de algehele leiding had. Middels op de muur geprojecteerde camerabeelden kon iedereen in de zaal alle verrichtingen van beide heren achter het kookeilandje volgen. Paul Fagel (73), de vorig jaar nog tot 'Ridder in de Orde van Oranje Nassau' gekroonde voormalige eigenaar en topkok van 'Het Arsenaal' in Naarden, had uiteraard de leiding over de verrichtingen achter het kookeilandje. Maar kennelijk hadden ze besproken dat Robert Bakker de amuse mocht maken. Onder grote hilariteit zagen we hem knoeien met casselerrib en nog ietwat te zachte roomkaas. Dirigeren gaat hem toch beter af, maar goed, de smaak was prima. De eerste ronde zat erop, tijd voor een lied! Daarna kwam de 1e gang en wel 'Zeebaars met sauce vierge', de heerlijke geur die zich door de kerk verspreide deed me watertanden. Maar er was te weinig voor iedereen, een enkeling kon slechts proeven, ik behoorde niet tot de uitverkorene, jammer. Misschien moet ik toch maar weer eens gelovig worden. Daarna was het weer tijd voor een lied van het koor en een samenzang, deze keer 'Eer zij God in onze dagen'. En zo ging het verder, het was af en toe behoorlijk improviseren op het tweepits kookeilandje, maar het was een leuke en humoristische les in lekker koken. En het koor zong de sterren van de hemel! Gezamenlijk werd er nog 'Nu zijt wellekome' en 'We are the world' gezongen. En na afloop kon iedereen in de hal bij de uitgang nog een lepeltje heerlijke 'Mousse au Chocola' nemen. Het was alles bij elkaar genomen een beetje rommelig maar gezellig avondje!
Boodschappenlijst (voor 4 personen)
PAUL FAGEL KERSTMENU 2016 - Bereidingswijzen
amuse: Casselerrib met roomkaas en ananas
Voor 4 personen: Besmeer 4 plakjes casselerrib royaal met verse roomkaas met ananas. Rol de plakjes op zodat er 4 rolletjes ontstaan. Zet deze in de koelkast tot gebruik. Half uur voor gebruik: Snijd de rolletjes op 5 plekken diagonaal door. De 2 buitenkanten zijn de afsnijdsels en mag de kok(kin) opeten. De overgebleven 4 mooie ovale stukjes in een stervorm op een schoteltje leggen. Heerlijk met een champagne-achtige drank.
1e gang: Zeebaars met sauce vierge
Bak de zeebaars op de velkant in wat gewone olijfolie + roomboter. Langzaam bakken op laag vuur gedurende ca. 5 minuten. Eventueel nagaren in de oven bij 150 à 160 graden gedurende ca. 2 minuten. Om de Sauce Vierge te maken eerst de kerstomaatjes in vieren snijden. De zachte kern in een steelpannetje doen en het overgebleven vruchtvlees in blokjes snijden en apart houden. 1 dl kippenbouillon en ½ dl olijfolie extra vierge bijvoegen in het steelpannetje. Verwarm dit alles een paar minuutjes, maar laat de saus niet koken. Vervolgens met de staafmixer de saus glad maken. Voeg tenslotte 1/3 bos gehakte dragon, 10 blaadjes gehakte basilicumblaadjes en de apart gehouden blokjes tomaat toe. De saus is nu klaar en kan samen met de zeebaars worden opgediend. Lekker met wat gewokte spinazie of wat gekookte worteltjes met een klontje boter. Drink er een droge witte wijn bij.
2e gang: Eendenborst met sjalottensaus
Eerst de velkant van de eendenborstfilets met een scherp mes kruislings inkepen. (niet het vlees insnijden) Bak de filets op de velkant in een heel klein beetje gewone olijfolie. Eerst op hoog vuur, daarna het vuur zachter zetten. Goed naar de randen van de filets kijken. Als daar de garing doortrekt de filets omdraaien en nog 1 minuut bakken op de andere kant. Vervolgens het vlees uit de pan nemen, even laten rusten en vervolgens in mooie plakjes snijden. Voor de Sjalottensaus eerst 5 sjalotten pellen en fijn snipperen. In een pannetje met wat boter aanzetten en vervolgens afblussen met 1 glas rode wijn en een scheutje port. Laat dit alles inkoken tot een vierde; de sjalotjes zijn dan gaar. Voeg 200 ml kalfsfond toe en laat het geheel goed doorkoken. Doe er een klontje boter bij (ca. 15 gram) en eventueel nog wat zout en peper. De saus is nu klaar om samen met de een opgediend te worden. Lekker met aardappelpuree en broccoli. Drink er een mooie rode wijn bij, bijvoorbeeld een Merlot.
3e gang: Briepakketje met peren/vijgencompote
Verwarm de oven voor op 200 ºC. Snijd de brie rond tot een cirkel. Smelt 50 gram boter en bestrijk 4 vellen filodeeg ermee. Leg de vellen filodeeg kruislings op elkaar in een met bakpapier beklede taartpan of andere bakvorm. Leg de brie in het midden. Schep een lepel appelstroop in het midden en vouw de vellen naar elkaar. Bak het briepakketje in de oven in circa 15 minuten goudbruin en krokant. Voor de peren-vijgencompote eerst de boven- en onderkant van de peper verwijderen. Wrijf de peper tussen de handen zodat de pitjes eruit vallen. Snijd de peper in ringetjes. Verwijder de steeltjes van de vijgen en snijd 3 verse en 3 gedroogde vijgen in blokjes. Schil en halveer 1 handpeer, verwijder het klokhuis en snijd de peer in blokjes. Smelt een klontje roomboter in een pan en fruit de peer, vijgen, peper en 1 steranijs circa 2 minuten. Blus af met 100 ml witte wijn en kook circa 4 minuten door. Roer 1 eetlepel maïzena aan met een beetje witte wijn en bind de massa tot compotedikte. Serveer de perenvijgencompote warm of koud bij de brie.
4e gang: Mousse au Chocola
Breek 200 gram chocoladereep (72% cacao) in stukjes en smelt deze au bain marie. Voeg een half kopje espressokoffie of andere sterke koffie toe en roer goed door. Maak een bak of kom goed schoon met citroen, spoel om met water; NIET droog maken met een doek. Sla hierin 2 eiwitten op. Vervolgens 1/8 liter slagroom stijf kloppen samen met 2 theelepels suiker. Eiwitten en slagroom luchtig “vouwen” om de gesmolten chocolade met een spatel. Eventueel opdienen met vanille-ijs en/of een klein taartje.
Het IJssel- en Markermeer is één van de grootste, zo niet de grootste zoetwatergebieden van noordwest Europa. Het is Nederlands grootste habitat van allerlei dieren, planten en organismen, internationaal erkend als Wetland en Vogelrichtlijn-gebied, cultuurhistorisch erfgoed, een schitterend natuurgebied en de enige nog open plek met grandioze vergezichten! Dat met het één en ander niets teveel is gezegd kan en wil ik graag beamen, mijn halve leven heb ik er in mijn zeilbootje op rondgezworven. Een uniek gebied! Aan het gebied wordt echter op meerdere fronten op allerlei manieren geknabbeld o.a. middels landaanwinning hier en daar en plaatsing van windmolenparken.
Om marktpartijen te stimuleren om windparken te bouwen geeft het rijk subsidie. De Stimulering Duurzame Energieproductie (SDE) heeft het karakter van een garantieregeling. De SDE subsidieert de productie van duurzame elektriciteit. Dat er door deze regeling vele happige en bouwlustige marktpartijen zijn is inmiddels wel duidelijk. Het voorlopig nieuwste plan werd op 4 maart j.l. door ministers Kamp en Schultz van Haegen gepubliceerd t.w. 'Windpark Fryslân'. Een groot windmolenpark op 6 kilometer voor de kust van Makkum, bestaande uit 89 windturbines, met een hoogte van 180 tot 200 meter en een opgesteld vermogen van circa 320 MW. Het park strekt zicht grofweg vanaf de Afsluitdijk 12 kilometer uit, richting Hindeloopen, en vanaf Kornwerderzand 6 kilometer richting Breezanddijk. Met alle begrip voor de noodzakelijke energietransities, is een dergelijk plan op deze locatie in meerdere opzichten rampzalig. Een breed front van IJsselmeervereniging, Vereniging Natuurmonumenten, Vereniging it Fryske Gea, de Waddenvereniging, Stichting Don Quichot, Vogelbescherming Nederland, het Watersportverbond, Vereniging Beroepschartervaart, de Vereniging van Toerzeilers en Jan Rijswijk (charterschipper De Vlieter) heeft dan ook beroep aangetekend bij de Raad van State, waarin ze zich keren tegen de realisatie van 'Windpark Fryslân' op genoemde locatie.
Het beoogde windpark maakt in feite 'het hek van windmolens' om het IJsselmeer compleet. In het beroepschrift wordt gewezen op een hele reeks van wettelijke gebreken en onvolkomenheden in de vergunningen, goedkeuringen en toestemmingen. Van belang hierbij zijn ook de bepalingen voor het opruimen van de turbines en kabels na afloop van de vergunningstermijn. Verder worden bezwaren aangevoerd op het gebied van schade aan landschap en cultuurhistorie, de recreatievaart en het toerisme. Vooral gaat het beroep uitgebreid in op de zeer nadelige effecten voor een hele reeks van vogelsoorten. Het beroep volgt een reeks van verschillende wettelijke invalshoeken en procedures waaronder de bepalingen van de Crisis en herstelwet, de wet op de Ruimtelijke Ordening, de Omgevingswet, de Flora en Faunawet, de Natuurbeschermingswet en de Wet beheer Rijkswaterstaatswerken. Het beroep wordt nog nader onderbouwd met een Second Opinion onderzoek van bureau Alterra (Wageningen University and Research), waarin vooral de gevolgen in relatie tot Natura 2000 in een nieuw daglicht worden gesteld.
Ik hoop dat het aangetekende beroep soelaas biedt, en plan 'Windpark Fryslân' voor deze locatie in de ijskast verdwijnt. Als gezegd, er moet volgens de noodzakelijke energietransities in deze contreien wat gebeuren, helemaal wanneer Nederland volgens plan in 2020 één van de duurzaamste landen van Europa wil zijn. Gelukkig wordt er onderzoek gedaan naar alternatieve methoden om duurzame energie op te wekken, niet alleen middels wind, maar vooral ook door zon en water. Maar niet genoeg, meer subsidie naar onderzoek i.p.v. naar bedrijven die al die windmolens exploiteren zou soelaas kunnen bieden. Wat te denken van b.v. een getijdencentrale in de Afsluitdijk.
Vanmorgen was het daar weer eens, heel even maar die geur, een vlaag, een flard van een vlaag was het, meer niet. Maar in één klap was ik terug in mijn kindertijd en stond ik in een kerstvakantie naast mijn oma achter het fornuis, knappend vuur, kookringen, pook en rook. De heerlijke geurvlaag van gebakken spekjes die ik vanmorgen ergens op straat opving, bracht mij vele decennia terug in de tijd. Van het ene op het andere moment was ik een jongetje van amper tien jaar, dat graag vuurtje stookte en als zodanig vaak oma hielp met het op peil houden van de temperatuur in het kookfornuis. Altijd weer bijzonder, oude herinneringen die via de neus worden opgeroepen. Trouwens een eeuw geleden al schreef Marcel Proust, een Franse intellectueel, dat de snelste weg naar het geheugen in het bijzonder via de neus loopt. Zintuiglijke herinneringen worden ze genoemd.
De tentoonstelling 'Schoonheid te koop.Kunsthandel Frans Buffa & Zonen 1790-1951' in het Singer Museum in Laren is nog tot en met 8 januari 2017 te zien. Een leuke tentoonstelling over de Italiaanse prentenverkoper Francesco Buffa, die zich in 1790 vestigde in de Amsterdamse Kalverstraat. Meer dan 150 jaar heeft deze kunsthandel een stempel gedrukt op de smaak van het Nederlandse publiek. Menig kunstenaar is door Buffa middels een solotentoonstelling extra onder de aandacht gebracht. De tentoonstelling geeft inzicht in de dagelijkse gang van zaken in een kunsthandel. De diversiteit aan relaties tussen de handelaar, kunstenaars en klanten loopt als een rode draad door de tentoonstelling. Nogmaals een leuke tentoonstelling maar toch had ik het ook vrij snel gezien, ik was meer nieuwsgierig naar de tentoonstelling van Bob ten Hoope elders in het museum.
Een verkoop-tentoonstelling van nagelaten werken van de bekende Gooische kunstenaar Cornelis Jan (Bob) ten Hoope (1920-2014), waarvan een groot deel van de opbrengst ten goede zal komen aan de nieuwbouw van Singer Laren. Dat is mooi, maar de expositie is toch bovenal ook een hommage aan de veelzijdige kunstenaar, bekend om zijn aquarellen, etsen en schilderijen van portretten, naakten, café-scènes, bloemen en Franse landschappen. Een veelzijdig kunstenaar dus, hoewel de grote hoeveelheid naakten aan de muur op het eerste gezicht anders deed vermoeden. Maar dat is te danken aan de 'Stichting Vrienden van Bob ten Hoope', die de tentoonstelling hebben samengesteld. Ze hebben volgens eigen zeggen een gevarieerde selectie uit het oeuvre van Ten Hoope gemaakt, maar het aantal naakten had in de expositie volgens mij de overhand. Zijn voorliefde ging trouwens ook uit naar het schilderen van naakten. 'Het grote naakt Eve' uit 1947, een olieverf op doek van 181 bij 89 cm waarmee hij zijn academietijd afsloot, heeft vele jaren in zijn atelier gehangen. Het wordt beschouwd als het oermodel van de naakten die hij in de loop der jaren heeft geschilderd. De ongedwongenheid en natuurlijke houding van het model, symboliseert de wijze waarop hij zijn modellen liet poseren. In de naakten die hij sindsdien, veelal in de open natuur, schilderde is te zien dat ze de grens van schaamte aardig voorbij zijn. Stuk voor stuk werken van hoog niveau in een stijl, die de veelzijdige kunstenaar zelf 'sursensualistisch tot impressionistisch' of 'expressionistisch' noemde.
Om het 'Kröller-Müller Museum' het pied-à-terre van Vincent van Gogh (1853-1890) te noemen is misschien wat gezocht, maar toch, met ruim 180 werken van zijn hand is de locatie op de Veluwe wel zijn tweede kunsthuis. De meeste werken van hem vind je uiteraard in het 'Van Gogh Museum' in Amsterdam, maar het 'Kröller-Müller Museum' mag er ook zijn. De tentoonstelling 'De vroege Van Gogh' bestaande uit ruim 120 werken uit zijn Nederlandse periode tussen de jaren 1880 en 1885, vond ik in ieder geval zeer de moeite waard om te zien. Boeiend hoe van Gogh zichzelf in die jaren ontwikkelde middels eindeloze kijk-, teken- en schilderoefeningen, knap hoe hij de sfeer van zijn omgeving weet te visualiseren. Een beleving die in 'De vroege Van Gogh' ook wordt weerspiegeld in de prachtige zwart-wit foto's van de Rotterdamse fotograaf Henri Berssenbrugge (1873-1959). Bizar eigenlijk dat Vincent van Gogh in de slechts 10 jaar dat hij kunstenaar is geweest, ruim 2000 werken heeft gemaakt, waarvan hij er tijdens zijn leven volgens Bartjens maar één heeft weten te verkopen voor ongeveer 299 gulden! Of dit waar is betwijfel ik eerlijk gezegd een beetje, maar het zou kunnen kloppen, want hij stierf zo arm als een kerkrat. Ik vraag me trouwens weleens af, of de tobberige Vincent wel gelukkig zou zijn geweest, als hij zijn werk tijdens zijn leven al voor miljoenen had kunnen verkopen.
Behalve 'De vroege Van Gogh' was er in het in 1938 geopende levenswerk van het puissant rijke echtpaar Anton en Hélène Kröller-Müller (resp. 1862-1941 en 1869-1939) ook nog werk te zien uit de Franse periode van Vincent van Gogh. Verder waren er tentoonstellingen te zien als o.m. 'Art Rocks Musemronde' en 'Move On' met sculpturen van kunstenaars als Gerrit van Bakel (1943-1984), Tom Claassen (1964), Constant (1920-2005) en vele anderen. En van de Noord-Hollandse kunstenares Jos Kruit (1945) waren er beelden en reliëfschilderijen te bezichtigen. Hoewel we met laatst genoemde exposities nog een hele tijd in het museum hadden kunnen doorbrengen, hebben we dat niet gedaan. Verder dan een bezichtiging in vogelvlucht van al dit fraais zijn we niet gekomen. Buiten lonkte het mooie winterweer en een wandeling door de uitgestrekte beeldentuin. Eigenlijk een buitenzaal van het museum van 25 ha, en daarmee volgens het KMM één van de grootste moderne beeldentuinen van Europa. Er staan ruim 160 sculpturen van beeldbepalende kunstenaars, van Auguste Rodin tot Henry Moore, van Jean Dubuffet tot Joep van Lieshout. Prachtig allemaal. Bij de achteruitgang aangekomen zijn we op een witte fiets, buiten de beeldentuin om, naar het 'Kröller-Müller Museum' terug gefietst.
